Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(004)-2302/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 3(004)-2302/2022 01.06.2022 BAKI ŞƏHƏRİ YASAMAL RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Cavadzadə Rəşad Bəylər oğlunun sədrliyi, Məhkəmə iclasının katibi Əliyeva Zəminə Səməd qızının katibliyi, Barəsində inzibati xəta haqqında qərar qəbul olunmuş X2 iştirakı ilə, Ekologiya Yol patrul Xidməti tərəfindən tərtib olunmuş TP ******* saylı, 07 may 2022-ci il tarixli inzibati tənbeh vermə haqqında qərardan X2 şikayətinə və ona əlavə edilmiş sənədlərə məhkəmə binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə, müəyyən etdi: Ekologiya Yol patrul Xidməti tərəfindən tərtib olunmuş TP ******* saylı, 07 may 2022-ci il tarixli inzibati tənbeh vermə haqqında qərarın ləğv olunması və inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsi barədə X2 şikayəti Yasamal Rayon Məhkəməsinə daxil olmuşdur. Şikayət onunla əsaslandırılmışdır ki, 07.05.2022-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Kənar dairəvi yolda ona məxsus ** DR *** dövlət qeydiyyat nişanlı Kia Rio minik markalı avtomobili idarə etdiyi zaman ** YP *** dövlət qeydiyyat nömrəli polis avtomobili ona avtomobili saxlamağı əmr etdi. Polis əməkdaşının göstərişi ilə o, avtomobili saxladı və ondan onu saxlama səbəbini soruşanda onun guya İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 327.1-ci maddəsi ilə müəyyən edilmiş İnzibati xəta pozuntusunu törətdiyini iddia etdi. O, ona düz xətti tapdalamadığını bildirdi və əgər onu saxlayıbsa protokol tərtib etməsini tələb etdi. Belə ki, polis əməkdaşı protokol tərtib etməkdən boyun qaçırmışdı və ondan sürücülük vəsiqəsini ona verməyini tələb etmişdi. Vəsiqəni ona versə də həmin vaxt barəsində heç bir protokol tərtib etmədi, yalnız əlində olan mobil telefon vasitəsilə sürücülük vəsiqəsinin şəklini çəkdi, daha sonra vəsiqəni özünə qaytardı və ona “yaxşı yol” deyib uzaqlaşdı. O, avtomobili ilə hadisə yerindən uzaqlaşdıqdan təxminən 5-10 dəqiqə sonra mobil telefonuna İXM-nin 327.1-ci maddəsini pozmağına görə elektron qərarın qüvvəyə minməsi barədə mesaj gəlmişdir. Belə görünür ki, polis əməkdaşı sürücülük vəsiqəsinin şəklini polis postuna göndərmiş və oradakı foto və ya video funksiyalarına malik xüsusi texniki vasitələrin köməyi ilə aşkar edilmiş pozuntulara görə elektron qərar tərtib edən polis əməkdaşlarının birindən barəsində elektron qərar çıxarmağı istəmişdir. Həmin vaxt o, Baş Dövlət Yol Polisi idarəsinə getmiş və yuxarıda qeyd olunan məsələ ilə bağlı barəsində qanunsuz (heç bir foto və ya video görüntü olmadan) tərtib edilmiş elektron qərarı almışdır. “ASAN PAY” portalı vasitəsilə ona göndərilən qərarda və ona dair əlavə edilmiş məlumatlar hissəsində foto və ya video funksiyalarına malik xüsusi texniki vasitələrin köməyi ilə aşkar edilməsi iddia olunan inzibati xəta pozuntusu barədə hər hansı foto və ya video görüntü təqdim edilməmişdir. Belə ki, İXM-nin tələbinə görə müvafiq foto və ya video görüntü bir gün müddətində ona təqdim edilməli idi. Qanunla müəyyən olunmuş qaydada və müddətdə məhkəmə bildirişi göndərilməsinə baxmayaraq məhkəmə iclasına gəlmədiyi və səbəbini bildirmədiyi üçün Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 112.1.4-cü maddəsinə əsaslanaraq qərarından şikayət verilmiş orqanın nümayəndəsinin iştirakı olmadan işə baxılması mümkün hesab edilsin. Məhkəmə iclasında iştirak edən barəsində inzibati xəta haqqında qərar qəbul olunmuş X3, Ekologiya Yol patrul Xidməti tərəfindən tərtib olunmuş TP ******* saylı, 07 may 2022-ci il tarixli inzibati tənbeh vermə haqqında qərarın ləğv olunması və iş üzrə icraata xitam verilməsini xahiş etdi. Məhkəmə iş materiallarını araşdıraraq, şikayət vermiş şəxsi dinləyərək hesab edir ki, şikayət qismən təmin edilməli, Ekologiya Yol patrul Xidməti tərəfindən tərtib olunmuş TP ******* saylı, 07 may 2022-ci il tarixli inzibati tənbeh vermə haqqında qərar ləğv edilməli və iş yenidən baxılması üçün Ekologiya Yol patrul Xidmətinə göndərilməlidir. Belə ki, iş materiallarında olan 07 may 2022-ci il tarixli TP ******* saylı inzibati xəta haqqında inzibati tənbeh vermə haqqında qərardan görünür ki, X3 07 may 2022-ci il tarixdə saat 12:41-da nəqliyyat vasitəsini idarə edərkən yolların hərəkət hissəsinin işarələrinin tələblərinə riayət edilməmişdir. X1 tərəfindən Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 327.1-ci maddəsinin tələbi pozulmuşdur və C.Yusifzadə Elektron qərara əsasən bu əmələ görə 40 manat məbləğində cərimə olunmuşdur. Həmin qərarda eyni zamanda qeyd edilmişdir ki, C.Yusifzadə barəsində həmin gün yəni 07 may 2022-ci il tarixdə İXP4622087 saylı inzibati protokol da tərtib edilmişdir. Halbuki, Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 122.1-ci maddəsinə əsasən bu Məcəllənin 327.1 - 327.5, 328, 329.1, 329.2, 330, 339.1-1, 346.3, 346-1.1, 346-1.5, 353.2 və 469.3-cü maddələrində nəzərdə tutulmuş xətalar foto və ya video qeydiyyat funksiyalarına malik xüsusi texniki vasitələrin köməyi ilə aşkar edildikdə, xüsusi texniki vasitələrin məlumatları müvafiq icra hakimiyyəti orqanının mərkəzi informasiya sisteminin proqram təminatı əsasında real vaxt rejimində elektron formada birbaşa həmin mərkəzi informasiya sisteminə ötürülür, inzibati xətanı törətmiş şəxsin iştirakı olmadan real vaxt rejimində, “Elektron imza və elektron sənəd haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə müəyyən edilmiş qaydada elektron sənəd şəklində inzibati tənbeh vermə haqqında elektron qərar çıxarılır və həmin mərkəzi informasiya sisteminin müvafiq səlahiyyətli əməkdaşının elektron imzası ilə təsdiqlənir. Təsdiq edilmiş həmin qərar real vaxt rejimində, xüsusi texniki vasitələrin məlumatları əlavə edilməklə, elektron qaydada müvafiq icra hakimiyyəti orqanının informasiya sisteminə göndərilir. Həmin məcəllənin 124.2-ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlərə baxmaq hüququ səlahiyyətli orqana (vəzifəli şəxsə) aid edilmiş yol hərəkəti qaydaları, yol hərəkəti təhlükəsizliyinin təmin edilməsi və avtomobil yollarından istifadə qaydaları əleyhinə olan inzibati xətalar səlahiyyətli vəzifəli şəxs tərəfindən bilavasitə aşkar edildikdə və barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs inzibati xəta hadisəsinin mövcudluğu ilə razılaşdıqda, inzibati tənbeh tətbiq etmə haqqında qərar çıxarılır. Barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs inzibati xəta hadisəsinin mövcudluğu ilə razılaşmadıqda, səlahiyyətli vəzifəli şəxs inzibati xəta haqqında protokol tərtib edir. Məhkəmə hesab edir ki, iş materialları araşdırılarkən qərar qəbul etmiş orqan tərəfindən İnzibati xətalar məcəlləsinin yuxarıda qedyd edilən tələblərinə riayyət edilib edilməməsini müəyyən etmək mümkün olmamışdır, bir sıra anlaşılmazlığın aradan qaldırılması zərurəti yaranmışdır. Belə ki, şəxs barəsində elektron qərar çıxarılmsına baxmayaraq şəxs barəsində həmçinin inzibati protokol da tərtib edilmişdir, elektron kabinetə müvafiq məlumat yerləşdirilməmişdir. Qeydə alınmış inzibati xəta xüsusi texniki vasitələrin köməyi ilə aşkar edilmişdirsə bu halda şəxs barəsində inzibati protokolun tərtib edilməsi mümkün olmur və yaxud da şəxs inzibati xəta törətdikdən bilavasitə sonra saxlanılıb onun barəsində protokol tərtib edilibsə (xətanın törədilməsi ilə razılaşmadığı halda) şəxs barəsində həmin gün elektron qərarın qəbul edilməsi mümkün olmur. Odur ki, məhkəmə qeyd etməyi zəruri hesab edir ki, iş yenidən araşdırılmalı və barəsində inzibati tənbeh tətbiq edilmiş şəxsin xətanı törətməsinə dair hər hansı sübut olduğu halda (07 may 2022-ci il tarixdə saat 12:41-ə olan ərazi üzrə kamera görüntüləri), göstərilməklə, X2 iştirakı ilə yenidən əsaslı qərar qəbul olunmalıdır. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 125.2.3.-cü maddəsinin tələblərinə görə inzibati xəta haqqında elektron protokol və ya inzibati xəta haqqında iş üzrə qərar ona əlavə edilmiş materiallarla birlikdə kağız daşıyıcıda çap olunaraq səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) tərəfindən inzibati xətanın törədildiyi vaxtdan 2 gün müddətində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 57-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş rəsmi qaydada verilir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 327.1-ci maddəsinə görə, yol nişanlarının və ya yolların hərəkət hissəsinin işarələrinin tələblərinə riayət edilməməsinə, yaxud nəqliyyat vasitəsinin yolların hərəkət hissələrində yerləşdirilməsi, yaxud araməsafəsi, yedəyə alma, yük daşıma, sürmə təlimi keçmə, yaşayış zonasında hərəkət etmə, əks istiqamətli hərəkət zolağına çıxmadan ötmə və ya manevr etmə qaydalarının pozulmasına, səkilərlə və “Yol hərəkəti haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə nəzərdə tutulmamış hallarda yolun çiyni ilə hərəkət edilməsinə, nəqliyyat vasitələrindən bayıra hər hansı əşyanın atılmasına görə qırx manat məbləğində cərimə edilir. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 9.1-ci maddəsinə əsasən, inzibati xəta törətmiş şəxs haqqında tətbiq edilən tənbeh ədalətli olmalıdır, yəni inzibati xətaların xarakterinə, onun törədilməsi hallarına və inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinənin şəxsiyyətinə uyğun olmalıdır. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 76.1-ci maddəsinə əsasən İnzibati xətanın olub-olmamasını, inzibati xəta törədən şəxsin təqsirini və işin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli olan digər halları müəyyən etmək üçün hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) əsaslana bildiyi hər cür faktik məlumatlar inzibati xətalar haqqında işlər üzrə sübutlar sayılır. Bu məlumatlar maddi sübutlarla, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin, zərər çəkmiş şəxsin, şahidlərin izahatları ilə, digər sənədlərlə, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri ilə, ekspertin rəyi ilə, inzibati xəta haqqında protokolla, bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş digər protokollarla müəyyən edilir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 115.1.-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta haqqında iş üzrə qərarda qərarı çıxarmış hakimin, vəzifəli şəxsin vəzifəsi, soyadı, adı, atasının adı, kollegial orqanın adı və tərkibi, işin baxılması tarixi və yeri, işinə baxılan şəxs haqqında məlumat, işə baxılarkən müəyyən edilmiş hallar, inzibati xətaya görə məsuliyyət nəzərdə tutan bu Məcəllənin müvafiq maddəsi və inzibati xətaya görə tətbiq edilən inzibati tənbeh növü, inzibati cərimə şərti olaraq tətbiq edildikdə, hüquqpozmanın aradan qaldırılması üçün müəyyən edilmiş müddət və bu müddətdə hüquqpozma aradan qaldırıldığı təqdirdə, cərimənin ödənilməməsi barədə qeyd, iş üzrə icraata xitam verilməsi və ya dayandırılması üçün əsas olan bu Məcəllənin müvafiq maddəsi, qərardan şikayət verilməsi müddəti və qaydası göstərilir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 126.2-ci maddəsinə əsasən yuxarı səlahiyyətli orqana (vəzifəli şəxsə) inzibati xəta haqqında iş üzrə qərardan şikayət verildikdə, yuxarı səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) videomüşahidə vasitələrinin qeydə aldığı videoyazıya baxış keçirməklə və araşdırma aparmaqla qərarın ləğv edilməsi üçün əsaslar müəyyən etdikdə, inzibati xəta haqqında iş üzrə qərarı ləğv edir, belə əsaslar müəyyən olunmadıqda isə inzibati xəta haqqında iş üzrə qərarın dəyişdirilmədən saxlanılması barədə qərar qəbul edilir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 133.2.8-ci maddəsinə görə inzibati xəta haqqında iş üzrə qərardan verilən şikayətə və ya protestə baxılarkən qəbul edilmiş qərarın qanuniliyi və əsaslılığı iş üzrə olan və əlavə təqdim edilmiş materiallar əsasında yoxlanılır. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 134.1.4. bu Məcəllənin 135.1.1 və 135.1.6-cı maddələri ilə müəyyən edilmiş hallarda qərarın ləğv edilməsi və inzibati xəta haqqında işin yenidən baxılmaq üçün hakimə, səlahiyyətli orqana (vəzifəli şəxsə) göndərilməsi haqqında qərar qəbul edilir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 135.1.3-cü maddəsinə görə hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) gəldiyi nəticələr üzrə mühüm əhəmiyyət kəsb edən bütün faktiki halların araşdırılmaması inzibati xəta haqqında iş üzrə qərarın ləğv edilməsi və ya dəyişdirilməsi üçün əsasdır. X3 barəsində qəbul edilmiş inzibati tənbeh vermə haqqında qərar Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 327.1-ci maddəsi ilə qəbul edilsə də, işə baxılarkən müəyyən edilmiş hallar əsaslandırılmamışdır. Bu isə belə nəticəyə gəlməyə əsas verir ki, inzibati tənbeh vermə haqqında qərar heç bir sübuta əsaslanmadan qəbul edilmişdir. Göstərilənləri nəzərə alaraq məhkəmə belə nəticəyə gəlir ki, X2 şikayət ərizəsi qismən təmin edilməli, Ekologiya Yol patrul Xidməti tərəfindən tərtib olunmuş TP ******* saylı, 07 may 2022-ci il tarixli inzibati tənbeh vermə haqqında qərar ləğv edilməli və iş yenidən baxılması üçün Ekologiya Yol patrul Xidmətinə göndərilməlidir. Göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası İnzibatı Xətalar Məcəlləsinin 40, 43, 48-51, 115, 125, 128-130-cu və 135-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə qərara aldı: Şikayət qismən təmin edilsin. Ekologiya Yol patrul Xidməti tərəfindən tərtib olunmuş TP ******* saylı, 07 may 2022-ci il tarixli inzibati tənbeh vermə haqqında qərar ləğv edilsin və iş yenidən baxılması üçün Ekologiya Yol patrul Xidmətinə göndərilsin. Qərarın surəti rəsmi qaydada verildiyi vaxtdan 10 (on) gün müddətində Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi vasitəsilə və bilavasitə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Hakim: Rəşad Cavadzadə