Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(004)-969/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 3(004)-969/2021 28.04.2021 BAKI ŞƏHƏRİ YASAMAL RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Əkbərli Günel Bəkir qızının sədrliyi, X4 iclas katibliyi, Bakı şəhəri Yasamal rayon İcra şöbəsinin icra məmuru X5, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs iştirakları ilə, xx xxxxxxx 1986-cı ildə Bakı şəhərində doğulmuş, Azərbaycan Respublikasının vətəndaşı, orta təhsilli, evli, Bakı şəhəri, Nəsimi rayonu, Azadlıq prospekti ev 60 ünvanında qeydiyyatda olmaqla yaşayan Şəxs Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin (bundan sonra İXM) 528.1-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməsinə dair barəsində Yasamal rayon İcra şöbəsi tərəfindən tərtib edilmiş inzibati xəta haqqında protokol üzrə işə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: Şəxs Azərbaycan Respublikasının İXM-nin 528.1-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməsinə dair Yasamal rayon İcra şöbəsinin icra məmuru Aslan Aslanbəyli tərəfindən tərtib edilmiş 14 aprel 2021-ci il tarixli MN seriyalı ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokol baxılması üçün Yasamal Rayon Məhkəməsinə göndərilmişdir. İnzibati xəta haqqında protokoldan görünür ki, Orucov X12 Rayon Məhkəməsinin 2(004)-1254/2020 saylı, 15 yanvar 2020-ci il tarixli icra sənədini icra etməkdən üzrsüz səbəbdən boyun qaçırmış və icra məmurunun məhkəmə qərarının icrası ilə əlaqədar qanuni tələblərini qəsdən yerinə yetirməmişdir. Göstərilənlərə əsasən, Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikasının İXM-nin 528.1-ci (Məhkəmə və ya digər orqanların qərarlarının icrası ilə əlaqədar icra məmurunun qanuni tələblərinin yerinə yetirilməməsinə və ya icra məmuru tərəfindən müəyyən olunmuş müddətdə borclunu müəyyən hərəkətləri etməyə və ya müəyyən hərəkətləri etməkdən çəkinməyə məcbur edən icra sənədinin üzrsüz səbəbdən icra edilməməsinə görə) maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməsinə dair protokol tərtib edilmişdir. Şəxs protokolla tanış olaraq imzalamışdır. Məhkəmə iclasında iştirak edən Bakı şəhəri Yasamal rayon İcra şöbəsinin icra məmuru X7 tərtib etdiyi inzibati xəta haqqında protokolu müdafiə edərək bildirmişdir ki, Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)-1254 /2020 nömrəli, 15 yanvar 2020-ci il tarixli icra sənədinə əsasən 22 aprel 2015-ci il təvəllüdlü X2 və 10 fevral 2017-ci il təvəllüdlü X8 yetkinlik yaşına çatana qədər saxlanılmaları üçün cavabdeh Şəxs iddiaçı X1 xeyrinə tutulan alimentin miqdarı artırılmaqla hər ay hər uşaq üçün 170 manat olmaqla, cəmi 340 manat sabit pul məbləğində aliment müəyyən edilmişdir. İcra sənədi üzrə Yasamal rayon İcra şöbəsində 14 aprel 2020-ci il tarixli qərarla icraata başlanılmış, eyni tarixdə borcluya tələbin könüllü icrası ilə bağlı bildiriş göndərilmişdir. Borclu Şəxs icra sənədini qanunla müəyyən edilmiş müddətdə üzrsüz səbəbdən icra etməməsinə görə məsuliyyət barədə xəbərdarlıq edilib, tələbin könüllü icrası barədə bildiriş ona 27 iyun 2020-ci il tarixdə təqdim edilmişdir. Lakin borclu tərəfindən hazıradək icra sənədi üzrə tam olaraq ödəniş etmədiyindən hal-hazıradək 1453 manat borcu yaranmışdır. Şəxs ilk dəfə 27 iyun 2020-ci il tarixdə Yasamal rayon İcra şöbəsində olmuş və ona tələbin könüllü icrasına dair bildiriş təqdim edilmişdir. Şəxs izahatlarında maddi vəziyyətinin ağır olması ilə əlaqədar borcu tam olaraq ödəyə bilmədiyini və himayəsində 2-ci evlilikdən ağır xəstəlikdən əziyyət çəkən övladının olmasını bildirmişdir. X7 göstərilən hallar nəzərə alınmaqla Şəxs barəsində qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş qaydada inzibati məsuliyyətə cəlb edilməsinə dair qərar qəbil edilməsini məhkəmədən xahiş etdi. Məhkəmə iclasında iştirak edən barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan Şəxs barəsində tərtib edilmiş protokol üzrə özünü təqsirli bilməyərək bildirmişdir ki, o, məhkəmənin icra sənədi üzrə öhdəliklərindən yayınmır, maddi vəziyyətinin çətin olması, son bir il ərzində ölkə ərazisində elan edilmiş pandemiya ilə bağlı işsizlikdən əziyyət çəkmişdir. Qazanc və gəlir yerinin olmaması ilə bağlı hər ay aliment borcunu tam şəkildə ödəyə bilməmişdir. Hazırda isə yaranmış aliment borcundan 138 ABŞ dolları, 73 ABŞ dolları, 155 ABŞ dolları və 56 ABŞ dolları olmaqla ödənişlər etmişdir. Lakin zərərçəkmiş şəxs X6 hazırda Türkiyə Respublikasında yaşadığı üçün onun adına aliment borcunu göndərməkdə çətinlik çəkir. Belə ki, ölkələr arası pul köçürməsinə görə əlavə faizlər çıxılır, buna isə onun maddi imkanı çatmır. Baxmayaraq ki, onun himayəsində daha iki azyaşlı övladı var və uşaqlarından Gülər Orucova skolioz, Faiq Orucov isə göz xəstəliyindən əziyyət çəkməklə vaxtaşırı həkim müayinə və müalicəsi alır. Bunun üçün isə onun kifayət qədər vəsaiti yoxdur və alimentin tam şəkildə ödənilməsi bu kimi səbəblərdən mümkün olmur. Şəxs əlavə olaraq izahatında bildirdi ki, qalan borcunu qısa zaman ərzində ödəyəcəyinə vəd edir. Qeyd olunan hallar nəzərə alınaraq barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsini məhkəmədən xahiş etdi. Şəxs verilmiş suallar əsasında əlavə olaraq bildirdi ki, o, ilk dəfə olaraq 27 iyun 2020-ci il tarixdə icra şöbəsində olmuş, icra sənədini, icraata başlamaq haqqında qərarı, tələbin könüllü icrasına dair bildirişi həmin tarixdə rəsmi qaydada alaraq izahat vermişdir. Məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə icra sənədi üzrə tələbkar X3 qanunla müəyyən edilmiş qaydada məlumat verilməsinə baxmayaraq o, məhkəmə iclasına gəlməmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən protokol tərtib etmiş Bakı şəhəri Yasamal rayon İcra şöbəsinin icra məmuru X7 məlumat verərək bildirdi ki, icra işi üzrə tələbkar X6 məhkəmə iclası barədə məlumatlı olmasına baxmayaraq hazırda o, Türkiyə Respublikasında olduğundan məhkəmə iclasında iştirak edə bilmir, telefon əlaqəsi ilə inzibati xəta haqqında protokola öz münasibətini bildirmişdir. Məhkəmə iclasında tələbkar X6 ilə telefon əlaqəsi saxlanılan zaman o, hazırda Türkiyə Respublikasında yaşadığını, Şəxs tərəfindən aliment borcunun ödənilməsində hər-hansı bir problem yaratmadığını, Türkiyə Respublikasında yaşamasından asılı olmayaraq adına açılmış hesab rekivizitlərində dəyişiklik olmadığını, əlavə faizlərin çıxılmasını ümumi aliment borcuna şamil edilməsini, hazırda bir qisim ödəniş edildiyi təqdirdə icraata xitam verilməsinə etiraz etmədiyini bildirdi. Məhkəmə Azərbaycan Respublikası İXM-nin 62.4-cü maddəsinə əsasən işə X1 iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Məhkəmə icra məmurunun və barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin izahatlarını dinləyib, inzibati xəta haqqında protokolu və ona əlavə edilmiş sənədləri, eyni zamanda icra işini nəzərdən keçirib toplanmış sübutlara məcmu halda hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikasının İXMnin 528.1-ci maddəsi ilə olan inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməlidir. Belə ki, iş materiallarında olan Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)-1254/2020 nömrəli, 15 yanvar 2020-ci il tarixli icra sənədinə əsasən 22 aprel 2015-ci il təvəllüdlü X2 və 10 fevral 2017-ci il təvəllüdlü X8 yetkinlik yaşına çatana qədər saxlanılmaları üçün cavabdeh Şəxs iddiaçı X1 xeyrinə tutulan alimentin miqdarı artırılmışdır. Cavabdeh Şəxs 2 uşağın yetkinlik yaşına çatana qədər saxlanılmalarına görə hər ay hər biri üçün 170 manat olmaqla cəmi 340 manat alimentin tutularaq iddiaçı X3 ödənilməsi müəyyən edilmişdir. İş materiallarında olan Şəxs 14 aprel 2021-ci il tarixli izahatından da görünür ki, o, hazırda karantin rejiminə görə işləmədiyini, himayəsində skalioz və göz xəstəliyindən əziyyət çəkən iki azyaşlı övladının olmasını bildirmişdir. İcra işindən həmçinin müəyyən edilmişdir ki, aidiyyəti qurumlara ünvanlanmış sorğular əsasında Şəxs mülkiyyətində tələbin məcburi qaydada yönəldilə biləcəyi hər hansı bir əmlakı və ya qazancı aşkar edilməmişdir. İş materiallarında olan 20 aprel 2021-ci il tarixli TT**********271158 nömrəli qəbzdən görünür ki, Şəxs anası X10 tərəfindən həmin tarixdə X1 adına 158 ABŞ dolları ödəniş edilmişdir. İş materiallarında olan 20 aprel 2021-ci il, 22 aprel 2021-ci il və 28 aprel 2021-ci il tarixli qəbzlərdən isə görünür ki, Şəxs və onun anası X10 tərəfindən həmin tarixdə X1 adına 155 ABŞ dolları, 73,38 ABŞ dolları və 56 ABŞ dolları məbləğində ödənişlər edilmişdir. Azərbaycan Respublikasının İXM-nin 528.1-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə və ya digər orqanların qərarlarının icrası ilə əlaqədar icra məmurunun qanuni tələblərinin yerinə yetirilməməsinə və ya icra məmuru tərəfindən müəyyən olunmuş müddətdə borclunu müəyyən hərəkətləri etməyə və ya müəyyən hərəkətləri etməkdən çəkinməyə məcbur edən icra sənədinin üzrsüz səbəbdən icra edilməməsinə görə fiziki şəxslər beş yüz manatdan min manatadək məbləğdə cərimə edilir və ya işin hallarına görə, pozuntunu törədənin şəxsiyyəti nəzərə alınmaqla, bir ayadək müddətə inzibati həbs tətbiq olunur, vəzifəli şəxslər min iki yüz manatdan iki min beş yüz manatadək məbləğdə, hüquqi şəxslər üç min manatdan beş min manatadək məbləğdə cərimə edilir. Məhkəmə qeyd etməyi zəruri hesab edir ki, qeyd olunan hal özlüyündə, icra məmurunun qanuni tələblərinin, ümumilikdə isə müvafiq icra vərəqəsinin icra olunmamasına gətirib çıxarmış borclu tərəfindən həmin hərəkətlərin edilməməsinin obyektiv və subyektiv səbəblərini, eləcə də müvafiq icraat zamanı icra məmuru tərəfindən Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyinin tələblərinə əsasən lazımlı zəruri icra tədbirlərinin görülüb-görülməməsini araşdırmaqla, qarşılıqlı şəkildə tədqiq edilərək müəyyən edilməsini şərtləndirir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası “İcra haqqında” Qanunun 8.2-ci maddəsinə icra məmuru icra sənədini aldığı vaxtdan üç gün müddətində icraata başlamaq haqqında qərar qəbul edir. Həmin qərarda icra məmuru icra sənədində göstərilmiş tələblərin borclu tərəfindən könüllü icrası üçün məhkəmənin qərarında digər icra müddəti müəyyən edilməyibsə, həmçinin bu maddənin üçüncü bəndində müəyyən edilmiş icra müddəti istisna olmaqla, icraata başlanıldığı vaxtdan ən çoxu on gün müddət təyin edir və bu barədə borcluya bildiriş verir. Bildirişdə həmin müddət başa çatdıqdan sonra göstərilən tələblərin məcburi qaydada icra ediləcəyi və bu Qanunla nəzərdə tutulmuş icra ödənişinin və icra hərəkətlərinin həyata keçirilməsi ilə bağlı xərclərin ondan tutulacağı göstərilir. Azərbaycan Respublikası “İcra haqqında” Qanunun 12-ci maddəsinə əsasən Qanunun 8.2-ci maddəsinin üçüncü bəndində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, icra məmuru icra sənədini aldığı gündən iki ay müddətində bütün zəruri icra hərəkətlərini həyata keçirməlidir. Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə və ya icra sənədi ilə icrası dərhal nəzərdə tutulmuş tələblər təxirəsalınmadan icra olunur. Hazırki iş üzrə məhkəmə tərəfindən müəyyən edilmişdir ki, Yasamal Rayon Məhkəməsinin 15 yanvar 2020-ci il tarixli 2(004)-1254/2020 nömrəli icra sənədinə əsasən 22 aprel 2015-ci il təvəllüdlü X2 və 10 fevral 2017-ci il təvəllüdlü X8 yetkinlik yaşına çatana qədər saxlanılmaları üçün cavabdeh Şəxs iddiaçı X1 xeyrinə tutulan alimentin miqdarı artırılmışdır. Cavabdeh Şəxs 2 uşağın yetkinlik yaşına çatana qədər saxlanılmalarına görə hər ay hər biri üçün 170 manat olmaqla cəmi 340 manat alimentin tutularaq iddiaçı X3 ödənilməsi müəyyən edilmişdir. Həmin icra sənədi əsasında 14 aprel 2020-ci il tarixdə Yasamal rayon İcra və probasiya şöbəsində icraata başlamaq haqqında qərar qəbul edilmiş və borcluya tələbin könüllü icrası barədə bildiriş X3 27 iyun 2020-ci il tarixdə rəsmi qaydada təqdim edilmişdir. Bundan sonra isə ümumilikdə təşkil edən 1453 manat borcundan 768 manatını ödəmiş, qalan borcunu isə qısa vaxt ərzində ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. Beləliklə, Şəxs əməlində icra sənədini üzrsüz səbəbdən yerinə yetirməməsi halı, yəni Azərbaycan Respublikası İXM-nin 528.1-ci maddəsinin tərkib əlamətləri aşkar edilməmişdir. Odur ki, qeyd olunanlara əsasən məhkəmə hesab edir ki, Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikası İXM-nin 528.1-ci maddəsi ilə inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməlidir. Məhkəmə qeyd edir ki, Azərbaycan Respublikasının İXM-nin 3-cü maddəsinə əsasən, yalnız bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizliyi) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur. Həmin Məcəllənin 8.1-ci maddəsinə əsasən, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin təqsiri bu Məcəllədə nəzərdə tutulmuş qaydada sübuta yetmədikdə və bu, inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata baxmış hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) qüvvəyə minmiş qərarı ilə müəyyən edilmədikdə o, təqsirsiz hesab edilir. Həmin Məcəllənin 8.2-ci maddəsinə əsasən, inzibati məsuliyyətə cəlb olunmuş şəxs öz təqsirsizliyini sübut etməyə borclu deyildir. Həmin Məcəllənin 8.3-cü maddəsinə əsasən, inzibati məsuliyyətə cəlb olunan şəxsin təqsirli olması barəsində şübhələr onun xeyrinə həll edilir. İşin faktiki hallarına və qanunvericiliyin yuxarıda qeyd edilən müddəalarına əsasən müəyyən edilir ki, barəsində inzibati iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs əməlində inzibati xəta tərkibi olmamışdır. Belə ki, şəxsin əməlində inzibati xəta tərkibinin yaranması üçün zəruri olan 4 zəruri elementdən biri olan subyektiv cəhət yoxdur. Yəni, borcun tam ödənilməməsinə Şəxs psixi münasibəti qərəzli olmamışdır. Azərbaycan Respublikasının İXM-nin 53.0.2-ci maddəsinə əsasən, əməldə inzibati xəta tərkibi olmadıqda - inzibati xətalar haqqında işlər üzrə icraat başlanıla bilməz, başlanmış icraata isə xitam verilir. Həmin Məcəllənin 105.1-ci maddəsinə əsasən, bu Məcəllənin 53-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hallardan hər hansı biri olduqda, icraatında inzibati xəta haqqında iş olan hakim və ya səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) inzibati xəta haqqında işin icraatına xitam verilməsi haqqında qərar qəbul edir. Həmin Məcəllənin 109.2-ci maddəsinə əsasən, bu Məcəllənin 53 və 104.1-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş hallar olduqda inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsi və ya inzibati xəta haqqında iş üzrə icraatın dayandırılması barədə qərar qəbul edilir. Beləliklə, qeyd olunanlara əsasən məhkəmə hesab edir ki, barəsində inzibati iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs əməlində Azərbaycan Respublikasının İXM-nin 528.1-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulan inzibati xətanın tərkibi olmadığına görə iş üzrə icraata xitam verilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikasının İXM-nin 21, 43, 106- 112, 114.1.1, 115.1, 115.5, 117, 128.2.1, 130.1 və 528.1-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏRARA ALDİ : Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikası İXM-nin 528.1-ci maddəsi ilə olan inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilsin. Qərarın surəti rəsmi qaydada təqdim edildiyi və ya alındığı gündən 10 (on) gün müddətində həmin qərarı qəbul etmiş hakim vasitəsilə və ya birbaşa Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti və ya protesti verilə bilər. Hakim : Günel Əkbərli