Bakı Şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(001)-5208/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 3(001)-5208/2024 24.09.2024 BAKI ŞƏHƏRİ BİNƏQƏDİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Bakı şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsinin hakimi Sadıqova Aynurə Vahid qızının sədrliyi, məhkəmənin məsləhətçisi (məhkəmə iclas katibi) Bəbirov Qədir Nadir oğlunun katibliyi, şikayət vermiş şəxs X2 iştirakları ilə, X2 DİN-in Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinin xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ 23234815 saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərarından verdiyi şikayətə məhkəmənin inzibati binasında, açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: X1 DİN-in Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinin xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ 23234815 saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərardan verdiyi şikayət məhkəməyə daxil olmuşdur. X3 şikayətini onunla əsaslandırmışdır ki, xx.xx.2024-cu il tarixində etibarnamə ilə idarə etdiyi 77-HN105 dövlət nömrə nişanlı avtomobillə Biləcəri qəsəbəsinin Delfin otel tərəfindən, Bakı Sumqayıt yoluna paralel olan yolla əks istiqamətdə gələrək Biləcəri dairəsi deyilən yerə daxil olmuşdur. Belə ki, yol hərəkəti haqqında qanuna əsasən yerdəyişmə vaxtı sağ tutub sağa dönmək tələb olunduğundan sürücü belədə edərək sağ tutub yola sağ tərəfdən daxil olmuşdur və 20-30 metr sonra qırıq-qırıq xəttdən avtobus zolağını tərk etmişdir. Belə vəziyyət şəhərin X5, Dərnəgül şosesində, Azadlıq prospektində və digər yerlərində var ki, dönmə əməliyyatlarında zolağa daxil olub çıxmağa icazə verilir. Bu halda eyni ilə dönmə əməliyyatı zamanı zolağa daxil olub çıxma yerinə yetirilsə də, kabinetdə oturub çəkilən foto və videoonun harada və hansı şəraitdə olmasını bilinməyən, xətlər düzgün görünməyən şəraitdə ona 2 bal və 100 manat cərimə tətbiq edilmişdir. Qərar əsasızdır və İXM 327.1-1 maddəsinin pozulması hallarını müşaiət edilməyən foto və video hissəsi kabinetdə yerləşdirilmişdir. Əgər o, əvvəldən zolağa daxil olub düz xəttin və avtobus zolağına daxil olmamaq əmrini pozsaydı, bu halda razılaşardı, amma o Şamaxinka istiqamətindən gəlməmişdir. O, Biləcəri Delfin otel deyilən yol istiqaməti ilə gəlib daxil olmuşdur avtobus zolağına və 20-30 metr gedib qırıq-qırıq xəttdən zolaqdan çıxmışdır. Əgər bu elektron protokoldursa və ora insan müdaxiləsi yoxdursa bu halda texnikanın nə vaxt ekspertiza olunması və yararlılıq müddətinin olması yoxlanmalıdır. İnsan müdaxiləsi olduğu halda isə onun hansı istiqamətdən gəlib hara getməsini digər kameralarla rahat görmək və araşdırmaq mümkündür, bundan əlavə isə həmin vaxt o, maşında tək olmamışdır və maşındakı sərnişinlər də maşının maşurutunu təsdiq edə bilərlər. 100 manat onun 1 həftəlik maaşı miqdarındadır və aydan aya heç ərzağa çatmır və dükanlara ailənin ehtiyaclarına görə borclu qalır. Hərbi bileti, diplomu, doğum haqqında şəhadətnaməsi borclu olduğu dükanlarda borc əvəzinə saxlanılmaqdadır. Yuxarıda qeyd olunanları əsas gətirərək məhkəmədən barəsində tətbiq edilmiş elektron qərar səhv olduğundan və qayda pozuntusuna yol vermədiyindən həmin qərarın ləğv edilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında X1 şikayətin məzmununa uyğun çıxış edərək, barəsində qəbul edilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ 23234815 nömrəli inzibati tənbeh vermə haqqında qərarın ləğv edilməsi və barəsində başlanan inzibati xəta haqqında icraata xitam verilməsi barədə qərar qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə lazımi qaydada məlumatlandırılmasına baxmayaraq, inzibati xəta haqqında protokolu tərtib etmiş Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinin nümayəndəsi məhkəmə iclasına gəlməmiş, məhkəmə iclasının təxirə salınması barədə vəsatət daxil olmamışdır. Məhkəmə, işə inzibati xəta haqqında protokolu tərtib etmiş şəxs Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinin nümayəndəsinin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Məhkəmə iş materiallarını araşdıraraq, şikayət vermiş şəxsin izahatını dinləyərək belə nəticəyə gəlir ki, X3 tərəfindən verilmiş şikayət təmin edilməlidir. İş materiallarına əlavə edilmiş və məhkəmə iclasında tədqiq edilmiş: xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ 23234815 saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərardan görünür ki, X3 İXM-nin 327.1-1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətdiyinə görə, 100 manat məbləğində cərimə edilmişdir. Məhkəmə inzibati xəta haqqında iş üzrə materiala əlavə edilmiş sənədləri və şikayətin dəlilləri ilə əlaqəli şəkildə araşdıraraq belə nəticəyə gəlir ki, verilmiş şikayət təmin edilməli və X3 barəsində başlanılmış inzibati xəta haqqında iş üzrə üzrə icraata xitam verilməlidir. Belə ki, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs tərəfindən məhkəməyə təqdim olunmuş video-görüntüdən X2 avtobus yolu ilə hərəkətini davam etdirməsi müəyyən olunmur. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 8.1-ci maddəsinə əsasən barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin təqsiri bu Məcəllədə nəzərdə tutulmuş qaydada sübuta yetmədikdə və bu, inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata baxmış hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) qüvvəyə minmiş qərarı ilə müəyyən edilmədikdə o, təqsirsiz hesab edilir. Həmin Məcəllənin 8.2-ci maddəsinə əsasən inzibati məsuliyyətə cəlb olunmuş şəxs öz təqsirsizliyini sübut etməyə borclu deyildir. Həmin Məcəllənin 8.3-cü maddəsinə əsasən isə inzibati məsuliyyətə cəlb olunan şəxsin təqsirli olması barəsində olan şübhələr onun xeyrinə həll olunur. İXM-nin 48-ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlər üzrə icraatın vəzifələri şəxslərin hüquqlarını və azadlıqlarını, onların qanuni mənafelərini qorumaqdan, inzibati xəta haqqında hər bir işin hallarını vaxtında, hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə aydınlaşdırmaqdan, inzibati xəta törətmiş şəxsi aşkar etməkdən və onu inzibati məsuliyyətə cəlb etməkdən, çıxarılmış qərarın icrasını təmin etməkdən, habelə inzibati xətanın törədilməsinə kömək edən səbəbləri və şəraiti aşkar etməkdən və inzibati xətaların qarşısını almaqdan ibarətdir. Həmin Məcəllənin 76.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətanın olub-olmamasını, inzibati xəta törədən şəxsin təqsirini və işin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli olan digər halları müəyyən etmək üçün hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) əsaslana bildiyi hər cür faktik məlumatlar inzibati xətalar haqqında işlər üzrə sübutlar sayılır. Bu məlumatlar maddi sübutlarla, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin, zərər çəkmiş şəxsin, şahidlərin izahatları ilə, digər sənədlərlə, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri ilə, ekspertin rəyi ilə, inzibati xəta haqqında protokolla, bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş digər protokollarla müəyyən edilir. Həmin Məcəllənin 327.1-1-ci maddəsinə əsasən, “Yol hərəkəti haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun yol verdiyi hallar istisna olmaqla, 5.9, 5.10.1– 5.10.3 nişanları ilə işarələnmiş, ümumi istifadədə olan nəqliyyat vasitələri üçün nəzərdə tutulmuş hərəkət zolağı olan yollarda hərəkət edən digər nəqliyyat vasitələrinin həmin zolaqda hərəkət etməsinə görə yüz manat məbləğində cərimə edilir. Yuxarıda sadalanan normalarının tələblərindən görünür ki, şəxsin inzibati məsuliyyətə cəlb edilməsi üçün sübutların məcmusu tələb olunur və heç bir sübutun, o cümlədən sübutlardan biri olan inzibati xəta haqqında protokolun və qərarın qabaqcadan müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur. Həmçinin, qanunvericiliyin tələbindən aşkardır ki, inzibati məsuliyyətə cəlb olunmuş şəxs öz təqsirsizliyini sübut etməyə borclu deyildir, hətta onun təqsirli olması barəsində olan şübhələr də onun xeyrinə həll olunmalıdır. Şikayətin dəlillərindən görünür ki, şikayət müəllifi onun tərəfindən hər hansı inzibati xətanın törədilmədiyini, barəsində qəbul edilmiş inzibati tənbeh vermə haqqında qərarın əsassız olduğunu bildirmişdir. İnzibati orqan xətanın mövcudluğunun videogörüntü ilə təsdiq edildiyini iddia etmiş, lakin sözügedən görüntüdə X1nun avtobus zolağı ilə hərəkət etməsi müəyyən edilməmişdir. İXM-in 53.2-ci maddəsinə əsasən hər hansı şəxs barəsində başlanılmış inzibati xətalar haqqında işlər üzrə icraata, həmçinin onun inzibati xəta törədilməsinə aidiyyəti olmadıqda və ya təqsirliliyi sübuta yetirilmədikdə, o cümlədən təqsirliliyin sübuta yetirilməsində qanuna zidd olaraq əldə edilmiş sübutlardan istifadə edildikdə xitam verilir. İXM 105.1-ci maddəsinə əsasən bu Məcəllənin 53-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hallardan hər hansı biri olduqda, icraatında inzibati xəta haqqında iş olan hakim və ya səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) inzibati xəta haqqında işin icraatına xitam verilməsi haqqında qərar qəbul edir. Göründüyü kimi, hazırki iş üzrə barəsində inzibati tənbeh vermə haqqında qərar qəbul edilmiş şəxsin inzibati xəta törədilməsinə aidiyyəti və inzibati xətanın törədilməsində təqsiri sübuta yetirilmir. Beləliklə, məhkəmə hesab edir ki, X3 tərəfindən verilmiş şikayət təmin edilməli, Azərbaycan Respublikasının Daxili İşlər Nazirliyi Bakı şəhəri DİN-in Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinin xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ 23234815 saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərarı ləğv edilməlidir. Qeyd olunanlara əsasən və İXM-in 128-130, 133-135-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏRARA ALDİ: Şikayət təmin edilsin. Azərbaycan Respublikasının Daxili İşlər Nazirliyi Bakı şəhəri DİN-in Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinin xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ 23234815 saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərarı ləğv edilsin və X3 barəsində başlanmış inzibati xəta haqqında işin icraatına xitam verilsin. Qərarın surəti rəsmi qaydada verildiyi vaxtdan 10 (on) gün müddətində işə baxan Bakı şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsi vasitəsilə və ya birbaşa Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Hakim: Aynurə Sadıqova