Abşeron Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(012)-2246/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Xırdalan şəhəri İş № 3(012)-2246/2024 19.11.2024 ABŞERON RAYON MƏHKƏMƏSİ X6 Ənvər qızının sədrliyi, Hacıyev Xalid Nazim oğlunun katibliyi ilə, X1 iştirakı ilə, X3 AR DİN Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinin xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ 23293619 saylı inzibati tənbeh haqqında iş üzrə qərarın ləğv edilməsinə dair şikayət ərizəsinə Abşeron Rayon Məhkəməsinin inzibati binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: X4 şikayət ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, xx.xx.2024-cü il tarixli EQ 23293619 saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərarı ləğv edərək, inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsi barədə qərar qəbul edilməsini xahiş etmişdir. X2 şikayətini onunla əsaslandırmışdır ki, barəsində tərəfindən törədilməyən yol hərəkəti qayda pozuntusuna görə xx.xx.2024-cü il tarixində EQ23293619 nömrəli qanunsuz inzibati xəta haqqında protokol/elektron qərar tərtib edilmişdir. Həmin inzibati xəta haqqqmda protokolla/elektron qərarla o İXM-nin 327.1-1-ci maddəsi ilə 100 manat məbləğində cərimə edilmiş və 2 cərimə balı tətbiq edilmişdir. Barəsində İXM-nin tələbləri pozulmaqla tərtib edilmiş EQ23293619 nömrəli inzibati xəta haqqında protokol/elektron qərar ləğv edilməlidir. Belə ki, protokolda qeyd olunan tarixdə "Yol hərəkəti haqqında" Qanunun hər hansı bir tələbi tərəfindən pozulmadığı halda qanunsuz və tam əsassız olaraq barəsində İXM-nin 327.1-1-ci maddəsi ilə EQ23293619 nömrəli protokol/elektron qərar tərtib edilmişdir. Protokolda göstərilmiş tarixdə və vaxtda o ümumiyyətlə qeyd olunan ərazidə və ya digər ərazidə ümumi istifadədə olan nəqliyyat vasitələri üçün nəzərdə tutulmuş hərəkət zolağına daxil olmamışdır. Göründüyü kimi, barəsində qeyd olunan tarixdə tərtib edilmiş EQ23293619 saylı protokolun/elektron qərarın heç bir hüquqi qüvvəsi yoxdur və beləliklə də "Yol hərəkəti haqqında" Qanunun və İXM-nin tələbləri pozulmaqla tərtib edildiyindən həmin elektron qərar ləğv edilərək iş üzrə icraata xitam verilməlidir. Tərəfindən barəsində qanunsuz tərtib edilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ23293619 nömrəli protokoldan/elektron qərardan elektron qaydada DİN-nin Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinə şikayət ərizəsi ilə müraciət edərək, barəsində xx.xx.2024-cü il tarixində İXM-nin 327.1-1-ci maddəsi ilə qanunsuz tərtib edilmiş EQ23293619 saylı inzibati xəta haqqında protokolun/elektron qərarın ləğv edilməsini, əks təqdirdə həmin qanunsuz qərardan məhkəməyə şikayət verə bilməyi üçün qərarın surətini ona rəsmi qaydada təqdim edilməsini və ya elektron poçtla göndərilməsini xahiş etmişdi. Eyni zamanda DİN-nin Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinə ərizə ilə elektron qaydada müraciət edərək, Azərbaycan Respublikası İXM-nin 144.1- ci və digər maddələrinin tələblərini rəhbər tutaraq, barəsində elektron qaydada şikayət verdiyim xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ23293619 saylı inzibati xəta haqqında protokola/elektron qərara baxılanadək həmin qərarın icrasının İXM-nin 144.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada dayandırılmasının təmin edilməsini və qəbul ediləcək qərardad barədə mənə yazılı şəkildə məlumat verilməklə, həmin qərardadın rəsmi qaydada təqdim edilməsini və ya elektron poçt ünvanına göndərilməsini xahiş etmişdir. Lakin DİN-nin Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsi tərəfindən qeyd olunan ərizə/vəsatətə ümumiyyətlə baxılmamış və qərarın icrasının dayandırılıb- dayandırılmaması barədə ona məlumat verilməmiş, beləliklə də, İXM-nin 144.1-ci maddəsinin tələbi pozulmaqla EQ23293619 nömrəli qərarın icrası dayandırılmadığından həmin qərara əsassız şəkildə dəbbə pulunun hesablanmasına səbəb olmuşdur. Belə ki, Azərbaycan Respublikası İXM-nin 144.1-ci maddəsinin birmənalı tələbinə əsasən, qərardan şikayət verildikdə inzibati tənbeh tətbiq etmək haqqında qərarı qəbul etmiş hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) həmin qərarın icrasını verilmiş şikayətə baxılanadək dayandırmalıdır. Qanunun tələbinə görə, icranın dayandırılması barədə müvafiq qərardad qəbul edilməli və həmin qərardad dərhal onu icra edən orqana (vəzifəli şəxsə) təqdim edilməlidir/göndərilməlidir. Hazırda hər gün həmin cərimə məbləğinə cərimə məbləğinin 1%-i məbləğində dəbbə pulu hesablanır ki, hazırda da EQ23293619 nömrəli qərar üzrə ümumi cərimə məbləği 106 manatdır. DİN-nin Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsi tərəfindən e-mail ünvanıma daxil olmuş xx.xx.2024-cü il tarixli, 3-13-16/2- K-163358 nömrəli cavab məktubunda inzibati tənbeh tətbiq etmə haqqında EQ23293619 nömrəli elektron qərardan verdiyi şikayət təmin edilməmişdir və həmin cavab məktubunda qeyd olunmuşdur ki, aparılmış araşdırma zamanı videonəzarət kamerasının qeydə aldığı görüntülərə baxış keçirilmiş, inzibati xətaya yol verilməsi halı təsdiqlənmişdir. İnzibati tənbeh tətbiq etmə haqqında EQ23293619 nömrəli elektron qərardan verdiyi şikayət DİNnin Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsində onun iştirakı ilə araşdırılmamış, inzibati orqan tərəfindən sözügedən inzibati xəta haqqında iş üzrə obyektiv və ədalətli araşdırmanın təmin edilməsi üçün o inzibati orqana dəvət edilməmiş, onun iştirakı ilə "inzibati orqan tərəfindən onun inzibati xəta haqqında pozuntuya yol verdiyi iddia edilən" inzibati xəta ilə bağlı görüntülərə (foto, video görüntülərə), eləcə də inzibati xəta haqqında iş üzrə digər materiallara baxılmadan birtərəfli qaydada İXM-nin tələbləri kobud şəkildə pozulmaqla müraciətin ə baxılaraq şikayəti təmin edilməmişdir. Əlavə olaraq şikayət ərizəsində barəsində xx.xx.2024-cü il tarixində tərtib edilmiş EQ23293619 nömrəli inzibati xəta haqqında elektron qərarın surətinin təqdim edilməsi və ya e-mail ünvanıma göndərilməsi xahiş edilsə də bügünədək həmin mübahisəli elektron qərarın surəti ona təqdim edilməmişdir. Beləliklə barəsində İXM-nin tələbləri pozulmaqla və eyni zamanda tərəfindən törədilməyən yol hərəkəti qayda pozuntusuna görə barəsində qanunsuz EQ23293619 nömrəli inzibati xəta haqqında protokol/elektron qərar qəbul edilmiş və həmin elektron qərardan DİN-nin Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinə verdiyi şikayətə də İXM-nin tələbləri pozulmaqla baxılmış, sözügedən inzibati xəta haqqında işin araşdırılması üçün inzibati orqan tərəfindən İXM ilə müəyyən edilmiş tələblər yerinə yetirilməmişdir. Bütün bunlar bir daha barəmdə tərtib edilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ23293619 nömrəli inzibati xəta haqqında elektron qərarın əsassız və qanunsuz olduğunu sübut edir. Belə olduğu təqdirdə də, hesab edir ki, həmin elektron qərar ləğv edilərək iş üzrə icraata xitam verilməlidir. Barəsində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin tələbləri pozulmaqla həmin Məcəllənin 327.1-1-ci maddəsi ilə tərtib edilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ23293619 nömrəli inzibati tənbeh vermə haqqında elektron qərar ləğv edilməklə, həmin inzibati xəta haqqında iş üzrə başlanmış icraata xitam verilməsi barədə müvafiq qərar qəbul edilməsini xahiş etmişdir. X4 qərarın icrasının dayandırılması barədə vəsatətlə müraciət etmiş və vəsatətdə bildirmişdir ki, barəsində tərəfindən törədilməyən yol hərəkəti qayda pozuntusuna görə xx.xx.2024-cü il tarixində EQ23293619 nömrəli qanunsuz inzibati xəta haqqında protokol/elektron qərar tərtib edilmişdir. Həmin inzibati xəta haqqqında protokolla/elektron qərarla o İXM-nin 327.1-1-ci maddəsi ilə 100 manat məbləğində cərimə edilmiş və 2 cərimə balı tətbiq edilmişdir. Barəsində İXM -nin tələbləri pozulmaqla tərtib edilmiş EQ23293619 nömrəli, xx.xx.2024-cü il tarixli inzibati xəta haqqında protokolun/elektron qərarın ləğv edilərək iş üzrə icraata xitam verilməsi barədə şikayətlə Abşeron rayon Məhkəməsinə müraciət etmişdir. 3(012)-2246/2024 nömrəli inzibati xəta haqqında iş hazırda məhkəmənin icraatındadır. Tərəfindən barəsində qanunsuz tərtib edilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ23293619 nömrəli protokoldan/elektron qərardan elektron qaydada DİN-nin Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinə şikayət ərizəsi ilə müraciət edərək, barəsində xx.xx.2024-cü il tarixində İXM-nin 327.1-1-ci maddəsi ilə qanunsuz tərtib edilmiş EQ23293619 saylı inzibati xəta haqqında protokolun/elektron qərarın ləğv edilməsini, əks təqdirdə həmin qanunsuz qərardan məhkəməyə şikayət verə bilməyi üçün qərarın surətini ona rəsmi qaydada təqdim edilməsini və ya elektron poçtla göndərilməsini xahiş etmişdi. Eyni zamanda DİN -nin Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinə ərizə ilə elektron qaydada müraciət edərək, Azərbaycan Respublikası İXM-nin 144.1- ci və digər maddələrinin tələblərini rəhbər tutaraq, barəsində elektron qaydada şikayət verdiyi xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ23293619 saylı inzibati xəta haqqında protokola/elektron qərara baxılanadək həmin qərarın icrasının İXM-nin 144.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada dayandırılmasının təmin edilməsini və qəbul ediləcək qərardad barədə mənə yazılı şəkildə məlumat verilməklə, həmin qərardadın rəsmi qaydada təqdim edilməsini və ya elektron poçt ünvanına göndərilməsini də xahiş etmişdi. Lakin DİN-nin Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsi tərəfimdən qeyd olunan vəsatətinə ümumiyyətlə baxılmamış və qərarın icrasının dayandırılıb-dayandırılmaması barədə ona məlumat verilməmiş, beləliklə də, İXM-nin 144.1-ci maddəsinin tələbi pozulmaqla EQ23293619 nömrəli qərarın icrası dayandırılmadığından həmin qərara əsassız şəkildə dəbbə pulunun hesablanmasına səbəb olmuşdur. Qeyd edim ki, hazırda hər gün həmin cərimə məbləğinə cərimə məbləğinin 1%-i məbləğində dəbbə pulu hesablanır ki, hazırda da EQ23293619 nömrəli elektron qərar üzrə ümumi cərimə məbləği 109 manatdır. Vəsatəti təmin edilərək, xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ23293619 nömrəli inzibati xəta haqqında qərardan verdiyim şikayətə məhkəmədə baxılanadək həmin qərarın icrasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 144.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada dayandırılması barədə qərar qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İş üzrə məhkəmə iclası müvafiq olaraq 19 noyabr 2024-cü il tarixə, saat 09:40-a təyin edilmiş və inzibati qərarı qəbul etmiş şəxs AR DİN Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsi məhkəmə iclaslarının yeri və vaxtı barədə lazımi qaydada xəbərdar edilmişdir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 133.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta haqqında iş üzrə qərardan verilən şikayət və ya protest hakim və ya vəzifəli şəxs tərəfindən təkbaşına baxılır. Həmin Məcəllənin 133.2.4-ci maddəsinə görə, inzibati xəta haqqında iş üzrə icraatın iştirakçılarının gəlməməsi səbəbləri aydınlaşdırılır, şikayətin və ya protestin həmin şəxslərin iştirakı olmadan baxılması məsələsi həll edilir, yaxud şikayətin və ya protestin baxılması təxirə salınır, zəruri hallarda şikayətin baxılması üçün zəruri hesab edilən şəxslərin gətirilməsi barədə qərardad qəbul edilir. Qeyd olunanlara əsasən məhkəmə inzibati xəta törədilməsi haqqında AR DİN Abşeron rayon Polis şöbəsinin nümayəndəsinin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Məhkəmə iclasında X2 şikayətini müdafiə edib onun məzmununa uyğun izahat verdi və məhkəmədən şikayətinin və vəsatətinin təmin edilməsini xahiş etdi. Məhkəmə, inzibati xəta haqqında iş materiallarını tədqiq edərək, toplanmış sübutlara qiymət verərək, şikayət vermiş şəxsi dinləyərək hesab edir ki, şikayət qismən təmin edilməlidir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 133.2.8-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta haqqında iş üzrə qərardan verilən şikayətə və ya protestə baxılarkən qəbul edilmiş qərarın qanuniliyi və əsaslılığı iş üzrə olan və əlavə təqdim olunmuş materiallar əsasında yoxlanılır. Məhkəmə hesab edir ki, X3 Azərbaycan Respublikası İXM-nin 266.4-cü maddəsində təsbit edilmiş inzibati xətanın törətməsi halı heç bir sübutla müəyyən edilməmişdir, həmçinin şəhərlərdə və rayon inzibati ərazi vahidlərinin inzibati mərkəzlərində tutumların (urnaların) yerləşdirilməsi zamanı “Tullantılar haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə müəyyən edilmiş məsafənin nəzərə alınmamasını təsdiq edən sübutlar AR DİN Baş Dövlət Yol Polis İdarəsinin nümayəndəsi tərəfindən məhkəməyə təqdim edilməmişdir. Qeyd edilənlərə əsasən, X3 inzibati xəta törətməsi barədə şübhələr hər bir halda şəxsin xeyrinə həll edilməli, şikayət qismən təmin edilməli, tərib olunmuş qərar ləğv edilməli və yenidən baxılması üçün AR DİN Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinə göndərilməlidir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 8.1-ci maddəsinə əsasən barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin təqsiri bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş qaydada sübuta yetmədikdə və bu, inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata baxmış hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) qüvvəyə minmiş qərarı ilə müəyyən edilmədikdə o, təqsirsiz hesab edilir. Həmin Məcəllənin 8.2-ci maddəsinə görə, inzibati məsuliyyətə cəlb olunmuş şəxs öz təqsirsizliyini sübut etməyə borclu deyildir. Həmin Məcəllənin 8.3-cü maddəsi ilə nəzərdə tutulur ki, inzibati məsuliyyətə cəlb olunan şəxsin təqsirli olması barəsində olan şübhələr onun xeyrinə həll olunur. Yuxarıda qeyd edilənlər belə bir nəticəyə gəlməyə əsas verir ki, şikayət ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmiş X4 barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat, Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin tələblərinin pozulması ilə aparılmışdır. Belə olduğu təqdirdə X3 əməlində Azərbaycan Respublikası İXM-nin 327.1- 1-ci maddəsi ilə nəzərdə inzibati xətanın tərkibinin olmasını araşdırmaq mümkün olmamış və məhkəmədə sübuta yetirilməmişdir. Bundan başqa məhkəmə həmçinin hesab edir ki, X3 Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 144.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada qərarın icrasının dayandırılması barədə vəsatəti təmin edilməməlidir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 128.1-ci maddəsinə əsasən barəsində qərar çıxarılmış fiziki şəxs, yetkinlik yaşına çatmayanların qanuni nümayəndəsi, hüquqi şəxsin nümayəndəsi, zərərçəkmiş şəxs, habelə müdafiəçi və nümayəndə tərəfindən inzibati xətalar haqqında işlər üzrə qərarlardan şikayət, prokuror isə protest verə bilər. Həmin Məcəllənin 128.2.1-ci maddəsinə görə, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) inzibati xətalar haqqında işlər üzrə qərarından yuxarı səlahiyyətli orqana (vəzifəli şəxsə) və ya məhkəməyə şikayət və ya protest verilir. Şərh olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 357, 362-365, 426, 435-438-ci maddələrini rəhbər tutaraq, QƏRARA ALDİ: Şikayət qismən təmin edilsin. X3 barəsində AR DİN Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinin xx.xx.2024-cü il tarixli, EQ 23293619 saylı inzibati tənbeh haqqında iş üzrə qərarı ləğv edilsin və iş baxılması üçün yenidən AR DİN Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinə göndərilsin. X3 Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 144.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada qərarın icrasının dayandırılması barədə vəsatəti təmin edilməsin. Qərarın surəti, təqdim edildiyi və ya alındığı gündən 10 (on) gün müddətində ondan Abşeron Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Sumqayıt Apellyasiya Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. X7