İmişli Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(036)-699/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR İmişli rayonu İş № 3(036)-699/2025 10.03.2025 İMİŞLİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Mahmud Orxan Əlövsət oğlunun sədrliyi, Balacayev Elməddin Xudan oğlunun katibliyi, İnzibati xəta haqqında protokolu tərtib edən İmişli rayon İcra və probasiya şöbəsinin icra məmuru X3, Barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs iştirakı ilə, 22 avqust 1981-ci il tarixdə İmişli rayonu, Sarıxanlı kəndində doğulmuş, Azərbaycan Respublikasının vətəndaşı, evli, orta təhsilli, işləməyən, İmişli rayonu, Sarıxanlı kəndində qeydiyyatda olmaqla yaşayan Şəxs Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsi ilə tənbeh tədbirinin tətbiq edilməsinə dair İmişli rayon İcra və probasiya şöbəsindən daxil olmuş inzibati xəta haqqında materiala açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏNETDİ: Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsi ilə ondan ötrü inzibati xəta haqqında Protokol tərtib olunmuşdur ki, X1 xeyrinə xx.xx.2019-cu il tarixli Y20K5703601 saylı müqaviləsi üzrə 34 manat əsas borc, 10 manat dəbbə pulu, xx.xx.2019-cu il tarixli Y20K5758442 saylı müqavilə üzrə 195 manat əsas borc, 59 manat dəbbə pulu, xx.xx.2020-ci il tarixli Y20K5817689 saylı müqaviləsi üzrə 1000 manat əsas borc, 300 manat dəbbə pulu və xx.xx.2020-ci il tarixli Y20K5851250 saylı alğı-satqı müqaviləsi üzrə 321 manat əsas borc, 96 manat dəbbə pulu və 41 manat dövlət rüsumu olmaqla, cəmi 2056 manat məbləğində pul vəsaiti tutulması barədə İmişli Rayon Məhkəməsinin e-2(036)-1915/2023 saylı, xx.xx.2023-cü il tarixli icra sənədini üzrsüz səbəbdən icra etməmiş və cəmi 2056 (iki min əlli altı) manat borcu qalmaqdadır. İmişli rayon icra və probasiya şöbəsinin icra məmuru X4 izahat verərək göstərdi ki, borclu Şəxs İmişli Rayon Məhkəməsinin e-2(036)-1915/2023 saylı, xx.xx.2023-cü il tarixli icra sənədini icra etməmiş, dəfələrlə xəbərdarlıq edilməsinə baxmayaraq icra məmurunun qanuni tələblərini yerinə yetirməmişdir, aliment borcunun ödənilməsi üçün heç bir hərəkət etmir və üzərinə düşən vəzifəsini icra etməmişdir. Lakin, borclu maddi vəziyyəti aşağı olduğundan icra sənədinin icrasını tam təmin edə bilmədiyini bildirmişdir. Odur ki, borclu Şəxs barəsində İXM-nin 528.1-ci maddəsi ilə protokol tərtib edilərək məhkəməyə göndərilmişdir və hal-hazırda borclu borcundan ödəniş etmişdir. Hazırda 1856 (bir min səkkiz yüz əlli altı) manat qalıq borcu qalmışdır. Lakin hazırda tələbkarla razılaşdıqlarını bildirmiş və qərarı məhkəmənin mülahizəsinə buraxdığını bildirmişdir. Məhkəmə iclasında barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməkdə özünü təqsirli bilərək izahatında göstərmişdir ki, X1 xeyrinə xx.xx.2019-cu il tarixli Y20K5703601 saylı müqaviləsi üzrə 34 manat əsas borc, 10 manat dəbbə pulu, xx.xx.2019-cu il tarixli Y20K5758442 saylı müqavilə üzrə 195 manat əsas borc, 59 manat dəbbə pulu, xx.xx.2020-ci il tarixli Y20K5817689 saylı müqaviləsi üzrə 1000 manat əsas borc, 300 manat dəbbə pulu və xx.xx.2020-ci il tarixli Y20K5851250 saylı alğı-satqı müqaviləsi üzrə 321 manat əsas borc, 96 manat dəbbə pulu və 41 manat dövlət rüsumu olmaqla, cəmi 2056 manat məbləğində pul vəsaiti tutulması barədə İmişli Rayon Məhkəməsinin e-2(036)-1915/2023 saylı, xx.xx.2023-cü il tarixli icra sənədi üzrə tələbi ödəməməsi üzrsüz səbəbdən olmamışdır. İcra sənədi üzrə olan borcunu ödəməkdən imtina etməmiş və tərəfindən müəyyən məbləğdə ödəniş edilmişdir. Lakin maddi imkanı zəif olduğundan borcunu tam olaraq bağlaya bilməmişdir. Həmçinin tərəfindən bu gün borcundan 200 manat məbləğində ödəniş edilmiş və qalan hissəsi də hər ay ödəyəcəkdir. Odur ki, o, qeyd olunanların nəzərə alınaraq barəsində aparılan inzibati işin icraatına xitam verilməsi barədə qərar çıxarılmasını məhkəmədən xahiş etmişdir. İş materiallarında olan və məhkəmə baxışında tədqiq edilmiş: İmişli Rayon Məhkəməsinin e-2(036)-1915/2023 saylı, xx.xx.2023-cü il tarixli icra qeydindən görünür ki, cavabdeh Şəxs xx.xx.2019-cu il tarixli Y20K5703601 saylı müqaviləsi üzrə 34 manat əsas borc,10 manat dəbbə pulu, xx.xx.2019-cu il tarixli Y20K5758442 saylı müqavilə üzrə 195 manat əsas borc, 59 manat dəbbə pulu, xx.xx.2020-ci il tarixli Y20K5817689 saylı müqaviləsi üzrə 1000 manat əsas borc, 300 manat dəbbə pulu və xx.xx.2020-ci il tarixli Y20K5851250 saylı alğı-satqı müqaviləsi üzrə 321 manat əsas borc, 96 manat dəbbə pulu və 41 manat dövlət rüsumu olmaqla, cəmi 2056 manat məbləğində pul vəsaiti tutulub iddiaçı X2 xeyrinə ödənilməsi qət edilmişdir; İşdə olan xx.xx.2023-cü il tarixli icraata başlamaq haqqında qərardan görünür ki, İmişli Rayon Məhkəməsinin e-2(036)-1915/2023 saylı, xx.xx.2023-cü il tarixli icra sənədi üzrə icraata başlanılmışdır; İşdə olan xx.xx.2023-cü il tarixli bildirişdən görünür ki, İmişli Rayon Məhkəməsinin e- 2(036)-1915/2023 saylı, xx.xx.2023-cü il tarixli icra sənədinin könüllü icrası üçün borcluya 10 müddət verilmişdir; İşdə olan İmişli rayon İcra və Probasiya şöbəsinin xx.xx.2025-ci il tarixli qərarından görünür ki, icra tədbirləri nəticəsində borclu Şəxs barəsində axtarış elan edilmişdir; İşdə olan X1 xx.xx.2023-cü il tarixli ərizəsindən görünür ki, İmişli Rayon Məhkəməsinin e-2(036)-1915/2023 saylı, xx.xx.2023 saylı icra sənədinə əsasən borclu Şəxs tərəfindən borcundan 200 manat ödəniş etmiş qalan hissəsini isə hər ay 100 (bir yüz) manat ödəmək şərti ilə aralarında razılığa gəlmişlər; Tələbkar tərəfindən məhkəməyə təqdim edilmiş ərizədən görünür ki, tələbkar borclu barəsində hər hansı tədbir göürlməməsini və qarşılıqlı razılaşdıqlarını bildirmişdir. İşdə olan Elektron İcra Sistemindən çıxarışdan görünür ki, Şəxs heç bir yerdə işləmir və adına hər hansı daşınmaz əmlak və dövlət qeydiyyatın alınmalı daşınar əmlakı yoxdur. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 125-ci maddəsinin Vİİ bəndi ilə müəyyən edilmişdir ki, məhkəmə icraatı həqiqətin müəyyən edilməsini təmin etməlidir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin: 8.2-ci maddəsinə əsasən inzibati məsuliyyətə cəlb olunmuş şəxs öz təqsirsizliyini sübut etməyə borclu deyildir. 8.3-cü maddəsinə əsasən isə inzibati məsuliyyətə cəlb olunan şəxsin təqsirli olması barəsində olan şübhələr onun xeyrinə həll olunur. 53.1.2-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta tərkibi olmadıqda inzibati xətalar haqqında işlər üzrə icraat başlanıla bilməz, başlanmış icraata isə xitam verilir; 84.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlərə baxan hakim, kollegial orqanın üzvü, vəzifəli şəxs işin bütün hallarının məcmusunun hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə baxılmasına əsaslanan öz daxili inamı ilə sübutları qiymətləndirir. 105.1-ci maddəsinə əsasən Məcəllənin 53-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hallardan hər hansı biri olduqda, icraatında inzibati xəta haqqında iş olan hakim və ya səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) inzibati xəta haqqında işin icraatına xitam verilməsi haqqında qərar qəbul edir; 114.2.1-ci maddəsinə əsasən Məcəllənin 53-cü maddəsində nəzərdə tutulan hallardan biri mövcud olduqda inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsi haqqında qərar qəbul edilir. 528.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə və ya digər orqanların qərarlarının icrası ilə əlaqədar icra məmurunun qanuni tələblərinin yerinə yetirilməməsinə və ya icra məmuru tərəfindən müəyyən olunmuş müddətdə borclunu müəyyən hərəkətləri etməyə və ya müəyyən hərəkətləri etməkdən çəkinməyə məcbur edən icra sənədinin üzrsüz səbəbdən icra edilməməsinə görə - fiziki şəxslər beş yüz manatdan min manatadək məbləğdə cərimə edilir və ya işin hallarına görə, pozuntunu törədənin şəxsiyyəti nəzərə alınmaqla, bir ayadək müddətə inzibati həbs tətbiq olunur, vəzifəli şəxslər min iki yüz manatdan iki min beş yüz manatadək məbləğdə, hüquqi şəxslər üç min manatdan beş min manatadək məbləğdə cərimə edilir; “İcra haqqında” Qanunun 82.1-ci maddəsinə görə borclunu müəyyən hərəkətləri etməyə və ya müəyyən hərəkətləri etməkdən çəkinməyə məcbur edən icra sənədi icra məmuru tərəfindən müəyyən olunmuş müddətdə üzrsüz səbəbdən icra olunmadıqda, icra məmuru borclunun Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə nəzərdə tutulmuş qaydada inzibati məsuliyyətə cəlb olunması üçün inzibati xəta haqqında protokol tərtib edir və onu işin digər materialları ilə birlikdə müvafiq məhkəməyə göndərir. Həmçinin icra məmuru tərəfindən borcluya icra üçün yeni müddət təyin edilir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsinin həmin Məcəllənin 9.2 və 35-ci maddələri baxımından şərh edilməsinə dair Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun 04 sentyabr 2018-ci il tarixli qərarında qeyd edilmişdir ki, İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 9-cu maddəsində təsbit edilmiş ədalətlilik prinsipinə görə, inzibati xəta törətmiş şəxs haqqında tətbiq edilən tənbeh ədalətli olmalıdır, yəni inzibati xətaların xarakterinə, onun törədilməsi hallarına və inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinənin şəxsiyyətinə uyğun olmalıdır. İnzibati Xətalar Məcəlləsində təsbit edilən ədalətlilik prinsipi özünün fərqləndirici meyarı ilə inzibati xəta sayılan əməl və başqa hüquq pozuntuları arasında sərhəd müəyyən edir. Bu prinsip inzibati xəta sayılan əmələ görə qanun qarşısında xəta törətmiş hər bir şəxsin məsuliyyətini müəyyən etməklə, inzibati məsuliyyətin həcminin mütənasibliyini müəyyənləşdirir. İnzibati xətanın növlərinə görə tənbeh nəzərdə tutan maddələr isə ədalətlilik prinsipini rəhbər tutaraq fərdiləşdirici ölçüləri müəyyən edir. İnzibati xəta haqqında protokolu, icra məmurunun, tələbkarın və barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin izahatlarını, eləcədə inzibati materialda olan sənədləri nəzərə alıb iş üzrə sübutları qiymətləndirərək məhkəmə hesab edir ki, Azərbaycan Respublikası İXM-nin 528.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın Şəxs tərəfindən törədilməsi məhkəmə iclasında öz təsdiqini tapmamışdır. Qanunun müddəasına görə icra sənədinin üzrsüz səbəbdən icra edilməməsi inzibati məsuliyyətə səbəb olur. Borclunun isə icra sənədi üzrə olan borcunu ödəməkdən yayınması hazırki iş üzrə istisna olunur. Belə ki, məhkəmə baxışında müəyyən edilmişdir ki, Şəxs tərəfindən icra sənədi üzrə olan borcundan X2 xeyrinə borcundan 200 (iki yüz) manat məbləğində ödəniş edilmiş və qalan hissəsi də yaxın günlərə ödəniləcəkdir. Tələbkar tərəfindən məhkəməyə təqdim edilmiş ərizədən görünür ki, tələbkar borclu barəsində hər hansı tədbir görülməməsini və qarşılıqlı razılaşdıqlarını bildirmişdir. Yuxarıda sadalanan qanunun tələbləri və işin həqiqi halları baxımından məhkəmə belə qənaətə gəlir ki, barəsində inzibati icraat aparılan şəxsə istinad olunan maddənin dispozisiyasına əsasən icra sənədinin borclu tərəfindən üzrsüz səbəbdən icra edilməməsi inzibati məsuliyyətə səbəb olduğundan, hazırkı halda isə borclu Şəxs tərəfindən icra sənədi üzrə ödənişin edilməsi qismən təmin olunmaqla icra sənədinin üzrsüz səbəblərdən icra edilməməsi halının mövcudluğu istisna olunduğundan Şəxs Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsi ilə təqsirləndirilməsinə dair inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata əməlində inzibati xəta tərkibi olmadığından xitam verilməlidir. Göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 43, 48-51, 53, 114, 15, 128-130-cu maddələrini rəhbər tutaraq QƏRARAALDİ: Şəxs Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulan inzibati xətanı törətməsinə dair iş üzrə icraata barəsində inzibati icraat aparılan şəxsin əməlində inzibati xəta tərkibi olmadığından xitam verilsin. Qərarın surəti təqdim edildiyi və ya alındığı gündən 10 (on) gün müddətində İmişli rayon Məhkəməsi vasitəsilə və ya birbaşa Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim Orxan Mahmud