Beyləqan Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(020)-913/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Beyləqan rayon İş № 3(020)-913/2025 05.11.2025 BEYLƏQAN RAYON MƏHKƏMƏSİ Beyləqan Rayon Məhkəməsinin hakim Nurullayev Ramiz Vəliş oğlunun sədrliyi, Quliyev Zaur Qulu oğlunun katibliyi, İnzibati Xəta haqqında protokolu tərtib etmiş Beyləqan rayon PŞ-nin İTB-nin sahə rəisi X1, Barəsində inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilmiş şəxs Şəxs iştirakları ilə, xx.xx.2005-ci il tarixdə Beyləqan rayonu, Yeni Mil qəsəbəsində anadan olmuş, Azərbaycan Respublikası vətəndaşı, subay, orta təhsilli, işsiz,deməsinə görə məhkum olunmamış, Beyləqan rayonu, Yeni Mil qəsəbəsində qeydiyyatda olan və yaşayan, Şəxs Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 510 və 535.1-ci maddələrində nəzərdə tutulan inzibati xətanı törətməsi haqqında Beyləqan rayon Polis Şöbəsindən daxil olmuş inzibati xəta haqqında materiala məhkəmənin binasında, açıq məhkəmə iclasında baxıb, məhkəmə müəyyən etdi: Məhkəmənin icraatına Şəxs İXM-nin 510 və 535.1-ci maddələrində nəzərdə tutulan inzibati xətanı törətməsi haqqında Beyləqan rayon Polis Şöbəsi tərəfindən tərtib edilmiş xx.xx.2025-ci il tarixli, MN ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokol və ona əlavə edilmiş material daxil olmuşdur. Həmin protokoldan görünür ki, Şəxs xx.xx.2025-ci il tarixdə, saat 19 radələrində Beyləqan rayonu, Yeni Mil qəsəbəsində küçədə səs-küy salaraq ünvansız söyüşlər söymüş və həmin vaxt xidməti vəzifələrini icra edən polis əməkdaşlarının qanuni tələbinə qəsdən tabe olmamışdır. Məhkəmə iclasında inzibati xəta haqqında protokol tərtib etmiş şəxs Beyləqan rayon PŞ-nin İTB-nin sahə rəisi X2 izahat verərək bildirmişdir ki, xx.xx.2025-ci il tarixdə, saat 19 radələrində rayon PŞ-nin CAB-nin əməliyyat müvəkilləri polis mayoru Nicat Rzayev və polis kapitanı X5 rayonu, Yeni Mil qəsəbəsi ərazisində xidmətdə olan zaman bir nəfər şəxsin küçədə səs-küy salaraq ünvansız nəlayiq ifadələr işlətdiyini görüb ona yaxınlaşmışlar. Onlar həmin şəxsi nizam-intizama dəvət edərək küçədə səs-küy salmamağı və nəlayiq ifadələr işlətməməyi bildirmişlər. Lakin həmin şəxsi polis əməkdaşlarının qanuni tələblərinə məhəl qoymamış və öz qanunsuz hərəktlərini davam etdirmişdir. Bu səbəbdən həmin şəxs polis əməkdaşları tərəfindən rayon PŞ-nə gətirilərək NH-yə təhvil verilmiş və raportla PŞ-nin rəisinə müraciət edilərək şəxsin barəsində tədbir görülməsinə göstəriş verilməsi xahiş edilmişdir. Rayon PŞ-də aparılan araşdırma nəticəsində şəxsin Beyləqan rayon, yeni Mil qəsəbə sakini Şəxs olduğu məlum olmuşdur. Bundan sonra bölmənin aidiyyatı əməkdaşı kimi Şəxs barəsində İXM-in 510 və 535.1-ci maddələri ilə inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilərək məhkəməyə verilməsi üçün ona göstəriş verilmişdir. Odur ki, məhkəmədən Şəxs inzibati qaydada məsuliyyətə cəlb olunmasını xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs özünü təqsirli bilərək izahatında bildirmişdir ki, xx.xx.2025-ci il tarixdə, saat 19 radələrində yaşadığı evdən kənd mərkəzinə tərəf hərəkət edən zaman borclu olduğu tanışı ona məxsus mobil telefona zəng edərək ondan pulunu istəyən zaman tanışı ilə telefonda mübahisə etmiş və mübahisə zamanı əsəbləşdiyindən küçədə uca səslə danışaraq ünvansız nəlayiq ifadələr işlətmişdir. Bu zaman iki nəfər mülki geyimdə olan şəxs ona yaxınlaşaraq özlərini polis əməkdaşı kimi təqdim edərək ondan küçədə söyüş söuməməyi və ucadan danışmamağı tələb etmişlər. Bu zaman o, əsəbi vəziyyətdə olduğundan polis əməkdaşlarına məhəl qoymamış və yenidən uca səslə telefonla danışmağa davam etmiş və nəlayiq ifadələr işləmişdir. Buna görə də polis əməkdaşları onu xidməti avtomobilə mindirmək istəmiş, lakin o, xidməti avtomobilə minmək istəməmişdir. Lakin polis əməkdaşları onu xidməti avtomobilə mindirərək rayon PŞ-nə aparmışlar. Həmin vaxt əsəbi vəziyyətdə olmuşdur. Hərəkətlərindən peşmandır. Bir daha belə hərəkətlərə yol vermiyəcəkdir. Göstərilənlərin nəzərə alınmasını xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında şahid Beyləqan rayon PŞ-nin CAB-nin əməliyyat müvəkkili polis kapitanı X4 ifadə verərək bildirmişdir ki, xx.xx.2025-ci il tarixdə, saat 19 radələrində rayon PŞ-nin CAB-nin əməliyyat müvəkili polis mayoru Nicat Rzayev ilə birlikdə Beyləqan rayonu, Yeni Mil qəsəbəsi ərazisində xidmətdə olan zaman bir nəfər şəxsin küçədə səsküy salaraq ünvansız nəlayiq ifadələr işlətdiyini görüb ona yaxınlaşmışlar. Onlar həmin şəxsi nizam-intizama dəvət edərək küçədə səs-küy salmamağı və nəlayiq ifadələr işlətməməyi bildirmişlər. Lakin həmin şəxsi onların qanuni tələblərinə məhəl qoymamış və öz qanunsuz hərəkətlərini davam etdirmişdir. Bu səbəbdən həmin şəxsi rayon PŞ-nə gətirilərək NH-yə təhvil vermişlər və raportla PŞ-nin rəisinə müraciət edilərək şəxsin barəsində tədbir görülməsinə göstəriş verilməsi xahiş edilmişlər. Rayon PŞ-də aparılan araşdırma nəticəsində şəxsin Beyləqan rayon, yeni Mil qəsəbə sakini Şəxs olduğu məlum olmuşdur. Məhkəmə iclasında şahid Beyləqan rayon PŞ-nin CAB-nin əməliyyat müvəkkili polis mayoru Rzayev Nicat ramiz oğlu Beyləqan rayon PŞ-nin CAB-nin əməliyyat müvəkkili polis kapitanı X4 ilə eyni məzmunda ifadə verərək İlkin Əkbərovun ifadəsində göstərdiyi xüsusatların doğruluğunu təsdiq etdilər. Məhkəmə barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin izahatını və şahid ifadələrini dinləyib, həmçinin inzibati xəta haqqında iş materiallarını nəzərdən keçirərək hesab edir ki, Şəxs barəsində Beyləqan rayon Polis Şöbəsi tərəfindən İXM-in 510 və 535.1-ci maddələri ilə tərtib edilmiş inzibati xəta haqqında protokol əsaslıdır. Belə ki, iş materiallarında olan və məhkəmə baxışında tədqiq edilmiş: Beyləqan rayon PŞ-nin CAB-nin əməliyyat müvəkkili polis kapitanı X4 tərəfindən tərtib edilmiş xx.xx.2025-ci il tarixli Raportdan görünür ki, Beyləqan rayon PŞ-nin CAB-nin əməliyyat müvəkkili polis kapitanı X4 ifadə verərək bildirmişdir ki, xx.xx.2025-ci il tarixdə, saat 19 radələrində rayon PŞ-nin CAB-nin əməliyyat müvəkili polis mayoru Nicat Rzayev ilə birlikdə Beyləqan rayonu, Yeni Mil qəsəbəsi ərazisində xidmətdə olan zaman bir nəfər şəxsin küçədə səs-küy salaraq ünvansız nəlayiq ifadələr işlətdiyini görüb ona yaxınlaşmışlar. Onlar həmin şəxsi nizam-intizama dəvət edərək küçədə səs-küy salmamağı və nəlayiq ifadələr işlətməməyi bildirmişlər. Lakin həmin şəxsi onların qanuni tələblərinə məhəl qoymamış və öz qanunsuz hərəkətlərini davam etdirmişdir. Bu səbəbdən həmin şəxsi rayon PŞ-nə gətirilərək NH-yə təhvil vermişlər və raportla PŞ-nin rəisinə müraciət edilərək şəxsin barəsində tədbir görülməsinə göstəriş verilməsi xahiş edilmişlər. Rayon PŞ-də aparılan araşdırma nəticəsində şəxsin Beyləqan rayon, yeni Mil qəsəbə sakini Şəxs olduğu məlum olmuşdur. AZA seriyalı 028076 №-li İnzibati qaydada tutma haqqında protokoldan görünür ki, Şəxs 03 noyabr 2025-ci il tarixdə, saat 19:30-da inzibati qaydada tutulmuşdur. Bununlada Şəxs İXM-in 510 və 535.1-ci maddələrində nəzərdə tutulan inzibati xətanı törətməsi iş materialları və məhkəmə iclasında toplanmış sübutlarla tam sübuta yetirilmişdir. İXM-in 2-ci maddəsinə əsasən Azərbaycan Respublikasının inzibati xətalar qanunvericiliyin vəzifələri insan və vətəndaş hüquqlarını və azadlıqlarını, onun sağlamlığını, əhalinin sanitariya-epidemioloji salamatlığını, ictimai mənəviyyatı, mülkiyyəti, şəxslərin iqtisadi maraqlarını, ictimai qaydanı və ictimai təhlükəsizliyi, ətraf mühiti, idarəçilik qaydalarını qorumaqdan, qanunçuluğu möhkəmləndirməkdən və inzibati xətaların qarşısını almaqdan ibarətdir. İXM-in 3-cü maddəsinə əsasən yalnız həmin Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizliyi) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur. İXM-in 4-cü maddəsinə əsasən bu məcəllə insan və vətəndaş hüquqlarına və azadlıqlarına hörmət edilməsi, qanunçuluq, qanun qarşısında bərabərlik, təqsirsizlik prezumpsiyası, ədalətlilik və inzibati xətaların qarşısının alınması prinsiplərinə əsaslanır. İXM-in 9.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta törətmiş şəxs haqqında tətbiq edilən tənbeh ədalətli olmalıdır, yəni inzibati xətaların xarakterinə, onun törədilməsi hallarına və inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinənin şəxsiyyətinə uyğun olmalıdır. İXM-in 12.1-ci maddəsinə əsasən həmin Məcəllə ilə qorunun ictimai münasibətlərə qəsd edən, hüquqa zidd olan, təqsirli sayılan (qəsdən və ya ehtiyatsızlıqdan törədilən) inzibati məsuliyyətə səbəb olan əməl (hərəkət və hərəkətsizlik) inzibati xəta hesab olunur. İXM-in 21-ci maddəsində göstərilir ki, inzibati tənbeh məsuliyyət tədbiridir və inzibati xəta törədən şəxsi qanunlara əməl edilməsi ruhunda tərbiyələndirmək, habelə həm inzibati xəta törətmiş şəxs, həm də başqa şəxslər tərəfindən yeni inzibati xəta törədilməsinin qarşısını almaq məqsədi daşıyır. İXM-in 30.1-ci maddəsinə əsasən inzibati həbs, yalnız müstəsna hallarda, inzibati xətaların ayrı-ayrı növlərinə görə üç ay müddətinədək hakim tərəfindən tətbiq edilir. İXM-in 31.1-ci maddəsinə əsəsən inzibati xətaya görə tənbeh İnzibati Xətalar Məcəlləsinə uyğun olaraq tətbiq edilir. İXM-in 31.2-ci maddəsinə əsasən fiziki və ya vəzifəli şəxslər barəsində inzibati tənbeh tətbiq edilərkən, inzibati xətanın xarakteri, inzibati xəta törədən şəxsin şəxsiyyətini xarakterizə edən hallar, onun təqsirinin dərəcəsi, əmlak vəziyyəti, habelə məsuliyyəti yüngülləşdirən və ağırlaşdıran hallar nəzərə alınır. İXM-in 31.4-cü maddəsinə əsasən bu Məcəllənin Xüsusi hissəsində inzibati xətanın törədilməsinə görə müəyyən edilən inzibati tənbehin yalnız yuxarı həddi müəyyən edildikdə, tətbiq edilən inzibati tənbeh onun yuxarı həddinin dörddə birindən az ola bilməz. Məhkəmədə Şəxs əməlində məsuliyyəti yüngülləşdirən və ağırlaşdıran hallar müəyyən edilməmişdir. İXM-in 510-cu madəsinə əsasən xırda xuliqanlıq, yəni ictimai qaydanı pozan, lakin fiziki şəxslər üzərində zor tətbiq olunması ilə və ya belə zorun tətbiq edilməsi hədəsi ilə, yaxud özgənin əmlakının məhv edilməsi və ya zədələnməsi ilə müşayiət edilməyən hərəkətlərə görə əlli manatdan yüz manatadək məbləğdə cərimə edilir, işin hallarına görə, pozuntunu törədənin şəxsiyyəti nəzərə alınmaqla, bu tədbirlərin tətbiqi kifayət sayılmadıqda, on beş günədək müddətə inzibati həbs tətbiq olunur. İXM-in 535.1-ci maddəsinə əsasən polis işçisi və ya hərbi qulluqçu ictimai qaydanın mühafizə vəzifələrini icra edərkən, onların qanuni tələblərinə qəsdən tabe olmamağa görə fiziki şəxslər iki yüz manat məbləğində cərimə edilir və ya işin halları və pozuntu törədənin şəxsiyyəti nəzərə alınmaqla, bu tədbirlərin tətbiqi kifayət hesab edilmədikdə bir ayadək müddətə inzibati həbs tətbiq olunur. İXM-in 34.3-cü maddəsinə əsasən şəxsin eyni vaxtda öz hərəkətləri (hərəkətsizliyi) ilə törətdiyi bir neçə inzibati xətaya dair işlərə baxılması eyni orqanın səlahiyyətinə aiddirsə, həmin şəxs daha ciddi xətaya görə müəyyən edilmiş sanksiya çərçivəsində tənbeh edilir. Bu halda törədilmiş xətalardan hər hansı birinə görə nəzərdə tutulmuş əlavə tənbehlərdən biri əsas tənbehə əlavə edilə bilər. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 34-cü maddəsinin şərh edilməsinə dair Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun 2 sentyabr 2020-ci il tarixli qərarına əsasən İXM-in 34.3-cü maddəsində şəxsin məhz eyni vaxtda törətdiyi bir neçə inzibati xətaya görə tənbeh tətbiq edilməsi qaydası müəyyən olunmuşdur. Həmin maddəyə əsasən, şəxsin eyni vaxtda öz hərəkətləri (hərəkətsizliyi) ilə törətdiyi bir neçə inzibati xətaya dair işlərə baxılması eyni orqanın səlahiyyətinə aiddirsə, həmin şəxs daha ciddi xətaya görə müəyyən edilmiş sanksiya çərçivəsində tənbeh edilir. Bu halda törədilmiş xətalardan hər hansı birinə görə nəzərdə tutulmuş əlavə tənbehlərdən biri əsas tənbehə əlavə edilə bilər. Bu hal inzibati xətaların ideal məcmusunu ehtiva edir. Belə ki, maddənin məzmunundan göründüyü kimi, bir şəxs eyni vaxtda bir neçə inzibati xəta törətdikdə, həmin xətalara dair işlərə baxılması eyni orqanın səlahiyyətinə aid olduqda, göstərilən işlərə baxan müvafiq orqan bu inzibati xətaların sırasından ən ciddi xətaya görə müəyyən edilmiş sanksiya çərçivəsində tənbeh tətbiq etməlidir. Lakin bu o anlama gəlmir ki, eyni vaxtda törədilən inzibati xətalara baxan səlahiyyətli orqan yalnız daha ciddi inzibati tənbeh nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı qiymətləndirir. İnzibati xətaya dair işlərə baxan səlahiyyətli orqan, şəxs tərəfindən eyni vaxtda törədilən hər bir inzibati xətaya ayrı-ayrılıqda qiymət verməli, bu xətaların hər birinin törədilməsində şəxsin təqsirini sübuta yetirməli, sadəcə olaraq ən ciddi xətaya görə müəyyən edilmiş sanksiya həddlərində tənbeh tətbiq etməlidir. Məhkəmə, Şəxs şəxsiyyətini, törətmiş olduğu xətanın xarakterini və inzibati tənbehin məqsədlərinə nail olunmasını nəzərə alaraq, barəsində İXM-in 34.3-cü maddəsinə əsasən daha ciddi xətaya görə müəyyən edilmiş sanksiya çərçivəsində tənbeh tədbiri, yəni İXM-in 535.1-ci maddəsinin sanksiyasında nəzərdə tutulan inzibati həbs növündə tənbehin təyin edilməsini məqsədə müvafiq hesab edir. Məhkəmə qeyd edir ki, inzibati həbs növündə tənbeh tədbiri inzibati tənbehin məqsədlərinə, yəni Şəxs qanunlara əməl edilməsi ruhunda tərbiyələndirməyə, habelə onun tərəfindən yeni inzibati xəta törədilməsinin qarşısını almağa uyğundur. Qeyd olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası İXM-in 40, 43, 48, 48-51, 73, 114, 128-130-cu maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə qərara aldı: Şəxs Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 510 və 535.1-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş inzibati xəta əməlini törətməkdə təqsirli bilinsin. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 34.3-cü maddəsinə əsasən Şəxs Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 535.1-ci maddəsi ilə 8 (səkkiz) gün müddətinə inzibati qaydada həbs edilsin. Həbs etmənin əvvəli xx.xx.2025-ci il tarixdən, saat 19:30-dan hesablansın. Qərardan onun surəti tərəflərə rəsmi qaydada verildiyi vaxtdan 10 gün müddətində Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinə şikayət və ya protest verilə bilər. Hakim: Ramiz Nurullayev