Bakı Şəhəri Nizami Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(007)-4472/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 3(007)-4472/2023 11.09.2023 BAKI ŞƏHƏRİ NİZAMİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Bakı şəhəri Nizami Rayon Məhkəməsinin hakimi Hacıyeva Mətanət İsfəndiyar qızının sədrliyi, Səfərov Rəşad Ramazan oğlunun katibliyi, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs, Bakı şəhəri Baş Polis İdarəsi X5 İdarəsinin nümayəndəsi X1 iştirakı ilə, xx.xx.1990-cı ildə Naxçıvan Muxtar Respublikasının Şahbuz rayonunda anadan olmuş, Naxçıvan Muxtar Respublikası, ünvan 1 ünvanında qeydiyyatda olan, ünvan 2vanında yaşayan (FİN xxxxxxx) Şəxs Azərbaycan Respublikası İXM-nin 333.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməsinə dair Bakı şəhər Baş Polis İdarəsinin X5 İdarəsindən daxil olmuş inzibati xəta haqqında materiala baxaraq M Ü Ə Y Y Ə N E T D İ: Bakı şəhər Baş Polis İdarəsinin X5 İdarəsindən daxil olmuş inzibati xəta haqqında materiala əsasən Şəxs xx.xx.2023-cü il tarixdə saat 10:21 radələrində Bakı şəhəri, Nizami rayonu, M.Əliyev küçəsində idarə etdiyi “TOYOTA PRİUS” minik markalı, 99VG725 dövlət qeydiyyat nişanlı avtomobillə hərəkətdə olan zaman saxlanılmış, yoxlama zamanı sürücünün avtomobili sərxoş halda idarə etdiyi müəyyən edilmişdir. Bu barədə Bakı şəhər BPİ-nin DYPİ-nin yol patrul xidməti inspektoru, polis baş serjantı S.İ.Əlimanov tərəfindən xx.xx.2023-cü il tarixdə İXP seriyalı, ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilmişdir. Məhkəmə iclasında barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs izahatında bildirmişdir ki, müharibə veteranıdır. 08 avqust 2023-cü il tarixdə saat 11 radələrində Nizami rayonu ərazisində avtomobilini idarə edərkən DYPİ-nin əməkdaşı yan tərəfdən yaxınlaşaraq avtomobilin şüşəsini açmağını ona bildirmiş, o açdıqdan sonra ondan düz istiqamətdə gedib-getmədiyini soruşmuş, o da düz istiqamətdə getdiyini bildirmişdir. Bundan sonra ona yolun sağ tərəfində avtomobili saxlamasını bildirmiş, o da avtomobili saxlamışdır. Nüsrət adlı polis əməkdaşı yaxınlaşaraq ona avtomobilinin səsboğucusundan qara tüstü çıxdığını bildirmiş, o isə avtomobildən enərək avtomobilinin hibrid avtomobil, “Toyota Prius” olduğunu səsboğucudan qara tüstünün çıxma ehtimalının az olduğunu bildirmişdir. Polis əməkdaşının istəyi ilə sənədlərini təqdim etmişdir. Polis əməkdaşına sənədləri təqdim etdikdən sonra polis əməkdaşı ona içkiliyə oxşadığını demişdir. Müharibə dövründə böyrəkləri soyuqladığı üçün hal-hazırda da gözlərinin rəngi qırmızı-sarı rəngə çalır. Polis əməkdaşına içki içmədiyini bildirmişdir. Polis əməkdaşları onu avtomobilə dəvət edərək, standartlara uyğun olmayan alkotesterə üfürməsini bildirdikdə o, bununla razılaşmamış, qəbz çıxan və standartlara uyğun alkotester gətirilməsini tələb etdikdə polis əməkdaşı ona heç nə olmayacağını və həmin alkotesterə üfürməsini demişdir. Həmin alkotesterə üfürdükdən sonra polis əməkdaşı ona içkili olduğunu bildirmiş, o, isə içkili olmadığını və həkim müayinəsinə getmək istədiyini bildirmişdir. Onu Q.Qarayev metrostansiyasının arxa tərəfindəki xəstəxanaya gətirmişlər, o, polis əməkdaşlarına orada sərxoşluğun yoxlanılması ilə bağlı test götürülmədiyini bildirmişdir. Polis əməkdaşı ona narahat olmamağı, hər şeyin yaxşı olacağını, həkim müayinəsindən keçməyə ehtiyac olmadığını bildirmişdir. Ondan 50 manat pul istəmişlər, o isə pulunun olmadığını, üzərində 8 manat pulunun olduğunu və övladının xəstə olduğunu bildirmişdir. Ondan sonra polis əməkdaşı ona Şahbuzdan olduğunu demiş və zəng vuraraq onun qohumu olduğunu və ona göndəriləcək karta pul atması adı ilə danışmasını, sonradan isə göndərməsə də problem olmayacağını bildirmişdir. Ona sənədləri vermək adı ilə gedən zaman onun avtomobilni YPX əməkdaşı idarə etmişdir. Bundan sonra onun avtomobilini cərimə meydançasına aparmışlar. Polis əməkdaşları ona izahat yazdırmışlar. O, yenə də həkim yoxlamasından keçmək istədiyini bildirmiş, polis əməkdaşı isə ona yaxşı oğlan olduğunu deyərək bunun qarşısını almışdır. Sonradan aldanıldığını başa düşərək Narkoloji Mərkəzə müraciət etmiş, həkim müayinəsi nəticəsində ayıq olduğu müəyyən olunmuşdur. Həmin gün içki içmədiyini nəzərə alaraq barəsində olan inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında Bakı şəhəri Baş Polis İdarəsi X5 İdarəsinin nümayəndəsi X2 izahat verərək bildirmişdir ki, Bakı şəhər BPİ-nin DYPİ-nin əməkdaşları tərəfindən hazırkı iş üzrə barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxs Şəxs xx.xx.2023-cü il tarixdə saat 10:21 radələrində “TOYOTA PRİUS” minik markalı, 99VG725 dövlət qeydiyyat nişanlı avtomobili idarə edərkən saxlanılmış, saxlanıldıqdan sonra onun spirtli içki qəbul etdiyi müəyyən edilmişdir. Alkotester vasitəsilə müayinə keçirilmiş və nəticədə onun qanındakı spirtin miqdarının 0,404 promil olduğu müəyyən olunmuşdur. Qandakı spirtin miqdarı müəyyən olunmuş normadan yüksək olduğu üçün onun barəsində inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilmişdir. Şəxsin özü də protokolu imzalamış və öz əli ilə izahat yazaraq qeyd etmişdir ki, həqiqətən də spirtli içki qəbul edib nəqliyyat vasitəsini idarə etmişdir, həkimə getməyə ehtiyac yoxdur və bir daha spirtli içki qəbul edib nəqliyyat vasitəsini idarə etməyəcəyinə söz vermişdir. Şəxs ilk alkotester müayinəsindən saat 10:17-də keçmiş, həkim müayinəsindən saat 12:45-də keçmişdir. Yəni ilk müayinədən 2 saatdan cox müddət keçdikdən sonra həkim müayinəsindən keçmişdir. Bu məsələ ilə bağlı Respublika Narkoloji Mərkəzin məhkəmələrə ünvanlanmış rəyi vardır. Orada qeyd edilir ki, qanda spirtin miqdarı 1 saatda 0.2 promil aşağı düşə bilər. Bu isə orqanizmin sağlamlığından asılıdır. Eyni zamanda şəxs tərəfindən qandakı spirtin miqdarı süni şəkildə müəyyən yollarla da aşağı salına bilər. Məhkəmədən Şəxs barəsində inzibati tənbeh tədbiri tətbiq edilməsini xahiş etmişdir. İş materiallarında olan və məhkəmə baxışında tədqiq edilmiş: - “Sərxoşluq vəziyyətini müəyyən etmək üçün xüsusi texniki vasitədən istifadə etmək haqqında” xx.xx.2023-cü il tarixdə saat 10:19-da tərtib olunmuş protokoldan görünür ki, müayinə olunan Şəxs spirtli içki qəbul etməsi müəyyən olunmuşdur. Həmçinin protokolda sürücü “həkimə ehtiyac yoxdur. Xahiş edirəm məni nəzərə alın, söz verirəm bir də spirtli içki qəbul edib nəqliyyat vasitəsi idarə etməyəcəm” məzmunda izahat yazmış və protokolu imzalamışdır. - “Sərxoşluq vəziyyətini müəyyən etmək üçün xüsusi texniki vasitədən istifadə etmək haqqında” protokola əlavə edilmiş xüsusi texniki vasitənin hesabatından görünür ki, Şəxs xx.xx.2023-cü il tarixdə saat 10:17-də keçirilən müayinəsi zamanı onda alkoqolun miqdarı 0,404 %0 olmuşdur. - Azərbaycan Respublikası Səhiyyə Nazirliyi Respublika Narkoloji X4 Şəxsi tərəfindən verilmiş “Sərxoşluq hallarının bütün növlərinin təyini məqsədi ilə aparılan tibbi müayinə”yə dair 1/3274 saylı, xx.xx.2023-cü il tarixli aktdan görünür ki, xx.xx.2023-cü il tarixdə saat 12:45-də müayinə olunan Şəxs ayıq olduğu müəyyən edilmişdir. İş materiallarından göründüyü kimi Şəxs xx.xx.2023-cü il tarixdə saat 10:17-də alkotesterlə müayinə olunduqdan sonra xx.xx.2023-cü il tarixdə saat 12:45-də Narkoloji Mərkəzə müraciət etmiş və müayinə zamanı sərxoş olmaması müəyyən olunmuşdur. Müayinələr arasında olan müddət sərxoşluq vəziyyətinin aradan qalxması üçün yetərli hesab oluna bilər. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 333-cü maddəsinin qeyd hissəsində göstərilmişdir ki, xüsusi texniki vasitə qanda alkoqolun konsentrasiyasının 0,3 promilli və daha artıq olmasını və yaxud narkotik vasitələrin, psixotrop və digər güclü təsir edən maddələrin qəbulunu göstərdiyi halda şəxsin sərxoşluq vəziyyətində olduğu hesab edilir. Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 27 iyun 2014-cü il tarixli, 209 nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş “Nəqliyyat vasitəsini idarə edən şəxsin sərxoşluq vəziyyətinin müəyyən edilməsi Qaydaları”nın 2.4-cü maddəsinə əsasən xüsusi texniki vasitə qanda alkoqolun konsentrasiyasının 0,3 promilli və daha artıq olmasını və yaxud narkotik vasitələrin, psixotrop və digər güclü təsir edən maddələrin qəbulunu göstərdiyi halda şəxsin sərxoşluq vəziyyətində olduğu hesab edilir. “Yol hərəkəti haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununun 37-ci maddəsinin 1ci hissəsinin 8-ci bəndinin tələbinə görə mexaniki nəqliyyat vasitəsinin sürücüsü hərəkət təhlükəsizliyi üçün qorxu törədən alkoqol, narkotik vasitələr, psixotrop maddələr və ya güclü təsir göstərən digər maddələrin istifadə edilməsi nəticəsində, diqqəti və çevikliyi azaldan dərman vasitələrinin təsiri altında, xəstə və əzgin, yorğun vəziyyətdə nəqliyyat vasitəsini idarə etməməli, habelə nəqliyyat vasitəsini idarə etmək ixtiyarını bu cür vəziyyətdə olan və ya eyni kateqoriyalı (altkateqoriyalı) nəqliyyat vasitəsini idarə etmək hüququ olmayan şəxsə verməməlidir. Məhkəmə barəsində inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilmiş şəxs Şəxs avtomobili sərxoş halda idarə etməməsi ilə bağlı bildirdiklərinə tənqidi yanaşıb hesab edir ki, onun izahatında göstərdiyi həmin hallar özünümüdafiə xarakteri daşıyır və işin həqiqi halları ilə uyğunluq təşkil etmir. Göründüyü kimi, Şəxs “Yol hərəkəti haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununun 37-ci maddəsinin 1-ci hissəsinin 8-ci bəndi ilə üzərinə vəzifə olaraq qoyulmuş hərəkət təhlükəsizliyi üçün qorxu törədən alkoqoldan istifadə edərək nəqliyyat vasitəsini idarə etməməli olduğu halda bunu etmiş və bu hərəkəti ilə Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsi ilə qorunan ictimai münasibətlərə qəsd edən, təqsirli, hüquqa zidd əməl törətmişdir. İnzibati xəta haqqında işin materiallarını tədqiq edərək məhkəmə hesab edir ki, toplanmış sübutlarla Şəxs inzibati xəta törətməkdə təqsiri tam sübuta yetir və onun törətdiyi əməl düzgün olaraq Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 333.1ci maddəsi ilə tövsif olunmuşdur. Məhkəmə işin faktiki hallarına və Şəxs izahatında göstərdiyi dəlillərə qiymət verərək hesab edir ki, onun göstərdiyi dəlillər özünümüdafiə xarakteri daşıyır. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 3-cü maddəsinə əsasən yalnız bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizliyi) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur. Həmin Məcəllənin 4-cü maddəsinə əsasən bu Məcəllə insan və vətəndaş hüquqlarına və azadlıqlarına hörmət edilməsi, qanunçuluq, qanun qarşısında bərabərlik, təqsirsizlik prezumpsiyası, ədalətlilik və inzibati xətaların qarşısının alınması prinsiplərinə əsaslanır. Həmin Məcəllənin 6.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətaya görə inzibati tənbeh bu Məcəlləyə uyğun olaraq tətbiq edilir. Həmin Məcəllənin 9.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta törətmiş şəxs haqqında tətbiq edilən tənbeh ədalətli olmalıdır, yəni inzibati xətaların xarakterinə, onun törədilməsi hallarına və inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinənin şəxsiyyətinə uyğun olmalıdır. Həmin Məcəllənin 84.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlərə baxan hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) işin bütün hallarının məcmusunun hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə baxılmasına əsaslanan öz daxili inamı ilə sübutları qiymətləndirir. Həmin Məcəllənin 34.1-ci maddəsinə əsasən bir şəxs iki və ya daha çox inzibati xəta törətdikdə, onun barəsində hər bir inzibati xətaya görə ayrılıqda inzibati tənbeh tətbiq edilir. Həmin Məcəllənin 34.2-ci maddəsinə əsasən şəxsin eyni və ya müxtəlif vaxtlarda törətdiyi bir neçə inzibati xətaya dair işlərə baxılması eyni orqanın səlahiyyətinə aiddirsə, həmin işlərə eyni vaxtda baxılmalıdır. Həmin Məcəllənin 34.3-cü maddəsinə əsasən şəxsin eyni vaxtda öz hərəkətləri (hərəkətsizliyi) ilə törətdiyi bir neçə inzibati xətaya dair işlərə baxılması eyni orqanın səlahiyyətinə aiddirsə, həmin şəxs daha ciddi xətaya görə müəyyən edilmiş sanksiya çərçivəsində tənbeh edilir. Bu halda törədilmiş xətalardan hər hansı birinə görə nəzərdə tutulmuş əlavə tənbehlərdən biri əsas tənbehə əlavə edilə bilər. İnzibati tənbeh tətbiq edərkən məhkəmə İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 31.2-ci maddəsinə əsasən inzibati xətanın xarakterini, inzibati xəta törədən şəxsin şəxsiyyətini xarakterizə edən halları, onun təqsirinin dərəcəsini, əmlak vəziyyətini, habelə məsuliyyəti yüngülləşdirən və ağırlaşdıran halları nəzərə alır. Məhkəmə iclasında barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs məsuliyyətini yüngülləşdirən və ağırlaşdıran hal müəyyən edilmədi. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 21-ci maddəsinə əsasən inzibati tənbeh məsuliyyət tədbiridir və inzibati xəta törədən şəxsi qanunlara əməl edilməsi ruhunda tərbiyələndirmək, habelə həm inzibati xəta törətmiş şəxs, həm də başqa şəxslər tərəfindən yeni inzibati xəta törədilməsinin qarşısını almaq məqsədi daşıyır. İşin müəyyən edilmiş hallarına əsasən Şəxs nəqliyyat vasitəsini sərxoş halda idarə etmişdir. Onun törətdiyi qayda pozuntusu xarakterinə görə diqqəti və çevikliyi azaldan, özü və digər yol hərəkəti iştirakçıları üçün real təhlükə törədən qayda pozuntusudur. Məhkəmə törədilmiş inzibati xətanın xarakterini və İXM-nin 31.2-ci maddəsində göstərilən digər halları nəzərə alaraq Şəxs Azərbaycan Respublikası İXM-nin 333.1-ci maddəsinin sanksiyasında nəzərdə tutulan cərimə növündə tənbeh edilməsini məqsədəmüvafiq hesab edir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 115, 128-130-cu maddələrini rəhbər tutaraq, QƏRARA ALDİ: Şəxs Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Мəcəlləsinin 333.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinib 400 (dörd yüz) manat məbləğində cərimə edilsin. Qərarın surəti təqdim edildiyi və ya alındığı gündən 10 (on) gün müddətində Bakı şəhəri Nizami Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Sədrlik edən Mətanət Hacıyeva