Bərdə Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(021)-205/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bərdə rayonu İş № 3(021)-205/2021 24.02.2021 BƏRDƏ RAYON MƏHKƏMƏSİ Bərdə Rayon Məhkəməsinin hakimi Kərimov Əyyub Vaqif oğlunun sədrliyi, X3 iclas katibliyi, protokol tərtib etmiş şəxs X5, zərərçəkmiş şəxs X2 və barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs iştirаkları ilə, xx.xx.1994-cü ildə, Bərdə rayonu, Kətəlparaq kəndində anadan olmuş, Azərbaycan Respublikasının vətəndaşı, subay, orta təhsilli, işləməyən, Bərdə rayonu, Kətəlparaq kəndində yaşayan Şəxs (AA*******) Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin (bundan sonra İXM) 510 və 535.1-ci maddələrində müəyyən olunmuş inzibati xəta törətməsinə dair Bərdə rayon Polis Şöbəsindən daxil olmuş inzibati xəta haqqında materiala açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə M ü ə y y ə n e t d i: Şəxs barəsində 24.02.2021-ci il tarixdə Bərdə RPŞ-də İXM-nin 510 və 535.1-ci maddəsi ilə MN № ******* saylı inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilmişdir ona görə ki, o, 24.02.2021-ci il tarixdə Bərdə rayonu, Kətəlparaq kəndində ictimai yerdə qonşusu X4 nalayiq sözlərlə söyüb təhqir etmiş, onu nizam intizama dəvət edən polis əməkdaşlarının qanuni tələbinə qəsdən tabe olmamışdır. Bununla da o, İXM-in 510 və 535.1-ci maddəsində nəzərdə tutulan inzibati xətanı törətmişdir. Məhkəmə iclasında protokol tərtib etmiş şəxs Bərdə rayon Polis şöbəsinin sahə rəisi, polis mayoru X5 izahatında göstərdi ki, 23.02.2021-ci il tarixdə axşam saat 23:40 radələrində Bərdə rayonu, Kətəlparaq kənd sakini X1 RPŞ-nin əməkdaşlarına mobil telefon vasitəsilə zəng edərək sərxoş vəziyyətdə olan bir nəfər çəxsin onun qapısını döyüb, ünvanına nalayiq söyüşlər edərək onu narahat etməsini bildirmişdir. Polis əməkdaşları həmin yerə çatdıqda orada Bərdə rayonu, Kətəlparaq kənd sakini Şəxs ictimai qaydanı pozaraq ucadan nalayiq söyüşlər etməsini görmüşlər. Polis əməkdaşları onu nizam-intizama dəvət etsələrdə həmin şəxs polis əməkdaşlarına tabesizlik göstərərək öz qanunsuz hərəkətlərini davam etmiş və polis əməkdaşlarının ünvanına nalayiq söyüşlər işlətmişdir. Polis əməkdaşları həmin şəxsi polis şöbəsinə gətirmiş və Bərdə RPŞ-də 24.02.2021-ci il tarixdə onun tərəfindən Şəxs barəsində MN № ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilmişdir. Odur ki, protokolumu müdafiə edib sonuncunun barəsində qanuni inzibati tənbehin seçilməsini məhkəmədən xahiş etdi. Məhkəmə iclаsındа barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs törətdiyi əməldə özünü qismən təqsirli bilərək bildirmişdir ki, sərxoş olduğu üçün hərəkətlərini xatırlamayır və nə etdiyini bilməmişdir. Törətdiyi əməldən peşmandır. Bir daha belə hallara yol verməyəcəkdir. Nəzərə alınmasını məhkəmədən xahiş etdi. Məhkəmə iclаsındа zərərçəkmiş şəxs X6 çıxış edərək bildirdi ki, ailə üzvləri ilə birlikdə Bərdə rayonu, Kətəlparaq kəndində yaşayır. 23.02.2021-ci il tarixdə həmkəndlisi Şəxs onun evinə gedən qaz borusunu döyərək onun çölə çıxmasını istəmişdiur. O, Nicatın sərxoş olduğu üçün onun yanına çıxmamışdır. Ondan sonra Nicat onu nalayiq sözlərlə söyüb təhqir etmişdir. Məhkəmə tərəfləri dinləyib, iş materiallarını araşdırıb hesаb edir ki, Şəxs İXM-in 510 və 535.1-ci mаddəsində nəzərdə tutulan inzibati xətanı törətmişdir və o, inzibаti qаydаdа məsuliyyətə cəlb оlunmаlıdır. Belə ki, inzibаti işin mаteriаllarına əlаvə edilmiş: Bərdə rayon Polis şöbəsinin sahə rəisi X5 tərəfindən tərtib edilmiş MN № ******* nömrəli protokolda göstərilmişdir ki, 24.02.2021-ci il tarixdə Bərdə rayonu, Kətəlparaq kəndində ictimai yerdə qonşusu X4 nalayiq sözlərlə söyüb təhqir etmiş, onu nizam intizama dəvət edən polis əməkdaşlarının qanuni tələbinə qəsdən tabe olmamışdır. İnzibati işin materiallara əlavə edilmiş Bərdə rayon Polis şöbəsinin sahə rəisi X7 tərəfindən tərtib edilmiş MN № ******* nömrəli protokolun surətindən görünür ki, Şəxs barəsində 24.02.2021-ci il tarixdə İXM-nin 510 və 535.1-ci maddəsi ilə inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilmişdir. İnzibati işin materiallara əlavə edilmiş 24.02.2021-ci il tarixli inzibati qaydad tutma haqqımda protokoldan görünür ki, Şəxs 24.02.2021-ci il saat 01:30-dan inzibati qaydada tutulmuşdur. İXM-in 535.1-ci maddəsinə əsasən, polis işçisi və ya hərbi qulluqçu ictimai qaydanın mühafizə vəzifələrini icra edərkən, onların qanuni tələblərinə qəsdən tabe olmamağa görə fiziki şəxslər iki yüz manat məbləğində cərimə edilir və ya işin halları və pozuntu törədənin şəxsiyyəti nəzərə alınmaqla, bu tədbirlərin tətbiqi kifayət hesab edilmədikdə bir ayadək müddətə inzibati həbs tətbiq olunur. Həmin maddəyə əsasən ictimai qaydanın mühafizə vəzifələrini icra edən polis əməkdaşının qanuni tələblərinə qəsdən tabe olmamaq inzibati məsuliyyətə səbəb olur. Həmçinin, İXM-in 510-cu maddəsinə əsasən, xırda xuliqanlıq, yəni ictimai qaydanı pozan, lakin fiziki şəxslər üzərində zor tətbiq olunması ilə və ya belə zorun tətbiq edilməsi hədəsi ilə, yaxud özgənin əmlakının məhv edilməsi və ya zədələnməsi ilə müşayiət edilməyən hərəkətlərə görə - əlli manatdan yüz manatadək məbləğdə cərimə edilir, işin hallarına görə, pozuntunu törədənin şəxsiyyəti nəzərə alınmaqla, bu tədbirlərin tətbiqi kifayət sayılmadıqda, on beş günədək müddətə inzibati həbs tətbiq olunur. Məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş və mötəbərliliyi məhkəmədə heç bir şübhə doğurmayan sübutlarla müəyyən edilmişdir ki, Şəxs 23.02.2021-ci il tarixdə axşam saat 23:40 radələrində Bərdə rayonu, Kətəlparaq kənd sakini X1 RPŞ-nin əməkdaşlarına mobil telefon vasitəsilə zəng edərək sərxoş vəziyyətdə olan bir nəfər çəxsin onun qapısını döyüb, ünvanına nalayiq söyüşlər edərək onu narahat etməsini bildirmişdir. Polis əməkdaşları həmin yerə çatdıqda orada Bərdə rayonu, Kətəlparaq kənd sakini Şəxs ictimai qaydanı pozaraq ucadan nalayiq söyüşlər etməsini görmüşlər. Polis əməkdaşları onu nizam-intizama dəvət etsələrdə həmin şəxs polis əməkdaşlarına tabesizlik göstərərək öz qanunsuz hərəkətlərini davam etmiş və polis əməkdaşlarının ünvanına nalayiq söyüşlər işlətmişdir. Bununla da o, İXM-in 510 və 535.1-ci maddəsində nəzərdə tutulan inzibati xətanı törətmişdir. İXM-in 76.1-ci maddəsinə əsasən, inzibati xətanın olub-olmamasını, inzibati xəta törədən şəxsin təqsirini və işin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli olan digər halları müəyyən etmək üçün hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) əsaslana bildiyi hər cür faktik məlumatlar inzibati xətalar haqqında işlər üzrə sübutlar sayılır. Bu məlumatlar maddi sübutlarla, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin, zərər çəkmiş şəxsin, şahidlərin izahatları ilə, digər sənədlərlə, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri ilə, ekspertin rəyi ilə, inzibati xəta haqqında protokolla, bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş digər protokollarla müəyyən edilir. Həmin Məcəllənin 84.1-ci maddəsinə əsasən, inzibati xətalar haqqında işlərə baxan hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) işin bütün hallarının məcmusunun hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə baxılmasına əsaslanan öz daxili inamı ilə sübutları qiymətləndirir. Həmin Məcəllənin 84.2-ci maddəsinə əsasən, heç bir sübutun qabaqcadan müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur. Məhkəmə Şəxs məhz hansı tənbehin tətbiq edilməsini müzakirə edərkən onun törətmiş olduğu inzibаti xətаnın xаrаkterini və barəsində inzibati icraat aparılan şəxsin şəxsiyyətini nəzərə alaraq belə qənaətə gəlir ki, onun barəsində inzibati həbs tənbehi tətbiq edilməlidir. Belə ki, İXM-in 2-ci maddəsinə əsasən, Azərbaycan Respublikasının inzibati xətalar qanunvericiliyinin vəzifələri insan və vətəndaş hüquqlarını və azadlıqlarını, onların sağlamlığını, əhalinin sanitariya-epidemioloji salamatlığını, ictimai mənəviyyatı, mülkiyyəti, şəxslərin iqtisadi maraqlarını, ictimai qaydanı və ictimai təhlükəsizliyi, ətraf mühiti, idarəçilik qaydalarını qorumaqdan, qanunçuluğu möhkəmləndirməkdən və inzibati xətaların qarşısını almaqdan ibarətdir. Həmin Məcəllənin 3-cü maddəsində isə göstərilir ki, yalnız bu Məcəllə ilə nəzərdə tutlmuş inzibati xətaların törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizlik) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur və tənbeh edilir. Həmin Məcəllənin 9.1-ci maddəsinə əsasən, inzibati xəta törətmiş şəxs haqqında tətbiq edilən tənbeh ədalətli olmalıdır, yəni inzibati xətaların xarakterinə, onun törədilməsi hallarına və inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinənin şəxsiyyətinə uyğun olmalıdır. Həmin Məcəllənin 21-ci maddəsində isə göstərilmişdir ki, inzibati tənbeh məsuliyyət tədbiridir və inzibati xəta törədən şəxsi qanunlara əməl edilməsi ruhunda tərbiyələndirmək, habelə həm inzibati xəta törətmiş şəxs, həm də başqa şəxslər tərəfindən yeni inzibati xəta törədilməsinin qarşısını almaq məqsədi daşıyır. Həmin Məcəllənin 31.2-ci maddəsində göstərilmişdir ki, fiziki və ya vəzifəli şəxslər barəsində inzibati tənbeh tətbiq edilərkən, xətanın xarakteri, inzibati xəta törədən şəxsin şəxsiyyətini xarakterizə edən hallar, onun təqsirinin dərəcəsi, əmlak vəziyyəti, habelə məsuliyyəti yüngülləşdirən və ağırlaşdıran hallar nəzərə alınır. Həmin Məcəllənin 33.1.2-ci maddəsində göstərilir ki, inzibati xətaya görə inzibati tənbeh almış şəxsin eyni xətanı inzibati tənbeh vermə haqqında qərar qüvvəyə mindiyi gündən bir il ərzində təkrar törətməsi məsuliyyəti ağırlaşdıran hal kimi hesab edilir. Şəxs məsuliyyətini yüngülləşdirən və məsuliyyətinin ağırlaşdıran hal məhkəmə iclasında müəyyən edilməmişdir. Məhkəmə həmçinin bildirir ki, İXM-in 31.4-cü maddəsinə qeyd edilmişdir ki, bu Məcəllənin Xüsusi hissəsində inzibati xətanın törədilməsinə görə müəyyən edilən inzibati tənbehin yalnız yuxarı həddi müəyyən edildikdə, tətbiq edilən inzibati tənbeh onun yuxarı həddinin dörddə birindən az ola bilməz. Belə olan halda, İXM-in 535.1-ci maddəsinin sanksiyasında bir ayadək müddətə inzibati həbs tətbiqi nəzərdə tutulduğundan məhkəmə belə qənaətə gəlir ki, Şəxs İXM-in 535.1-ci mаddəsi ilə təqsirli bilinib, bаrəsində 10 (on) gün müddətinə inzibаti həbs tənbehi tətbiq edilməsi оnu qаnunlаrа əməl edilməsi ruhundа tərbiyələndirmək, hаbelə gələcəkdə yeni inzibаti xətа törətməsinin qаrşısını аlmаq kimi inzibаti tənbehin məqsədlərinə nаil оlmаq mümkündür. Göstərilənlərə əsаsən və İXM-in 43, 112, 114, 115, 117, 128-130-cu mаddələrini rəhbər tutаrаq, məhkəmə Q ə r a r a a l d ı: Şəxs Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 535.1-ci mаddəsi ilə təqsirli bilinib, bаrəsində 10 (on) gün müddətinə inzibаti həbs tənbehi tətbiq edilsin. Həbs etmənin əvvəli 24 fevral 2021-ci il tаrixdən, sааt 01:30-dan hesablansın. Qərаrın surəti inzibаti xətа törətmiş və protokol tərtib edən şəxsə göndərilsin. Qərаrın icrаsı Bərdə rаyоn Polis Şöbəsinə həvаlə edilsin. Qərаrın surəti təqdim edildiyi və yа аlındığı gündən 10 (оn) gün müddətində Gəncə Аpelyаsiyа Məhkəməsinə аpellyаsiyа şikаyəti və yа prоtesti verilə bilər.