Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(004)-633/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 3(004)-633/2024 19.02.2024 BAKI ŞƏHƏRİ YASAMAL RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Məmmədov Murad Akif oğlunun sədrliyi, Nəcəfli İlham Əmrah oğlunun katibliyi, şikayətçi X1 vəkili Vəkil iştirakı ilə, Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ-nin xx.xx.2023-cü il tarixli, AP ******* saylı inzibati xəta haqqında protokolu əsasında qəbul edilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli, TP ******* saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərarından X2 tərəfindən verilmiş şikayətə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: X2 şikayətlə məhkəməyə müraciət edərək, Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ-nin xx.xx.2023-cü il tarixli, AP ******* saylı inzibati xəta haqqında protokolu əsasında qəbul edilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli, TP ******* saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərarının ləğv edilməsini xahiş etmişdir. Şikayətçi ərizəsini onunla əsaslandırmışdır ki, xx.xx.2023-cü il tarixdə saat 16:00 radələrində Yasamal rayonu, Haqverdiyev küçəsi, “Mathercare” dükanının yaxınlığında nömrənin əvvəli yadında olmasa da, sonu “280” ilə bitən X3 inspektoru tərəfindən idarə etdiyim “BMW” markalı, “** UM ***" dövlət qeydiyyat nişanlı avtomobilin heç bir əsas olmadan saxlanılmışdır. Polis inspektoru heç bir araşdırma aparmadan, avtomobildən yüksək səs gəldiyini bildirərək özünün tanıdığı hansısa avtomobil təmiri qarajına aparmış, ustadan rəy almadan idarə etdiyi yuxarıda göstərilə nəqliyyat vasitəsini müvəqqəti saxlama duracağına aparmışdır. Bildirmək istərdi ki, avtomobili bu günədək qanunsuz olaraq müvəqqəti dayanacaqda saxlanılmış və yalnız 22.01,2024-cü il tarixində barəsində AR İXM-nin 342.2.2-ci maddəsinin tələblərinin pozulmasına dair inzibati xətanın törədilməsinə dair qərar qəbul edilmişdir. Bildirmək istərdi ki, qərarın özlüyündə qanunsuz olmasını hadisənin təqribən günün 16:00 radələrində olmasına baxmayaraq polis əməkdaşının qərarı saat 14:10-da tərtib etməsi də bir daha təsdiq edir. Polis əməkdaşı özünü təqdim etmədən, heç bir əsas olmadan avtomobili müvəqqəti duracağa (cərimə meydançasına) aparacağını bildirmiş, hansı normativlərin və nə şəkildə pozulduğunu soruşduğda isə ona bir cavab verilməmişdir. O, ondan adının nə olduğunu soruşduğda sadəcə “Qurban” deyə cavab vermişdir. Bildirmək istərdi ki, duracaq yoldan aralıda yerləşdiyindən polis inspektorundan onu heç olmasa yola qədər aparmağını xahiş etsə də, o, sərt formada bundan imtina etdi. Bundan sonra internetdə araşdırma apararkən onun kimi zərər çəkən digər şəxləri də tapmış. Həmin şəxslər də qərarın ləğv edilməsi ilə bağlı məhkəməyə inzibati qaydada şikayət ilə müraciət etmiş və Bakı Apellyasiya Məhkəməsi çıxardığı məhkəmə aktı ilə inzibati xəta haqqında qərarı əsassız olması səbəbilə ləğv etmişdir. Ona məlum oldu ki, Qurban adlı şəxs vəzifəsindən sui-istifadə edərək hansısa maraqları güdüb göstərilən qanun pozuntularını edir. Səbail DRPŞ-nin TP seriyalı, ******* nömrəli xx.xx.2024-cü il tarixli inzibati tənbehvermə haqqında qərarına qərarına əsasən o, AR İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 342.2.2- ci maddələrində nəzərdə tutulan inzibati xətam törətməkdə təqsirli bilinərək, barəsində protokol tərtib edilmiş və 150 manat məbləğində cərimə edilmişdir. Hesab edir ki, həmin qərar qanunsuz və əsassızdır. İş üzrə obyektiv araşdırma aparılmalı və barəsində tərtib edilmiş inzibati tənbeh vermə haqqında qərar ləğv edilməlidir. Əlavə olaraq qeyd etmək istərdi ki, avtomobili cərimə meydançasına aparılarkən Qubran adlı həmin polis əməkdaşı avtomibilin buraxılması üçün “şirinlik” istəmiş və məsəlinin sonraya qaldığı halda, “kabinetdə” bundan 2-3 dəfə baha başa gələcəyini bildirmişdir. O, inzibati xəta törətmədiyinə və günahsız olmağına əmin olaraq qanunvericikdə nəzərdə tutulan haqqlarından sonuna qədər istifadə edəcəyini bildirərək qanunsuz hərəkətlərə tabe olmadı. YPX əməkdaşı heç bir avadanlıqdan istifadə etmədən, əsassız olaraq, hansısa maraqlardan irəli gələrək, avtomobilimin normativləri pozduğu qənaətinə gəlmişdir. Ona yuxarıda qeyd etdiyi kimi, nəqliyyat vasitəmin dəfələrlə texniki baxışdan keçdiyini bildirmiş olsa da, polis əməkdaşı sözlərimə heç bir məhəl qoymadan avtomobili bir neçə gün cərimə dayanacağında saxlamış və barəsində protokol tərtib edilmişdir. Göstərilənlərə əsasən Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ-nin xx.xx.2023-cü il tarixli, AP ******* saylı inzibati xəta haqqında protokolu əsasında qəbul edilmiş xx.xx.2024cü il tarixli, TP ******* saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərarının ləğv edilməsi xahiş edilmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən şikayətçi şikayətçi X1 vəkili Vəkil ərizənin mahiyyətinə uyğun izahat verərək, şikayətinin təmin edilməsini xahiş etdi. Məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ-nə lazımı qaydada məlumat verilsə də, Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ-nin nümayəndəsi məhkəmə iclasında iştirak etməmiş və iştirak etməməsinin səbəbəri barədə məhkəməyə məlumat verməmişdir. Məhkəmə Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 133.2.4-cü maddəsinə əsasən işə Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ-nin nümayəndəsinin iştirakı olmadan baxılmasını mükün hesab edir. Məhkəmə şikayətçinin çıxışını dinləyərək, şikayəti, habelə iş materiallarına əlavə edilmiş sənədləri araşdıraraq hesab edir ki, şikayət əsaslı olduğundan təmin olunmalıdır. Belə ki, iş materiallarına əlavə edilmiş xx.xx.2023-cü il tarixli, AP ******* saylı inzibati xəta haqqında protokolun surətindən görünür ki, R.T.Əliyev idarə etdiyi «BMW 540İ minik» markalı, **-UM-*** dövlət qeydiyyat nişanlı avtomobil ilə xx.xx.2023-cü il tarixdə saat 14:10 radələrində Yasamal rayonu ərazisində hərəkətdə olan zaman avtomobildə normativ tələblər pozulmaqla, avadanlığın quraşdırılmasına və ya dəyişdirilməsi hallarında yol vermiş və bununla da Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 342.2.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətmişdir. İş materiallarına əlavə edilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli, TP ******* saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərarın surətindən görünür ki, R.T.Əliyev idarə etdiyi «BMW 540İ minik» markalı, **-UM-*** dövlət qeydiyyat nişanlı avtomobil ilə xx.xx.2023-cü il tarixdə saat 14:10 radələrində Yasamal rayonu ərazisində hərəkətdə olan zaman avtomobildə normativ tələblər pozulmaqla, avadanlığın quraşdırılmasına və ya dəyişdirilməsi hallarında yol vermişdir. Ona görə də, R.T.Əliyev Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 342.2.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinərək 150 manat məbləğində inzibati cərimə edilmişdir. Beləliklə, məhkəmə iclasında müəyyən edilmişdir ki, xx.xx.2023-cü il tarixdə YPXnin inspektoru tərəfindən R.T.Əliyevin barəsində AP ******* saylı inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilmişdir. R.T.Əliyev həmin vaxt inzibati xəta hadisənin mövcudluğu ilə razılaşmadığı üçün inspektor tərəfindən yerində qərar qəbul edilməmiş və iş baxılması üçün Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 124.4-cü maddəsinin tələbinə əsasən Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ-nə göndərilmişdir. Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ-nin xx.xx.2024-cü il tarixli inzibati xəta haqqında iş üzrə qərarı ilə R.T.Əliyev Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 342.2.2-ci maddəsində nəzərədə tutulan inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinərək 150 manat məbləğində inzibati cərimə edilmişdir. Qeyd edilən qərardan verilmiş şikayətə məhkəmə tərəfindən baxılarkən müəyyən edilmişdir ki, R.T.Əliyevin barəsində Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ-də aparılan inzibati iş üzrə icraat zamanı Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş tələblər işin hallarının hərtərəfli, tam və obyektiv araşdırılmasına maneə törədəcək dərəcədə pozulmuşdur. Belə ki, protokolda barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin izahatı və ya izahat verməkdən imtina etmişsə bu barədə, həmçinin şəxsə Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş hüquqları və vəzifələri izah edilməsi barədə protokolda müvafiq qeydiyyat aparılmamışdır. Bundan əlavə inzibati xəta haqqında protokol barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs tərəfindən imzalanmamış və ya şəxs protokolu imzalamaqdan imtina etmişdirsə bu barədə protokolda müvafiq qeyd aparılmamışdır. Bundan başqa müəyyən edilmişdir ki, R.T.Əliyevə istinad edilən inzibati xəta hadisəsi xx.xx.2023-cü il tarixdə baş verməsinə baxmayaraq, Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ tərəfindən sözügedən xəta ilə bağlı qanunvericiliyin tələbləri pozulmaqla 2 aydan çox müddət keçməklə, yalnız xx.xx.2024-cü il tarixdə TP ******* saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərar qəbul edilmişdir. Yuxarıda göstərilən səbəblərdən də, protokol və qərar qanunvericiliyin tələblərinə cavab verməyən sübut növü olmaqla ondan, inzibati icraat üzrə sübut edilməli olan halların sübuta yetirilməsində istifadə edilə bilməz. Belə ki, Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 100.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta haqqında protokolda aşağıdakılar göstərilir: 100.1.1. protokolun tərtib edildiyi tarix və yer; 100.1.2. protokolu tərtib etmiş şəxsin vəzifəsi, soyadı, adı, atasının adı; 100.1.3. barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs haqqında məlumat, o cümlədən vətəndaşın fərdi identifikasiya nömrəsi; 100.1.4. inzibati xətanın törədildiyi yer, vaxt və bu xətanın mahiyyəti; 100.1.5. inzibati xətaya görə məsuliyyət nəzərdə tutan bu Məcəllənin müvafiq maddəsi; 100.1.6. olduğu halda, şahidlərin və zərər çəkmiş şəxslərin adı, atasının adı, soyadı və onların yaşadığı yerin ünvanı; 100.1.7. barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan fiziki şəxsin və ya hüquqi şəxsin nümayəndəsinin izahatları; 100.1.8. inzibati xətanın aşkar edilməsində xüsusi texniki vasitələrdən istifadə olunmuşdursa, onların göstəriciləri, habelə istifadə olunmuş xüsusi texniki vasitənin tipi, markası, modeli, yerləşdiyi yer, ölçmə vasitəsinin son dəfə müqayisəli dövlət yoxlamasından keçdiyi vaxt (bunu təsdiq edən sənədin nömrəsi, tarixi) və növbəti yoxlamanın keçirilməli olduğu vaxt barədə məlumatlar; 100.1.9. inzibati xətanın törədilməsi nəticəsində şəxsin sağlamlığına yüngül zərər vurulmuşdursa və ya maddi zərər yetirilmişdirsə, bu hallar barədə qeydlər; 100.1.10. inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat üçün zəruri olan digər məlumatlar. Həmin Məcəllənin 100.2-ci maddəsinə əsasən protokol tərtib edilərkən, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan fiziki şəxsə və ya hüquqi şəxsin nümayəndəsinə, habelə inzibati xəta haqqında iş üzrə icraatın digər iştirakçılarına bu Məcəllədə nəzərdə tutulmuş hüquqları və vəzifələri izah edilir və bu barədə protokolda müvafiq qeyd aparılır. Həmin Məcəllənin 100.3-cü maddəsinə əsasən barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan fiziki şəxsə və ya hüquqi şəxsin nümayəndəsinə inzibati xəta haqqında protokolun surəti verilir. İnzibati xəta haqqında iş üzrə zərər çəkmiş şəxsin də inzibati xəta haqqında protokolun surətini almaq hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 100.4-cü maddəsinə əsasən protokol onu tərtib etmiş şəxs, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan fiziki şəxs və ya hüquqi şəxsin nümayəndəsi tərəfindən imzalanır. Barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan fiziki şəxs və ya hüquqi şəxsin nümayəndəsi protokolu imzalamaqdan imtina etdikdə, bu barədə protokolda müvafiq qeyd aparılır. Barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan fiziki şəxsin və ya hüquqi şəxsin nümayəndəsinin izahatlar və protokolun məzmunu barəsində öz mülahizələrini təqdim etmək, habelə protokolu imzalamaqdan imtina etməsinin səbəblərini göstərmək hüquqları vardır. Onların bu izahatları və mülahizələri protokola əlavə olunur. Həmin Məcəllənin 115.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta haqqında iş üzrə qərarda aşağıdakılar göstərilir: 115.1.1. qərarı çıxarmış hakimin, vəzifəli şəxsin vəzifəsi, soyadı, adı, atasının adı, kollegial orqanın adı və tərkibi; 115.1.2. işin baxılması tarixi və yeri; 115.1.3. işinə baxılan şəxs haqqında məlumat; 115.1.4. işə baxılarkən müəyyən edilmiş hallar. Həmin Məcəllənin 8.1-ci maddəsinə əsasən barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin təqsiri bu Məcəllədə nəzərdə tutulmuş qaydada sübuta yetmədikdə və bu, inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata baxmış hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) qüvvəyə minmiş qərarı ilə müəyyən edilmədikdə o, təqsirsiz hesab edilir. Həmin Məcəllənin 48-ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlər üzrə icraatın vəzifələri şəxslərin hüquqlarını və azadlıqlarını, onların qanuni mənafelərini qorumaqdan, inzibati xəta haqqında hər bir işin hallarını vaxtında, hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə aydınlaşdırmaqdan, inzibati xəta törətmiş şəxsi aşkar etməkdən və onu inzibati məsuliyyətə cəlb etməkdən, çıxarılmış qərarın icrasını təmin etməkdən, habelə inzibati xətanın törədilməsinə kömək edən səbəbləri və şəraiti aşkar etməkdən və inzibati xətaların qarşısını almaqdan ibarətdir. Həmin Məcəllənin 76.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətanın olub-olmamasını, inzibati xəta törədən şəxsin təqsirini və işin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli olan digər halları müəyyən etmək üçün hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) əsaslana bildiyi hər cür faktik məlumatlar inzibati xətalar haqqında işlər üzrə sübutlar sayılır. Bu məlumatlar maddi sübutlarla, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin, zərər çəkmiş şəxsin, şahidlərin izahatları ilə, digər sənədlərlə, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri ilə, ekspertin rəyi ilə, inzibati xəta haqqında protokolla, bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş digər protokollarla müəyyən edilir. Həmin Məcəllənin 84.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlərə baxan hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) işin bütün hallarının məcmusunun hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə baxılmasına əsaslanan öz daxili inamı ilə sübutları qiymətləndirir. Göstərilənlərə əsasən məhkəmə belə nəticəyə gəlir ki, Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ-nin xx.xx.2023-cü il tarixli, AP ******* saylı inzibati xəta haqqında protokolu tərtib edilərkən və həmin protokol əsasında xx.xx.2024-cü il tarixli inzibati tənbeh vermə haqqında qərar qəbul edilərkən yuxarıda qeyd edilən çoxsaylı kobud prosessual pozuntulara yol verilməsi Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin tələblərinin işin hallarının hərtərəfli, tam və obyektiv araşdırılmasına maneçilik törədəcək dərəcədə pozulması kimi qiymətləndirilməlidir. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 129.1.3-cü maddəsinə əsasən inzibati xəta haqqında iş üzrə səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) qərarından məhkəməyə verilən şikayət - şikayət verən şəxsin yaşayış yeri və ya hüquqi şəxsin ünvanının olduğu yer üzrə rayon (şəhər) məhkəməsinə verilir. Həmin Məcəllənin 134.1.4-cü maddəsinə əsasən inzibati xəta haqqında iş üzrə qərardan verilən şikayətə və ya protestə baxılaraq bu Məcəllənin 135.1.1 və 135.1.6-cı maddələri ilə müəyyən edilmiş hallarda qərarın ləğv edilməsi və inzibati xəta haqqında işin yenidən baxılmaq üçün hakimə, səlahiyyətli orqana (vəzifəli şəxsə) göndərilməsi haqqında qərar qəbul edilir. Həmin Məcəllənin 135.1.6-cı maddəsinə əsasən isə bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş tələblərin işin hallarının hərtərəfli, tam və obyektiv araşdırılmasına maneə törədəcək dərəcədə pozulması inzibati xəta haqqında iş üzrə qərarın ləğv edilməsi və ya dəyişdirilməsi üçün əsaslardır. Beləliklə, məhkəmə hesab edir ki, şikayət təmin edilməli, Bakı şəhəri Yasamal RPİnin DYPŞ-nin xx.xx.2023-cü il tarixli, AP ******* saylı inzibati xəta haqqında protokolu əsasında qəbul edilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli, TP ******* saylı inzibati xəta haqqında iş üzrə qərarı ləğv edilməli və qeyd olunan inzibati xəta haqqında iş Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin tələblərinə əməl edilməklə baxılması üçün Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ-nə göndərilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikasının İXM-nin 133-137-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏRARA ALDİ: X1 şikayəti təmin olunsun. Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ-nin xx.xx.2023-cü il tarixli, AP ******* saylı inzibati xəta haqqında protokolu əsasında qəbul edilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli, TP ******* saylı inzibati xəta haqqında iş üzrə qərarı ləğv edilsin və qeyd olunan inzibati xəta haqqında iş baxılması üçün Bakı şəhəri Yasamal RPİ-nin DYPŞ-nə göndərilsin. Qərarın surəti təqdim edildiyi və ya alındığı gündən 10 (on) gün müddətində Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Sədrlik edən: Murad Məmmədov