Bakı Şəhəri Xətai Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(011)-2388/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 3(011)-2388/2025 09.04.2025 BAKI ŞƏHƏRİ XƏTAİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Sadıxov Rəfail Adil oğlunun sədrliyi, Bayramova Nərmin Nizami qızının katibliyi, X1 iştirakı ilə, X2 Bakı şəhəri Xətai RPİ-nin 36-cı Polis Bölməsi tərəfindən qəbul edilmiş xx.xx.2025ci il tarixli, EPQ seriyalı ******* nömrəli inzibati tənbeh vermə haqqında qərarın ləğvi barədə şikayətinə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: X5 şikayət ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək barəsində qəbul edilmiş xx.xx.2025-ci il tarixli, EPQ seriyalı ******* nömrəli inzibati xəta haqqında qərarın ləğv edilməsini və iş üzrə icraata xitam verilməsini xahiş etmişdir. Şikayət ərizəsi onunla əsaslandırılmışdır ki, o, xx.xx.2025-ci il tarixdə saat 15:15 radələrində Cavanşir küçəsində şəxsi avtomobilini zibil yeşiyinin yanında saxlayıb siqaret çəkmək üçün avtomobildən düşmüş, siqareti çəkib zibil yeşiyinə atan zaman polis əməkdaşları yaxınlaşaraq ona siqareti yerə atması bəhanəsi gətirərək cərimə yazmaq istədilər. O, heç bir inzibati xəta törətmədiyini, sadəcə zibil yeşiyinin yanında çəkib zibilə atdığını bildirmişdir. Lakin polis əməkdaşlarını ona qarşı zor tətbiq edərək avtomobilə mindirmək istədikdə ona və ona məxsus avtomobilə maddi ziyan vurmuşdular. Bundan başqa onu bölmədə səbəbsiz yerə 2 saat saxladıqdan sonra onun 300 manat ödəmədiyini və protokol tələb etdiyini görüb 300 manatı ödəməsə buraxmayacaqlarını bildirsələrdə 2 saatdan sonra onu buraxmışlar. Heç bir protokol və cərimə yazmadıqlarını bildirdilər. Lakin səhəri gün cərimə olunduğunu bilmişdir. Protokoldan və protokolun yazılma yeri barədə məlumatı olmamışdır. Sonradan gedib 36 saylı Polis Bölməsindən protokolu və qərarı tələb etmişdir. Bundan başqa protokolda xətanın törədildiyi ərazi və vaxt səhv qeyd olunubdur. Protokolda 06:12 qeyd olunmuşdur. O, qeyd olunan vaxtı naryadla işdə olmuşdur. Odur ki, barəsində çıxarılmış İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 212.1-ci maddəsi ilə xx.xx.2025-ci il tarixli, EXP seriyalı, ******* nömrəli protokol əsasında çıxarılmış EPQ seriyalı, ******* nömrəli inzibati tənbeh vermə haqqında qərarı İXM-nin 53.1.2-ci maddəsinə əsasən xitam olunması barəsində qərar qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə qərar qəbul edilən X5 şikayət ərizəsində göstərdiyi xüsusatları təsdiqləyərək, barəsində qəbul edilmiş xx.xx.2025-ci il tarixli, EPQ seriyalı ******* nömrəli inzibati tənbeh vermə haqqında qərarın ləğv edilməsini və iş üzrə icraata xitam verilməsi barədə qərar qəbul olunmasını xahiş etdi. Əlavə olaraq bildirdi ki, o avtomobildə siqaret çəkə bilmədiyi üçün avtomobili zibil qutusuna yaxın yerdə saxlayıb avtomobildən düşərək zibil qutusunun yanında siqaret çəkmişdir. Bundan başqa o, özü də Bakı Metropolitenində qatar sürücüsü işləyir. Onlarda da vərdiş halına alınıb, kabinədə, idarənin həyətində, metropolitenin ərazisində siqaret çəkmək qadağandır. Buna görə onlarda da cərimə tətbiq edilir. O, siqareti çəkib zibil qutusuna atdıqdan sonra, onuda qeyd edir ki, həmin vaxt zibil qutusunun yanında yerdə bir neçə ədəd siqaret kötüyüdə vardır. O, siqareti çəkib zibil qutusuna atdıqdan sonra avtomobilinə yaxınlaşarkən mülki avtomobildə biri polis formasında digəri isə mülki geyimdə olan iki şəxs ona yaxınlaşaraq siqarete yerə atdığını bildirdikdə o, siqareti çəkib zibil qutusuna atdığını yerdə olanları o çəkmədiyini bildirdikdə onlar protokol tərtib edəcəklərini bildirdilər. O, həmin vaxt onların idarə etdiyi avtomobilin şəkilini çəkmişdir ki, sabah nəsə olsa bunu sübut edə bilsin. Bunu görən polis əməkdaşları avtomobildən düşərək cinayətkarı tutan kimi onu tutaraq polis bölməsinə gedəcəyini bildirdilər. Bu vaxtı aralarında olan mübahisə zamanı onun qolunda olan saatın qulpu və kəməri qırılmış, yerə düşərək şüşəsi sınmışdır. Daha sonra bir nəfər polis əməkdaşı onun avtomobilinə minərək polis bölməsinə gəlmişlər. Bundan başqa onu bölmədə səbəbsiz yerə 2 saat saxladıqdan sonra onun 300 manat ödəmədiyini və protokol tələb etdiyini görüb 300 manatı ödəməsə buraxmayacaqlarını bildirsələrdə 2 saatdan sonra onu buraxmışlar. Heç bir protokol və cərimə yazmadıqlarını bildirdilər. Lakin səhəri gün cərimə olunduğunu bilmişdir. Protokoldan və protokolun yazılma yeri barədə məlumatı olmamışdır. Sonradan gedib 36 saylı Polis Bölməsindən protokolu və qərarı tələb etmişdir. Bundan başqa protokolda xətanın törədildiyi ərazi və vaxt səhv qeyd olunubdur. Protokolda 06:12 qeyd olunmuşdur. Müvafiq qaydada işə baxılmasının yeri və vaxtı barədə xəbərdar olunmuş Xətai rayon DYPŞ-nin nümayəndəsi məhkəmə iclasına gəlməmişdir. Məhkəmə işə onun iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etdi. Məhkəmə şikayət ərizəsini və iş materiallarını araşdıraraq hesab edir ki, şikayət təmin edilməlidir. İş materiallarında olan və məhkəmə baxışında tədqiq edilmiş: Bakı şəhəri Xətai RPİ-nin 36-cı Polis Bölməsinin xx.xx.2025-ci il tarixli, EXP seriyalı ******* saylı inzibati xəta haqqında protokoluna əsasən Bakı şəhəri Xətai RPİ-nin 36-cı Polis Bölməsinin rəisi X3 tərəfindən tərtib edilmiş xx.xx.2025-ci il tarixli, EPQ seriyalı ******* saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərardan görünür ki, X2 “Tütün məmulatlarının istifadəsinin məhdudlaşdırılması haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə qadağan edilmiş yerlərdə tütün çəkməsi əsas gətirilərək Azərbaycan Respublikası İXM-nin 212.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinərək barəsində 300 manat məbləğində cərimə cəzası tətbiq edilmişdir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin: 3-cü maddəsinə əsasən, yalnız bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizliyi) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur; 8.2-ci maddəsinə əsasən inzibati məsuliyyətə cəlb olunmuş şəxs öz təqsirsizliyini sübut etməyə borclu deyildir; 8.3-cü maddəsinə əsasən isə inzibati məsuliyyətə cəlb olunan şəxsin təqsirli olması barəsində olan şübhələr onun xeyrinə həll olunur; 12.1-ci maddəsinə əsasən bu Məcəllə ilə qorunan ictimai münasibətlərə qəsd edən, hüquqazidd olan, təqsirli sayılan (qəsdən və ya ehtiyatsızlıqdan törədilən) və inzibati məsuliyyətə səbəb olan əməl (hərəkət və ya hərəkətsizlik) inzibati xəta hesab olunur. 76.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətanın olub-olmamasını, inzibati xəta törədən şəxsin təqsirini və işin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli olan digər halları müəyyən etmək üçün hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) əsaslana bildiyi hər cür faktik məlumatlar inzibati xətalar haqqında işlər üzrə sübutlar sayılır. Bu məlumatlar maddi sübutlarla, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin, zərər çəkmiş şəxsin, şahidlərin izahatları ilə, digər sənədlərlə, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri ilə, ekspertin rəyi ilə, inzibati xəta haqqında protokolla, bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş digər protokollarla müəyyən edilir; 84.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlərə baxan hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) işin bütün hallarının məcmusunun hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə baxılmasına əsaslanan öz daxili inamı ilə sübutları qiymətləndirir; 212.1-ci maddəsinə əsasən bu Məcəllənin 299 (hava nəqliyyatında), 305 (dəmir yolu nəqliyyatında müəyyən edilməmiş yerlərdə), 306.4 (stansiyaların vestibül, keçid, platformaları və vaqonlarda), 318 (dəniz və çay nəqliyyatında müəyyən edilməmiş yerlərdə) və 322.0.4-cü (avtobus, ümumi istifadədə olan nəqliyyat vasitələrində və taksidə) maddələrində nəzərdə tutulan yerlər istisna olmaqla, “Tütün məmulatlarının istifadəsinin məhdudlaşdırılması haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə qadağan edilmiş digər yerlərdə tütün çəkməyə görə - otuz manat məbləğində cərimə edilir. “Tütün məmulatlarının istifadəsinin məhdudlaşdırılması haqqında” Azərbaycan Respublikasının 1 dekabr 2017-ci il tarixli, № 887-VQ saylı Qanununun 10-cu madəsinə əsasən tütündən istifadənin məhdudlaşdırılması və tütün tüstüsünün ətraf mühitə ziyanlı təsirinin azaldılması məqsədi ilə aşağıda göstərilən yerlərdə tütün çəkilməsi qadağandır: 10.1.1. təhsil və tərbiyə müəssisələrində, habelə onların ərazilərində; 10.1.2. tibb müəssisələrində və tibbi-reabilitasiya müəssisələrində, habelə onların ərazilərində; 10.1.3. idman yarışları və başqa kütləvi tədbirlərin keçirildiyi binalarda və obyektlərdə, habelə onların ərazilərində; 10.1.4. restoranlar, kafelər, barlar daxil olmaqla, ictimai-iaşə obyektlərində; 10.1.5. ticarət obyektlərində; 10.1.6. məişət obyektlərində; 10.1.7. sosial xidmət müəssisələrində; 10.1.8. yerləşdirmə vasitələrində; 10.1.9. teatr və kinoteatrlarda, sirk binalarında, sərgi və nümayiş salonlarında, oxu zallarında, kitabxanalarda, muzeylərdə, habelə digər mədəniyyət obyektlərində; 10.1.10. uşaq meydançalarında; 10.1.11. yerüstü qapalı və yeraltı piyada keçidlərində; 10.1.12. müntəzəm şəhərdaxili (rayondaxili), şəhərlərarası (rayonlararası) və beynəlxalq marşrutlar üzrə hərəkət edən avtobuslarda, sərnişin daşımaları üzrə ümumi istifadədə olan avtomobil nəqliyyatı vasitələrində və taksi minik avtomobillərində; 10.1.13. metropoliten stansiyalarının vestibüllərində, keçidlərində, platformalarında və vaqonlarda; 10.1.14. hava nəqliyyatı vasitələrində, dəmiryolu qatarlarında, su nəqliyyatı vasitələrində; 10.1.15. hava və dəniz (çay) limanlarının inzibati binalarında, dəmir yolu vağzallarında, avtovağzallarda (avtostansiyalarda) və avtobusların dayanacaq məntəqələrində; 10.1.16. liftlərdə və çoxmənzilli yaşayış binalarının ümumi istifadədə olan yerlərində; 10.1.17. taksafonlarda; 10.1.18. yanacaqdoldurma məntəqələrində, o cümlədən tezalışan maddələrin saxlandığı bina və müəssisələrdə, habelə bu maddələrin daşındığı nəqliyyat vasitələrində; 10.1.19. mülkiyyət növündən və təşkilati-hüquqi formasından asılı olmayaraq digər müəssisə, idarə və təşkilatlarda, iş yerlərində. 10.2. Mülkiyyət növündən və təşkilati-hüquqi formasından asılı olmayaraq bütün müəssisə, idarə və təşkilat rəhbərləri bu Qanunun 10.1-ci maddəsində göstərilən yerlərdə hər kəsin yaxşı görə biləcəyi lövhələrdə “tütün çəkmək qadağandır” yazısının və ya işarəsinin olmasını təmin etməlidirlər. Yuxarıda sadalanan normalarının tələblərindən görünür ki, şəxsin inzibati məsuliyyətə cəlb edilməsi üçün sübutların məcmusu tələb olunur və heç bir sübutun, o cümlədən sübutlardan biri olan inzibati xəta haqqında protokolun və qərarın qabaqcadan müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur. Məhkəmə araşdırması zamanı müəyyən edilmişdir ki, inzibati tənbeh vermə haqqında xx.xx.2025-ci il tarixli, EPQ seriyalı ******* saylı qərara əsasən X2 “Tütün məmulatlarının istifadəsinin məhdudlaşdırılması haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə qadağan edilmiş yerlərdə tütün çəkməsi göstərilmiş və barəsində 300 manat məbləğində cərimə cəzası tətbiq edilmişdir. İnzibati məsuliyyətə cəlb olunmuş şəxs öz təqsirsizliyini sübut etməyə borclu olmadığından, onun təqsirli olması barəsində olan şübhələr onun xeyrinə həll olunduğundan, inzibati orqan xətanı təsdiq edən sübutları məhkəməyə təqdim etmədiyindən, xx.xx.2025-ci il tarixli, EPQ seriyalı ******* saylı qərarda inzibati xətanın törədilməsini təsdiq edən heç bir sübut göstərilmədiyindən şikayət əsaslıdır. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 53.1.2-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta tərkibi olmadıqda inzibati xətalar haqqında işlər üzrə icraat başlanıla bilməz, başlanmış icraata isə xitam verilir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 135.1-ci maddəsinə əsasən, inzibati xəta haqqında iş üzrə qərarın ləğv edilməsi və ya dəyişdirilməsi üçün əsaslar aşağıdakılardır: 135.1.1. hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) gəldiyi nəticələr üzrə mühüm əhəmiyyət kəsb edən bütün faktiki halların araşdırılmaması; 135.1.2. hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) gəldiyi nəticələrin işin faktiki hallarına uyğun olmaması; 135.1.3. hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) tərəfindən müəyyən edilmiş iş üçün əhəmiyyətli olan halların sübuta yetirilməməsi; 135.1.4. inzibati məsuliyyət müəyyən edən qanunun normasının düzgün tətbiq edilməməsi; 135.1.5. tətbiq edilmiş tənbehin bu Məcəllənin 31 – 34-cü maddələrinin tələblərinə uyğun olmaması; 135.1.6. bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş tələblərın işin hallarının hərtərəfli, tam və obyektiv araşdırılmasına maneə törədəcək dərəcədə pozulması. Həmin Məcəllənin 129.1.3-cü maddəsinə əsasən, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) qərarından məhkəməyə verilən şikayət, şikayət verən şəxsin yaşayış yeri və ya hüquqi şəxsin ünvanının olduğu yer üzrə rayon (şəhər) məhkəməsinə verilir. Həmin Məcəllənin 130.1-ci maddəsinə əsasən, qərarın surəti bu Məcəllənin 57-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş rəsmi qaydada verildiyi vaxtdan on gün müddətində inzibati xəta haqqında iş üzrə qərardan şikayət verilə bilər. Beləliklə, məhkəmə iş materiallarını və şikayətçinin izahatını araşdıraraq hesab edir ki, X2 şikayəti təmin edilməli, Bakı şəhəri Xətai rayon Polis İdarəsinin Polis İdarəsinin 36-cı PB-nin xx.xx.2025-ci il tarixli, EPQ seriyalı ******* saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərarı ləğv edilməli və iş üzrə icraata xitam verilməlidir. Şərh olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 128-136-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏRARA ALDİ: X2 şikayəti təmin edilsin. X2 Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 212.1-ci maddəsi ilə inzibati xəta törətməsinə dair Bakı şəhəri Xətai RPİ-nin 37-ci Polis Bölməsi tərəfindən tərtib edilmiş xx.xx.2025-ci il tarixli, EPQ seriyalı ******* saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərar ləğv edilsin və inzibati xəta tərkibi olmadığından inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilsin. Qərardan rəsmi qaydada verildiyi vaxtdan 10 (on) gün müddətində Bakı şəhəri Xətai Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Sədrlik edən: Rəfail Sadıxov