Mingəçevir Şəhər Məhkəməsi Qərar — İş №3(051)-116/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Mingəçevir şəhəri İş № 3(051)-116/2025 21.02.2025 MİNGƏÇEVİR ŞƏHƏR MƏHKƏMƏSİ Hakim Cəbrayılzadə Elza Vaqif qızının sədrliyi Nəzirov Elzamin Çingiz oğlunun katibliyi ilə, Barəsində qərar çıxarılmış X4 iştirakı ilə, X4 Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 353.2-ci maddəsi ilə inzibati tənbeh vermə haqqında xx.xx.2025-ci il tarixli EQ 25668976 saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərarından barəsində qərar çıxarılmış şəxs tərəfindən verilmiş şikayətə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏNETDİ: DİN BDYPİ X3 inspektorunun xx.xx.2025-ci il tarixli EQ 25668976 saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərarı ilə X6 Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 353.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinərək 600 manat məbləğində inzibati cərimə edilmişdir. Barəsində qərar çıxarılmış X6 inzibati tənbeh vermə haqqında xx.xx.2025-ci il tarixli EQ 25668976 saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərarın ləğv edilməsi barədə şikayət ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. Şikayət onunla əsaslandırılmışdır ki, o, etibarnamə ilə idarə etdiyi **-SF-*** dövlət qeydiyyat nişanlı “Mercedes Benz 4140B Xüsusi. Təy” markalı avtomobillə xx.xx.2025-ci il tarixdə saat 22:45-də Qaradağ rayonu Səngəçal qəsəbəsi ərazisində Bakı istiqamətində hərəkətdə olarkən barəsində DİN BDYPİ X5 tərəfindən AR İXM-in 353.2-ci maddəsi ilə inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilərək 600 manat məbləğində inzibati cərimə tətbiq edilməsi barədə qərar qəbul edilmişdir. Sözügedən inzibati protokol və qərarla razı deyil. Qərar tam əsassız və hüquqa ziddir. Belə ki, onun tərəfindən təqdim edilmiş sənədlərdən və **-SF-*** dövlət qeydiyyat nişanlı “Mercedes Benz 4140B Xüsusi.Təy” markalı avtomobilin foto şəkillərindən də göründüyü kimi sözügedən avtomobil xüsusi təyinatlı avtomobildir. Bu avtomobilin xüsusi təyinatlı olması onun texniki pasportunda da aydın şəkildə yazılmışdır. Bu avtomobil yük avtomobili deyil və yük daşıma qabiliyyəti yoxdur. Sözügedən **-SF-*** dövlət qeydiyyat nişanlı “Mercedes Benz 4140B Xüsusi.Təy” markalı avtomobil xüsusi təyinatlı avtomobil olmaqla beton nasosudur (pompa). Sözügedən avtomobilə yük vurulması mümkün deyil və bunu yol inspektorları özləri də yaxşı bilirlər. Xüsusi təyinatlı yazılmasının da əsas məqsədi yük avtomobillərindən fərqli olmasıdır. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 353.2-ci maddəsinə əsasən İriqabaritli və ya ağırçəkili nəqliyyat vasitələrinin icazə verilən çəki və yüklə birlikdə oxa düşən kütlə parametrlərini aşmaqla (icazə verilən ümumi kütlə və ya oxa düşən yükün kütləsi üzrə 5 faiz və daha artıq) ümumi istifadədə olan avtomobil yollarında idarə edilməsinə görə fiziki şəxslər altı yüz manat məbləğində cərimə edilir. Qanunvericiliyin mənasından da göründüyü kimi sözügedən maddənin dispozisiyasında da göstərilmişdir ki, sözügedən maddə yük avtomobillərinə aiddir. Yük avtomobillərinin oxa düşən kütləsi nəzərə almır. Mənim idarə etdiyim avtomobilə bu maddə aid edilə bilməz. Sözügeədn maddədə avtomobilin öz kütləsi və yüklə birlikdə oxa düşən kütlə parametrlərinin aşılması başa düşülür. Sözügedən cümlədə olan “və” bağlayıcısmm mənası həm öz kütləsi həm də yük olması bu ayfornobilləfin yük avtomobillərinə aid olmasıdır. Onun avtomobilinin pasportunda da xüsusi təyinatlı yazılması buna dəlalət edir. Bu avtomobildə heç bir yük olması mümkün deyil və şəkillərdə bu öz əksini tapır. Avtomobilin çəkisinin az olması üçün nə etmək lazım imiş? Avtomobili iki yerə bölmək lazımdır? Bu mümkün deyil və bu səbəbdən də yazılmış protokol və qərar ləğv edilməlidir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 127-1-ci maddəsinin İriqabaritli və ya agırçəkili nəqliyyat vasitələrinin icazə verilən qaburit, çəki və yüklə birlikdə oxa düşən kütlə parametrlərini aşmaqla ümumi istifadədə olan avtomobil yollarında idarə edilməsi ilə əlaqədar inzibati xəta hadisəsi elektron tərəzilər və foto və ya video qeydiyyat funksiyalarına malik texniki vasitələrin köməyi ilə aşkar edildikdə icraatın aparılması qaydası göstərilmişdir. Sözügedən İXM-nin 127-1-ci maddəsində bölünməsi mümkün olan və olmayan yüklərdən söhbət gedir. Lakin hazırda mənim avtomobilin sözügedən kateqoriyaya aid deyil. Bundan əlavə sözüsedən ölçmə cihazının işlək olub-olmaması və hazırda sununcu dəfə yoxlamadan nə vaxt keçməsi qeyd edilməmişdir. Avtomobilin normadan çox olması inandırıcı deyil və belə olarsa avtomobil şömrükdən ölkəyə sirə bilməz və texniki baxışdan keçə bilməz. Bunlar yalandır və qanunsuzdur. Sözügedən hadisə ilə əlaqədar heç bir araşdırma aparılmadan qərar çıxarılması tam qanunsuz və əsassızdır. Belə ki, İXM-nin 8-ci maddəsinə əsasən sübut etmək inspektorun vəzifəsidir və şübhələr onun xeyrinə tövsif edilməlidir. Bundan əlavə İXM-nin 127-1-ci maddəsində protokolun və qərarın yazılma qaydası və aparılmış icraat geniş formada göstərilmişdir. Belə ki, foto və ya video qeydiyyat funksiyalarına malik xüsusi texniki vasitələr müvafiq icra hakimiyyəti orqanının mərkəzi informasiya sisteminə inteqrasiya olunmalı, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri protokolda və qərarda xüsusi ilə göstərilməli və ən əsası istifadə olunmuş xüsusi texniki vasitənin tipi, markası, modeli, yerləşdiyi yer, ölçmə vasitəsinin son dəfə müqayisəli dövlət yoxlamasından keçdiyi vaxt göstərilməlidir. (İXM-nin 76, 81 və 100.1.8-ci maddələri). Bundan əlavə aşağıda göstərdiyi maddələrlə də məlum olur ki, onun təqsirsizliyini sübut etməyə ehtiyacı yoxdur. Bunu protokolu tərtib edən şəxslər etməlidir. Onun təqsiri isə sübut olunmamışdır. Ona görə də məhkəmədən şikayətin təmin edilməsini xahiş etmişdir. Barəsində qərar çıxarılmış X6 məhkəmə iclası zamanı şikayətin dəlillərini müdafiə etdi və əsasən şikayət ərizəsinə uyğun izahat verərək ərizəsinin təmin edilməsini xahiş etdi. Qərarı qəbul etmiş DİN BDYPİ-nə məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə məlumat verilməsinə baxmayaraq məhkəmə iclasına nümayəndəsi gəlməmişdir Məhkəmə qərarı qəbul etmiş DİN BDYPİ-nin nümayəndəsinin iştirakı olmadan işə baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Məhkəmə, xx.xx.2025-ci il tarixli EQ 25668976 saylı inzibati tənbeh vermə haqqında qərarı və şikayət ərizəsini və iş materiallarını araşdıraraq hesab edir ki, şikayət təmin edilməməlidir. İş materiallarında olan və məhkəmə baxışında tədqiq edilmiş: Belə ki, işdə olan xx.xx.2025-ci il tarixli EQ 25668976 saylı İnzibati tənbeh vermə haqqında qərardan görünür ki, X6 Azərbaycan Respublikası İXM-in 353.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinərək 600 manat məbləğində inzibati cərimə edilmişdir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin: 76.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətanın olub-olmamasını, inzibati xəta törədən şəxsin təqsirini və işin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli olan digər halları müəyyən etmək üçün hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) əsaslana bildiyi hər cür faktik məlumatlar inzibati xətalar haqqında işlər üzrə sübutlar sayılır. Bu məlumatlar maddi sübutlarla, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin, zərər çəkmiş şəxsin, şahidlərin izahatları ilə, digər sənədlərlə, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri ilə, ekspertin rəyi ilə, inzibati xəta haqqında protokolla, bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş digər protokollarla müəyyən edilir; 81.2-ci maddəsinə əsasən yol hərəkəti qaydaları və yol hərəkəti təhlükəsizliyinin təmin edilməsi qaydaları əleyhinə olan inzibati xətaların aşkarlanmasında istifadə olunan, foto və ya video qeydiyyat funksiyalarına malik xüsusi texniki vasitələr müvafiq icra hakimiyyəti orqanının mərkəzi informasiya sisteminə inteqrasiya olunmalıdır; 81.3-cü maddəsinə əsasən xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri inzibati xəta haqqında iş üzrə protokolda (inzibati xəta haqqında iş üzrə qərarda) qeyd edilir; 84.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlərə baxan hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) işin bütün hallarının məcmusunun hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə baxılmasına əsaslanan öz daxili inamı ilə sübutları qiymətləndirir; 124.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlərə baxmaq hüququ rayon (şəhər) məhkəmələrinə aid edilmiş yol hərəkəti qaydaları, yol hərəkəti təhlükəsizliyinin təmin edilməsi və avtomobil yollarından istifadə qaydaları əleyhinə olan inzibati xətalar səlahiyyətli vəzifəli şəxs tərəfindən bilavasitə aşkar edildikdə, bu Məcəllə ilə müəyyən olunmuş qaydada inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilir və baxılmaq üçün məhkəməyə göndərilir. Məhkəmə inzibati xəta haqqında iş üzrə qərar qəbul etdiyi vaxtdan 3 gün müddətində onu mərkəzi informasiya sisteminə yerləşdirilməsi üçün müvafiq icra hakimiyyəti orqanına göndərir. Müvafiq icra hakimiyyəti orqanı həmin qərarı daxil olduğu vaxtdan 3 gün müddətində mərkəzi informasiya sisteminə yerləşdirir. Barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə qərar çıxarılmış şəxs həmin qərar barədə bu Məcəllənin 125.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada məlumatlandırılır; 124.2-ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlərə baxmaq hüququ səlahiyyətli orqana (vəzifəli şəxsə) aid edilmiş yol hərəkəti qaydaları, yol hərəkəti təhlükəsizliyinin təmin edilməsi və avtomobil yollarından istifadə qaydaları əleyhinə olan inzibati xətalar səlahiyyətli vəzifəli şəxs tərəfindən bilavasitə aşkar edildikdə və barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs inzibati xəta hadisəsinin mövcudluğu ilə razılaşdıqda, inzibati tənbeh tətbiq etmə haqqında qərar çıxarılır; 124.3-cü maddəsinə əsasən barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs inzibati xəta hadisəsinin mövcudluğu ilə razılaşmadıqda, səlahiyyətli vəzifəli şəxs inzibati xəta haqqında protokol tərtib edir. 124.4-cü maddəsinə əsasən inzibati tənbeh tətbiq etmə haqqında qərar və ya inzibati xəta haqqında protokol operativ nəqliyyat vasitəsində quraşdırılmış bort-kompüter vasitəsilə tərtib olunaraq dərhal, yaxud belə kompüter olmadıqda həmin günün sonunadək müvafiq icra hakimiyyəti orqanının mərkəzi informasiya sistemində yerləşdirilir və barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsə bu Məcəllənin 125.2.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada bu barədə məlumat verilir. İnzibati tənbeh tətbiq etmə haqqında qərarın və ya inzibati xəta haqqında protokolun kağız daşıyıcıda surəti səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) tərəfindən yerindəcə barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsə, həmçinin belə müraciəti olduqda inzibati xəta haqqında iş üzrə zərər çəkmiş şəxsə verilir. Bu Məcəllənin 124.3-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hallarda inzibati xəta haqqında protokol baxılması üçün yuxarı səlahiyyətli orqana (vəzifəli şəxsə) göndərilir. Yuxarı səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) tərəfindən həmin iş üzrə qəbul edilən qərar qəbul edildiyi gün müvafiq icra hakimiyyəti orqanının mərkəzi informasiya sistemində yerləşdirilir və barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsə həmin qərar barədə bu Məcəllənin 125.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada məlumat verilir; 353.2-ci maddəsinə əsasən iriqabaritli və ya ağırçəkili nəqliyyat vasitələrinin icazə verilən çəki və yüklə birlikdə oxa düşən kütlə parametrlərini aşmaqla (icazə verilən ümumi kütlə və ya oxa düşən yükün kütləsi üzrə 5 faiz və daha artıq) ümumi istifadədə olan avtomobil yollarında idarə edilməsinə görə fiziki şəxslər 600 manat məbləğində cərimə edilir. Məhkəmə araşdırması zamanı müəyyən edilmişdir ki, X4 xx.xx.2025-ci il tarixində, Qaradağ rayonu Səngəçal qəsəbəsi ilə Bakı istiqamətində hərəkətdə olarkən iqiqabaritli və ya ağırçəkili nəqliyyat vasitələrinin icazə verilən çəki və yüklə birlikdə oxa düşən kütlə parameterlərini aşması əsası gətirilərək Azərbaycan Respublikası İXM-nin 353.2 maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməsi göstərilmiş və barəsində 600 manat məbləğində cərimə cəzası tətbiq edilmişdir. X2 hazırkı şikayətində barəsində tərtib edilmiş inzibati xəta haqqında protokolda göstərilən xətanı törətmədiyini və həmin protokola əsasən qəbul edilmiş qərarın əsassız olduğunu bildirsə də, məhkəmə araşdırması zamanı sözügedən qərarın əsassız olması sübuta yetirilməmişdir, həmçinin X4 barəsində inzibati tənbehin tətbiq edilməsi haqqında qərar qəbul edilərkən hər hansı pozuntuya yol verilmədiyi müəyyən edilmişdir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 134.1.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta haqqında iş üzrə qərardan verilən şikayətə və ya protestə baxılaraq qərarın dəyişdirilmədən, şikayətin və ya protestin isə təmin edilmədən saxlanılması haqqında qərar qəbul edilir. Beləliklə, məhkəmə hesab edir ki, qərar qanunidir, şikayət əsassızdır və təmin edilməməlidir. Həmçinin həmin qərarla xəta törətmiş şəxs maddənin sanksiyasında nəzərdə tutulmuş həddə inzibati tənbeh edilmişdir. Ona görə də inzibati tənbehin daha da yüngülləşdirilməsi və qərarın dəyişdirilməsi üçün əsaslar da yoxdur. Yuxarıda göstərilənlərə və Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 128-137-ci maddələrini rəhbər tutaraq, QƏRARA ALDİ: X1 Mingəçevir şəhər YPX-nin inspektoru, polis kapitanı Elvin Abduləlizadə tərəfindən qəbul edilmiş xx.xx.2025-ci il tarixli EQ 25668976 saylı inzibati tənbeh vermə haqqında verdiyi şikayət təmin edilməsin, həmin qərar dəyişdirilmədən saxlanılsın. Qərardaddan, rəsmi qaydada verildiyi gündən 10 (on) gün müddətinə həmin qərardadı qəbul etmiş hakim vasitəsilə və ya birbaşa apellyasiya instansiya məhkəməsinə şikayət və ya protest verilə bilər. Hakim Elza Cəbrayılzadə