Bərdə Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(021)-1500/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bərdə rayonu İş № 3(021)-1500/2022 26.12.2022 BƏRDƏ RAYON MƏHKƏMƏSİ Bərdə Rayon Məhkəməsinin hakimi Əbilov Qamət Mehman oğlunun sədrliyi, Abbasov Yasin Rafiq oğlunun katibliyi, Azərbaycan Respublikasının Dövlət X7 Regional Reklam İdarəsinin nümayəndəsi X1, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs iştirakları ilə, xx.xx.1990-ci ildə Bərdə rayon Lənbəran kəndində anadan olmuş, Bərdə rayon Lənbəran kəndində qeydiyyatda olub yaşayan Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikasının Dövlət X7 Regional Reklam İdarəsindən daxil olmuş Azərbaycan Respublikasi İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 428.7.1-ci maddəsi ilə olan inzibati xəta haqqında materiala açıq məhkəmə iclasında baxaraq MÜƏYYƏNETDİ: Şəxs Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin (bundan sonra- İXM) 428.7.1-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinərək, barəsində Azərbaycan Respublikasının Dövlət X7 Regional Reklam İdarəsinin X8 tərəfindən 16 noyabr 2022-ci il tarixdə inzibati xəta haqqında protokol tərtib olunaraq baxılması üçün Bərdə Rayon Məhkəməsinə göndərilmişdir Məhkəmə iclasında Azərbaycan Respublikasının Dövlət X7 Regional Reklam İdarəsinin nümayəndəsi X2 bildirdi ki, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 20 iyun 2017-ci il tarixli 1472 nömrəli Fərmanının icrasını təmin etmək məqsədi ilə 2022-ci ilin oktyabr ayında X9 İdarəsinin əməkdaşları Bərdə rayonunda növbəti xidməti reyddə olan zaman, Bərdə rayonunun Qaradəmirçi kənd ərazisində yerləşən və Şəxs məxsus olan “Fərid İnşaat” mağazasının qarşısında açıq məkanda 6 m2 həcmdə icazəsiz reklam qurğusunun yerləşdirilməsi faktını aşkar etmişlər. Əməkdaşları reklam qurğusunun yayımlanmasına görə icazə sənədinin alınmasının zəruriliyini obyekt rəhbərliyinin nəzər diqqətinə çatdırsalar da, sonuncu tərəfindən qanunun tələbinə məhəl qoyulmamış, müvafiq sənədin alınmasından imtina edilmişdir. Şəxs mövcud qanun pozuntusunu aradan qaldırmaq üçün 5 gün vaxt müəyyət edilməsi məqsədi ilə xx.xx.2022-ci il tarixdə barəsində "icrası məcburi göstəriş" yazılaraq ona təqdim edilmiş, lakin o sənədi götürməkdən və sənədin təqdim edilməsinə dair müvafiq imzanı etməkdən imtina etmişdir. Buna görə də "icrası məcburi göstəriş" blankı Şəxs ünvanına poçt vasitəsi ilə çatdırılmış, sonuncu şəxsən həmin sənədi almasına dair poçt qəbzinə imza etmişdir. Məhkəmədən qanuni qərar qəbul edilməsini xahiş etdi. Məhkəmə iclasında inzibati xəta törətmiş Şəxs bildirdi ki, həmin mağazanı icarəyə götürüb işlətmiş, ancaq işi olmadığındn 1 ildir ki, həmin mağazanı işlətmir. Mağazanın üstündəki reklama görə əvvəl rüsum ödəmiş, sonrada işləmədiyi üçün ödəməmişdir. Məhkəmə tərəfləri dinləyib, iş materiallarını araşdırıb hesab edir ki, Şəxs İXM-in 428.7.1-ci maddəsində nəzərdə tutulan inzibati xətanı törətmişdir və o, inzibati qaydada məsuliyyətə cəlb olunmalıdır. Belə ki, inzibati işin materiallarına əlavə edilmiş: Azərbaycan Respublikasının Dövlət X7 Regional Reklam İdarəsinin X5 böyük müfəttişi X3 tərəfindən tərtib edilmiş xx.xx.2022-ci il tarixli MN ******* nömrəli protokolda göstərilmişdir ki, xx.xx.2022-ci il tarixdə Bərdə rayon Qaradəmirçi kənd ərazisində yerləşən “Fərid” inşaat mağazasının fasadında müvafiq icazə alınmadan reklam yerləşdirdiyi aşkar olunmuşdur. Azərbaycan Respublikasının Dövlət X7 Regional Reklam İdarəsinin əməkdaşları tərəfindən tərtib olunmuş İRY № 000194 nömrəli 12 oktyabr 2022-ci il tarixli Aktdan görünür ki, xx.xx.2022-ci il tarixdə Bərdə rayon Qaradəmirçi kənd ərazisində açıq məkanda dövlət nəzarəti həyata keçirən zaman “Fərid” inşaat sahibkarlıq mağazasının fasadında müvafiq icazə alınmadan reklam yayımı aşkar olunmuşdur. İMG № 000194 nömrəli xx.xx.2022-ci il tarixli İcrası məcbur olan Göstərişdən görünür ki, Azərbaycan Respublikasının Dövlət X7 Regional Reklam İdarəsi tərəfindən Şəxs "Reklam haqqında" Azərbaycan Respublikası Qanununun 26-ci maddəsini və Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2017-ci il 19 dekabr tarixli Fərmanı ilə təsdiq edilmiş Qaydanın 3-cü bəndini rəhbər tutaraq müvafiq İRY № 000194 nömrəli 12 oktyabr 2022-ci il tarixli Aktda qeyd olunan qanun pozuntularını 5(beş) gün ərzində aradan qaldırılması tələb olunmuş, əks halda Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin müvafiq maddəsi əsas tutularaq barəsində inzibati xəta haqqında protokolu tərtib olunacağı bildirilmişdir. Elektron sistemdən çəxarışdan görünür ki, Şəxs ********** nömrəli VÖEN kodu ilə müvafiq qeydiyyatdan keçərək, hüquqi şəxs yaratmadan sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olur. İXM-in 428.7.1—ci maddəsinə əsasən müvafiq icazə olmadan, həmçinin onun tələbləri pozulmaqla açıq məkanda reklam yerləşdirilməsinə görə fiziki şəxslər üç yüz manatdan beş yüz manatadək məbləğdə, vəzifəli şəxslər min beş yüz manatdan iki min beş yüz manatadək məbləğdə, hüquqi şəxslər beş min manatdan on min manatadək məbləğdə cərimə edilir. İXM-in 17-ci madəsinin “Qeyd” hissəsinə əsasən hüquqi şəxs yaratmadan sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olaraq belə səlahiyyətləri yerinə yetirən fiziki şəxslər vəzifəli şəxs hesab edilirlər. “Açıq məkanda reklam yerləşdirilməsinə icazə verilməsi və bu sahədə nəzarətin həyata keçirilməsi Qaydası”nın, “Açıq məkanda reklam yerləşdirilməsinə icazə verilməsi üçün dövlət rüsumunun məbləği”nin və “Açıq məkanda reklam yayımına görə ödənilən haqqın məbləği”nin təsdiq edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 19 dekabr 2017-ci il tarixli, 1743 nömrəli Fərmanın 3-cü maddəsinin 2-bəndinə əsasən müvafiq qurum açıq məkanda icazə əsasında və bu Qaydanın 1.5-ci bəndinə uyğun olaraq yayımlanan reklamın bu Qaydanın 1.6-cı bəndinin tələblərinə uyğunluğunu yoxlayır. Müvafiq qurum yoxlama zamanı pozuntu halları aşkar etdikdə, hər bir pozuntu ayrıca təsvir olunmaqla, müvafiq akt tərtib edir və onların 5 gün ərzində aradan qaldırılması barədə reklam yayıcısına icrası məcburi olan yazılı göstəriş təqdim edir. Şəxs artıq fəaliyyət göstərmədiyi barədə dəlilinə qiymət vermək üçün məhkəmə tərəfindən həmin mağazaya baxış keçirilmiş, müəyyən edilmişdir ki, mağazanın qapısı bağlı olsa da, içərisində hər bir çeşiddə və rəngdə olan dam örtüyünün nümunələri var. Məhkəmənin sualına cavab olaraq Şəxs bildirmişdir ki, mağazanı açıb işlətmir, belə ki, öz mobil nömrəsi mağazanın qapısından asılıb, lazım olan şəxslər ona zəng edəndə mağazanın içərsində olan çeşidləri müştərilərə göstərir, o da müvafiq şirkətə seçilmiş malın sifarişini verir. Məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş və mötəbərliyi məhkəmədə heç bir şübhə doğurmayan sübutlarla müəyyən edilmişdir ki, Azərbaycan Respublikasının Dövlət X7 Regional Reklam İdarəsinin əməkdaşları tərəfindən xx.xx.2022-ci il tarixdə Bərdə rayon Qaradəmirçi kənd ərazisində açıq məkanda dövlət nəzarəti həyata keçirən zaman Şəxs icarəsində olan “Fərid” inşaat sahibkarlıq mağazasının fasadında müvafiq icazə alınmadan reklam yayımı tərəfindən aşkar olunmuşdur. Beləliklə, Şəxs İXM-in 428.7.1—ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməsi iş üzrə toplanmış materiallarla tam sübuta yetir. Onun inzibati məsuliyyətdən azad edilməsi və iş üzrə icraata xitam verilməsi üçün heç bir əsas yoxdur və Şəxs törətdiyi inzibati xətaya görə tənbeh edilməlidir. İXM-in 76.1-ci maddəsinə əsasən, inzibati xətanın olub-olmamasını, inzibati xəta törədən şəxsin təqsirini və işin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli olan digər halları müəyyən etmək üçün hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) əsaslana bildiyi hər cür faktik məlumatlar inzibati xətalar haqqında işlər üzrə sübutlar sayılır. Bu məlumatlar maddi sübutlarla, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin, zərər çəkmiş şəxsin, şahidlərin izahatları ilə, digər sənədlərlə, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri ilə, ekspertin rəyi ilə, inzibati xəta haqqında protokolla, bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş digər protokollarla müəyyən edilir. Həmin Məcəllənin 84.1-ci maddəsinə əsasən, inzibati xətalar haqqında işlərə baxan hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) işin bütün hallarının məcmusunun hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə baxılmasına əsaslanan öz daxili inamı ilə sübutları qiymətləndirir. Həmin Məcəllənin 84.2-ci maddəsinə əsasən, heç bir sübutun qabaqcadan müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur. Məhkəmə Şəxs hansı həddə tənbeh tətbiq edilməsini müzakirə edərkən onun törətmiş olduğu inzibаti xətаnın xаrаkterini nəzərə alaraq məhkəmə belə qənaətə gəlir ki, onun barəsində təqsirli olduğu maddənin sanksiyasında nəzərdə tutulmuş cərimə tənbehi tətbiq edilməlidir. Belə ki, İXM-in 2-ci maddəsinə əsasən, Azərbaycan Respublikasının inzibati xətalar qanunvericiliyinin vəzifələri insan və vətəndaş hüquqlarını və azadlıqlarını, onların sağlamlığını, əhalinin sanitariya-epidemioloji salamatlığını, ictimai mənəviyyatı, mülkiyyəti, şəxslərin iqtisadi maraqlarını, ictimai qaydanı və ictimai təhlükəsizliyi, ətraf mühiti, idarəçilik qaydalarını qorumaqdan, qanunçuluğu möhkəmləndirməkdən və inzibati xətaların qarşısını almaqdan ibarətdir. Həmin Məcəllənin 3-cü maddəsində isə göstərilir ki, yalnız bu Məcəllə ilə nəzərdə tutlmuş inzibati xətaların törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizlik) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur və tənbeh edilir. Həmin Məcəllənin 9.1-ci maddəsinə əsasən, inzibati xəta törətmiş şəxs haqqında tətbiq edilən tənbeh ədalətli olmalıdır, yəni inzibati xətaların xarakterinə, onun törədilməsi hallarına və inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinənin şəxsiyyətinə uyğun olmalıdır. Həmin Məcəllənin 21-ci maddəsində isə göstərilmişdir ki, inzibati tənbeh məsuliyyət tədbiridir və inzibati xəta törədən şəxsi qanunlara əməl edilməsi ruhunda tərbiyələndirmək, habelə həm inzibati xəta törətmiş şəxs, həm də başqa şəxslər tərəfindən yeni inzibati xəta törədilməsinin qarşısını almaq məqsədi daşıyır. Həmin Məcəllənin 31.2-ci maddəsində göstərilmişdir ki, fiziki və ya vəzifəli şəxslər barəsində inzibati tənbeh tətbiq edilərkən, xətanın xarakteri, inzibati xəta törədən şəxsin şəxsiyyətini xarakterizə edən hallar, onun təqsirinin dərəcəsi, əmlak vəziyyəti, habelə məsuliyyəti yüngülləşdirən və ağırlaşdıran hallar nəzərə alınır. Bundan başqa, məhkəmə cəza təyin edən zaman inzibati xətanın xarakterini, ictimai təhlükəlilik dərəcəsini, həmçinin qeyd olunan əməlin cəmiyyətdə yaratdığı mənfi rezonansı da nəzərə alır. Məhkəmə barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs əməlində məsuliyyətini yüngülləşdirən və ağırlaşdıran hər hansı hal aşkar edilməmişdir. Belə olan halda, Şəxs İXM-in 428.7.1-cı maddəsi ilə təqsirli bilinib, barəsində 1500 (bir min beş yüz) manat cərimə tənbehi tətbiq edilməsi onu qanunlara əməl edilməsi ruhunda tərbiyələndirmək, habelə gələcəkdə yeni inzibati xəta törətməsinin qarşısını almaq kimi inzibati tənbehin məqsədlərinə nail olmaq mümkündür. Göstərilənlərə əsasən və İXM-in 43, 112, 114, 115, 117, 128-130-cu maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə Q ə r a r a a l d ı: Şəxs İXM-in 428.7.1-cı maddəsi ilə təqsirli bilinib, barəsində 1500 (bir min beş yüz) manat məbləğində inzibati cərimə tənbehi tətbiq edilsin. Qərаrın surəti inzibаti xətа törətmiş və protokol tərtib edən şəxsə göndərilsin. Qərаrın icrаsı Bərdə rayon İcra və Probasiya şöbəsinə həvаlə edilsin. Qərarın surəti rəsmi qaydada alındığı gündən 10 (on) gün müddətində Bərdə Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Gəncə Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti və ya protesti verilə bilər. Hakim: Qamət Əbilov