Bakı Şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(001)-1454/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 3(001)-1454/2023 12.04.2023 BAKI ŞƏHƏRİ BİNƏQƏDİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Bakı şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsinin hakimi Sadıqova Aynurə Vahid qızının sədrliyi, məhkəmənin məsləhətçisi (məhkəmə iclas katibi) Hüseynov Xəyal Nemət oğlunun katibliyi, Bakı şəhəri Binəqədi rayon İcra şöbəsinin böyük icra məmuru X5, zərərçəkmiş şəxs X2, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs iştirakları ilə, xx.xx.1972-ci il tarixdə Bakı şəhərində doğulmuş, Azərbaycan Respublikasının vətəndaşı, evli, işləməyən, ünvan 1 ünvanında qeydiyyatda olmaqla yaşayan, Şəxs Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin (bundan sonra – İXM) 528.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməsinə dair Bakı şəhəri Binəqədi rayon İcra Şöbəsindən daxil olmuş inzibati xəta haqqında materiala məhkəmənin binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə müəyyən etdi: Məhkəmənin icraatına Şəxs İXM-in 528.1-cı maddəsində nəzərdə tutulan inzibati xətanı törətməsinə dair Bakı şəhəri Binəqədi rayon İcra Şöbəsi tərəfindən tərtib olunmuş xx.xx.2023-cü il tarixli, MN ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokol üzrə toplanmış material daxil olmuşdur. Məhkəmə iclasında inzibati xəta haqqında protokolu müdafiə edən böyük icra məmuru X7 izahat verərək bildirmişdir ki, Bakı şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsinin 21 oktyabr 2020-ci il tarixli, 2(001)-4456/2020 nömrəli icra sənədində borclu Şəxs üzərinə iddiaçı X2 şərəf və ləyaqətini ləkələyən yanlış məlumatların yayıldığı kütləvi vasitələrinin müvafiq (“Xəzər” telekanalının “Səni axtarıram” və “ATV “BizimləSən”) verilişlərində təkzib edilməsi və iddiaçı X1 üzr istənilməsi vəzifəsi qoyulmuş, həmçinin vurulmuş mənəvi zərərin əvəzi olaraq 3000 (üç min) manat məbləğində pul vəsaiti və ödənilmiş dövlət rüsumunun 1 (bir) manat 80 (səksən) qəpik hissəsi cavabdeh Şəxs tutularaq iddiaçı X3 ödənilməsi nəzərdə tutulmuşdur. Qeyd edilən icra sənədi əsasında xx.xx.2021-ci il tarixli icraata başlamaq haqqında qərar və bildirişə əsasən iş üzrə icraat başlanılmış və borcludan tələbi könüllü icra etmək tələb edilmişdir. Bundan sonra borclu ilə əlaqə saxlanılmış və icra sənədi üzrə borcunu ödəməsi tələb edilmişdir. Lakin, borclu Şəxs 3000 manat borcundan 2000 manatı ödəsə də, yerdə qalan 1000 manatı ödəməkdən yayınır. İcra sənədinin məlumatın təkzib olunması və üzr istənilməsi hissəsinə münasibətdə isə qarşı tərəfin həmin çəkilişin yayımlanmasını istəmədiyini bildirir. Şəxs məhkəmə qətnaməsini tam şəkildə üzrsüz səbəbdən icra etmədiyi üçün, sonuncu barəsində İXM-in 528.1-ci maddəsi ilə inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilmişdir. Odur ki, Şəxs inzibati qaydada məsuliyyətə cəlb edilməsini məhkəmədən xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs izahat verərək bildirmişdir ki, Bakı şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsinin 21 oktyabr 2020-ci il tarixli, 2(001)-4456/2020 nömrəli icra sənədinə əsasən onun üzərinə iddiaçı X2 şərəf və ləyaqətini ləkələyən yanlış məlumatların yayıldığı kütləvi vasitələrinin müvafiq (“Xəzər” telekanalının “Səni axtarıram” və “ATV “BizimləSən”) verilişlərində təkzib edilməsi və iddiaçı X1 üzr istənilməsi vəzifəsi qoyulmuş, həmçinin vurulmuş mənəvi zərərin əvəzi olaraq 3000 (üç min) manat məbləğində pul vəsaiti və ödənilmiş dövlət rüsumunun 1 (bir) manat 80 (səksən) qəpik hissəsinin ondan tutularaq X3 ödənilməsi nəzərdə tutulmuşdur. O, sözügedən məhkəmə qətnaməsini icra etmək üçün könüllü şəkildə “ATV” kanalına getmiş, üzr istəmişdir. Lakin, X4 atasının adının çəkilməməsi üçün həmin verilişin yayımlanmasını istəmir. Bununla da qətnamənin icrasına dolayı yolla maneçilik törədir. Mənəvi zərərin əvəzi olaraq nəzərdə tutulan məbləğin isə 2000 manatını ödəmiş, qalan 1000 manatını isə hissə-hissə ödəyəcəkdir. Bu səbəbdən, göstərilən halların nəzərə alınmasını və barəsində yüngül inzibati tənbeh tədbiri tətbiq edilməsini xahiş etdi. Məhkəmə iclasında zərərçəkmiş şəxs X4 çıxış edərək bildirmişdir ki, Bakı şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsinin 21 oktyabr 2020-ci il tarixli, 2(001)-4456/2020 nömrəli icra sənədinə əsasən Şəxs üzərinə iddiaçı X2 şərəf və ləyaqətini ləkələyən yanlış məlumatların yayıldığı kütləvi vasitələrinin müvafiq (“Xəzər” telekanalının “Səni axtarıram” və “ATV “BizimləSən”) verilişlərində təkzib edilməsi və iddiaçı X1 üzr istənilməsi vəzifəsi qoyulmuş, həmçinin vurulmuş mənəvi zərərin əvəzi olaraq 3000 (üç min) manat məbləğində pul vəsaiti və ödənilmiş dövlət rüsumunun 1 (bir) manat 80 (səksən) qəpik hissəsinin Şəxs tutularaq ona ödənilməsi nəzərdə tutulmuşdur. Lakin, borclu Şəxs icra sənədində nəzərdə tutulan borc məbləğini tam şəkildə ödəməmiş, həmçinin, üzr istədiyini bildirsə də, həmin üzrün mətnində icra sənədindən kənara çıxmışdır. Qeyd etdiklərinin nəzərə alınaraq, Şəxs inzibati qaydada məsuliyyətə cəlb edilməsini xahiş etmişdir. İş materiallarında olan və məhkəmə iclasında tədqiq edilmiş: Bakı şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsinin 21 oktyabr 2020-ci il tarixli, 2(001)- 4456/2020 nömrəli icra sənədindən görünür ki, Bakı şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsinin 21 oktyabr 2020-ci il tarixli, 2(001)-4456/2020 nömrəli icra sənədində borclu Şəxs üzərinə iddiaçı X2 şərəf və ləyaqətini ləkələyən yanlış məlumatların yayıldığı kütləvi vasitələrinin müvafiq (“Xəzər” telekanalının “Səni axtarıram” və “ATV “BizimləSən”) verilişlərində təkzib edilməsi və iddiaçı X1 üzr istənilməsi vəzifəsi qoyulmuş, həmçinin vurulmuş mənəvi zərərin əvəzi olaraq 3000 (üç min) manat məbləğində pul vəsaiti və ödənilmiş dövlət rüsumunun 1 (bir) manat 80 (səksən) qəpik hissəsi cavabdeh Şəxs tutularaq iddiaçı X3 ödənilməsi qərara alınmışdır. xx.xx.2021-ci il tarixli icraata başlamaq haqqında qərardan və bildirişdən görünür ki, Şəxs barəsində olan icra işi üzrə icraata başlanılmış və ona tələbin könüllü icrası barədə rəsmi bildiriş göndərilmişdir. e-136579/2021-14-35 nömrəli icra işindən görünür ki, Şəxs adına icra işi üzrə borcun yönəldilə biləcəyi əmək müqaviləsi, pensiya, əmlak məlumatları aşkar olunmamışdır. xx.xx.2023-cü il tarixli “ATV” telekanalında tərtib edilmiş aktdan görünür ki, iddiaçı X2 şərəf və ləyaqətini ləkələyən yanlış məlumatların yayıldığı kütləvi vasitələrinin müvafiq (“Xəzər” telekanalının “Səni axtarıram” və “ATV “BizimləSən”) verilişlərində təkzib edilməsi və iddiaçı X1 üzr istənilməsi barəsində üzrün mətni ilə bağlı tərəflər arasında zidiyyət yaranmışdır. xx.xx.2023-cü il tarixli, MN ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokoldan görünür ki, Şəxs Bakı şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsinin 21 oktyabr 2020-ci il tarixli, 2(001)-4456/2020 nömrəli icra sənədini icra etməmişdir. Nəticədə Şəxs barəsində İXM-in 528.1-ci maddəsi ilə inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilmişdir. Məhkəmə, proses iştirakçılarını dinləyib, habelə inzibati xəta haqqında işin materiallarını nəzərdən keçirərək hesab edir ki, Şəxs barəsində İXM-in 528.1-ci maddəsi ilə olan inzibati protokol əsaslı olaraq tərtib edilmişdir. Belə ki, məhkəmə iclasında toplanmış və tədqiq edilmiş sübutlarla müəyyən edilmişdir ki, Şəxs Bakı şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsinin 21 oktyabr 2020-ci il tarixli, 2(001)-4456/2020 nömrəli icra sənədi üzrə mənəvi zərərin əvəzi olaraq 3000 manat məbləği tam şəkildə ödəməyərək sözügedən icra sənədini icra etməmişdir. Həmçinin, icra sənədinə əsasən X2 şərəf və ləyaqətini ləkələyən yanlış məlumatların yayıldığı kütləvi vasitələrinin müvafiq (“Xəzər” telekanalının “Səni axtarıram” və “ATV “BizimləSən”) verilişlərində təkzib edilməsi və iddiaçı X1 üzr istənilməsi vəzifəsi qoyulmasına baxmayaraq, X2 şərəf və ləyaqətini ləkələyən yanlış məlumatların hər iki televiziya kanalında təkzib olunaraq üzr istənilməsi hissəsində də icra edilməmişdir. Borclu tərəf buna səbəb kimi X2 üzrün mətni ilə razılaşmamasını göstərsə də, məhkəmə qeyd olunan halı icra sənədinin üzrsüz icra edilməməsi kimi qiymətləndirir və bu səbəblə də, Şəxs İXMin 528.1-ci maddəsi ilə inzibati qaydada məsuliyyətə cəlb edilməsi qənaətinə gəlir. İXM-in 2-ci maddəsinə əsasən Azərbaycan Respublikasının inzibati xətalar qanunvericiliyin vəzifələri insan və vətəndaş hüquqlarını və azadlıqlarını, onun sağlamlığını, əhalinin sanitariya-epidemioloji salamatlığını, ictimai mənəviyyatı, mülkiyyəti, şəxslərin iqtisadi maraqlarını, ictimai qaydanı və ictimai təhlükəsizliyi, ətraf mühiti, idarəçilik qaydalarını qorumaqdan, qanunçuluğu möhkəmləndirməkdən və inzibati xətaların qarşısını almaqdan ibarətdir. İXM-in 3-cü maddəsinə əsasən yalnız həmin Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizliyi) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur. İXM-in 4-cü maddəsinə əsasən bu məcəllə insan və vətəndaş hüquqlarına və azadlıqlarına hörmət edilməsi, qanunçuluq, qanun qarşısında bərabərlik, təqsirsizlik prezumpsiyası, ədalətlilik və inzibati xətaların qarşısının alınması prinsiplərinə əsaslanır. İXM-in 9.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta törətmiş şəxs haqqında tətbiq edilən tənbeh ədalətli olmalıdır, yəni inzibati xətaların xarakterinə, onun törədilməsi hallarına və inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinənin şəxsiyyətinə uyğun olmalıdır. İXM-in 12.1-ci maddəsinə əsasən həmin Məcəllə ilə qorunun ictimai münasibətlərə qəsd edən, hüquqa zidd olan, təqsirli sayılan (qəsdən və ya ehtiyatsızlıqdan törədilən) inzibati məsuliyyətə səbəb olan əməl (hərəkət və hərəkətsizlik) inzibati xəta hesab olunur. İXM-in 21-ci maddəsində göstərilir ki, inzibati tənbeh məsuliyyət tədbiridir və inzibati xəta törədən şəxsi qanunlara əməl edilməsi ruhunda tərbiyələndirmək, habelə həm inzibati xəta törətmiş şəxs, həm də başqa şəxslər tərəfindən yeni inzibati xəta törədilməsinin qarşısını almaq məqsədi daşıyır. İXM-in 31.1-ci maddəsinə əsəsən inzibati xətaya görə tənbeh İnzibati Xətalar Məcəlləsinə uyğun olaraq tətbiq edilir. İXM-in 31.2-ci maddəsinə əsasən fiziki və ya vəzifəli şəxslər barəsində inzibati tənbeh tətbiq edilərkən, inzibati xətanın xarakteri, inzibati xəta törədən şəxsin şəxsiyyətini xarakterizə edən hallar, onun təqsirinin dərəcəsi, əmlak vəziyyəti, habelə məsuliyyəti yüngülləşdirən və ağırlaşdıran hallar nəzərə alınır. Məhkəmədə Şəxs əməlində məsuliyyətini yüngülləşdirən və məsuliyyəti ağırlaşdıran hallar müəyyən edilməmişdir. İXM-in 528.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə və ya digər orqanların qərarlarının icrası ilə əlaqədar icra məmurunun qanuni tələblərinin yerinə yetirilməməsinə və ya icra məmuru tərəfindən müəyyən olunmuş müddətdə borclunu müəyyən hərəkətləri etməyə və ya müəyyən hərəkətləri etməkdən çəkinməyə məcbur edən icra sənədinin üzrsüz səbəbdən icra edilməməsinə görə fiziki şəxslər beş yüz manatdan min manatadək məbləğdə cərimə edilir və ya işin hallarına görə, pozuntunu törədənin şəxsiyyəti nəzərə alınmaqla, bir ayadək müddətə inzibati həbs tətbiq olunur, vəzifəli şəxslər min iki yüz manatdan iki min beş yüz manatadək məbləğdə, hüquqi şəxslər üç min manatdan beş min manatadək məbləğdə cərimə edilir. Məhkəmə, Şəxs şəxsiyyətini, törətmiş olduğu inzibati xətanın xarakterini və inzibati tənbehin məqsədlərinə nail olunmasını nəzərə alaraq hesab edir ki, Şəxs İXM-in 528.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinərək, ona inzibati cərimə növündə inzibati tənbeh tədbiri tətbiq edilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və İXM-in 40, 43, 48, 48-51, 73, 114, 128-130-cu maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə qərara aldı: Şəxs Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinib, 500 (beş yüz) manat məbləğində inzibati cərimə edilsin. Qərarın surəti rəsmi qaydada verildiyi gündən 10 (on) gün müddətində Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 129-cu maddəsində müəyyən edilmiş qaydada Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Hakim: Aynurə Sadıqova