Beyləqan Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(020)-617/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Beyləqan rayon İş № 3(020)-617/2025 22.09.2025 BEYLƏQAN RAYON MƏHKƏMƏSİ Beyləqan Rayon Məhkəməsinin hakimi Səfərov Səbuhi Əlifağa oğlunun sədrliyi, məhkəmə iclasının katibi X1, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs, inzibati xəta haqqında protokol tərtib etmiş səlahiyyətli orqan – Beyləqan Rayon Polis Şöbəsinin İTB-nin polis sahə rəisi, polis baş leytenantı X3 iştirakları ilə, xx xxxxxx 1981-cı il tarixdə Beyləqan rayonunda doğulmuş, Azərbaycan Respublikasının vətəndaşı, evli, orta təhsilli, işləməyən, Beyləqan rayonu, SMD-4 qəsəbəsi ünvanında qeydiyyatda olmaqla yaşayan Şəxs Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin (bundan sonra - Azərbaycan Respublikası İXM) 510 və 535.1-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş inzibati xətaları törətməsi ilə bağlı Beyləqan rayon Polis şöbəsindən (bundan sonra – Beyləqan RPŞ) daxil olmuş 22 sentyabr 2025-ci il tarixli, MN seriyalı, ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokol və ona əlavə edilmiş digər sənədlərdən ibarət inzibati xəta haqqında icraat materiallarına Beyləqan Rayon Məhkəməsinin binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə M Ü Ə Y Y Ə N E T D İ: Şəxs ictimai yerdə ictimai qaydanı pozaraq nalayiq ifadələr işlətmiş, söyüşlər söymüş, polisin qanuni tələbinə qəsdən tabe olmamışdır. Buna görə də Beyləqan RPŞ-nin polis sahə rəisi, polis baş-leytenantı X7 tərəfindən Şəxs Azərbaycan Respublikası İXM-in 510 və 535.1-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməsi ilə bağlı tərtib edilmiş 22 sentyabr 2025-ci il tarixli, MN seriyalı, ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokol toplanmış digər sənədlərdən ibarət inzibati xəta haqqında icraat materialları ilə birlikdə baxılması üçün Beyləqan Rayon Məhkəməsinə göndərilmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak etmiş Beyləqan RPŞ-nin polis sahə rəisi, polis başleytenantı X7 22 sentyabr 2025-ci il tarixli, MN seriyalı, ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokolun məzmununa uyğun izahat verərək bildirmişdir ki, Şəxs ictimai qaydanı pozaraq nalayiq ifadələr işlətmiş, söyüşlər söymüş, polisin qanuni tələbinə qəsdən tabe olmamışdır. Lakin, sonuncunun törətdiyi əməldən çox peşman olduğunu, səmimiyyətlə bunu etiraf etdiyini və səfhini başa düşdüyünü deyərək, onun barəsində İXM-nin 510 və 535.1-ci maddəsində nəzərdə tutlmuş ən yüngül cəzanın təyin olunmasını xaiş etdi. Məhkəmə iclasında iştirak etmiş Şəxs izahat verərək bildirmişdir ki, Beyləqan rayon Polis şöbəsində araşdırılması aparılır. 20 sentyabr 2025-ci il tarixdə polis əməkdaşları onu şöbəyə dəvət etmək üçün həyətinin qarşısına gəlmişlər. Bu zaman o, işlədiyi kafedə olmuş və əlində mətbəx bıçağı olsa da onunla nə özünə nə də başqa birinə xəsarət yetirmək fikri olmamışdır. Polis əməkdaşları onu rayon polis şöbədinə dəvət etsələr də o, saat 16 radələrində gələcəyini demiş, lakin polislər həmin vaxt onlarla getməsini bildirmişlər və o da getmişdir. Orada heç kimi söyməmiş, nalayiq ifadələr işlətməmişdir. Sadəcə əsəbi bir insan olduğuna görə uca səslə danışmışdır və buna görə də səmimi peşimandır. Lakin, rayon polis şöbəsində ona qarşı qanunsuz hərəkətlərin həyata keçirildiyini və onu döydüklərini qeyd etmişdir. Odur ki, barəsində aparılan inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında şahid qismində dindirilmiş Beyləqan rayon Polis şöbəsinin Cinayət Axtraış Bölməsinin Kibercinayətkarlıqla Mübarizə Qurupunun baş əməliyyat müvəkkili, polis baş leytenantı X4 izahat verərək bildirmişdir ki, 20 sentyabr 2025-ci il tarixdə saat təxminən 16 radələrində xidmət yoldaşı Beyləqan RPŞ-nin CAB-nın əməliyyat müvəkkili polis kapitanı Cahid İsmayılzadə ilə birlikdə Beyləqan RPŞ-nin Təhqiqat Bölməsində aparılan araşdırılma ilə əlaqədar olaraq Şəxs Beyləqan RPŞ-yə dəvət etmək məqsədi ilə sonuncunun yaşadığı ünvanın qarşısına getmişlər. Sonuncunu yaşadığı evin qarşısında görüb ona yaxınlaşmışlar və bu zaman o, əlində olan mətbəx bıçağı ilə özünə xəsarərt getirəcəyini deyərək, ünvansız küçə söyüşləri, nalayiq ifadələr işlətməyə başlamışdır. Ona həmin yerin ictimai yer olmasını səs-küy salmaması və söyüşlər söyməməsi barədə xəbərdarlıq etsələrdə o, qanunsuz hərəkətlərinə davam edərək polisin qanuni tələbinə qəsdən tabe olmamışdır. Bundan sonra o, Cahid İsmayılzadə ilə Şəxs yaxınlaşıb onun əlindən bıçağı götürüb onu polis şöbəsinə gətirmişlər. Məhkəmə iclasında şahid qismində dindirilmiş Beyləqan rayon Polis şöbəsinin Cinayət Axtraış Bölməsinin əməliyya müvəkkili, polis kapitanı X2 S.E.Bəşirzadə ilə eyni məzmunlu izahat vermişdir. Məhkəmə iclasında tədqiq edilmiş iş materialları ilə müəyyən olundu: Beyləqan rayon Polis şöbəsinin cinayət axtarış bölməsinin əməliyyat müvəkkili, polis kapitanı Cahid İsmayılzadə tərəfindən Beyləqan rayon Polis şöbəsinin rəisi Ceyhun Qurbanova ünvanlanmış 20 sentyabr 2025-ci il tarixli raportdan görünür ki, həmin gün saat 16 radələrində o, və xidmət yoldaşı X4 ilə birlikdə polis şöbəsinin təhqiqat bölməsində aparılan araşdırma ilə əlaqədar izahat verməsi üçün vətəndaş Şəxs dəvət etmək məqsədilə onun yaşadığı ünvana getmişlər, lakin orada sonuncu əlində olan bıçağı nümayiş etdirərək özünə qəsd edəcəyini deyib, səs-küy salmış və ünvansız nalayiq ifadələr işlətmişdir. Belə olduqda onlar həmin şəxsi nizam-intizama dəvət etmək istəsələr də, buna nail ola bilmədiklərinə görə onu rayon polis şöbəsinə gətirib növbətçi hissəyə təhvil vermişlər. “İnzibati qaydada tutma haqqında” 20 sentyabr 2025-ci il tarixli protokoldan görünür ki, Şəxs həmin tarixdə, saat 19:05-də inzibati qaydada tutulmuşdur. Məhkəmə, proses iştirakçılarını dinləyərək, inzibati xəta haqqında işin materiallarını nəzərdən keçirib hesab edir ki, Şəxs Azərbaycan Respublikası İXM-nin 510 və 535.1-ci maddələri ilə nəzərdə tutulan inzibati xətaları törətməsi inzibati xəta haqqında protokollar, eləcə də inzibati materialda olan digər sənədlərlə sübuta yetdiyindən məhkəmə hesab edir ki, o, Azərbaycan Respublikası İXM-in 510 və 535.1-ci maddələri ilə təqsirli bilinərək, inzibati məsuliyyətə cəlb edilməlidir. Azərbaycan Respublikası İXM-in 510-cu maddəsinə əsasən xırda xuliqanlıq, yəni ictimai qaydanı pozan, lakin fiziki şəxslər üzərində zor tətbiq olunması ilə və ya belə zorun tətbiq edilməsi hədəsi ilə, yaxud özgənin əmlakının məhv edilməsi və ya zədələnməsi ilə müşayiət edilməyən hərəkətlərə görə əlli manatdan yüz manatadək məbləğdə cərimə edilir, işin hallarına görə, pozuntunu törədənin şəxsiyyəti nəzərə alınmaqla, bu tədbirlərin tətbiqi kifayət sayılmadıqda, on beş günədək müddətə inzibati həbs tətbiq olunur. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun «Xuliqanlıq işləri üzrə məhkəmə təcrübəsi haqqında» 23 mart 2004-cü il tarixli, 1 saylı Qərarının 2-3-cü bəndlərində göstərilir ki, «Cinayət Məcəlləsinin xuliqanlığa görə məsuliyyət müəyyən edən 221-ci maddəsinin mətnində nəzərdə tutulan mənada ictimai qayda dedikdə, cəmiyyətdə insanlar arasında təşəkkül tapmış, adət vəənənələrlə, əxlaq normaları ilə, habelə qüvvədə olan qanunvericiliklə müəyyən edilən qarşılıqlı davranış və birgəyaşayış qaydalarının sistemi başa düşülür. İctimai qaydanı kobud surətdə pozan hərəkətlər dedikdə, ictimai və ya şəxsi mənafelərə əhəmiyyətli zərər vuran və ya cəmiyyətdə insanlar arasında bərqərar olmuş birgəyaşayış və davranış qaydalarının qərəzli surətdə pozulmasında ifadə olunan hərəkətlər başa düşülür. Cəmiyyətə açıqca hörmətsizlik etmə dedikdə isə, təqsirkarın ətrafdakı şəxslər üçün aşkar surətdə ictimai qaydaya əhəmiyyətli dərəcədə laqeydlik, etinasızlıq göstərməsi, cəmiyyətdə hamı tərəfindən qəbul olunmuş davranış qaydaları, əxlaq və mənəviyyat normalarına qarşı saymamazlıq, bir çox insanın və ya cəmiyyətin hər hansı bir üzvünün mənafelərinə toxunan hərəkətlər etməsi başa düşülür. Azərbaycan Respublikası İXM-in 535.1-ci maddəsinə əsasən polis işçisi və ya hərbi qulluqçu ictimai qaydanın mühafizə vəzifələrini icra edərkən, onların qanuni tələblərinə qəsdən tabe olmamağa görə-fiziki şəxslər iki yüz manat məbləğində cərimə edilir və ya işin halları və pozuntu törədənin şəxsiyyəti nəzərə alınmaqla, bu tədbirlərin tətbiqi kifayət hesab edilmədikdə bir ayadək müddətə inzibati həbs tətbiq olunur. Qeyd edilən maddənin dispozisiyasından göründüyü kimi, polis işçisi və ya hərbi qulluqçu ictimai qaydanın mühafizəsi ilə bağlı vəzifələrini icra edərkən, ictimai qaydanı pozan şəxs tərəfindən onların qanuni tələblərinə qəsdən tabe olmama İXM-nin 535.1-ci maddəsində nəzərdə tutulan məsuliyyətə səbəb olur. Hazırki halda Şəxs hərəkətlərində də həmin halların mövcud olması məhkəmə iclasında öz təsdiqini tapmışdır. Məhkəmə Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 32.1.1 və 32.2-ci maddələrinə əsasən Şəxs törətdiyi inzibati xətanı etiraf etməsini, əməlindən səmimi peşmançılıq çəkməsini və himayəsində azyaşlı uşaqlarının olmasını onun məsuliyyətini yüngülləşdirən hal kimi nəzərə alır. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 33-cü maddəsinə əsasən Şəxs məsuliyyətini ağırlaşdıran hallar müəyyən edilməmişdir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 3-cü maddəsində inzibati məsuliyyətin əsasları müəyyən edilmişdir. Həmin maddənin tələbinə əsasən, yalnız həmin Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətaların törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizlik) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur və tənbeh edilir; 4-cü maddəsinə əsasən, bu Məcəllə insan və vətəndaş hüquqlarına və azadlıqlarına hörmət edilməsi, qanunçuluq, qanun qarşısında bərabərlik, təqsirsizlik prezumpsiyası, ədalətlilik və inzibati xətaların qarşısının alınması prinsiplərinə əsaslanır; 6.1-ci maddəsinə əsasən, inzibati xətalara görə inzibati tənbeh həmin Məcəlləyə uyğun olaraq tətbiq edilir; 9.1-ci maddəsinə əsasən, inzibati xəta törətmiş şəxs haqqında tətbiq edilən tənbeh ədalətli olmalıdır, yəni inzibati xətaların xarakterinə, onun törədilməsi hallarına uyğun, qanuni və əsaslı olmalıdır; 12.1-ci maddəsində göstərilir ki, həmin Məcəllə ilə qorunan ictimai münasibətlərə qəsd edən, hüquqazidd olan, təqsirli sayılan (qəsdən və ya ehtiyatsızlıq üzündən törədilən) və inzibati məsuliyyətə səbəb olan əməl (hərəkət və ya hərəkətsizlik) inzibati xəta hesab olunur; 21-ci maddəsinə əsasən inzibati tənbeh məsuliyyət tədbiridir və inzibati xəta törədən şəxsi qanunlara əməl edilməsi ruhunda tərbiyələndirmək, habelə həm inzibati xəta törətmiş şəxs, həm də başqa şəxslər tərəfindən yeni inzibati xəta törədilməsinin qarşısını almaq məqsədi daşıyır; 34.2-ci maddəsinə əsasən şəxsin eyni və ya müxtəlif vaxtlarda törətdiyi bir neçə inzibati xətaya dair işlərə baxılması eyni orqanın səlahiyyətinə aiddirsə, həmin işlərə eyni vaxtda baxılmalıdır; 34.3-cü maddəsinə əsasən şəxsin eyni vaxtda öz hərəkətləri (hərəkətsizliyi) ilə törətdiyi bir neçə inzibati xətaya dair işlərə baxılması eyni orqanın səlahiyyətinə aiddirsə, həmin şəxs daha ciddi xətaya görə müəyyən edilmiş sanksiya çərçivəsində tənbeh edilir. Bu halda törədilmiş xətalardan hər hansı birinə görə nəzərdə tutulmuş əlavə tənbehlərdən biri əsas tənbehə əlavə edilə bilər. 31.4-1-ci maddəsinə əsasən inzibati qaydada tutulmuş şəxs barəsində inzibati həbs istisna olmaqla tətbiq edilən digər inzibati tənbehin həddi, bu Məcəllənin Xüsusi hissəsində inzibati xətanın törədilməsinə görə müəyyən edilən inzibati tənbehin yuxarı həddinin dörddə üçündən çox ola bilməz. Beləliklə, məhkəmə törədilmiş inzibati xətanın xarakterini, habelə inzibati xətanı törətmiş şəxsin şəxsiyyətini, məsuliyyəti yüngülləşdirən halları, məsuliyyəti ağırlaşdıran halların müəyyən edilməməsini nəzərə alıb, iş üzrə sübutları qiymətləndirərək hesab edir ki, Şəxs Azərbaycan Respublikası İXM-nin 510 və 535.1-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş inzibati xətaları törətməkdə təqsirli bilinərək, ona həmin Məcəllənin 34.3 və 31.4-1-ci maddələrinin tələbləri nəzərə alınmaqla, 535.1-ci maddəsinin sanksiyasının hədləri daxilində inzibati cərimə növündə inzibati tənbeh tətbiq edilməlidir. Şərh olunanlara, Azərbaycan Respublikası İXM-in 30, 40, 43, 114.1.1, 115 və 128- 130-cu maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə Q Ə R A R A A L D İ: Şəxs Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 510 və 535.1-ci maddələri ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinsin, həmin Məcəllənin 34.3 və 31.4-1-ci maddələrinin tələbləri nəzərə alınmaqla barəsində 150 manat məbləğində inzibati cərimə növündə inzibati tənbeh tədbiri tətbiq edilsin. Şəxs dərhal məhkəmə iclas zalında azad edilsin. Qərardan rəsmi qaydada təqdim edildiyi vaxtdan 10 gün müddətində işə baxan Beyləqan Rayon Məhkəməsi vasitəsilə və ya birbaşa Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya qaydasında şikayət verilə bilər Sədrlik edən: Səbuhi Səfərov