Şəki İnzibati Məhkəməsi Qərardad — İş №2-1(116)-1051/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Şəki şəhəri İş № 2-1(116)-1051/2021 07.07.2021 ŞƏKİ İNZİBATİ MƏHKƏMƏSİ Hakim Musayev Vüqar Ələkbər oğlu İddiaçı Cavabdehnə qarşı «Cavabdeh, barəsində çıxarmış olduğu 13.01.2021-ci il tarixli qərarının özünə verilməsi öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması tələbi barədə” iddia ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədlərə yazılı icraat qaydasında baxaraq aşağıdakı qərarı qəbul etdi Təsviri hissə : İddiaçı Zeynalova X2 şəhər Polis Şöbəsinə qarşı “Cavabdeh, barəsində çıxarmış olduğu 13.01.2021-ci il tarixli qərarının özünə verilməsi öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması tələbi barədə” iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, Mingəçevir ŞPŞ-nin 13.01.2021-ci il tarixli qərarı ilə iddiaçı barəsində Azərbaycan Respublikası İXM-nin 157-ci maddəsi ilə başlanmış “inzibati xəta haqqında” iş üzrə icraata xitam verilmiş, lakin həmin qərarın surəti iddiaçıya göndərilməmişdir. Hazırda iddiaçı həmin qərarı əldə edə bilmir. Odur ki, Mingəçevir ŞPŞ-nin 13.01.2021-ci il tarixli qərarının özünə verilməsi öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması tələbi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. İddiaçının dinlənilmə hüququnu təmin etmək məqsədilə hazırki iddia tələbinin mümkünsüzlüyü ilə bağlı 16.06.2021-ci il tarixdə ona hüquqi yardım barədə məktub göndərilmiş, məhkəmənin mövqeyinə münasibət bildirilməsi üçün 5 (beş) gün müddətində vaxt təyin edilmişdir. Müvafiq məktub 24.06.2021-ci il tarixdə iddiaçıya poçt vasitəsilə təqdim edilməsinə baxmayaraq, ötən müddət ərzində iddiaçı tərəfindən məhkəmənin mövqeyinə münasibət bildirilməmişdir. İddia tələbinə dair aşağıda qeyd edilmiş sənədlər məhkəməyə təqdim olunmuşdur. Həmin sənədlərin məzmununa istinad olunur. Onlar məhkəmə araşdırmasının predmetini təşkil etmişlər: - Gəncə Hərbi Məhkəməsinin 16.03.2021-ci il tarixli, 3-1(095)-37/2021 nömrəli qərarının surəti; Əsaslandırma hissəsi : İddiaçı Cavabdehnə qarşı «Cavabdeh, barəsində çıxarmış olduğu 13.01.2021-ci il tarixli qərarının özünə verilməsi öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması tələbi barədə” iddia ərizəsi üzrə qəbul ediləcək qərardad mübahisəni mahiyyəti üzrə həll etmədiyindən, məhkəmə İPM-nin 16.3-cü maddəsini rəhbər tutaraq şifahi məhkəmə baxışı keçirilmədən də iddia ərizəsinə hüquqi qiymət verilməsini mümkün hesab edir. Məhkəmə iddia ərizəsini və iş materiallarını araşdırıb hesab edir ki, iddia mümkün sayılmamalıdır. İş materiallarına əlavə edilmiş Gəncə Hərbi Məhkəməsinin 16.03.2021-ci il tarixli, 3- 1(095)-37/2021 nömrəli qərarının surətindən görünür ki, X1 Xətalar Məcəlləsinin 157-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinərək 300 manat miqdarında cərimə olunmuşdur. “İnzibati icraat haqqında” Qanununun 3.2.2-ci maddəsinə əsasən bu Qanun inzibati orqanların inzibati xətalara dair işlər üzrə fəaliyyətinə şamil olunmur. Azərbaycan Respublikası İnzibati Prosessual Məcəlləsinin 2-ci və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 25-ci maddələrinin inzibati xətalar haqqında işlər üzrə icraata aidiyyəti baxımından şərh edilməsinə dair Azərbaycan Respublikası Konstitusiyası Məhkəməsi Plenumunun 04 oktyabr 2012-ci il tarixli qərarında qeyd edilir ki, məhkəmə aidiyyətinə dair Azərbaycan Respublikası İnzibati Prosessual Məcəlləsinin 2-ci və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 25-ci maddələri inzibati xətalara dair mübahisələrlə bağlı münasibətlərə şamil edilmir. İnzibati xətalar haqqında işlər üzrə inzibati orqanın qəbul etdiyi inzibati aktlardan (qərarlardan) verilən şikayət və protestlərə Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 430.2.3 və 431.1.3-cü maddələrinə əsasən ümumi yurisdiksiyalı rayon (şəhər) məhkəmələri tərəfindən baxılır. İddia ərizəsinin məzmunundan görünür ki, hazırki iddianı qaldrımaqda iddiaçının hüquqi marağı, barəsində cavabdeh tərəfindən qəbul edilmiş “inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsi haqqında” qərarın əldə edilməsinə nail olmaqdır. Yəni, iddiaçı, cavabdehin inzibati fəaliyyəti nəticəsində deyil, inzibati xətalara dair işlər üzrə fəaliyyətinin nəticəsində qəbul edilmiş qərarını əldə etmək istəyir. İddiaçı və cavabdeh arasında olan mübahisəyə inzibati xətalara dair işlər üzrə icraat qaydasında ümumi məhkəmədə baxılmalı olduğundan, hazırki mübahisənin predmeti inzibati məhkəmə icraatı qaydasında araşdırıla bilməz. Necə ki, həmin inzibati orqanların tətbiq etdiyi “inzibati xəta haqqında qərarlar” İnzibati Xətalar Məcəlləsi ilə tənzimlənir və həmin qərarlardan şikayət və protest məhkəmə nəzarəti qaydasında ümumi məhkəmələrdə baxılır, həmin qərarların icrası və tərəflərə təqdim edilməsi ilə bağlı yaranan mübahisələrə də ümumi rayon məhkəməsində baxılmalıdır. Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun yuxarıda qeyd edilmiş, 04 oktyabr 2012-ci il qərarında göstərilmişdir ki, inzibati xətalar ilə bağlı münasibətlər öz təbiəti baxımından repressiv xarakterli olduğundan və inzibati-hüquqi tələblərin pozulması (inzibati xətalar) ilə bağlı yarandığından “İnzibati icraat haqqında” Qanunla tənzimlənən münasibətlər növündən fərqlidirlər. İXM-ə əsasən bu işlər üzrə qərardan şikayət və ya protest təbiətinə görə inzibati-prosessual sahədə verilən şikayətdən fərqlidir. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun 10 aprel 2015-ci il tarixli 5 nömrəli qərarının 17-ci bəndində qeyd edilmişdir ki, mülki və ya cinayət məhkəmə icraatı qaydasında, habelə inzibati xətalara dair işlər üzrə icraat qaydasında baxılmalı olan mübahisələrə dair iddialar mümkün sayılmamalı, iddiaçıya aidiyyəti üzrə səlahiyyətli məhkəməyə (yaxud, inzibati xətalara dair işlər üzrə icraat qaydasında işlərə baxmaq səlahiyyəti olan orqana) müraciət etmək hüququ izah olunmalıdır. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun “İnzibati məhkəmə icraatında iddianın mümkünlüyünə dair” 10 aprel 2015-ci il tarixli 5 nömrəli qərarının müvafiq olaraq 1.1, 1.4, 17-ci bəndlərində qeyd edilir ki, məhkəmələr nəzərə almalıdırlar ki, inzibati mübahisələrə dair iddianın əsaslılığının yoxlanılması üçün zəruri ilkin şərt onun mümkün olmasıdır. İddianın mümkünlüyü həmişə onun əsaslılığının yoxlanılmasından əvvəl aparılan hüquqi dəyərləndirmədir. Mülki və ya cinayət məhkəmə icraatı qaydasında, habelə inzibati xətalara dair işlər üzrə icraat qaydasında baxılmalı olan mübahisələrə dair iddialar mümkün sayılmamalı, iddiaçıya aidiyyəti üzrə səlahiyyətli məhkəməyə (yaxud, inzibati xətalara dair işlər üzrə icraat qaydasında işlərə baxmaq səlahiyyəti olan orqana) müraciət etmək hüququ izah olunmalıdır. İPM-nin 35.1-ci maddəsinə əsasən bu Məcəllədə başqa qayda nəzərdə tutulmamışdırsa, iddiaçının iddia ərizəsində inzibati aktın qəbul edilməsi və ya qəbul edilməsindən imtina olunması, yaxud inzibati orqanın hərəkəti və ya hərəkətsizliyi nəticəsində onun hüquqlarının və qanunla qorunan maraqlarının pozulduğunu əsaslandırdığı hallarda mübahisələndirmə haqqında, məcburetmə haqqında, öhdəliklərin icrası haqqında və müəyyən hərəkətləri etməkdən çəkinməyə dair iddia mümkün sayılır. Şərh olunanlara obyektiv hüquqi qiymət verərək məhkəmə hesab edir ki, hazırki iddia tələbinin predmeti inzibati məhkəmə icraatı qaydasında araşdırılmalı olmadığından və mübahisəyə aidiyyəti üzrə ümumi rayon məhkəməsində baxılmalı olduğundan iddia mümükün sayılmamalıdır. İddiaçıya izah olunur ki, müvafiq qərarın əldə edilməsi üçün aidiyyəti üzrə Mingəçevir şəhər Məhkəməsinə, yaxud Daxili İşlər Nazirliyinə müraciət edə bilər. Nəticəvi hissə: Məhkəmə yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası İnzibati Prosessual Məcəlləsinin 16.3, 69, 78, 80 və 85-ci maddələrini rəhbər tutaraq qərara aldı: İddiaçı Cavabdehnə qarşı «Cavabdeh, barəsində çıxarmış olduğu 13.01.2021-ci il tarixli qərarının özünə verilməsi öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması tələbi barədə” iddia ərizəsi mümkün sayılmır. Qərardaddan, onun rəsmi qaydada verildiyi gündən 10 (on) gün müddətində Şəki İnzibati Məhkəməsi vasitəsilə Şəki Apellyasiya Məhkəməsinə (Şəki şəhəri, S.Mümtaz küçəsi 318) apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim Vüqar Musayev.