Sumqayıt Şəhər Məhkəməsi Qərar — İş №3(060)-813/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Sumqayıt şəhəri İş № 3(060)-813/2025 07.04.2025 SUMQAYIT ŞƏHƏR MƏHKƏMƏSİ Məhkəmə iclasında sədrlik edən: X1, Məhkəmə iclas katib: X2, Sumqayıt şəhəri üzrə İcra idarəsinin böyük icra məmuru: X3, Zərərçəkmiş şəxs: X4, Barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs: Şəxs iştirakları ilə, xx.xx.1992-ci il tarixdə Sumqayıt şəhərində anadan olmuş, Azərbaycan Respublikası vətəndaşı, Qubadlı rayonu, Çərəli kəndində qeydiyyatda olan və ünvan 1 ünvanında yaşayan Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsi ilə inzibati xətaya dair protokola açıq məhkəmə iclasında baxaraq, Məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: Sumqayıt şəhəri üzrə İcra idarəsinin böyük icra məmuru X3 tərəfindən xx.xx.2025-ci il tarixdə Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsi ilə MN seriyalı ******* №li inzibati xəta haqqında protokol tərtib olunmuşdur, ona görə ki, Qubadlı rayon Məhkəməsinin xx.xx.2024-cü il tarixli, 2(028)-331/2024 saylı icra vərəqəsi üzrə dəyəri 6349 manat qızıl zinət əşyalarının dəyərini tələbkarın xeyrinə ödəniş etməmiş və üzrlü səbəb olmadan icra məmurunun qanuni tələblərini yerinə yetirməmişdir. Tərtib olunmuş inzibati xəta haqqında protokol Sumqayıt şəhər Məhkəməsinə daxil olmuş və məhkəmə baxışına təyin edilmişdir. Məhkəmə iclasında çıxış edən Sumqayıt şəhəri üzrə İcra İdarəsinin böyük icra məmuru X3 bildirdi ki, Qubadlı rayon Məhkəməsinin xx.xx.2024-cü il tarixli, 2(028)- 331/2024 saylı icra vərəqəsi üzrə göstərilən ümumi dəyəri 5900 manat olan qızıl zinət əşyaları Şəxs alınıb X5 xeyrinə qaytarılmalıdır. Eyni zamanda icra sənədi üzrə Şəxs 50 manat mediasiya xərci, 79 manat ödənilmiş dövlət rüsumu və hüquqi yardıma görə 320 manat tutulub X5 xeyrinə verilməlidir. İcra sənədi xx.xx.2024-cü il tarixdə Sumqayıt şəhəri üzrə İcra İdarəsinin icraatına daxil olmuş, xx.xx.2025-ci il tarixdə borclu Şəxs icraata başlama haqqında qərar və bildirişlə tanış olmuş, eyni zamanda ondan həmin tarixdə izahat alınmış, təkrarən Şəxs xx.xx.2025-ci il tarixdə icra idarəsinə dəvət olunmuş, ondan təkrar izahat alınmış və üzərində olan qızıl zinət zinət əşyalarını məhkəmə qərarı üzrə tələbkara təqdim etməsi və ya yaxud da qızıl zinət əşyaları olmadıqda onun ümumi dəyəri olan pulun tələbkar X6 ödənilməsi tələb olunmuş, borclu üzərində olan borcu tam şəkildə birdəfəlik ödəməyə imkanı olmadığını izahatında bildirmiş, eyni zamanda borclu barəsində məhkəmə qərarını icra etməyəcəyi təqdirdə barəsində İXM-nin 528.1-ci maddəsi ilə protokol tərtib olunacağı borcluya bildirilmişdir. xx.xx.2025-ci il tarixdə borclu Sumqayıt şəhəri üzrə İcra İdarəsinə dəvət olunmuş, izahatı alınmış, borclu heç bir üzrlü səbəb olmadan icra məmurunun qanuni tələblərini yerinə yetrimədiyi üçün barəsində İXM-nin müvafiq maddəsinə əsasən protokol tərtib olunub Sumqayıt şəhər Məhkəməsinə təqdim edilmişdir. Borclu icra sənədini icra etmədiyinə görə barəsində həbslə bağlı cəza tətbiq edilməsini Məhkəmədən xahiş edir. Məhkəmə iclasında izahat verən barəsində protokol tərtib edilmiş şəxs Şəxs bildirdi ki, birdəfəlik ödəniş etməyə maddi imkanı yoxdur. İki üzük, bir sırğanı təqdim edə bilər, qalanlarının dəyərini hissə-hissə ödəyə bilər. Məhkəmədən ədalətli qərar qəbul edilməsini xahiş edir. Məhkəmə iclasında zərərçəkmiş şəxs X7 bildirdi ki, şikayətçidir, barışıq əldə olunmadığı halda borclunun həbs edilməsini məhkəmədən xahiş edir. Məhkəmə icra məmurunu, barəsində protokol tərtib edilmiş şəxsi və zərərçəkmiş şəxsi dinləyib, iş materiallarını araşdıraraq belə hesab edir ki, Şəxs əməlində inzibati xəta tərkibi vardır və o inzibati məsuliyyətə cəlb olunmalıdır. İş materiallarında olan və məhkəmə iclasında tədqiq edilmiş: - Sumqayıt şəhər Məhkəməsinin 2(060)-331/2024 saylı, xx.xx.2024-cü il tarixli icra sənədinə əsasən Şəxs 24 qramdan ibarət 750 əyarlı briliant qaşlı boyunbağı - qiyməti 2100 manat, 8 qramdan ibarət 750 əyarlı briliant qaşlı nişan üzüyü - qiyməti 650 manat, 9 qramdan ibarət 750 əyarlı qolbaq - 700 manat, 8 qramdan ibarət 750 əyarlı briliant qaşlı üzük qiyməti - 650 manat, 10 qramdan ibarət 750 əyarlı briliant qaşlı - qiyməti 900 manat olan sırğa, 12 qramdan ibarət 750 əyarlı - qiyməti 900 manat olan sırğa alınaraq X6 qaytarılmalıdır. Qızıl zinət əşyaları aşkar edilmədiyi təqdirdə (qaytarılması mümkün olmadıqda) onların ümumi dəyəri olan 5900 manat Şəxs tutularaq X6 verilməlidir. Şəxs 50 manat mediasiya xərcinin, 79 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun və hüquqi yardımla əlaqədar ödənilmiş 320 manat vəsaitin əvəzi tutularaq X6 verilməlidir. İşin bütün hallarının məcmusuna hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə baxaraq və iş üzrə olan sübutları qiymətləndirərək, Məhkəmə belə nəticəyə gəlir ki, Şəxs tərəfindən icra sənədinin lazimi qaydada icra edilməməsi Şəxs əməlində Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın tərkibini yaratmış və o, həmin maddənin sanksiyası həddində tənbeh edilməlidir. «İcra Haqqında» Azərbaycan Respublikasının Qanununun 3-cü maddəsindən görünür ki, məhkəmə və digər orqanların qərarlarının icrası ilə əlaqədar icra məmurunun tələbləri Azərbaycan Respublikasının ərazisində bütün orqanlar, hüquqi şəxslər, onların vəzifəli şəxsləri və fiziki şəxslər üçün məcburidir. Məhkəmə və digər orqanların qərarlarının icrası ilə əlaqədar icra məmurlarının tələblərini yerinə yetirməyən, onlara həvalə edilmiş vəzifələrin icrasına mane olan şəxslər Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə nəzərdə tutulmuş qaydada məsuliyyət daşıyırlar. Azərbaycan Respublikasının İnzibati xətalar Məcəlləsinin: - 528.1-ci maddəsinə əsasən icra sənədindəki tələbin üzrsüz səbəbdən icra məmuru tərəfindən müəyyən olunmuş müddətdə icra edilməməsinə və ya icra məmurunun məhkəmə və ya başqa dövlət orqanlarının qərarlarının icrası ilə əlaqədar digər qanuni tələblərinin yerinə yetirilməməsinə görə fiziki şəxslər beş yüz manatdan min manatadək məbləğdə cərimə edilir və ya işin hallarına görə, pozuntunu törədənin şəxsiyyəti nəzərə alınmaqla, bir ayadək müddətə inzibati həbs tətbiq olunur, vəzifəli şəxslər min iki yüz manatdan iki min beş yüz manatadək məbləğdə, hüquqi şəxslər üç min manatdan beş min manatadək məbləğdə cərimə edilir. Məhkəmə, Şəxs hansı növ inzibati tənbeh tətbiq edilməsi məsələsini həll edərkən, xətanın xarakterini, inzibati xəta törədən şəxsin şəxsiyyətini, ailə vəziyyətini və təqsirinin dərəcəsini nəzərə alaraq belə nəticəyə gəlir ki, ona cərimə növündə inzibati tənbeh tədbiri tətbiq edilməlidir. «Azərbaycan Respublikasında İnsan hüquq və azadlıqlarının həyata keçirilməsinin tənzimlənməsi haqqında» Azərbaycan Respublikasının Konstitusiya Qanununun 4.6-cı maddəsinə əsasən heç kəs yalnız hansısa mülki müqavilə öhdəliyini yerinə yetirməyə qadir olmadığına görə tutula, həbsə alına və ya azadlıqdan məhrum edilə bilməz. Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasının 129-cu maddəsinə əsasən məhkəmənin qəbul etdiyi qərarlar dövlətin adından çıxarılır və onların icrası məcburidir. Məhkəmə qərarının icra olunmaması qanunla müəyyən edilmiş məsuliyyətə səbəb olur. Məhkəmə vurğulayır ki, ədalət mühakiməsinin məqsədlərinə nail olunması üçün məhkəmə qərarlarının qanunla müəyyən edilmiş müddətdə və tam icrası zəruridir. Odur ki, məhkəmə qərarının icrası Azərbaycan Respublikasının da qoşulduğu «İnsan hüquqlarının və əsas azadlıqlarının müdafiəsi haqqında» Avropa Konvensiyasının 6-cı maddəsində təsbit olunmuş ədalətli məhkəmə araşdırması hüququnun tərkib hissəsidir. İnsan hüquqları üzrə Avropa Məhkəməsi «Hornsbi Yunanıstana qarşı» işdə qeyd etmişdir ki, «....Razılığa gələn Dövlətlərin daxili hüquq sistemləri məcburi qüvvəyə malik yekun məhkəmə qərarının tərəflərdən birinin ziyanına olaraq icra olunmadan qalmasına yol versəydi, 6-cı maddə ilə təmin olunan məhkəməyə müraciət hüququ xəyali hüquq olardı». Avropa Məhkəməsi «Əfəndiyeva Azərbaycana qarşı» və “Tarıverdiyev Azərbaycana qarşı” qərarlarında vurğulamışdır ki, məhkəmə qərarının icra olunması İnsan hüquqları haqqında Avropa Konvensiyasının 6-cı maddəsində təsbit olunmuş ədalətli məhkəmə araşdırması hüququnun aynlmaz tərkib hissəsi kimi nəzərdən keçirilməlidir. Məhkəmənin mövqeyi belə olmuşdur ki, dövlətin daxili hüquq sistemi qüvvəyə minmiş və hüquqi cəhətdən məcburi olan məhkəmə qərarlarının tərəflərdən birinin ziyanına icra olunmamış qalmasına imkan verirsə, o halda ədalətli məhkəmə araşdırması hüququ yalnız kağız üzərində qalır”. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin: - 21-ci maddəsindən görünür ki, inzibati tənbeh məsuliyyət tədbiridir və inzibati xəta törədən şəxsi qanunlara əməl edilməsi ruhunda tərbiyələndirmək, habelə həm inzibati xəta törətmiş şəxs, həm də başqa şəxslər tərəfindən yeni inzibati xəta törədilməsinin qarşısını almaq məqsədi daşıyır. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və İXM-nin 43, 114,115 və 130-cu maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə, QƏRARA ALDİ : Şəxs Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsi ilə təqsirli bilinib 500 (beş yüz) manat məbləğində cərimə edilsin. Qərarın icrası Sumqayıt şəhəri üzrə İcra İdarəsinə həvalə edilsin. Qərarın surəti təqdim edildiyi və ya alındığı gündən 10 (on) gün müddətində Sumqayıt Şəhər Məhkəməsi vasitəsi ilə və ya birbaşa Sumqayıt Apelyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. HAKİM: Vüsalə Qasımova