Bakı Şəhəri Nəsimi Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(006)-5407/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 3(006)-5407/2025 25.09.2025 BAKI ŞƏHƏRİ NƏSİMİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Mustafayeva Solmaz Rafael qızının sədrliyi, Məhkəmə iclasının katibi Qasımova Leyla Nurəddin qızının katibliyi, Barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan hüquqi şəxsin nümayəndəsi X1 iştirakı ilə, Şəxs (hüquqi ünvanı: Bakı şəhəri, Nəsimi rayonu, Cavadxan, 1 mkr, ev 11; VÖEN: **********) barəsində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 430.4-cü maddəsi üzrə tərtib olunmuş xx.xx.2025-ci il tarixli, EP ******* saylı inzibati xəta haqqında protokola və ona əlavə edilmiş sənədlərə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, M Ü Ə Y Y Ə N E T D İ: Şəxs barəsində inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilmişdir, ona görə ki, o, 10112.00 ABŞ dolları məbləğində olan vəsaiti bank hesabından xx.xx.2023-cü il tarixdə Azərbaycan Respublikasından kənara avans olaraq köçürmüş, lakin ödənişin aparıldığı gündən 2 ildən artıq müddətin keçməsinə baxmayaraq 10112.00 ABŞ dolları məbləğində olan vəsait hesabına alınan mallar ölkəyə idxal edilməmiş və ya həmin məbləğdə valyuta vəsaitini geri qaytarmamışdır. Məhkəmə iclasında iştirak edən Şəxsnın nümayəndəsi X2 izahat verərək bildirmişdir ki, Şəxs ilə “X4 ve Ambalaj San. A.Ş.” şirkəti arasında bağlanmış xx.xx.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə Şəxs MMC tərəfindən xx.xx.2023-cü il tarixdə 10112.00 ABŞ dolları məbləğində edilmiş ödəniş avans olaraq köçürülməmiş, mal təhvil verildikdən sonra həmin malın dəyəri olaraq köçürülmüşdür. Yəni həmin ödənişin müqabilində alınan mallar ödəniş edilməmişdən əvvəl ölkəyə idxal olunmuşdur. Bu fakt tərəflərindən təqdim olunmuş gömrük bəyannaməsi və ödəniş tapşırıqları ilə də öz təsdiqini tapır. Belə ki, bəyannamənin 20-ci qrafasında 120 kodu göstərilmişdir ki, bu da idxal olunan mallara görə ödənişin əvvəlcədən edilmədiyini göstərir. Göstərilənləri nəzərə alaraq iş üzrə icraata xitam verilməsini xahiş etmişdir. İnzibati xəta haqqında protokolu tərtib etmiş orqan məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə lazımi qaydada xəbərdar edilməsinə baxmayaraq, məhkəmə iclasında səlahiyyətli nümayəndəsinin iştirakını təmin etməmiş, bunun səbəbləri barədə məhkəməyə məlumat verməmişdir. Buna görə də məhkəmə onun nümayəndəsinin iştirakı olmadan işə baxılmasını mümkün hesab etmişdir. İş materiallarında olan: - "xxxx" ASC tərəfindən Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankına göndərilmiş xx.xx.2025-ci il tarixli məlumatda «AKSEM” MMC-nin ödənişin aparıldığı gündən 02 il müddətində malların ölkəyə idxalını təsdiq edən gömrük bəyannaməsi və ya idxal olunan xidmətlərin göstərilməsini təsdiq edən sənədlərin təqdim edilməməsi göstərilmişdir. - Ödəniş sənədinə əsasən «AKSEM” MMC tərəfindən Türkiyə Respublikasında yerləşən “X4 ve Ambalaj San. A.Ş.” şirkətinin hesabına xx.xx.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə xx.xx.2023-cü il tarixdə 10112.00 ABŞ dolları məbləğində pul göndərilmişdir; - Ödəniş sənədinə əsasən «AKSEM” MMC tərəfindən Türkiyə Respublikasında yerləşən “X4 ve Ambalaj San. A.Ş.” şirkətinin hesabına xx.xx.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə xx.xx.2023-cü il tarixdə 8000.00 ABŞ dolları məbləğində pul göndərilmişdir; - Ödəniş sənədinə əsasən «AKSEM” MMC tərəfindən Türkiyə Respublikasında yerləşən “X4 ve Ambalaj San. A.Ş.” şirkətinin hesabına xx.xx.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə xx.xx.2023-cü il tarixdə 24000.00 ABŞ dolları məbləğində pul göndərilmişdir; -**********0472 nömrəli gömrük bəyannaməsindən görünür ki, xx.xx.2023-cü il, xx.xx.2023-cü il və xx.xx.2023-cü il tarixlərində xaricə köçürülmüş ümumilikdə 42112.00 ABŞ dolları məbləğində mallar ölkəyə idxal olunmuşdur. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 430.4-cü maddəsinə avans yolu ilə ödənilmiş valyuta vəsaitinin müqabilində müəyyən edilmiş müddətlərdə müvafiq mallar idxal edilmədikdə, işlər görülmədikdə və ya xidmətlər göstərilmədikdə ödənilmiş valyuta vəsaitinin xaricdən geri qaytarılmamasına görə məsuliyyət nəzərdə tutur. Azərbaycan Respublikası Mərkəzi X3 20 fevral 2020-ci il tarixli, 06/1 nömrəli Qərarı ilə yeni redaksiyada verilmiş və 28 fevral 2020-ci il tarixdə qüvvəyə minmiş Azərbaycan Respublikası Mərkəzi X3 xx.xx.2016-cı il tarixli, 45/1 saylı qərarı ilə təsdiq edilmiş “Azərbaycan Respublikasının rezident və qeyri-rezidentlərinin xarici valyuta əməliyyatlarının aparılması Qaydaları”nın 4.3.1.3-cü yarımbəndinə əsasə qabaqcadan ödəniş aparıldıqda banka ödənişin təyinatını, şərtlərini və məbləğini əks etdirən sənəd təqdim edilir. Qabaqcadan ödəniş müqabilində malların ölkəyə idxalını (xidmətlərin göstərilməsini) təsdiq edən gömrük bəyannaməsi (xidmətlərin göstərilməsini təsdiq edən sənəd) banka təqdim olunmalıdır və ya xeyrinə qabaqcadan ödənişin edildiyi şəxs və ya üçüncü şəxs tərəfindən qabaqcadan ödənilmiş məbləğ geri qaytarılmalıdır. Müvafiq sənədlər ödənişin aparıldığı gündən ən geci 2 (iki) il müddətində banka təqdim edilmədikdə və ya qabaqcadan ödənilmiş məbləğ geri qaytarılmadıqda və bu zaman idxal edilməyən malların (göstərilməyən xidmətlərin) və ya geri qaytarılmayan məbləğin qalıq dəyəri 10.000 (on min) ABŞ dolları ekvivalenti məbləğindən çox olduqda, bank tərəfindən qabaqcadan ödəniş əməliyyatına dair bütün sənədlər 5 (beş) iş günü ərzində Azərbaycan Respublikasının Mərkəzi Bankına təqdim edilir. Beləliklə məhkəmə iclasında müəyyən olundu ki, «AKSEM” MMC tərəfindən Türkiyə Respublikasında yerləşən “X4 ve Ambalaj San. A.Ş.” şirkətinin hesabına xx.xx.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə xx.xx.2023-cü il tarixdə 10112.00 ABŞ dolları məbləğində vəsait avans olaraq deyil, artıq ölkəyə idxal olunmuş malların dəyərinin bir hissəsi olaraq köçürülmüşdür, yəni 10112.00 ABŞ dolları məbləğində vəsait hesabına alınan mallar ödənişin aparıldığı gündən 02 ildən artıq müddət keçmədən ölkəyə idxal olunmuşdur. Bu da öz növbəsində hazırkı iş üzrə inzibati xəta hadisəsinin baş verməməsinə dəlalət edir. İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 3-cü maddəsinə əsasən yalnız bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizliyi) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur. Həmin Məcəllənin 12.1-ci maddəsinə görə bu Məcəllə ilə qorunan ictimai münasibətlərə qəsd edən, hüquqazidd olan, təqsirli sayılan (qəsdən və ya ehtiyatsızlıqdan törədilən) və inzibati məsuliyyətə səbəb olan əməl (hərəkət və ya hərəkətsizlik) inzibati xəta hesab olunur. Bu Məcəllənin 53.1.1-ci maddəsinin tələbinə görə inzibati xəta hadisəsi olmadıqda inzibati xətalar haqqında işlər üzrə icraat başlanıla bilməz, başlanmış icraata isə xitam verilir. Qeyd edilən Məcəllənin 105.1-ci maddəsinə görə bu Məcəllənin 53-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hallardan hər hansı biri olduqda, icraatında inzibati xəta haqqında iş olan hakim və ya səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) inzibati xəta haqqında işin icraatına xitam verilməsi haqqında qərar qəbul edir. Beləliklə, məhkəmə göstərilənləri nəzərdən keçirərək hesab edir ki, hazırkı iş üzrə inzibati xəta hadisəsi olmadığından «AKSEM” MMC barəsində başlanılmış iş üzrə icraata xitam verilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 40-cı, 43-cü, 48-50-ci, 114-115-ci və 128-130-cu maddələrini rəhbər tutaraq məhkəmə QƏRARAALDİ: «AKSEM” MMC barəsində İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 430.4-cü maddəsi ilə başlanılmış inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilsin. Qərardan, onun surəti rəsmi qaydada verildiyi vaxtdan 10 (on) gün müddətində Bakı şəhəri Nəsimi Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Bakı Apelyasiya Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Sədrlik edən Solmaz Mustafayeva