Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 3(005)-3232/2024 17.10.2024 BAKI ŞƏHƏRİ NƏRİMANOV RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Əsədova Gültəkin Akif qızının sədrliyi Məmmədhəsənov Fərman Salman oğlunun katibliyi ilə, Barəsində inzibati protokol tərtib edilmiş hüquqi şəxs Şəxs nümayəndəsi və vəkili X1 iştirakı ilə, Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin (bundan sonra - İXM) 505-ci maddəsi ilə tənbeh tədbirinin tətbiq edilməsinə dair Azərbaycan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsi Bakı Baş Gömrük İdarəsindən daxil olmuş inzibati xəta haqqında materiala məhkəmənin inzibati binasında, açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: Azərbaycan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsi Bakı Baş Gömrük İdarəsinin Şəxs barəsində İXM-in 505-ci maddəsi ilə 00100-02671/24 nömrəli, xx.xx.2024-cü il tarixli inzibati xəta haqqında protokol tərtib edərək baxılması üçün məhkəməyə göndərmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan hüquqi şəxs Şəxs nümayəndəsi və vəkili X2 məhkəmə iclasında bildirmişdir ki, inzibati xəta haqqında protokolla razı deyil. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsi Bakı Baş Gömrük İdarəsi tərəfindən düzgün araşdırılma aparılmamış və Şəxs Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 505-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməsi sübut olunmamışdır. Qeyd edilənləri nəzərə alaraq Şəxsnə qarşı tərtib edilmiş 00100-02671/24 nömrəli, xx.xx.2024-cü il tarixli inzibati xəta haqqında protokolun qanunsuz və əsassız olduğunu nəzərə alaraq iş üzrə icraata xitam verilməsini xahiş etmişdir. Azərbaycan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsi Bakı Baş Gömrük İdarəsinə məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə lazımi qaydada məlumat verilsə də, məhkəmə iclasında protokol tərtib edənin səlahiyyətli nümayəndəsinin iştirakı təmin edilməmiş və bunun səbəbləri barədə hər hansı məlumat verilməmişdir. Məhkəmə işə inzibati xəta haqqında protokol tərtib etmiş səlahiyyətli orqanın nümayəndəsinin iştirakı olmadan baxılması mümkün hesab edilmişdir. İş materiallarında olan və məhkəmə iclasında tədqiq edilmiş: 00100-02671/24 nömrəli, xx.xx.2024-cü il tarixli inzibati xəta haqqında protokoldan görünür ki, ünvan 1 ünvanında qeydiyyatda olan Şəxs MMC-nin ünvanına İtaliya Respublikasının “Barausse S.R.L.” şirkətindən 33BKL29/33AKC049 nömrə nişanlı yük avtomaşınında daxil olmuş və Bakı Baş Gömrük İdarəsində **********8264 sorğu nömrəli xx.xx.2024-cü il tarixli gömrük bəyannaməsi ilə bəyan edilmiş malların dəyərinin araşdırılması ilə bağlı Dövlət Gömrük Komitəsinin Audit idarəsi vasitəsilə İtaliya Respublikasının Gömrük Xidmətinə xx.xx.2024-cü il tarixli 3-33-1100/2-003864/2024 nömrəli məktubla sorğu göndərilmiş, Dövlət Gömrük Komitəsinin xx.xx.2024-cü il tarixli 3-33/2- 011154/2024 nömrəli məktubuna əlavə olunaraq Bakı Baş Gömrük idarəsinə göndərilmiş İtaliya Respublikasının Aksiz, Gömrük və X3 cavab məktubuna əsasən Şəxs MMC tərəfindən gömrük rəsmiləşdirilməsi zamanı təqdim olunmuş invoys sənədlərində qeyd olunan malların cəmi dəyərinin 15957,00 Avro deyil, 27471.96 Avro olduğu qeyd edilmişdir. Aparılmış araşdırma zamanı Şəxs MMC tərəfindən **********8264 sorğu nömrəli xx.xx.2024-cü il tarixli gömrük bəyannaməsi ilə Bakı Baş Gömrük idarəsində bəyan edilmiş malların ümumi invoys dəyərinin 15957,00 Avro deyil, 27471.96 Avro olduğu təqdirdə sözügedən malların gömrük dəyərinin müəyyən edilməsi, həmin gömrük dəyəri ilə **********8264 sorğu nömrəli xx.xx.2024-cü il tarixli gömrük bəyannaməsində gömrük orqanına bəyan edilmiş gömrük dəyəri arasında fərqin olubolmaması, olduğu təqdirdə gömrük ödənişlərinin məbləğinə təsir edib- etməməsi və təsir etdiyi təqdirdə “Casamia’’ MMC tərəfindən əlavə ödəniləcək gömrük ödənişlərinin məbləği barədə Əməliyyat və Təhqiqat idarəsinin Təhqiqat şöbəsinə məlumat verilməsi üçün Rəsmiləşdirmə Mərkəzinə 3-33-1100/013/022385 saylı xx.xx.2024-cü il tarixli raportla sorğu yerilmiş, həmin sorğuya cavab olaraq Rəsmiləşdirmə Mərkəzindən daxil olmuş 3-33-1100/012/023873 saylı xx.xx.2024-cü il tarixli raporta əsasən Şəxs MMC tərəfindən **********8264 sorğu nömrəli gömrük bəyannaməsi ilə bəyan edilən malların ümumi invoys dəyərinin 15957.00 Avro deyil, 27471.96 Avro olduğu təqdirdə idxal rüsumu üzrə 3184.35 manat, əlavə gəyər vergisi üzrə 4394,40 manat olmaqla ümumilikdə 7578.75 manat əlavə gömrük ödənişləri yaranır. İş materiallarına əlavə edilmiş 3-33-1100/012/023873 saylı xx.xx.2024-cü il tarixli raportdan görünür ki, **********8264 sorğu nömrəli gömrük bəyannaməsi üzrə idxal rüsumu üzrə 3184.35 manat, əlavə dəyər vergisi üzrə 4394.40 manat olmaqla ümumilikdə 7578.75 manat əlavə gömrük ödənişləri yaranır. Beləliklə də, araşdırma zamanı müəyyən edilmişdir ki, Şəxs MMC **********8264 sorğu nömrəli xx.xx.2024-cü il tarixli gömrük bəyannaməsi üzrə ümumilikdə 7578.75 manat məbləğində gömrük ödənişlərinin ödənilməsindən yayınmışdır Məhkəmə, iş materiallarını araşdıraraq hesab edir ki, Şəxs tərəfindən Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 505-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsi tam sübuta yetirilir. Buna görə də cəmiyyət həmin maddə ilə təqsirli bilinərək inzibati məsuliyyətə cəlb edilməlidir. ünvan 1 ünvanında qeydiyyatda olan Şəxs MMC-nin ünvanına İtaliya Respublikasının “Barausse S.R.L.” şirkətindən 33BKL29/33AKC049 nömrə nişanlı yük avtomaşınında daxil olmuş və Bakı Baş Gömrük İdarəsində **********8264 sorğu nömrəli xx.xx.2024-cü il tarixli gömrük bəyannaməsi ilə bəyan edilmiş malların dəyərinin araşdırılması ilə bağlı Dövlət Gömrük Komitəsinin Audit idarəsi vasitəsilə İtaliya Respublikasının Gömrük Xidmətinə xx.xx.2024-cü il tarixli 3-33-1100/2- 003864/2024 nömrəli məktubla sorğu göndərilmiş, Dövlət Gömrük Komitəsinin xx.xx.2024-cü il tarixli 3-33/2-011154/2024 nömrəli məktubuna əlavə olunaraq Bakı Baş Gömrük idarəsinə göndərilmiş İtaliya Respublikasının Aksiz, Gömrük və X3 cavab məktubuna əsasən Şəxs MMC tərəfindən gömrük rəsmiləşdirilməsi zamanı təqdim olunmuş invoys sənədlərində qeyd olunan malların cəmi dəyərinin 15957,00 Avro deyil, 27471.96 Avro olduğu qeyd edilmişdir. Azərbaycan Respublikası Gömrük Məcəlləsinin 224-cü maddəsinə əsasən gömrük ödənişləri dedikdə, gömrük rüsumları, əlavə dəyər vergisi, aksizlər, yol vergisi, gömrük yığımları, haqq, dövlət rüsumu başa düşülür. Həmin Məcəllənin 247-ci maddəsin əsasən gömrük borcunun ödənilməsinin bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş müddəti pozulduqda, gömrük orqanları ödəyicidən dəbbə pulu alırlar. Dəbbə pulu gömrük borcu ilə eyni vaxtda ödənilir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 505-ci maddəsinə əsasən gömrük ödənişlərini (borcunu) ödəməkdən yayınmağa görə, bu az miqdarda olduqda inzibati məsuliyyət nəzərdə tutulur. Həmin maddənin qeyd hissəsinə əsasən bu maddədə “az miqdarda olduqda” dedikdə, iyirmi min manatdan yuxarı olmayan məbləğ başa düşülür. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş əməli ilk dəfə törətmiş səxs inzibati xəta nəticəsində vurulmuş ziyanı tamamilə ödədikdə inzibati məsuliyyətdən azad olunur. Göründüyü kimi, Qanunla gömrük ödənişlərini (borcunu) ödəmək tələb kimi müəyyən edilmişdir ki, bu tələbin yerinə yetirilməməsinə görə də inzibati məsuliyyət nəzərdə tutulmuşdur. İş materiallarından göründüyü kimi Şəxs MMC tərəfindən bu tələb pozulmuşdur. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 3-cü maddəsinə əsasən yalnız bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizliyi) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur. Həmin Məcəllənin 9.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta törətmiş şəxs haqqında tətbiq edilən tənbeh ədalətli olmalıdır, yəni inzibati xətaların xarakterinə, onun törədilməsi hallarına və inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinənin şəxsiyyətinə uyğun olmalıdır. Həmin Məcəllənin 12.1-ci maddəsinə əsasən bu Məcəllə ilə qorunan ictimai münasibətlərə qəsd edən, hüquqazidd olan, təqsirli sayılan (qəsdən və ya ehtiyatsızlıqdan törədilən) və inzibati məsuliyyətə səbəb olan əməl (hərəkət və ya hərəkətsizlik) inzibati xəta hesab olunur. Həmin Məcəllənin 76.1 -ci maddəsinə əsasən inzibati xətanın olub-olmamasını, inzibati xəta törədən şəxsin təqsirini və işin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli olan digər halları müəyyən etmək üçün hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) əsaslana bildiyi hər cür faktik məlumatlar inzibati xətalar haqqında işlər üzrə sübutlar sayılır. Bu məlumatlar maddi sübutlarla, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin, zərər çəkmiş şəxsin, şahidlərin izahatları ilə, digər sənədlərlə, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri ilə, ekspertin rəyi ilə, inzibati xəta haqqında protokolla, bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş digər protokollarla müəyyən edilir. Həmin Məcəllənin 84.1 -ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlərə baxan hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) işin bütün hallarının məcmusunun hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə baxılmasına əsaslanan öz daxili inamı ilə sübutları qiymətləndirir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 505-ci maddəsinə əsasən Gömrük ödənişlərini (borcunu) ödəməkdən yayınmağa görə, bu az miqdarda olduqda ödənilməli olan gömrük ödənişlərinin məbləğinin yetmiş faizindən yüz əlli faizinədək məbləğdə cərimə edilir. Qeyd: 1. Bu maddədə "az miqdarda olduqda” dedikdə, iyirmi min manatdan yuxarı olmayan məbləğ başa düşülür.
2. Bu maddədə nəzərdə tutulmuş əməli ilk dəfə törətmiş şəxs inzibati xəta nəticəsində vurulmuş ziyanı tamamilə ödədikdə inzibati məsuliyyətdən azad olunur. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 31.3-cü maddəsinə görə hüquqi şəxslər barəsində inzibati tənbeh tətbiq edilərkən, inzibati xətanın xarakteri, inzibati xəta nəticəsində hüquqi şəxsin əldə etdiyi xeyrin həcmi və ya onun maraqlarının təmin edilməsinin xarakteri və dərəcəsi, hüquqi şəxsi xarakterizə edən hallar, o cümlədən onun maliyyə və əmlak vəziyyəti, xeyriyyəçilik və ya digər ictimai faydalı fəaliyyətlə məşğul olması, habelə məsuliyyəti yüngülləşdirən və ağırlaşdıran hallar nəzərə alınır. Məhkəmə iclasında Şəxs məsuliyyətini yüngülləşdirən və ya ağırlaşdıran hallar müəyyən edilmədi. Məhkəmə törədilmiş inzibati xətanın xarakterini, məsuliyyəti yüngülləşdirən və ağırlaşdıran halların müəyyən edilməməsini nəzərə alıb, iş üzrə sübutları qiymətləndirərək hesab edir ki, Şəxs Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 505-ci maddəsi ilə təqsirli bilinməli və barəsində inzibati xətanın obyekti olmuş pul məbləğinin 70 faizi məbləğində cərimə tənbeh növü tətbiq edilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə və Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 31, 40, 43, 48-51, 114, 128-130-cu maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə
QƏRARA ALDİ:
Şəxs Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 505-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli bilinsin və ödənilməli olan 7.578,75 manat gömrük ödənişləri məbləğinin 70 (yetmiş) faizi məbləğdə, yəni 5.306 manat məbləğində inzibati cərimə edilsin. Qərardan, onun rəsmi qaydada verildiyi gündən 10 (on) gün müddətində Bakı şəhəri Nəsimi Rayon Məhkəməsi vasitəsilə və ya bilavasitə Bakı Apelyasiya Məhkəməsinə apelyasiya şikayəti verilə bilər.
Hakim Gültəkin Əsədova