Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(004)-330/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 3(004)-330/2022 12.01.2022 BAKI ŞƏHƏRİ YASAMAL RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Daşdəmirov Rauf Məhərrəməli oğlunun sədrliyi, İsmayılzadə Turan Tahir qızının katibliyi, Yasamal rayon İcra şöbəsinin icra məmuru X4, X1 nümayəndəsi və vəkili X2, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs və onun müdafiəçisi Vəkil iştirakları ilə, xx xxxxxx 1981-ci ildə Bakı şəhərində doğulmuş, Azərbaycan Respublikasının vətəndaşı, evli, ünvan 1 ünvanında qeydiyyatda olan Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xəta haqqında materiala baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: Şəxs Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməsinə dair Yasamal rayon İcra şöbəsinin icra məmuru X8 tərəfindən 12 yanvar 2022-ci il tarixli MN seriyalı ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilərək baxılması üçün məhkəməyə təqdim edilmişdir. İnzibati xəta haqqında protokola əsasən Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin 2(103)- 8392/2016 saylı, 29.12.2016-cı il tarixli icra sənədinə əsasən borclu Şəxs 61812 manat, 77471 ABŞ dolları pul tutularaq X7 ödənilməlidir. Şəxs borc tələbini icra etməkdən boyun qaçırır və bununla bağlı icra məmurunun qanuni tələblərini yerinə yetirmir. Nəticədə Şəxs tərəfindən Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xəta törədilmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən Yasamal rayon İcra şöbəsinin icra məmuru X8 tərtib etdiyi inzibati xəta haqqında protokolu müdafiə edərək bildirmişdir ki, Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin 2(103)-8392/2016 saylı, 29.12.2016-cı il tarixli icra sənədinə əsasən Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 16 may 2016-cı il tarixli 2(004)-1521/2016 saylı qətnaməsi qismən – 61800 manat məbləğində borca hesablanmış faiz pulunun tutulması hissədə ləğv edilmişdir. Həmin hissədə iddia qismən təmin edilmişdir. 61800 manat əsas borca hesablanmış faiz borcuna görə Şəxs 2832.5 (iki min səkkiz yüz otuz iki manat əlli qəpik) manat məbləğində pul vəsaiti alınaraq X7 verilmişdir. Qətnamə mübahisələndirən qalan hissədə (Şəxs öhdəliyin icra edilməməsi nəticəsində vurulmuş maddi zərər qismində 61800 manat 71000 ABŞ dolları, həmin vəsaitə illik 5% dərəcəsi ilə hesablanan faizlər qismində 6471 ABŞ dolları 84 sent məbləğində pul vəsaitinin, habelə iş üzrə ödənilmiş dövlət rüsumunun bir hissəsinin əvəzi qismində 12 manat, cəmi 61812 manat və 77471 ABŞ dolları 84 sent məbləğində pul vəsaitinin, ödəniş anında manatla, X5 xeyrinə tutulsun hissəsində dəyişdirilmədən saxlanılmışdır. İcra sənədi üzrə icraata 06.10.2017-ci il tarixli qərarla başlanılmış və borcluya tələbin könüllü icrası üçün müəyyən edilmiş müddət ərzində icranı həyata keçirmək ilə bağlı bildiriş göndərilmişdir. Buna baxmayaraq, borclu icranı könüllü təmin etməmiş və icranı təmin edilməməsi barədə rəsmi şəkildə heç bir üzrlü səbəb göstərməmişdir. Bundan başqa, borclunun mülkiyyətində hər hansı daşınar və ya daşınmaz əmlakının, banklarda hesablarının olub-olmaması, sığorta olunan və ya pensiyaçı kimi qeydiyyata alınıb-alınmaması barədə müvafiq orqanlara sorğular göndərilmiş və 4 ədəd avtomobili aşkar edilmişdir. Həmin avtomobillərin üzərinə həbs qoyulsada bu günədək onları tapmaq mümkün olmamışdır. Bundan əlavə borclu 22.10.2018-ci il tarixdə ərizə ilə Yasamal Rayon İcra Şöbəsinə müraciət edərək Azərbaycan Respublikası Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyində çalışdığını və 280 manat məbləğində məvacib aldığını bildirmişdir. Borcunu tam ödəməyə imkanının olmadığını bu səbəbdən də borcunun əmək haqqına yönəldilməsini xahiş etmişdir. Hazırda borclunun ümumi borcu 61812 manat və 77471 ABŞ dolları təşkil edir. Borclu icra sənədinin icrasını təmin etməkdən üzrsüz səbəbdən boyun qaçırır və onun icrası ilə əlaqədar icra məmurunun qanuni tələblərini yerinə yetirmir. Göstərilənlərə əsasən borclu Şəxs Azərbaycan Respublikasının İXM-nin 528.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən barəsində inzibati iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs öz izahatında bildirmişdir ki, məhkəmə qərarına hörmətlə yanaşır və hal-hazırda maddi imkanının yaxşı olmaması səbəbindən borcu tam şəkildə ödəyə bilmir, yalnız ona vaxt veriləcəyi təqdirdə müəyyən məbləğində ödəniş edə bilir. Göstərilən halların nəzərə alınaraq onun barəsində yüngül inzibati tənbeh tədbirinin tətbiq edilməsini məhkəmədən xahiş etmişdir. Məhkəmənin sualına cavab olaraq bildirmişdir ki, polis tərəfindən axtarış nəticəsində icra şöbəsinə gətirilmişdir. Məhkəmə iclasında müdafiəçi Vəkil hüquqularını müdafiə etdiyi barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan Şəxs barəsində yüngül inzibati tənbeh tədbiri tətbiq edilməsini məhkəmədən xahiş etdi. Məhkəmə iclasında iştirak edən zərərçəkmiş şəxs X5 nümayəndəsi və vəkili X3 bildirmişdir ki, Şəxs hal-hazıradək borcdan heç bir ödəniş etməmiş yalan vədlərlə onları aldatmışdır. Məhkəmə qətnaməsinin tam şəkildə icra olunmasını tələb edir. Göstərilənlərə əsasən Şəxs barəsində qanunamüvafiq tədbir görülməsini məhkəmədən xahiş etdi. Məhkəmə proses iştirakçılarını dinləyib, inzibati xəta haqqında protokolu nəzərdən keçirib, toplanmış sübutlara məcmu halda hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, Şəxs Azərbaycan Respublikasının İXM-nin 528.1-ci maddəsində nəzərdə tutulan əməli törətməsi tam sübuta yetirilir. Belə ki, iş materiallarında olan Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin 2(103)-8392/2016 saylı, 29.12.2016-cı il tarixli icra sənədinə əsasən Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 16 may 2016-cı il tarixli 2(004)-1521/2016 saylı qətnaməsi qismən – 61800 manat məbləğində borca hesablanmış faiz pulunun tutulması hissədə ləğv edilmişdir. Həmin hissədə iddia qismən təmin edilmişdir. 61800 manat əsas borca hesablanmış faiz borcuna görə Şəxs 2832.5 (iki min səkkiz yüz otuz iki manat əlli qəpik) manat məbləğində pul vəsaiti alınaraq X7 verilmişdir. Qətnamə mübahisələndirən qalan hissədə (Şəxs öhdəliyin icra edilməməsi nəticəsində vurulmuş maddi zərər qismində 61800 manat 71000 ABŞ dolları, həmin vəsaitə illik 5% dərəcəsi ilə hesablanan faizlər qismində 6471 ABŞ dolları 84 sent məbləğində pul vəsaitinin, habelə iş üzrə ödənilmiş dövlət rüsumunun bir hissəsinin əvəzi qismində 12 manat, cəmi 61812 manat və 77471 ABŞ dolları 84 sent məbləğində pul vəsaitinin, ödəniş anında manatla, X5 xeyrinə tutulsun hissəsində dəyişdirilmədən saxlanılmışdır. İcra sənədi üzrə icraata 06.10.2017-ci il tarixdə başlanılmış, borclu Şəxs tələbin könüllü icrası haqqında bildirişin ünvanlanaraq, ünvan 2l tarixli icra sənədində göstərilən tələbi könüllü yerinə yetirməsi üçün xəbardarlıq edilmişdir. Həmçinin icra sənədinin qərəzli icra edilməməsinə görə qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş müvafiq məsuliyyətə cəlb oluna biləcəyi də onun nəzərinə çatdırılmışdır. Şəxs tərəfindən 22.10.2018-ci il tarixdə Yasamal rayon icra şöbəsinə ünvanlanmış ərizədən görünür ki, icra məmuru tərəfindən icraata başlamaq haqqında qərar qəbul edilmişdir. Məhkəmə qətnaməsi üzrə borcunu ödəməkdən boyun qaçırmır və yaranmış borcu ödəmək istəyir. Hal-hazırda Azərbaycan Respublikası Ekologiya və Təbiii Sərvətlər Nazirliyində çalışır və 280 manat rəsmi əmək haqqı alır. Bu səbəbdən borcunu tam ödəməyə imkanı yoxdur, borcunun əmək haqqına yönəldilməsini xahiş etmişdir. Bakı şəhəri Nizami rayon Polis İdarəsi 24-cü polis şöbəsi 12.01.2022-ci il tarixli məktubdan görünür ki, mülki öhdəçiliklə bağlı barəsində 80231/16 saylı axtarış işi açılmış, xx.xx.1981-ci il təvəllüdlü, ünvan 4 ünvanında qeydiyyatda olan vətəndaş Şəxs 24-cü polis şöbəsinə gətirilərək Yasamal rayon icra şöbəsinə təhvil verilmişdir. Məhkəmə işin faktiki hallarına qiymət verərək hesab edir ki, borclu Şəxs icra sənədinin icrasını tam təmin etməməsi və icranın təmin edilməməsinə rəsmi şəkildə heç bir üzrlü səbəb göstərməməsi icra sənədinin icrası ilə əlaqədar icra məmurunun qanuni tələblərinin yerinə yetirilməməsi və icra məmuru tərəfindən müəyyən olunmuş müddətdə icra sənədinin üzrsüz səbəbdən icra edilməməsi kimi qiymətləndirilməlidir. Azərbaycan Respublikasının İXM-nin 528.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə və ya digər orqanların qərarlarının icrası ilə əlaqədar icra məmurunun qanuni tələblərinin yerinə yetirilməməsinə və ya icra məmuru tərəfindən müəyyən olunmuş müddətdə borclunu müəyyən hərəkətləri etməyə və ya müəyyən hərəkətləri etməkdən çəkinməyə məcbur edən icra sənədinin üzrsüz səbəbdən icra edilməməsinə görə - fiziki şəxslər beş yüz manatdan min manatadək məbləğdə cərimə edilir və ya işin hallarına görə, pozuntunu törədənin şəxsiyyəti nəzərə alınmaqla, bir ayadək müddətə inzibati həbs tətbiq olunur, vəzifəli şəxslər min iki yüz manatdan iki min beş yüz manatadək məbləğdə, hüquqi şəxslər üç min manatdan beş min manatadək məbləğdə cərimə edilir. Ədalət mühakiməsinin həyata keçirilməsi zamanı “İnsan hüquqlarının və əsas azadlıqların müdafiəsi haqqında» Avropa Konvensiyası müddəalarının və İnsan Hüquqları üzrə Avropa Məhkəməsinin presedentlərinin tətbiqi haqqında” Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin 30 mart 2006-cı il tarixli, 5 nömrəli qərarının 6-cı bəndinə əsasən mülki işlər üzrə məhkəmə baxışı müddəti iddia ərizəsinin məhkəməyə daxil olduğu vaxtdan başlayır və məhkəmə qərarının icrasının başa çatmasına kimi davam edir. “İcra haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun 82.1-ci maddəsinə əsasən borclunu müəyyən hərəkətləri etməyə və ya müəyyən hərəkətləri etməkdən çəkinməyə məcbur edən icra sənədi icra məmuru tərəfindən müəyyən olunmuş müddətdə üzrsüz səbəbdən icra olunmadıqda, icra məmuru borclunun Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə nəzərdə tutulmuş qaydada inzibati məsuliyyətə cəlb olunması üçün inzibati xəta haqqında protokol tərtib edir və onu işin digər materialları ilə birlikdə müvafiq məhkəməyə göndərir. Azərbaycan Respublikasının İXM-nin 3-cü maddəsinə əsasən yalnız bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizliyi) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur. Həmin Məcəllənin 9.1-ci maddəsinin tələbinə görə inzibati xəta törətmiş şəxs haqqında tətbiq edilən tənbeh ədalətli olmalıdır, yəni inzibati xətaların xarakterinə, onun törədilməsi hallarına və inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinənin şəxsiyyətinə uyğun olmalıdır. Həmin Məcəllənin 76.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətanın olub-olmamasını, inzibati xəta törədən şəxsin təqsirini və işin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli olan digər halları müəyyən etmək üçün hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) əsaslana bildiyi hər cür faktik məlumatlar inzibati xətalar haqqında işlər üzrə sübutlar sayılır. Bu məlumatlar maddi sübutlarla, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin, zərər çəkmiş şəxsin, şahidlərin izahatları ilə, digər sənədlərlə, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri ilə, ekspertin rəyi ilə, inzibati xəta haqqında protokolla, bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş digər protokollarla müəyyən edilir. Həmin Məcəllənin 84.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlərə baxan hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) işin bütün hallarının məcmusunun hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə baxılmasına əsaslanan öz daxili inamı ilə sübutları qiymətləndirir. Məhkəmə Azərbaycan Respublikasının İXM-nin 32-ci və 33-cü maddələrinə əsasən Şəxs məsuliyyətini yüngülləşdirən və ağırlaşdıran hallar müəyyən edilməmişdir. Məhkəmə inzibati xətanın xarakterini, məhkəmə qərarının icra olunmamasındakı müddəti, həmçinin pul məbləği ilə bağlı icra sənədini icra etməyən şəxsin yenidən cərimələnməsinin lüzumsuz olduğunu nəzərə alaraq, məhkəmə hesab edir ki, şəxsin törətdiyi inzibati xətanın sanksiyasında nəzərdə tutulmuş inzibati cərimə növündə tənbeh edilməklə inzibati tənbehin məqsədinə nail oluna bilinməz. Belə ki, inzibati tənbehin məqsədlərindən bəhs edilən İXM-in 21-ci maddəsinə əsasən inzibati tənbeh məsuliyyət tədbiridir və inzibati xəta törədən şəxsi qanunlara əməl edilməsi ruhunda tərbiyələndirmək, habelə həm inzibati xəta törətmiş şəxs, həm də başqa şəxslər tərəfindən yeni inzibati xəta törədilməsinin qarşısını almaq məqsədi daşıyır. Qeyd edilənlərə əsasən məhkəmə hesab edir ki, iş üzrə inzibati xəta törətmiş şəxsə törətdiyi inzibati xətanın sanksiyasında nəzərdə tutulmuş inzibati həbs növündə inzibati tənbeh verilməsilə inzibati tənbehin məqsədlərinə nail oluna bilər. Həmçinin məhkəmə inzibati xəta törətmiş şəxsin nəzərinə çatdırır ki, İXM-in 31.5-ci maddəsinə əsasən inzibati tənbehin tətbiq edilməsi həmin inzibati tənbehə səbəb olmuş öhdəliklərin yerinə yetirilməsindən onu azad etmir. Yuxarıda göstərilənlərə və Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 40, 43, 48-51, 114, 128-130-cu maddərini rəhbər tutaraq, QƏRARA ALDİ: Şəxs Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsində nəzərdə tutulan inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinsin və barəsində 8 (səkkiz) gün müddətində inzibati həbs növündə tənbeh tədbiri tətbiq edilsin. Həbsetmənin əvvəli 12 yanvar 2022-ci il tarixdən, saat 14:12-dən hesablansın. Qərar dərhal icra edilsin. Şəxsin inzibati həbsin icrası yerinə çatdırılması Yasamal rayonu İcra şöbəsinə və Yasamal Rayon Polis İdarəsinə həvalə edilsin. Şəxs Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirliyi İnzibati həbs olunanların saxlanılma məntəqəsində mühafizə altında saxlanılsın. Qərarın surəti rəsmi qaydada verildiyi vaxtdan 10 (on) gün müddətində işə baxan Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi vasitəsilə və ya birbaşa Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti və ya protesti verilə bilər. Hakim: Rauf Daşdəmirov