Lənkəran Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(049)-261/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Lənkəran şəhəri İş № 3(049)-261/2025 30.04.2025 LƏNKƏRAN RAYON MƏHKƏMƏSİ Lənkəran Rayon Məhkəməsinin hakimi Ağabəyov Nicat Rauf oğlunun sədrliyi, Qənbərov Mirnamiq Nazim oğlunun katibliyi, Şikayət vermiş şəxs X1 iştirakı ilə, X1 Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirliyi Baş X8 İdarəsinin 13 mart 2025-ci il tarixli inzibati tənbeh vermə haqqında qərarından verdiyi şikayətə baxaraq, müəyyən etdi: X4 ərizə ilə Lənkəran Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirliyi Baş X8 İdarəsinin MİS-nin xx.xx.2025-ci il tarixli, EQ 26623790 saylı protokolu əsasında qəbul edilmiş xx.xx.2025-ci il tarixli inzibati tənbeh vermə haqqında qərarın ləğv edilməsi və inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsini xahiş etmişdir. Şikayət onunla əsaslandırılmışdır ki, xx.xx.2025-ci il tarixli mübahisələndirdiyi qərarda qeyd olunmuşdur ki, eyni tarixli EQ 26623790 saylı protokol əsasında müəyyən edilmişdir ki, o, xx.xx.2025-ci il tarixdə saat 08:47-də M-3, E-119, AH-8 Ələt-Astara-İran yolunun 199cu kilometrliyində mülkiyyətində olan KİA SORENTO MİNİK MARKALİ, ** UG *** dövlət qeydiyyat nişanlı avtomobili idarə edərkən yolda müəyyən edilmiş hərəkət sürətini 21-40 km/saat həddində aşdığıma görə İXM-nin 328.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətmişdir. Buna görə də ona 50 manat məbləğində cərimə növündə inzibati tənbeh tətbiq edilmişdir və bundan əlavə 2 bal sürücülük vəsiqəsinə cərimə balı tətbiq edilmişdir. Aşağıdakı əsaslara görə hesab edir ki, həmin qərar tamamilə əsassız və qanunsuzdur və mənim əməlimdə inzibati xəta tərkibi mövcüd deyildir: Belə ki, özü Lənkəran rayonu, Şağlaser kəndində yaşayır və Azərbaycan Respublikasının Vəkillər Kollegiyasının üzvüdür. Lənkəran rayon Vəkil Bürosunda vəkillik fəaliyyəti ilə məşğul olur. xx.xx.2025-ci il tarixdə saat 11:00-da Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinin icraatında olan iddiaçı X2 cavabdeh X3 qarşı pul tələbinə dair tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayətinə baxılması ilə bağlı məhkəmə baxışı iclasında iştirak etmişdir. Apellyasiya şikayəti təmin edilməklə Lənkəran rayon məhkəməsinin qətnaməsi ləğv edilmişdir (e-məhkəmə sistemindən məhkəmə iclasının vaxtını şikayətə əlavə edirəm). Həmin iclasda təmsil etdiyi şəxslə birlikdə saat 08:55 radələrində Lənkəran rayonu, Girdəni kəndindən (Dəmirağac marketin yaxınlığı) mülkiyyətində olan avtomobillə Şirvana şəhərinə yola düşmüşlər. Məhkəmə iclasında da iştirak etdikdən sonra Lənkəran şəhərinə qayıtmışlar. Qərarda inzibati xəta hadisəsinin baş verdiyi yer M-3, E-119, AH-8 Ələt-Astara-İran yolunun 199-cu kilometrliyi göstərilsə də həmin vaxt o, idarə etdiyi avtomobillə qeyd olunan ərazidə olmamışdır. Belə ki, xx.xx.2025-ci il tarixdə saat 11:00-da Nizami Rayon Məhkəməsində məhkəmə iclasında, 14:10-da Lənkəran Ağır Cinayətlər Məhkəməsində məhkəmə iclasında, 15:50də Lənkəran Ağır Cinayətlər Məhkəməsində məhkəmə iclasında 17:30-da Lənkəran Ağır Cinayətlər Məhkəməsində məhkəmə iclasında iştirak etmişdir. (e-məhkəmə sistemindən məhkəmə iclaslarının vaxtını şikayətə əlavə edir). xx.xx.2025-ci il tarixdə saat 10-11 radələrində xx.xx.2025-ci il tarixdə Şirvan Apellyasiya Məhkəməsində təmsil edəcəyi şəxslə vatsap ani mesajlaşma şəbəkəsi ilə yazışmaları (səs yazıları) və yuxarıda qeyd olunan məhkəmə iclasları bir daha 12 mart 2025-ci il tarixdə saat 14:10-dan etibarən 13 mart 2025-ci il tarixə saat 09:00-a kimi onun Lənkəran rayon ərazisində olduğunu təsdiq edir. Yazışmalarda təmsil edəcəyi şəxslə 13 mart 2025-ci il tarixdə saat 08:30 radələrində Lənkəran rayonu, Girdəni kəndi ərazisində görüşməklə Şirvan şəhərinə yola düşməyi barədə razılaşdıqları öz əksini tapır (həmin yazışmaları CD diskdə şikayətə əlavə edir). Bütün bu sadaladıqları onun inzibati xətanın baş verdiyi vaxt Lənkəran rayonu ərazisində olduğunu təsdiq edir. Məhkəmə iclasında şikayət vermiş şəxs X4 şikayətin dəlillərinə uyğun çıxış edərək inzibati tənbeh vermə haqqında qərarın ləğv edilməsini məhkəmədən xahiş etdi. Məhkəmə iclasının yeri və vaxtı barədə, habelə iş üzrə sübutları təqdim edilməsi üçün məhkəmə bildirişi poçt vasitəsi ilə xx.xx.2025 və xx.xx.2025-ci il tarixlərdə qərarından şikayət verilən Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirliyi Baş X8 İdarəsinə çatdırılmasına baxmayaraq qərarından şikayət verilən orqanın nümayəndəsi məhkəmə iclasına gəlməmiş, gəlməməsi barədə məhkəməyə rəsmi məlumat verməmişdir. Məhkəmə, qərarından şikayət verilən orqanı məhkəmə iclası barədə məlumatlandırılmış hesab edərək şikayətə onun nümayəndəsinin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün saymışdır. Məhkəmə, şikayət verən şəxsi dinləyib, şikayəti və materialları nəzərdən keçirərək hesab edir ki, şikayət təmin edilməlidir. Belə ki, şikayətə əlavə edilmiş Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirliyi Baş X8 İdarəsinin 13 mart 2025-ci il tarixli, EQ 26623790 nömrəli protokol üzrə qəbul edilmiş inzibati tənbeh vermə haqqında qərardan görünür ki, X4 İXM-nin 328.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməsinə görə 50 manat məbləğində inzibati cərimə edilmişdir. Şikayətə əlavə edilmiş CD diskdən görünür ki, **-UG-*** dövlət qeydiyyat nişanlı “KİA-Sorento” minik markalı avtomobilinə dair videoda həmin görüntülərin YPX avtomobili tərəfindən hansı ərazidə çəkilməsinə dair foto və videolarda hər hansı qeyd yoxdur. İXM-nin 328.2-ci maddəsinin tələbinə görə yolda müəyyən edilmiş hərəkət sürətini 10- 20 km/saat həddində aşmağa görə- əlli manat məbləğində cərimə edilir. İXM-in 76.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətanın olub-olmamasını, inzibati xəta törədən şəxsin təqsirini və işin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli olan digər halları müəyyən etmək üçün hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) əsaslana bildiyi hər cür faktik məlumatlar inzibati xətalar haqqında işlər üzrə sübutlar sayılır. Bu məlumatlar maddi sübutlarla, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin, zərər çəkmiş şəxsin, şahidlərin izahatları ilə, digər sənədlərlə, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri ilə, ekspertin rəyi ilə, inzibati xəta haqqında protokolla, bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş digər protokollarla müəyyən edilir. İXM-nin 80.2-ci maddəsinə əsasən sənədlər yazılı və ya digər formada müəyyən edilmiş məlumatları özündə əks etdirə bilər. Fotoşəkillər, səsyazma və ya videoyazı materialları, məlumat bazası və məlumat bankı və digər məlumatları olan müvafiq daşıyıcılar sənədlər hesab olunur. İXM-nin 61.1.9-cu maddəsinə əsasən barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin yol hərəkəti qaydaları, yol hərəkəti təhlükəsizliyinin təmin edilməsi və avtomobil yollarından istifadə qaydaları əleyhinə olan inzibati xəta xüsusi texniki vasitələrin köməyi ilə aşkar edildikdə, nəqliyyat vasitəsinin dövlət qeydiyyat nişanının nömrəsi, inzibati xəta sürət həddinin aşılması ilə əlaqədar olduqda sürətölçən cihazın göstəricisi, inzibati xətanın törədilmə yeri və tarixi barədə məlumatlar göstərilməklə, inzibati xətanın törədildiyi anın fotoşəklini almaq hüququ vardır. İXM-nin 93.2-ci maddəsinə əsasən nəqliyyat vasitəsinə baxış fasiləsiz videoçəkiliş aparılmaqla nəqliyyat vasitəsi sahibinin iştirakı ilə həyata keçirilir. İXM-nin 93.3-1-ci maddəsinə əsasən nəqliyyat vasitəsinə baxış haqqında protokolda fasiləsiz videoçəkilişdən istifadə barədə müvafiq qeyd aparılır və videoçəkilişi əks etdirən məlumat daşıyıcısı həmin protokola əlavə edilir. İXM-nin 122.1-ci maddəsinin tələbinə görə Bu Məcəllənin 327.1 - 327.5, 328, 329.1, 329.2, 330, 339.1-1, 346, 346-1, 353.1, 353.2, 353.4, 353.5 və 469.3-cü maddələrində nəzərdə tutulmuş xətalar foto və ya video qeydiyyat funksiyalarına malik xüsusi texniki vasitələrin köməyi ilə aşkar edildikdə, xüsusi texniki vasitələrin məlumatları müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqanın (qurumun) müvafiq informasiya sisteminin proqram təminatı əsasında real vaxt rejimində elektron formada birbaşa həmin informasiya sisteminə ötürülür, inzibati xətanı törətmiş şəxsin iştirakı olmadan real vaxt rejimində, “Elektron imza və elektron sənəd haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə müəyyən edilmiş qaydada elektron sənəd şəklində inzibati tənbeh vermə haqqında elektron qərar çıxarılır və həmin informasiya sisteminin müvafiq səlahiyyətli əməkdaşının elektron imzası ilə təsdiqlənir. Təsdiq edilmiş həmin qərar real vaxt rejimində, xüsusi texniki vasitələrin məlumatları əlavə edilməklə, elektron qaydada müvafiq icra hakimiyyəti orqanının informasiya sisteminə göndərilir. Bu Məcəllənin 346- 1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətaların törədilməsi barədə təsdiq edilmiş qərarlar real vaxt rejimində həmçinin müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqanın (qurumun) müvafiq informasiya sisteminə göndərilir. “Yol hərəkəti haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanunun 83-cü maddəsinin İİ hissəsinə əsasən yollarda hərəkət təhlükəsizliyinin təmin edilməsinə nəzarət Azərbaycan Respublikasının müvafiq icra hakimiyyəti orqanının əməkdaşları tərəfindən stasionar və digər postlarda, eləcə də xüsusi avadanlığı olan nəqliyyat vasitələrində və ya xüsusi texniki vasitələrin tətbiqi ilə həyata keçirilir. Yol hərəkəti qaydaları, yol hərəkəti təhlükəsizliyinin təmin edilməsi və avtomobil yollarından istifadə qaydaları əleyhinə olan inzibati xətaların aşkarlanmasında istifadə olunan, foto və ya video qeydiyyat funksiyalarına malik xüsusi texniki vasitələr müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqanın (qurumun) müvafiq informasiya sisteminə inteqrasiya olunmalıdır. Göründüyü kimi qanunvericilik konkret olaraq yol hərəkəti təhlükəsizliyi əleyhinə törədilmiş inzibati xətaların aşkar edilməsini videomüşahidə aparılmaqla müəyyən edilməsini, habelə vizual müşahidə nəticəsində aşkar edildikdə belə həmin halların xüsusi texniki vasitələr vasitəsi ilə inteqrasiyasını təsbit etmişdir. Məhkəmə iclasında araşdırılan şikayətdən müəyyən olunur ki, şikayət verən şəxs inzibati xətanən baş verməsi yerinin düzgün göstərilmədiyini, ona təqdim edilmiş foto və videolardakı ərazinin başqa ərazi olduğunu bildirmişdir. Məhkəmə tərəfindən şikayət verilən orqanın nümayəndəsinə iş üzrə sübutları- konkret halda videogörünütünü təqdim etməsi təklif edilmiş, lakin sübutların məhkəməyə təqdim edilməməsi ilə yanaşı qərar qəbul edən orqanın nümayəndəsi də məhkəmədə iştirak etməmişdir. Məhkəmə hesab edir ki, hazırkı vəziyyətdə, yəni inzibati xətanın törədildiyi yer mübahisələndirildiyindən inzibati xətaya görə inzibati tənbeh vermə qərarının qüvvədə saxlanılması qanunvericilik baxımından da yolverilməzdir. İXM-nin 134.1.4-cü maddəsinə əsasən bu Məcəllənin 135.1.1 və 135.1.6-cı maddələri ilə müəyyən edilmiş hallarda qərarın ləğv edilməsi və inzibati xəta haqqında işin yenidən baxılmaq üçün hakimə, səlahiyyətli orqana (vəzifəli şəxsə) göndərilməsi haqqında qəra qəbul edilir. Qeyd olunanları nəzərə alaraq və qanunvericiliyin göstərilən müddəalarını rəhbər tutaraq məhkəmə belə nəticəyə gəlir ki, şikayət qismən təmin edilməli, Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirliyi Baş X8 İdarəsinin MİS-nin xx.xx.2025-ci il tarixli, EQ 26623790 saylı protokolu əsasında qəbul edilmiş xx.xx.2025-ci il tarixli inzibati tənbeh vermə haqqında qərarı ləğv edilməli, inzibati xəta haqqında iş yenidən baxılmaq üçün Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirliyi Baş X8 İdarəsinə göndərilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə və Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 128- 137-ci maddərini rəhbər tutaraq, Qərara aldı: X1 şikayəti qismən təmin edilsin. Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirliyi Baş X8 İdarəsinin MİS-nin xx.xx.2025-ci il tarixli, EQ 26623790 saylı protokolu əsasında qəbul edilmiş xx.xx.2025-ci il tarixli inzibati tənbeh vermə haqqında qərarı ləğv edilsin, inzibati xəta haqqında iş yenidən baxılmaq üçün Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirliyi Baş X8 İdarəsinə göndərilsin. Qərarın surəti rəsmi qaydada verildiyi vaxtdan 10 (on) gün müddətində işə baxan Lənkəran Rayon Məhkəməsi vasitəsilə və ya birbaşa Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti və ya protesti verilə bilər. Hakim Nicat Ağabəyov