Sumqayıt İnzibati Məhkəməsi Qərardad — İş №2-1(118)-3223/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Sumqayıt şəhəri İş № 2-1(118)-3223/2024 28.03.2024 SUMQAYIT İNZİBATİ MƏHKƏMƏSİ Hakim Burcayev İmran Ramazan oğlunun sədrliyi, Maxsudova Ülkər Taleh qızının katibliyi ilə, İddiaçının nümayəndəsi X1 iştirakı ilə İddiaçı cavabdeh Abşeron rayon Masazır bələdiyyəsinə qarşı “Abşeron rayon Masazır bələdiyyəsinin alqı-satqı predmeti olan, yaşayış məntəqələri torpaqlarına aid və fərdi yaşayış evinin tikintisi məqsədilə Masazır kəndi, Zaur Həsənov küçəsi, 57 ünvanında yerləşən 0,08 ha torpaq sahəsinin iddiaçının adına sənədləşdirilməsinin cavabdehə həvalə edilməsi” tələbinə dair iddiası üzrə işə Sumqayıt Məhkəmə Kompleksində (ünvan: Sumqayıt şəhəri, Sülh prospekti 70) inzibati məhkəmə icraatı qaydasında baxaraq, məhkəmə müəyyən etdi: İddiaçı iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək Abşeron rayon Masazır bələdiyyəsinin alqı-satqı predmeti olan, yaşayış məntəqələri torpaqlarına aid və fərdi yaşayış evinin tikintisi məqsədilə Masazır kəndi, Zaur Həsənov küçəsi, 57 ünvanında yerləşən 0,08 ha topaq sahəsinin iddiaçının adına sənədləşdirilməsinin cavabdehə həvalə edilməsi barədə qərar qəbul edilməsini məhkəmədən xahiş etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, ünvan 3 ünvanında yerləşən fərdi yaşayış evi 11 may 2008-ci il tarixdən iddiaçının istifadəsindədir. İnşa edilən fərdi yaşayış evinin altındakı və ətrafındakı torpaq sahəsinin sənədləşdirilməsi ilə bağlı cavabdeh orqana müraciət edilmişdir. Cavabdehin məktubunda göstərilmişdir ki, torpaq sahəsi əldə etmək istəyən fiziki və hüquqi şəxslər qanuna əsasən bələdiyyəyə müraciət etməli, ərizədə torpağın ölçüsü, yeri və məqsədli təyinatı göstərilməlidir. Qeyd edilən torpaq sahəsinə bələdiyyə tərəfindən baxış keçirilmiş, həmin torpaq sahəsinin ölçüsü bələdiyyə tərəfindən müəyyən edilmişdir. Torpağın üzərindəki fərdi yaşayış evi də həmin torpağın yaşayış məntəqələrinin perspektiv inkişafı üçün cəlb olunan torpaq sahəsinə aid olduğunu göstərir. Həmin ərazi yaşayış evləri ilə əhatə olunmuşdur. Qeyd olunanlara əsasən iddiaçı iddianın təmin olunmasını məhkəmədən xahiş etmişdir. Məhkəmənin mümkünlük iclası 28 mart 2024-cü il tarixə təyin edilmişdir. Qanuna müvafiq şəkildə iddiaçı məhkəmə iclasının yeri və vaxtı barədə məlumatlandırılmışdır. Məhkəmə iclasında iştirak edən iddiaçının nümayəndəsi iddia tələbinə uyğun izahat verərək iddianın təmin olunmasını məhkəmədən xahiş etdi. Məhkəmə iş materiallarını araşdıraraq hesab edir ki, iddia tələbi mümkün sayılmamalıdır. Azərbaycan Respublikası İnzibati Prosessual Məcəlləsi Maddə 35.1: Azərbaycan Respublikası İnzibati Prosessual Məcəlləsinə əsasən bu Məcəllədə başqa qayda nəzərdə tutulmamışdırsa, iddiaçının iddia ərizəsində inzibati aktın qəbul edilməsi və ya qəbul edilməsindən imtina olunması, yaxud inzibati orqanın hərəkəti və ya hərəkətsizliyi nəticəsində onun hüquqlarının və qanunla qorunan maraqlarının pozulduğunu əsaslandırdığı hallarda mübahisələndirmə haqqında, məcburetmə haqqında, öhdəliklərin icrası haqqında və müəyyən hərəkətləri etməkdən çəkinməyə dair iddia mümkün sayılır. Maddə 35.3: İddianın mümkün sayılmaması barədə məhkəmə qərardad qəbul edir. Həmin qərardaddan yuxarı məhkəməyə şikayət verilə bilər. Maddə 80.1: Barəsində məhkəmə qaydasında şikayət verilə bilən, habelə hüquqi müdafiə vasitələrindən istifadə qaydalarını və müddətini müəyyən edən məhkəmə qərardadları mütləq əsaslandırılmalıdır. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun İnzibati Məhkəmə icraatında iddianın mümkünlüyünə dair 10 aprel 2015-ci il tarixli 5 nömrəli Qərarı 1.1-ci bənd: Məhkəmələr nəzərə almalıdırlar ki, inzibati mübahisələrə dair iddianın əsaslılığının yoxlanılması üçün zəruri ilkin şərt onun mümkün olmasıdır. 1.3-cü bənd: Mümkünlük şərtləri iddiaya mahiyyəti üzrə baxmağa imkan verən şərtlərin mövcudluğunun yoxlanılmasını nəzərdə tutur. 1.4-cü bənd: Ona görə də, iddianın mümkünlüyü həmişə onun əsaslığının yoxlanılmasından əvvəl aparılan hüquqi dəyərləndirmədir. 2.3-cü bənd: Məhkəmələr ilk növbədə iddiaçının həmin iddia tələbi üzrə subyektiv hüququnun olub-olmamasını, cavabdehin həmin iddiaya cavab verməli olub-olmamasını, qanunvercilikdə nəzərdə tutulduğu hallarda cavabdehin imtinasının olub-olmamasını, İnzibat Prosessual Məcəllədə nəzərdə tutulmuş iddia müddətlərinə riayət edilib-edilmədiyini prosessual həmiştirakçılığın yol verənliyini, tələblərin bir iddiada birləşdirilməsinin mümkünlüyünü həmin məcəllənin 37-ci maddəsinə uyğun yoxlamalıdırlar. 6.1-ci bənd: İddianın mümkünlüyü baxımından hüququn pozulub-pozulmadığının müəyyən olunmasının qiymətləndirilməsi zamanı iddiaçının hüquqi marağı, başqa sözlə konkret halda hüquqi müdafiəyə ehtiyacının olub-olmadığı da nəzərə alınmalıdır. Bu zaman iddiaçının arzuladığı məqəsədə çatmaq üçün düzgün hüquqi müdafiə vasitələrindən, o cümlədən əlverişli iddia növündən istifadə edib-etmədiyi yoxlanılmalıdır. 6.2-ci bənd: İddiaçının hüquqi marağı yalnız o halda mövcud olacaqdır ki, onun çatmaq istədiyi məqsədə qaldırılmış iddianın uğurlu olması ilə nail olmaq mümkün olsun. Məhkəmə araşdırması zamanı müəyyən olundu ki, ünvan 4 ünvanında yerləşən yaşayış evi fərdi yaşayış fonduna daxil olan yaşayış evinin texniki pasportuna əsasən iddiaçıya deyil, X2 məxsusdur. Belə olan halda iddiaçının mübahisəli torpaq sahəsinə subyektiv hüququnun olub-olmaması müəyyən edilməlidir. Göründüyü kimi iddiaçı hazırki iddianı qaldırmağa subyektiv hüququnu təsdiq edən hər hansı bir sənədi məhkəməyə təqdim etməmişdir. “M.Bağırovun şikayəti üzrə Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin xx.xx.2007-ci il tarixli qərarının Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasına və qanunlarına uyğunluğunun yoxlanılmasına dair” Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun xx.xx.2008-ci il tarixli qərarında göstərilir ki, işə baxan məhkəmə mülki mübahisənin qanuni həlli üçün ilk növbədə iddia qaldırmış şəxsin müvafiq subyektiv hüquqa malik olub-olmamasını əsaslandırmalı, sonra isə subyektiv hüququ 3 elementin məcmusu kimi qiymətləndirməlidir: öz hərəkətinə hüquqi ixtiyar, başqa (borclu) şəxslərdən tələb etmək hüququ və müdafiə hüququ. Subyektiv hüququn ikinci və üçüncü elementi birinci elementin mövcudluğu ilə bağlıdır. Belə qaydalara riayət etmədən subyektiv hüququn digər elementlərinin, yəni başqa şəxslərdən tələb etmək hüququnun və müdafiə hüququnun yaranmasından, eləcə də həyata keçirilməsindən söhbət gedə bilməz. Mübahisə predmeti olan torpaq sahəsinə dair iddiaçının hər hansı hüququnun pozulması, həmin torpaq sahəsi üzərində subyektiv hüquqlara malik olması məhkəmə iclasında təsdiqini tapmadığından, iddia mümkün sayılmamalıdır. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən, Azərbaycan Respublikası İnzibati Prosessual Məcəlləsinin 80 və 85-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə qərara aldı: İddiaçı cavabdeh Abşeron rayon Masazır bələdiyyəsinə qarşı Abşeron rayon Masazır bələdiyyəsinin alqı-satqı predmeti olan, yaşayış məntəqələri torpaqlarına aid və fərdi yaşayış evinin tikintisi məqsədilə Masazır kəndi, Zaur Həsənov küçəsi, 57 ünvanında yerləşən 0,08 ha torpaq sahəsinin iddiaçının adına sənədləşdirilməsinin cavabdehə həvalə edilməsi barədə iddia tələbi mümkün sayılmasın. Qərardaddan tərəfə rəsmi qaydada verildikdən sonra 10 gün müddətində Sumqayıt İnzibati Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Hakim İmran Burcayev