Biləsuvar Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(022)-957/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Biləsuvar rayonu İş № 3(022)-957/2025 03.11.2025 BİLƏSUVAR RAYON MƏHKƏMƏSİ Mən, Biləsuvar Rayon Məhkəməsinin hakimi X2, məsləhətçi (iclas katibi) Abdullazadə Həsən Abdulla oğlunun katibliyi ilə, Şəxs, ünvan ünvan 1 **********) barəsində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin (İXM) 485.2-ci maddəsi ilə Azərbaycan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsi Biləsuvar Gömrük İdarəsindən daxil olmuş inzibati xəta haqqında işə baxaraq MÜƏYYƏM ETDİM : Biləsuvar Gömrük İdarəsi Rəsmiləşdirmə Mərkəzindən daxil olmuş 3-33- 1500/013/002705 nömrəli, 07.10. 2025-ci il tarixli raportdan görünür ki, Biləsuvar Gömrük İdarəsinin Rəsmiləşdirmə mərkəzinin bölməsindən daxil olmuş xx.xx.2025-ci il tarixli 3-33- 1500/012/002617, 3-33-1500/012/002619, 3-33-1500/012/002620 nömrəli raportlardan görünür ki, xx.xx.2025-ci tarixli **********9775 sorğu nömrəli gömrük bəyannaməsi ilə bəyan edilən, Şəxs (AZ 1052, Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, Ağa Nemətulla, ev 75, mənzil 24, VÖEN **********) tərəfindən "Aravalı Minerals and smıcal İndustries PVT.LTD" İNDİA-dan xx.xx.2025-ci il tarixdə idxal edilmiş 21429, 62617220 və62510144 nömrə nişanlı vaqonlarla daşınan “mərmər və ertin və ya əhəngli tuf daşı” yükünə dair Azərbaycan Respublikası Gömrük əlləsinin 113.1-ci maddəsi ilə müəyyən olunmuş qaydada mallar gömrük ərazisinə gətirilməzdən əvvəl gömrük orqanlarına elektron formada qısa idxal bəyannaməsi təqdim edilməmişdir. Aparılmış ilkin araşdırma zamanı yuxarıda qeyd olunan 62221429, 7220 və 62510144 nömrə nişanlı vaqonlarla daşınan “mərmər və travertin və ya əhəngli tuf daşı” yüklərinin eyni satıcı tərəfindən ixrac olunduğu, eyni alıcı tərəfindən idxal olduğu, vaqonların eyni vaxtda gömrük ərazisinə daxil olunduğunu, eyni dartıcı notiv tərəfindən gətirildiyi və həmin mallara dair bir qısa idxal bəyannaməsinin verilməli olduğu məlum olmuşdur. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 485.2-ci maddəsində Azərbaycan Respublikasının Gömrük Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş hallarda qısa idxal bəyənnaməsinin mallar gömrük ərazisinə gətirilməzdən əvvəl elektron formada verilməməsinə görə inzibati məsuliyyət nəzərdə tutulmuşdur. Azərbaycan Respublikasının Gömrük Məcəlləsinin 113.1 ci maddəsində “Fiziki şəxslər tərəfindən gömrük sərhədindən kommersiya məqsədləri üçün nəzərdə tutulmayan malların keçirilməsi halları istisna olmaqla, mallar gömrük ərazisinə gətirilməzdən əvvəl gömrük orqanlarına elektron formada qısa idxal bəyannaməsinin verildiyi, qısa idxal bəyannaməsinin verilməməsi bəyannaməçinin inzibati məsuliyyətinə olması, lakin gömrük rəsmiləşdirilməsinin və malların buraxılışının həyata keçirilməsinə mane olmadığı” qeyd edilir. Nəzərə alsaq ki, Şəxs ünvanına “mərmər və travertin və ya əhəngli tuf daşı” yükləri eyni satıcı tərəfindən ixrac olunduğu, alıcı tərəfindən idxal olduğu, vaqonların eyni vaxtda gömrük ərazisinə daxil olduğunu, eyni dartıcı lokomotiv tərəfindən gətirildiyindən həmin yüklərə dair bir qısa idxal bəyannaməsi verilməli idi. Yəni xx.xx.2025-ci il tarixli **********9775 sorğu gömrük bəyannaməsi ilə bəyan edilən 62221429, 62617220 və 62510144 nömrə vaqonlarla daşınan “mərmər və travertin və ya əhəngli tuf daşı” yükləri üçün bir qısa idxal bəyannaməsi mallar gömrük ərazisinə gətirilməzdən əvvəl gömrük orqanlarına elektron formada təqdim edilməli olduğu halda təqdim edilməmişdir. İş materiallarına əlavə edilmiş Dövlət Gömrük Komitəsinin “X1 Sistemi” informasiya resursundan “avtomobil ilə daşınan mallara” dair çıxarışdan görünür ki, 62221429, 62617220 və 62510144 nömrəli vaqonlar ilə hüquqi şəxs Şəxs MMC-nin ünvanına göndərilən mallar 20 sentyabr 2025-ci il tarixdə saat 20:09, 21:09 və 21:09-da “Astara Dəmiryolu” gömrük postundan keçməklə Azərbaycan Respublikası gömrük ərazisinə gətirilmişdir. İş üzrə Dövlət Gömrük Komitəsinin “X1 Sistemi” informasiya resursuna baxış keçirilməsi haqqında protokoldan görünür ki, xarici ticarət iştirakçısı olan hüquqi şəxs Şəxs MMC -nin ünvanına 62221429, 62617220 və 62510144 nömrəli vaqon ilə göndərilmiş “mərmər və travertin və ya əhəngli tuf daşı” yükü 20 sentyabr 2025-ci il tarixdə saat 20:09, 21:09 və 21:09-da “Astara Dəmiryolu” gömrük postundan keçirilməklə Azərbaycan Respublikasının gömrük ərazisinə daxil olmuş və həmin mallar gömrük ərazisinə gətirilməzdən əvvəl elektron formada qısa idxal bəyannaməsi verilməmişdir. Qeyd olunan faktla bağlı 13 oktyabr 2025-ci il tarixdə Biləsuvar Gömrük İdarəsi Əməliyyat və təhgigat şöbəsində hüquqi şəxs Şəxs barəsində İXM-nın 485.2-ci maddəsi ilə 01200-00512/25 saylı inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat başlanmışdır. Buna görə də Şəxs barəsində Biləsuvar Gömrük İdarəsi Əməliyyat və Təhqiqat Şöbəsində xx.xx.2025-ci il tarixdə İXM-in 485.2-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməsi haqqında № 01200-00512/25 EP № ******* saylı inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilmişdir. Barəsində inzibati xəta hqında protokol tərtib edilmiş şəxsə və protokolu tərtib etmiş səlahiyyətli orqana məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə məlumat verilməsinə baxmayaraq, məhkəmə iclasına nümayəndələrini göndərməmiş və gəlməməsinin üzrlü səbəbləri barədə məhkəməyə heç bir məlumat verməmişlər. İnzibati xəta haqqında işin materiallarını tədqiq edərək hesab edirəm ki, toplanmış sübutlarla Şəxs inzibati xətanı törətməsində təqsiri tam sübuta yetir və onun törətdiyi əməl düzgün olaraq İXM-in 485.2-ci maddəsi ilə tövsif olunmuşdur. İnzibati məsuliyyəti istisna edən və icraatı rədd edən hallar yoxdur. Belə ki, İXM-in 485.2-ci maddəsinə əsasən Azərbaycan Respublikasının Gömrük Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş hallarda qısa idxal bəyannaməsinin mallar gömrük ərazisinə gətirilməzdən əvvəl elektron formada verilməməsi inzibati xəta kimi müəyyən edilmişdir. Azərbaycan Respublikası Gömrük Məcəlləsinin 113.1-ci maddəsinə əsasən gömrük sərhədindən kommersiya məqsədləri üçün nəzərdə tutulmayan malların keçirilməsi halları istisna olmaqla, mallar gömrük ərazisinə gətirilməzdən əvvəl gömrük orqanlarına elektron formada qısa idxal bəyanaməsi verilir. Qısa idxal bəyannaməsinin verilməməsi bəyannaməçinin inzibati məsuliyyətinə səbəb olur, lakin gömrük rəsmiləşdirilməsinin və malların buraxılışının həyata keçirilməsinə mane olmur. Qısa idxal bəyannaməsinin formasını beynəlxalq standartlar ilə ticarət təcrübəsi nəzərə alınmaqla müvafiq icra hakimiyyəti orqanı müəyyən edir. “Gömrük sərhəddindən keçirilən malların və nəqliyyat vasitələrinin bəyan edilməsi qaydaları” haqqında Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 22 iyul 2014-cü il tarixli 263 saylı qərarına görə fiziki şəxslər tərəfindən gömrük sərhəddindən kommersiya məqsədləri üçün nəzərdə tutulmayan malların keçirilməsi halları istisna olmaqla, mallar gömrük ərazisinə gətirilməzdən əvvəl gömrük orqanlarına elektron formada qısa idxal bəyannaməsi verilir. Qısa idxal bəyannaməsinin verilməməsi bəyannaməçinin inzibati məsuliyyətinə səbəb olur, lakin gömrük rəsmilşdirilməsinin və malların buraxılışının həyata keçirilməsinə mane olmur. İXM-in 18.5-ci maddəsinə əsasən hüquqi şəxs barəsində inzibati tənbeh yalnız hakim tərəfindən tətbiq edilir. İXM-in 25.4-cü maddəsinə əsasən manatla hesablanan və inzibati xətaya görə fiziki şəxsdən alınan inzibati cərimənin məbləği beş min manatdan, vəzifəli şəxsdən alınan inzibati cərimənin məbləği on min manatdan, hüquqi şəxsdən alınan inzibati cərimənin məbləği əlli min manatdan artıq ola bilməz. Məsuliyyəti yüngülləşdirən və ağırlaşdıran hallar müəyyən olunmamışdır. İXM-in 21-ci maddəsinə görə, inzibati tənbeh məsuliyyət tədbiridir və inzibati xəta törədən şəxsi qanunlara əməl edilməsi ruhunda tərbiyələndirmək, habelə həm inzibati xəta törətmiş şəxs, həm də başqa şəxslər tərəfindən yeni inzibati xəta törədilməsinin qarşısını almaq məqsədi daşıyır. İnzibati xətanın xarakterini nəzərə alaraq məhkəmə hesab edir ki, inzibati xəta törətmiş Şəxs MMC barəsində cərimə növündə inzibati tənbeh tətbiq edilməsi barədə qərar çıxarılmalıdır. İXM-in 114.1.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta haqqında işə baxılarkən inzibati tənbeh vermə haqqında qərar çıxarılır. Yuxarıda qeyd edilənlərə əsasən və İXM-in 30, 34, 114.1.1, 115, 129 və 130-cu maddələrini rəhbər tutaraq QƏRARA ALDİM: Şəxs (VÖEN **********) Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 485.2-ci maddəsi ilə təqsirli bilinsin və barəsində 1500 (bir min beş yüz) manat məbləğində inzibati cərimə növündə inzibati tənbeh tədbiri tətbiq edilsin. Qərarın surəti rəsmi qaydada verildiyi vaxtdan 10 (on) gün müddətində işə baxan Biləsuvar Rayon Məhkəməsi vasitəsilə və ya birbaşa Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti və ya protesti verilə bilər. X4