Bakı Şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(005)-2074/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 3(005)-2074/2024 22.07.2024 BAKI ŞƏHƏRİ NƏRİMANOV RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Əsədova Gültəkin Akif qızının sədrliyi Məmmədhəsənov Fərman Salman oğlunun katibliyi, Azərbaycan Respublikası Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında X11 Xidmətinin Bakı şəhər İdarəsinin nümayəndəsi X7, Barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata başlanılmış hüquqi şəxs Şəxs Firmasının nümayəndələri X3 və X8 iştirakları ilə, Şəxs Firması barəsində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin (bundan sonra - İXM) 192.1-ci maddəsi ilə Azərbaycan Respublikası Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında X11 Xidmətinin Bakı şəhər İdarəsi tərəfindən tərtib olunmuş inzibati xəta haqqında protokola və inzibati xəta haqqında materiala məhkəmənin inzibati binasında, açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: Azərbaycan Respublikası Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında X11 Xidmətinin Bakı şəhər İdarəsi tərəfindən Şəxs Firması barəsində İXM-nin 192.1-ci maddəsi ilə tərtib olunmuş inzibati xəta haqqında MN seriyalı ******* nömrəli, 03 iyul 2024-cü il tarixli inzibati xəta haqqında protokol və müvafiq materiallar baxılması üçün Nərimanov Rayon Məhkəməsinə göndərilmişdir. Azərbaycan Respublikası Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında X11 Xidmətinin Bakı şəhər İdarəsi tərəfindən tərtib edilmiş MN seriyalı ******* nömrəli, 03 iyul 2024-cü il tarixli inzibati xəta haqqında protokola əsasən “Qarabağ və Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonlarına giriş” informasiya sistemi üzərində əldə olunmuş məlumatlar əsasında müəyyən edilmişdir ki, işğaldan azad edilmiş ərazilərə iş icazəsi alınmış X2, X5 və X12 xx.xx.2024-cü il tarixdən xx.xx.2024-cü il tarixinədək əmək müqaviləsi və ya mülki-hüquqi müqavilə olmadan hər hansı işlərin (xidmətlərin) yerinə yetirilməsinə cəlb edilmişdirlər. Azərbaycan Respublikası Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında X11 Xidmətinin Bakı şəhər İdarəsinin nümayəndəsi X13 məhkəmə iclasında izahatında DİN tərəfindən verilmiş məlumat əsasında portaldan iş icazəsi alınmış X2, X5 və X6 ƏMAS sistemində əmək müqaviləsi bildirişinin olub-olmamasına dair araşdırılma aparıldığını bildirmişdir. Müəyyən olunmuşdur ki, X2, X5 və X12 xx.xx.2024-cü il tarixdən xx.xx.2024-cü il tarixinədək əmək müqaviləsi vəya mülki-hüquqi müqavilə olmadan hər hansı işlərin (xidmətlərin) yerinə yetirilməsinə cəlb edilmişdirlər. X13 protokolu müdafiə edərək qərar qəbul edilməsini xahiş etdi. Məhkəmə iclasında barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata başlanılmış hüquqi şəxs Şəxs Firmasının nümayəndəsi X10 çıxış edərək bildirmişdir ki, Şəxs Firması Zəngilan rayonunda inşaat işləri ilə məşğuldur. Bunun üçün Şəxs Firması şirkətlər ilə subpodrat müqavilələri bağlayır. İnzibati xəta haqqında protokol tərtib olunarkən Şəxs Firmasının nümayəndəsinin izahatı alınmamış, onun müdafiə hüququ pozulmuşdur. X2, X5 və X12 “İlkin-E” şirkətinin işçiləri olmuşdur. Onların işə qəbul edilməsi, əmək haqqları və əmək müqaviləsinə xitam verilməsi “İlkin-E” şirkətinin səlahiyyətlərinə daxildir. Həmin şəxslər “İlkin-E” şirkəti tərəfindən işdən azad olunmuşlar, belə ki, işə gəlmədiklərinə görə onların əmək müqaviləsinə işə götürən “İlkin-E” şirkəti xitam vermişdir. Bu barədə onlar “İlkin-E” şirkətinə sorğu verdikdən sonra sorguya cavab aldıqda məlumatları olmuşdur. Qeyd olunan şəxslərin yalnız portala adlarını daxil etmişlər, lakin hər hansı işlərin (xidmətlərin) yerinə yetirilməsinə cəlb edilməmişlər. Azərbaycan Respublikası Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında X11 Xidmətinin Bakı şəhər İdarəsi tərəfindən Şəxs Firması barəsində tərtib edilmiş MN seriyalı ******* nömrəli, 03 iyul 2024-cü il tarixli inzibati xəta haqqında protokol əsassız və qanunsuzdur. O, inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata başlanılmış hüquqi şəxs Şəxs Firmasının nümayəndəsi X14 çıxış edərək inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə, iş materiallarını araşdırıb hesab edir ki Şəxs Firmasının əməlində nəzərdə tutulan inzibati xəta tərkibi yoxdur. Məhkəmə iclasında iş materialları tədqiq edilərkən olundu ki: Azərbaycan Respublikası Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında X11 Xidmətinin Bakı şəhər İdarəsi tərəfindən tərtib edilmiş MN seriyalı ******* nömrəli, 03 iyul 2024-cü il tarixli inzibati xəta haqqında protokola əsasən “Qarabağ və Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonlarına giriş” informasiya sistemi üzərində əldə olunmuş məlumatlar əsasında müəyyən edilmişdir ki, işğaldan azad edilmiş ərazilərə iş icazəsi alınmış X2, X5 və X12 xx.xx.2024-cü il tarixdən xx.xx.2024-cü il tarixinədək əmək müqaviləsi vəya mülki-hüquqi müqavilə olmadan hər hansı işlərin (xidmətlərin) yerinə yetirilməsinə cəlb edilmişdirlər. Şəxs Firması ilə "xxxx" Şirkəti arasında Zəngilan rayonu, Cahangirbəyli kənd yaşayış məntəqəsində 2, 3, 4, 5 otaqlı, 1 və 2 mərtəbəli fərdi yaşayış evlərinin tikintisi layihəsi üzrə 26 aprel 2024-cü il tarixli HİF/İE/PM/21/2024 nömrəli Subpodrat müqaviləsi bağlanmışdır. Müqavilənin 2.2.3-cü bəndinə müvafiq olaraq Subpodratçı işə cəlb etdiyi bütün işçilərlə fərdi əmək müqaviləsinin bağlanmasını təmin edir və onların əmək münasibətlərini tənzimləyir. Əmək müqaviləsi bildirişlərinin surətlərini və işə cəlb etdiyi işçiləriin siyahısını “Podratçı”ya təqdim edir. Siyahı üzrə işə cəlb etdiyi işçilərdən başqa kənar şəxslərin işə cəlb olunması, inşaat meydançasına buraxılması qəti qadağandır. İşlərin icrası zamanı baş verə biləcək bütün növ bədbəxt hadisələrə görə “Subpodratçı” məsuliyyət daşıyır. İş materiallarında olan 29 may 2024-cü il tarixli təqdimatdan görünür ki, "xxxx" Şirkətində “dəmirçi” vəzifəsində işləyən X2 xx.xx.2024-cü il tarixdə əmək müqaviləsi bağlamasına baxmayaraq işə çıxmamışdır. Üzrlü səbəb isə iş şəraiti onu qane etməmişdir. Onun əmək müqaviləsi götürüldüyü gündən xitam verilməsi üçün müvafiq göstəriş verilməsi xahiş olunmuşdur. İş materiallarında olan 27 may 2024-cü il tarixli təqdimatdan görünür ki, "xxxx" Şirkətində “dəmirçi” vəzifəsində işləyən X5 və "xxxx" Şirkətində “qəlibçi” vəzifəsində işləyən X12 xx.xx.2024cü il tarixdə əmək müqaviləsi bağlamasına baxmayaraq işə çıxmamışdır. Üzrlü səbəb isə iş şəraiti onu qane etməmişdir. Onların əmək müqaviləsi götürüldüyü gündən xitam verilməsi üçün müvafiq göstəriş verilməsi xahiş olunmuşdur. İş materiallarında olan Əmək müqaviləsinin bağlanması ilə bağlı əmək müqaviləsi bildirişindən görünür ki, "xxxx" Şirkətində “dəmirçi” vəzifəsində işləyən X2 xx.xx.2024-cü il tarixdə əmək müqaviləsi bağlanmış və onun əmək müqaviləsinə xitam verilməsinin tarixi xx.xx.2024-cü il kimi qeyd olunmuşdur. Bu bildiriş sistemə xx.xx.2024-cü il tarixdə daxil edilmişdir. İş materiallarında olan Əmək müqaviləsinin bağlanması ilə bağlı əmək müqaviləsi və əmək müqaviləsinə xitam verilməsi ilə bağlı əmək müqaviləsi bildirişlərindən görünür ki, "xxxx" Şirkətində “dəmirçi” vəzifəsində işləyən X5 xx.xx.2024-cü il tarixdə əmək müqaviləsi bağlanmış və onun əmək müqaviləsinə xitam verilməsinin tarixi xx.xx.2024-cü il kimi qeyd olunmuşdur. Bu bildiriş sistemə xx.xx.2024-cü il tarixdə daxil edilmişdir. İş materiallarında olan Əmək müqaviləsinin bağlanması ilə bağlı əmək müqaviləsi və əmək müqaviləsinə xitam verilməsi ilə bağlı əmək müqaviləsi bildirişlərindən görünür ki, "xxxx" Şirkətində “qəlibçi” vəzifəsində işləyən X12 xx.xx.2024-cü il tarixdə əmək müqaviləsi bağlanmış və onun əmək müqaviləsinə xitam verilməsinin tarixi xx.xx.2024-cü il kimi qeyd olunmuşdur. Bu bildiriş sistemə xx.xx.2024-cü il tarixdə daxil edilmişdir. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 125-ci maddəsinin Vİİ bəndi ilə müəyyən edilmişdir ki, məhkəmə icraatı həqiqətin müəyyən edilməsini təmin etməlidir. İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 192.1-ci maddəsinə əsasən Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş qaydada əmək müqaviləsi (kontraktı) hüquqi qüvvəyə minmədən işəgötürən tərəfindən fiziki şəxsləri hər hansı işlərin (xidmətlərin) yerinə yetirilməsinə cəlb edilməsinə görə-fiziki şəxslər min manatdan iki min manatadək məbləğdə, vəzifəli şəxslər üç min manatdan beş min manatadək məbləğdə, hüquqi şəxslər iyirmi min manatdan iyirmi beş min manatadək məbləğdə cərimə edilir. Azərbaycan Respublikası Əmək Məcəlləsinin: 7-ci maddəsinə əsasən bu Məcəllənin 7-ci maddəsinin 2-1-ci hissəsi ilə müəyyən edilmiş hallar istisna olmaqla, əmək münasibətləri elektron informasiya sisteminə gücləndirilmiş elektron imza vasitəsi ilə daxil edilmiş əmək müqaviləsi bildirişinin qeydiyyata alınmasından və bu barədə işəgötürənə elektron qaydada məlumat göndərilməsindən sonra yaranır; 49-cu maddəsinə əsasən bu Məcəllənin 7-ci maddəsinin 2-1-ci hissəsi və bu maddənin 1-2-ci hissəsi ilə müəyyən edilmiş hallar istisna olmaqla, əmək müqaviləsinin bağlanılması, ona dəyişiklik edilməsi və ya xitam verilməsi bununla bağlı elektron informasiya sisteminə gücləndirilmiş elektron imza vasitəsi ilə daxil edilmiş əmək müqaviləsi bildirişinin həmin elektron informasiya sistemində qeydiyyata alınmasından və bu barədə işəgötürənə elektron qaydada məlumat göndərilməsindən sonra hüquqi qüvvəyə minir. Qanunvericiliyin məzmunundan aydın olur ki, işəgötürən ilə işçi arasında bağlanmış əmək müqaviləsi, bununla bağlı elektron informasiya sisteminə gücləndirilmiş elektron imza vasitəsi ilə daxil edilmiş əmək müqaviləsi bildirişinin həmin elektron informasiya sistemində qeydiyyata alınmasından və bu barədə işəgötürənə elektron qaydada məlumat göndərilməsindən sonra hüquqi qüvvəyə minir. Hazırkı iş üzrə məhkəmə iclasında araşdırılan sübutlarla işəgötürən Şəxs Firması tərəfindən müvafiq əmək müqaviləsi bağlamadan və əmək müqaviləsi bildirişini elektron informasiya sisteminə daxil etmədən işçi ilə qanunazidd olaraq əmək münasibətlərinə daxil olması faktı öz təsdiqini tapmamışdır. Belə ki, Şəxs X4 Məcəlləsinin 192.1 -ci maddəsinin pozulmasında təqsirli bilindiyi işçilər X5, X2 və X12 ilə əmək müqaviləsi Subpodratçı "xxxx" Şirkəti tərəfindən xx.xx.2024-cü il tarixində bağlanmış, Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin Mərkəzləşdirilmiş Elektron İnformasiya Sisteminin “Əmək və Məşğulluq” altsisteminə yerləşdirilmişdir. Şəxs Firması əmək müqaviləsi bağlanması ilə bağlı əmək müqaviləsi bildirişlərini nəzərə alaraq, təqdim edilmiş siyahı üzrə həmin işçilərə iş icazəsi almaq üçün aidiyyəti üzrə müraciət etmişdir. Subpodratçı "xxxx" Şirkəti tərəfindən təqdim edilmiş əmək müqaviləsinə xitam verilməsi ilə bağlı əmək müqaviləsi bildirişlərindən görünür ki, sözügedən işçilərdən X5 və X6 əmək müqaviləsinə xx.xx.2024-cü il tarixdə X1 əmək müqaviləsinə xx.xx.2024-cü il tarixdə öz təşəbbüsü ilə xitam vermişdir. Bundan başqa X11 Xidmətinin Bakı şəhər İdarəsi tərəfindən Şəxs Firması barəsində inzibati material araşdırılarkən nə X2, X5 və X6, nədə Şəxs Firmasının nümayəndəsinin iştirakı təmin olunmamış və onların izahatları alınmamışdır. Beləliklə inzibati icraat qanunvericiliyin tələblərinin pozulması ilə aparılmışdır. İXM-nin 76.1 maddəsinə əsasən - İnzibati xətanın olub-olmamasını, inzibati xəta törədən şəxsin təqsirini və işin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli olan digər halları müəyyən etmək üçün hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) əsaslana bildiyi hər cür faktik məlumatlar inzibati xətalar haqqında işlər üzrə sübutlar sayılır. Bu məlumatlar maddi sübutlarla, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin, zərər çəkmiş şəxsin, şahidlərin izahatları ilə, digər sənədlərlə, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri ilə, müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqanın (qurumun) informasiya sistemində, habelə digər dövlət informasiya sistemlərində (ehtiyatlarında) aşkar olunan məlumatlarla, ekspertin rəyi ilə, inzibati xəta haqqında protokolla, bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş digər protokollarla müəyyən edilir. 76.2. Qanuna zidd olaraq əldə edilmiş sübutların istifadə edilməsinə yol verilmir. 100.1. Bu Məcəllənin 54-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, inzibati xətanın törədilməsi haqqında protokol tərtib edilir. İnzibati xəta haqqında protokolda aşağıdakılar göstərilir: 100.1.1. protokolun tərtib edildiyi tarix və yer;100.1.2. protokolu tərtib etmiş şəxsin vəzifəsi, soyadı, adı, atasının adı;100.1.3. barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs haqqında məlumat, o cümlədən vətəndaşın fərdi identifikasiya nömrəsi; 100.1.4. inzibati xətanın törədildiyi yer, vaxt və bu xətanın mahiyyəti; 100.1.5. inzibati xətaya görə məsuliyyət nəzərdə tutan bu Məcəllənin müvafiq maddəsi; 100.1.6. olduğu halda, şahidlərin və zərər çəkmiş şəxslərin adı, atasının adı, soyadı və onların yaşadığı yerin ünvanı; 100.1.7. barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan fiziki şəxsin və ya hüquqi şəxsin nümayəndəsinin izahatları; Qeyd edilənlərə əsasən məhkəmə hesab edir ki, Şəxs Firması tərəfindən X2, X5 və X12 əmək müqaviləsi və ya mülki-hüquqi müqavilə olmadan hər hansı işlərin (xidmətlərin) yerinə yetirilməsinə cəlb edilməmişdir. Şəxs Firması ilə "xxxx" Şirkəti arasında Zəngilan rayonu, Cahangirbəyli kənd yaşayış məntəqəsində 2, 3, 4, 5 otaqlı, 1 və 2 mərtəbəli fərdi yaşayış evlərinin tikintisi layihəsi üzrə 26 aprel 2024-cü il tarixli HİF/İE/PM/21/2024 nömrəli Subpodrat müqaviləsi bağlanmış və X2, X5 və X12 “İlkin-E” şirkətinin işçiləri olmuşdur. Subpodratçı "xxxx" Şirkəti tərəfindən təqdim edilmiş əmək müqaviləsinə xitam verilməsi ilə bağlı əmək müqaviləsi bildirişlərindən görünür ki, sözügedən işçilərdən X5 və X6 əmək müqaviləsinə xx.xx.2024-cü il tarixdə X1 əmək müqaviləsinə xx.xx.2024-cü il tarixdə öz təşəbbüsü ilə xitam vermiş və onların əmək müqaviləsinə xitam verilməsinin tarixi xx.xx.2024-cü il kimi qeyd olunmuşdur. Bununla da, X2, X5 və X12 xx.xx.2024-cü il tarixdən xx.xx.2024-cü il tarixinədək əmək müqaviləsi və ya mülkihüquqi müqavilə olmadan hər hansı işlərin (xidmətlərin) yerinə yetirilməsinə cəlb edilməməsi sübuta yetirilmişdir. 12.1. Bu Məcəllə ilə qorunan ictimai münasibətlərə qəsd edən, hüquqazidd olan, təqsirli sayılan (qəsdən və ya ehtiyatsızlıqdan törədilən) və inzibati məsuliyyətə səbəb olan əməl (hərəkət və ya hərəkətsizlik) inzibati xəta hesab olunur. 12.2. Bu Məcəllənin Xüsusi hissəsində nəzərdə tutulan əməllərə görə inzibati məsuliyyət o halda yaranır ki, bu əməllər cinayət məsuliyyətinə səbəb olmasın 18.1. Hüquqi şəxslər, o cümlədən xarici hüquqi şəxslər və xarici hüquqi şəxslərin filial və nümayəndəlikləri bu Məcəllənin Xüsusi hissəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətalara görə inzibati məsuliyyətə cəlb olunurlar. 53.0.2-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta tərkibi olmadıqda inzibati xətalar haqqında işlər üzrə icraat başlanıla bilməz, başlanmış icraata isə xitam verilir; 105.1-ci maddəsinə əsasən İXM-in 53-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hallardan hər hansı biri olduqda, icraatında inzibati xəta haqqında iş olan hakim və ya səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) inzibati xəta haqqında işin icraatına xitam verilməsi haqqında qərar qəbul edir; Qeyd olunanları rəhbər tutaraq məhkəmə hesab edir ki, inzibati xəta tərkibi olmadığı üçün Şəxs Firması inzibati məsuliyyətdən azad olunmalı və iş üzrə icraata xitam verilməlidir. Qeyd olunanlara əsasən və İXM-nin 40, 43, 48-50, 114-115 və 128-130-cu maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏRARA ALDİ: Şəxs Firmasının əməlində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 192.1-ci maddəsinin tərkibi olmadığından barəsində MN seriyalı ******* nömrəli, 03 iyul 2024-cü il tarixli inzibati xəta haqqında protokol əsasında başlanılmış iş üzrə icraata xitam verilsin. Qərarın surəti rəsmi qaydada verildiyi vaxtdan 10 (on) gün müddətində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 129-cu maddəsində müəyyən edilmiş qaydada Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti və ya protesti verilə bilər. Hakim : Gültəkin Əsədova