Bakı İnzibati Məhkəməsi Qərardad — İş №2-1(112)-3232/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Bakı şəhəri İş № 2-1(112)-3232/2021 24.02.2021 BAKİ İNZİBATİ MƏHKƏMƏSİ Bakı İnzibati Məhkəməsi hakim Hacıbəyova Miminat Tacib qızının sədrliyi, İsmayılov Teymur Rauf oğlunun katibliyi , İddiaçı iştirakı ilə, İddiaçı cavabdeh 4 saylı Bakı Cavabdehotariat ofisinə qarşı “Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi 4 saylı Bakı Cavabdehotariat ofisində xx.xx.2020-ci il tarixində iddiaçının ölmüş atası X1 irs qalmış mirasın İddiaçı çatası hissəsindən imtina ərizəsinin ləğv edilməsi öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması” tələbi barədə inzibati işə məhkəmə binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, müəyyən etdi: İddiaçı cavabdeh 4 saylı Bakı Cavabdehotariat ofisinə qarşı “Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi 4 saylı Bakı Cavabdehotariat ofisində xx.xx.2020-ci il tarixində iddiaçının ölmüş atası X1 irs qalmış mirasın İddiaçı çatası hissəsindən imtina ərizəsinin ləğv edilməsi öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması barədə iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. İddia ərizəsi onunla əsaslandırılmışdır ki, o, 24..2020-ci il tarixində Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi 4 saylı Bakı Cavabdehotariat ofisində xx.xx.2020-ci il tarixində vəfat etmş atası X1 irs qalmış mirasın ona çatan hissəsində imtina etmiş və xx.xx.2020-ci il tarixli ərizənin ləğv edilməsi ilə bağlı rəsmi qaydada müraciət etməsinə baxmayaraq, xx.xx.2020-ci il tarixli 1568 nömrəli məktub ilə müraciətinə imtina edilmişdir. İddiaçı orta təhsillidir. Bu səbəbdən müəyyən prosedurları ümumiyyətlə anlaya bilmir və hesab edir ki, prosedurun hüquqi məsələləri ona izah edilməli idi. 4 saylı Bakı Cavabdehotariat ofisində xx.xx.2020-ci il tarixli ərizəsində ona Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 1256-cı, 1268-ci və 1269-cu maddələrin tələblərinin ona izah edilməsi barədə qeyd olsa da, iddiaçıya qanunvericiliyin tələbləri izah edilməmişdir. İddiaçının anası X2, atasının ölümündən sonra onu aldadaraq 4 saylı Asan Xidmət mərkəzində yerləşən Notariat Kontoruna gətirmiş və qeyd edilən ərizəni imzalamağına inandırmış, həmin ərizənin mahiyyəti və nəticələri notarius tərəfindən ona izah edilməmiş, imzalandıqdan sonra həmin günü anası onu döyərək övladını itirməyinə səbəb olmuşdur. İddiaçı göstərilənlərə əsasən iddia tələbinin təmin edilməsini məhkəmədən xahiş etmişdir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası İPM-in 1.1-ci maddəsinə əsasən bu Məcəllə inzibati hüquq münasibətləri ilə bağlı mübahisələrin məhkəmə aidiyyətini, həmin mübahisələrə məhkəmədə baxılmasının və həll edilməsinin prosessual prinsiplərini və qaydalarını müəyyən edir. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Prosessual Məcəlləsinin 2.2.3-cü maddəsinə əsasən inzibati orqan tərəfindən inzibati aktın qəbul edilməsi ilə bağlı olmayan müəyyən hərəkətlərin edilməsinə dair iddialara (öhdəliyin icrası haqqında iddia) inzibati məhkəmə icraatı qaydasında baxılır. Həmin Məcəllənin 34.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin icrası haqqında iddia vasitəsi ilə iddiaçı cavabdehdən inzibati aktın qəbul edilməsi ilə bağlı olmayan (inzibati aktın qəbul edilməsinə yönəlməyən) müəyyən hərəkətlərin edilməsini tələb edə bilər. Öhdəliyin icrası haqqında iddia vasitəsi ilə həmçinin inzibati orqanlar tərəfindən ümumi hüquqi öhdəliklərin pozulması nəticəsində vurulmuş ziyana görə kompensasiyanın ödənilməsi də tələb edilə bilər. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Prosessual Məcəlləsinin 35.1-ci maddəsinə əsasən bu Məcəllədə başqa qayda nəzərdə tutulmamışdırsa, iddiaçının iddia ərizəsində inzibati aktın qəbul edilməsi və ya qəbul edilməsindən imtina olunması, yaxud inzibati orqanın hərəkəti və ya hərəkətsizliyi nəticəsində onun hüquqlarının və qanunla qorunan maraqlarının pozulduğunu əsaslandırdığı hallarda mübahisələndirmə haqqında, məcburetmə haqqında, öhdəliklərin icrası haqqında və müəyyən hərəkətləri etməkdən çəkinməyə dair iddia mümkün sayılır. Həmin maddənin tələbinə görə inzibati məhkəmə icraatı qaydasında baxılmalı olan iddia yalnız onun mümkünlüyü haqqında şərt yerinə yetirildiyi halda yol veriləndir. İddianın əsaslı hesab edilərək, məhkəmə tərəfindən mümkün sayılması üçün əsas şərtlər - tələbin iddia müddətinə dair normalara riayət edilməklə və iddiaya cavab verməli olan inzibati orqana qarşı yönəlməsi, ərizəçinın pozulması ehtimal olunan subyektiv hüququnun mövcudluğunun Konstitusiyadan, ümumi (publik) hüquq sahəsində qüvvədə olan qanunlardan və qanun qüvvəli aktlardan irəli gəlməsidir. İddia ərizəsindən göründüyü kimi, iddiaçının iddiası -4 saylı Bakı Cavabdehotariat ofisinə qarşı “Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi 4 saylı Bakı Cavabdehotariat ofisində xx.xx.2020-ci il tarixində iddiaçının ölmüş atası X1 irs qalmış mirasın İddiaçı çatası hissəsindən imtina ərizəsinin ləğv edilməsi öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması barədə iddiasından ibarətdir. Məhkəmə hesab edir ki, İddiaçı hazırkı iddiasının inzibati məhkəmə icraatında baxılması mümkün sayılmamalıdır. Belə ki, tərəflər arasında olan mübahisə notariat hərəkətlərin aparılmasından imtinadan irəli gəlir. “İnzibati və mülki hüquq münasibətlərindən irəli gələn mübahisələrin məhkəmə aidiyyətinə dair” Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun xx xxxxx 2015-ci il taruxli, 4 nömrəli qərarının 2-ci bəndinə əsasən, 8-ci bəndinə əsasən notariat hərəkətlərindən və ya həmin hərəkətlərin aparılmasından imtinaya dair şikayətlərin məhkəmə aidiyyəti müəyyən edilərkən məhkəmələr nəzərə almalıdırlar ki, «Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsində dəyişikliklər edilməsi haqqında» Azərbaycan Respublikasının xx xxxx 2011-ci il tarixli 143-İVQD №-li Qanunu ilə MPM-in XXXVİİİ fəsli («Notariat hərəkətlərindən və ya həmin hərəkətlərinin aparılmasından imtinaya dair şikayətlər») həmin Məcəllədən çıxarılsa da, «notariat hərəkətlərindən və ya həmin hərəkətlərin aparılmasından imtinaya dair şikayətlərə» xüsusi icraat qaydasında baxılması MPM-in 305.1, 305.1.8-ci maddələrində təsbit olunmuşdur. Buna görə də «notariat hərəkətlərindən və ya həmin hərəkətlərin aparılmasından imtinaya dair şikayətlərə» xüsusi icraat qaydasında (maraqlı şəxslər arasında hüquqa dair mübahisə olduqda isə iddia icraatı qaydasında) ümumi məhkəmələr tərəfindən baxılır. “İnzibati məhkəmə icraatında iddianın mümkünlüyünə dair” Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun xx xxxxx 2015-ci il tarixli, 5 nömrəli qərarının 17-ci bəndinə əsasən, mülki və ya cinayət məhkəmə icraatı qaydasında, habelə inzibati xətalara dair işlər üzrə icraat qaydasında baxılmalı olan mübahisələrə dair iddialar mümkün sayılmamalı, iddiaçıya aidiyyəti üzrə səlahiyyətli məhkəməyə (yaxud, inzibati xətalara dair işlər üzrə icraat qaydasında işlərə baxmaq səlahiyyəti olan orqana) müraciət etmək hüququ izah olunmalıdır. Məhkəmə yuxarıda göstərilən hallara əsasən hesab edir ki, İddiaçı cavabdeh 4 saylı Bakı Cavabdehotariat ofisinə qarşı “Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi 4 saylı Bakı Cavabdehotariat ofisində xx.xx.2020-ci il tarixində iddiaçının ölmüş atası X1 irs qalmış mirasın İddiaçı çatası hissəsindən imtina ərizəsinin ləğv edilməsi öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması barədə iddiası mümkün sayılmamalıdır. İnzibati-Prosessual Məcəlləsinin 35.3.-ci maddəsinə əsasən, iddianın mümkün sayılmaması barədə məhkəmə qərardad qəbul edir. Həmin qərardaddan yuxarı məhkəməyə şikayət verilə bilər. İddiaçıya izah edilir ki, onun hazırkı iddia ilə Sabunçu rayon məhkəməsinə müraciət etmək hüququ vardır. Azərbaycan Respublikası İnzibati Prosessual Məcəlləsinin 2, 35, 80 və 85-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə qərara aldi: İddiaçı cavabdeh 4 saylı Bakı Cavabdehotariat ofisinə qarşı “Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi 4 saylı Bakı Cavabdehotariat ofisində xx.xx.2020-ci il tarixində iddiaçının ölmüş atası X1 irs qalmış mirasın İddiaçı çatası hissəsindən imtina ərizəsinin ləğv edilməsi öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması barədə iddiası mümkün sayılmasın. Qərardad tərəfə rəsmi təqdim olunduqdan sonra 10 gün müddətində ondan Bakı İnzibati Məhkəməsi vasitəsilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə (Bakı şəhəri, Z.Xəlilov küçəsi, 540-cı məhəllə) şikayət verilə bilər. Hakim Miminat Hacıbəyova