Sumqayıt İnzibati Məhkəməsi Qərardad — İş №2-1(118)-1760/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Sumqayıt şəhəri İş № 2-1(118)-1760/2025 07.01.2026 SUMQAYIT İNZİBATİ MƏHKƏMƏSİ Hakim Mirzəyeva Leyla Eytibar qızının sədrliyi, Cəbiyeva Nəzin Qabil qızının katibliyi, İddiaçının nümayəndəsi-vəkili Vəkil iştirakı ilə, İddiaçı cavabdeh Azərbaycan Respublikası Cavabdehnə qarşı “Cavabdeh xx.xx.1995-ci il tarixli sərəncamına və Abşeron rayonu S.Əliyev adına sudçülük-maldarlıq üzrə X2 X1 xx.xx.2000-ci il tarixli 06 saylı əmrinə əsasən İddiaçı fərdi yaşayış evi- tikmək üçün ayrılmış 0.07 ha torpaq sahəsinə dair yerləşmə sxeminin, plan və torpaq sahəsinin təhkim aktının hazırlanması öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması” tələbinə dair iddiasına Sumqayıt İnzibati Məhkəməsinin inzibati binasında, açıq məkhəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı cavabdeh Azərbaycan Respublikası Cavabdehnə qarşı “Cavabdeh xx.xx.1995-ci il tarixli sərəncamına və Abşeron rayonu S.Əliyev adına sudçülük-maldarlıq üzrə X2 X1 xx.xx.2000-ci il tarixli 06 saylı əmrinə əsasən İddiaçı fərdi yaşayış evi- tikmək üçün ayrılmış 0.07 ha torpaq sahəsinə dair yerləşmə sxeminin, plan və torpaq sahəsinin təhkim aktının hazırlanması öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması” barədə qərar qəbul edilməsini məhkəmədən xahiş etmişdir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Prosessual Məcəlləsinin (bundan sonra – İPM) 45.4-cü maddəsinə görə iddia ərizəsi məhkəməyə daxil olduğu gündən icraata qəbul edilmiş sayılır. İddia ərizəsi məhkəmənin icraatına qəbul edildikdən sonra İPM-in 49-cu maddəsinin tələblərinə müvafiq olaraq, işin hazırlıq icraatına başlanılmış və hazırlıq icraatı zamanı ərazi aidiyyətinin müəyyənləşdirilməsi məqsədilə məhkəmə iclası təyin edilərək bu barədə tərəflərə məhkəmə bildirişi ünvanlanmışdır. Məhkəmə iddia ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədləri nəzərdən keçirərək hesab edir ki, iş aidiyyəti üzrə baxılması üçün Bakı İnzibati Məhkəməsinə göndərilməlidir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası İnzibati Prosessual Məcəlləsinin 8.1.1-ci maddəsinə əsasən, daşınmaz əmlakla, yaxud müəyyən ərazi ilə bağlı hüquq və ya hüquq münasibəti ilə əlaqədar inzibati mübahisələrə həmin əmlakın və ya ərazinin aid olduğu yerin məhkəməsi tərəfindən baxılır. Hazırki tələbdə mübahisənin əsasını Cavabdeh xx.xx.1995-ci il tarixli sərəncamına və Abşeron rayonu S.Əliyev adına sudçülük-maldarlıq üzrə X2 X1 xx.xx.2000-ci il tarixli 06 saylı əmrinə əsasən İddiaçı fərdi yaşayış evi- tikmək üçün ayrılmış 0.07 ha torpaq sahəsinə dair yerləşmə sxeminin, plan və torpaq sahəsinin təhkim aktının hazırlanması təşkil edir. Məhkəməyə sorğu əsasında daxil olmuş Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Xidməti yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin 4 saylı Abşeron Ərazi İdarəsinin 06 may 2025-ci il tarixli məktubunda qeyd edilmişdir ki, “sözügedən torpaq sahəsi Abşeron rayonun inzibati ərazi vahidliyinə aid ərazidə yerləşmədiyi müəyyən edilmiş və 1 saylı Bakı Ərazi İdarəsinə müraciət olunması tövsiyyə olunmuşdur”. Eyni zamanda, cavabdeh tərəfindən təqdim edilmiş iddiaya qarşı yazılı etirazda da “Abşeron rayon XDS İK və eləcə də Abşeron rayonunun idarəçiliyində olan keçmiş sovxozlar tərəfindən verilmiş əmr, qərar və sərəncamlarla Bakı şəhərinin inzibati ərazisində yerləşməklə Abşeron rayonunun idarəçiliyində olan sovxozlara məxsus torpaq sahələrindən həmin sovxozlarda çalışan şəxslərə fərdi yaşayış evlərinin tiklintisi məqsədilə ayrılmış torpaq sahələrinin yerləşdiyi ərazilərin, eləcə də iddia tələbində qeyd olunan torpaq sahəsinin yerləşdiyi ərazinin Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 13 iyun 2008ci il tarixli 2866 saylı Sərəncamı ilə Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin idarəçiliyinə qaytarıldığı” qeyd edilmişdir. Qeyd olunanlara əsasən məhkəmə hesab edir ki, mübahisənin əsasını Bakı şəhərində yerləşən torpaq sahəsi təşkil etdiyindən, hazırkı mübahisəyə xüsusi norma rolunu oynayan Azərbaycan Respublikası İnzibati Prosessual Məcəlləsinin 8.1.1-ci maddəsi tətbiq edilməli və işə daşınmaz əmlakın olduğu yerin məhkəməsi tərəfindən baxılmalıdır. Azərbaycan Respublikası Məhkəmə-Hüquq Şurasının 14 noyabr 2019-cu il tarixli 4 nömrəli Qərarı ilə təsdiq edilmiş Azərbaycan Respublikası apelyasiya, ağır cinayətlər, hərbi, inzibati və kommersiya məhkəmələrinin ərazi yurisdiksiyasına əsasən Bakı İnzibati Məhkəməsinin yurisdiksiyasına aiddir. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 62-ci maddəsinə əsasən hər kəsin onun işinə qanunla müəyyən edilmiş məhkəmədə baxılması hüququ vardır. «İnsan hüquqlarının və əsas azadlıqların müdafiəsi haqqında» Avropa Konvensiyasının 6-cı maddəsinin birinci bəndinə əsasən hər kəs onun mülki hüquq və vəzifələri müəyyən edilərkən və ya ona qarşı hər hansı cinayət ittihamı irəli sürülərkən, qanun əsasında yaradılmış müstəqil və qərəzsiz məhkəmə vasitəsilə, ağlabatan müddətdə işinin ədalətli və açıq araşdırılması hüququna malikdir. «Məhkəmələr və hakimlər haqqında» Azərbaycan Respublikasının Qanununun 15-ci maddəsinin tələbinə əsasən işlərin Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş məhkəmə aidiyyətinin dəyişdirilməsi qadağandır. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Prosessual Məcəlləsinin 8.2-ci maddəsinə əsasən predmet və ya ərazi aidiyyəti üzrə mübahisəyə baxılması onun səlahiyyətinə aid olmadığı hallarda, məhkəmə tərəfləri dinlədikdən sonra xidməti vəzifəsinə görə mübahisənin aidiyyətini müəyyənləşdirir və həmin mübahisə ilə bağlı işi aidiyyəti üzrə müvafiq səlahiyyətli məhkəməyə göndərir. Beləliklə, məhkəmə hesab edir ki, İddiaçı cavabdeh Azərbaycan Respublikası Cavabdehnə qarşı “Cavabdeh xx.xx.1995-ci il tarixli sərəncamına və Abşeron rayonu S.Əliyev adına sudçülük-maldarlıq üzrə X2 X1 xx.xx.2000-ci il tarixli 06 saylı əmrinə əsasən İddiaçı fərdi yaşayış evi- tikmək üçün ayrılmış 0.07 ha torpaq sahəsinə dair yerləşmə sxeminin, plan və torpaq sahəsinin təhkim aktının hazırlanması öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması” tələbinə dair iddia ərizəsinə baxılması, ərazi aidiyyəti üzrə Sumqayıt İnzibati Məhkəməsinin səlahiyyətinə aid olmadığından, iş aidiyyəti üzrə baxılması üçün səlahiyyətli məhkəməyə, yəni Bakı İnzibati Məhkəməsinə göndərilməlidir. Göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası İnzibati Prosessual Məcəlləsinin 8, 80 və 85 -ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏRARA ALDİ: İddiaçı cavabdeh Azərbaycan Respublikası Cavabdehnə qarşı “Cavabdeh xx.xx.1995-ci il tarixli sərəncamına və Abşeron rayonu S.Əliyev adına sudçülük-maldarlıq üzrə X2 X1 xx.xx.2000-ci il tarixli 06 saylı əmrinə əsasən İddiaçı fərdi yaşayış evi-tikmək üçün ayrılmış 0.07 ha torpaq sahəsinə dair yerləşmə sxeminin, plan və torpaq sahəsinin təhkim aktının hazırlanması öhdəliyinin cavabdehin üzərinə qoyulması” tələbinə dair iddiası üzrə 2-1(118)-1760/2025 saylı inzibati iş aidiyyəti üzrə baxılması üçün Bakı İnzibati Məhkəməsinə göndərilsin. Qərardaddan 10 gün müddətində Sumqayıt İnzibati Məhkəməsi vasitəsi ilə Sumqayıt şəhəri, Sülh prospekti 70 ünvanında yerləşən Sumqayıt Apellyasiya Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Hakim Leyla Mirzəyeva