Xaçmaz Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(067)-1637/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Xaçmaz şəhəri İş № 3(067)-1637/2025 17.11.2025 XAÇMAZ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Əliyeva Aynur Məhəmməd qızının sədrliyi, X6 məhkəmə iclas katibliyi, Xaçmaz RPŞ-nin nümayəndəsi Nümayəndə, zərərçəkmiş şəxs X1, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs iştirakları ilə, Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 227-ci maddəsi ilə Xaçmaz rayon Polis Şöbəsindən daxil olmuş inzibati xəta haqqında materiala açıq məhkəmə iclasında baxaraq MÜƏYYƏN ETDİ: Xaçmaz RPŞ tərəfindən Azərbaycan Respublikası İXM-nin 227-ci maddəsi ilə Şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb edilməsinə dair inzibati xəta haqqında protokola baxılması üçün Xaçmaz Rayon Məhkəməsinə müraciət edilmişdir. İnzibati xəta haqqında xx.xx.2025-ci il tarixli, MN seriyalı, ******* nömrəli protokola əsasən məlum olur ki, xx.xx.2025-ci il tarixdə Xaçmaz şəhəri, Bakı prospektində yerləşən “Xan” çay evində müxtəlif sifarişlər verərək dələduzluq yolu ilə xırda talama inzibati xətanı törətmişdir. Məhkəmə iclasında zalında Xaçmaz RPŞ-nin nümayəndəsi izahat verərək bildirmişdir ki, vətəndaş X16 RPŞ-nin PPX-nin əməkdaşlarına yaxınlaşaraq bildirib ki, icarə əsasında işlətdiyi “Xan” çay evinə müştəri qismində gələn 3 nəfər-Şəxs, X12 və X9yeyibiçdikdən sonra hesabı ödəməyərək qaçmışlar. PPX-nin əməkdaşları şəxsləri yaxalayaraq Polis Şöbəsinə gətirmiş, baş vermiş hadisə üzrə araşdırma aparılmışdır. Aparılmış araşdırma nəticəsində cinayət işinin başlanılmasının rədd edilməsi barədə qərar qəbul edilmiş, raport tərtib edilərək inzibati tədbir görülməsindən ötrü göndərilmiş və tərəflərindən inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata başlamaq haqqında qərardad qəbul edilmişdir. Şəxslərin barəsində Azərbaycan Respublikası İXM-nin 227-ci maddəsi ilə inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilərək baxılması üçün məhkəməyə təqdim edilmişdir. Həmçinin zərərçəkmiş şəxs yazılan qaiməni onlara təqdim etmişdir. Lakin kafedə olan müşahidə kameralarına baxış keçirməmişlər. O, qəbul ediləcək qərarı məhkəmənin mülahizəsinə buraxdığını bildirmişdir. Məhkəmə iclasında zalında barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs izahat verərək qeyd olunan maddə ilə özünü təqsirli bilmişdir. Belə ki, onlar 3 nəfər kafedə əyləşib pivə içmişlər. Üzərilərində isə cəmi 30 manat pul olmuş və hesabı ödəmək üçün pulları çatmadığından telefonunu girov qoymağı təklif etmiş, kafedə onunla razılaşmamışlar. Əvvəldən hesabı ödəməmək kimi niyyətləri olmamışdır. Həmin kafeyə ilk dəfədir ki, getmişlər və qiymətlərin belə yüksək olduğunu əvvəldən bilməmişlər. Bundan sonra onlar hesabı sabah bağlayacaqlarını bildirərək siqaret almaq niyyətilə marketə getmək üçün kafedən çıxmışlar və bu zaman polis əməkdaşları gələrək onları saxlamışlar. Polis Şöbəsində ərizə yazaraq pulu 3-4 gün ərzində ödəyəcəyəcəklərini bildirmişlər. Üzərlərində olan 30 manat pulu Polis Şöbəsində saxlanılan müddətdə yeməyə, siqaretə xərcləmişlər. Ümumiyyətlə kafedə yeyib-içdikləri ərzaqların miqdarı isə artıq göstərilmişdir. O, 190 manat borcu bu gün ödəyəcəkdir. İnzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsini məhkəmədən xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında zalında zərərçəkmiş şəxs izahat verərək bildirmişdir ki, Şəxs və digər 2 nəfər şəxs kafedə yeyib-içdikdən sonra hesabı soruşmadan ödəməyərək kafedən qaçmışlar. Normalda hesabı özü təqdim etməsinə baxmayaraq obyektin sahibi Vasif Şirinovdur. X18 həmin vaxt obyektə hadisənin sonunda gəlmişdir. Sözügedən şəxslər tərəfindən kafedə 9 ədəd tekila, 3 ədəd “Redbul” içilmişdir. Barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs tərəfindən mobil telefonunu yeyib-içdikləri ərzaqların əvəzində girov qoymaq istəməsi doğru deyildir. Ziyan məbləği ödənildiyi üçün şikayəti yoxdur. O, iş üzrə icraata xitam verilməsinə etiraz etmədiyini bildirmişdir. Məhkəmə tərəfləri dinləyib, iş materiallarını nəzərdən keçirərək, aşağıdakılara əsasən hesab edir ki, inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsi üçün əsaslar vardır. İş materiallarında olan və məhkəmə baxışında tədqiq olunmuş: - xx.xx.2025-ci il tarixli “Raport”dan müəyyən edilir ki, Xaçmaz şəhəri, E. Ağasıyev küçəsində yaşayan X11 16 noyabr 2025-ci il tarixdə, Xaçmaz RPŞ-yə ərizə ilə müraciət edərək 15 noyabr 2025-ci il tarixdə, icarə əsasında işlətdiyi Xaçmaz şəhəri, Bakı prospektində yerləşən “Xan” çay evinə müştəri qismində gələn 3 nəfər şəxsin yeyib içdikdən sonra hesabı ödəməyərək qaçdıqlarını, onun 192 manat pulunu mənimsədiklərini bildirmişdir. Aparılmış araşdırma nəticəsində X7 faktiki olaraq 192 AZN maddi ziyan dəydiyindən hadisəni törətmiş Şəxs, X9 və X10 əməllərində cinayət tərkibi müəyyən edilməmiş, bu səbəbdən də müraciət əsasında aparılmış yoxlamanın nəticələri üzrə Azərbaycan Respublikası CPM-nin 39.1.2-ci maddəsinin tələbinə müvafiq olaraq xx.xx.2025-ci il tarixdə cinayət işinin başlanması rədd edilmiş, lakin, hadisəni törətmiş şəxslərin əməllərində Azərbaycan Respublikası İXM-nin 227-ci maddəsinin tərkibi əlamətlərinin olması müəyyən edilmişdir. - xx.xx.2025-ci il tarixli “Cinayət işi başlanmasının rədd edilməsi barədə” qərardan müəyyən edilir ki, X5 Xaçmaz rayon Polis Şöbəsinə etdiyi müraciət əsasında toplanmış materialda Şəxs, X9 və X10 əməllərində cinayət tərkibi olmadığından barəsində cinayət işinin başlanması rədd edilmiş, eyni zamanda X5 192 manat pulunu aparmış Şəxs, X9 və X10 əməllərində Azərbaycan Respublikası İXM-nin 227-ci maddəsinin tərkibi əlamətləri olduğundan barəsində qəbul edilmiş qərarın surəti həmin şəxs barəsində inzibati qaydada tədbir görülməsindən ötrü Xaçmaz RPŞ-nin X3 göndərilmişdir. - xx.xx.2025-ci il tarixli “İnzibati xəta haqqında iş üzrə icraata başlamaq haqqında” qərardaddan müəyyən edilir ki, Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikası İXM-nin 227-ci maddəsi ilə inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat başlanmış və inzibati araşdırma aparılmışdır. - “İnzibati qaydada tutma haqqında” 617 nömrəli protokoldan müəyyən edilir ki, Şəxs xx.xx.2025-ci il tarixdə, saat 03:00-də inzibati qaydada tutulmuşdur. - xx.xx.2025-ci il tarixli “Qaimə fakturası”ndan müəyyən edilir ki, dəymiş ziyanın məbləği ümumilikdə 192 manat təşkil edir. - xx.xx.2025-ci il tarixli, MN seriyalı, ******* nömrəli “İnzibati xəta haqqında” protokoldan müəyyən edilir ki, Şəxs xx.xx.2025-ci il tarixdə Xaçmaz şəhəri, Bakı prospektində yerləşən “Xan” çay evində müxtəlif sifarişlər verərək dələduzluq yolu ilə xırda talama inzibati xətanı törətmişdir. - Zərərçəkmiş şəxs X2 tərəfindən məhkəməyə təqdim edilmiş “Ərizə”dən müəyyən edilir ki, Şəxs tərəfindən “Xan çay evi” kafesinə olan borc – 190 manat məbləğində pul həm özünün, həm də X4 borcu olaraq ona ödənilmişdir. “Xan çay evi”nə təqdim etmək üçün həmin məbləği təhvil almışdır. Şikayət və tələbi yoxdur. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin: 227-ci maddəsinə əsasən xırda talama, yəni oğurlama, mənimsəmə, israfçılıq, qulluq mövqeyindən sui-istifadə və ya dələduzluq yolu ilə özgəsinin əmlakını talamağa görə yüz altmış saatdan iki yüz qırx saatadək ictimai işlər və ya işin hallarına görə, xətanı törədənin şəxsiyyəti nəzərə alınmaqla, bu tədbirlərin tətbiqi kifayət sayılmadıqda isə üç ayadək müddətə inzibati həbs tətbiq edilir. 3-cü maddəsinə əsasən yalnız bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizliyi) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur. 8.1-ci maddəsinə əsasən barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin təqsiri bu Məcəllədə nəzərdə tutulmuş qaydada sübuta yetmədikdə və bu, inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata baxmış hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) qüvvəyə minmiş qərarı ilə müəyyən edilmədikdə o, təqsirsiz hesab edilir. 8.2-ci maddəsinə əsasən inzibati məsuliyyətə cəlb olunmuş şəxs öz təqsirsizliyini sübut etməyə borclu deyildir. 8.3-cü maddəsinə əsasən inzibati məsuliyyətə cəlb olunan şəxsin təqsirli olması barəsində şübhələr onun xeyrinə həll edilir. 39.2-ci maddəsinə əsasən bu Məcəllənin 227, 232-1-ci və 351-1-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat zamanı inzibati xəta törətmiş şəxs vurulmuş ziyanı tamamilə ödədikdə və zərər çəkmiş şəxslə barışdıqda inzibati iş üzrə icraata xitam verilir. 48-ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlər üzrə icraatın vəzifələri şəxslərin hüquqlarını və azadlıqlarını, onların qanuni mənafelərini qorumaqdan, inzibati xəta haqqında hər bir işin hallarını vaxtında, hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə aydınlaşdırmaqdan, inzibati xəta törətmiş şəxsi aşkar etməkdən və onu inzibati məsuliyyətə cəlb etməkdən, çıxarılmış qərarın icrasını təmin etməkdən, habelə inzibati xətanın törədilməsinə kömək edən səbəbləri və şəraiti aşkar etməkdən və inzibati xətaların qarşısını almaqdan ibarətdir. 53.1.10-cu maddəsinə əsasən bu Məcəllənin Xüsusi hissəsinin müvafiq maddələrinin Qeyd hissələrində bilavasitə müəyyən edilmiş hallarda inzibati xətanı törətmiş şəxs vurulmuş ziyanı tamamilə ödədikdə və zərərçəkmiş şəxslə barışdıqda inzibati xətalar haqqında işlər üzrə icraat başlanıla bilməz, başlanmış icraata isə xitam verilir. 84.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətalar haqqında işlərə baxan hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) işin bütün hallarının məcmusunun hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə baxılmasına əsaslanan öz daxili inamı ilə sübutları qiymətləndirir. 105.1-ci İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 53-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hallardan hər hansı biri olduqda, icraatında inzibati xəta haqqında iş olan hakim və ya səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) inzibati xəta haqqında işin icraatına xitam verilməsi haqqında qərar qəbul edir. Beləliklə, şəxsin hər hansı bir konkret əməlin törədilməsində təqsiri Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş qaydada sübuta yetirilmədən inzibati məsuliyyətə cəlb edilə bilməz. Çünki Məcəllənin 3-cü maddəsinə əsasən yalnız həmin Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizliyi) törətmiş şəxsin inzibati məsuliyyətə cəlb olunur. Məhkəmə hesab edir ki, hazırkı iş üzrə xırda talama, yəni oğurlama, mənimsəmə, israfçılıq, qulluq mövqeyindən sui-istifadə və ya dələduzluq yolu ilə özgəsinin əmlakını talama əməli inzibati xəta kimi müəyyən edilmişdir. Lakin barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs tərəfindən məhkəmə iclası zamanı dəymiş ziyanın əvəzi olaraq pul ödənişi olunduğundan və zərərçəkmiş şəxsin heç bir şikayəti və tələbi olmadığı üçün barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsin əməlində Azərbaycan Respublikası İXM-nin 227-ci maddəsinin tərkibi müəyyən edilməmişdir. İnzibati xətalar haqqında işlərə baxılarkən çıxarılan qərarlardan biridə İXM-nin 114.1.4-cü maddəsinə əsasən inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsi haqqında qərardır. İXM-in 114.2.1-ci maddəsinə əsasən həmin Məcəllənin 53-cü maddəsində nəzərdə tutulan hallardan biri mövcud olduqda inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsi haqqında qərar çıxarılır. Qeyd edilənlərə əsasən hazırkı iş üzrə barəsində protokol tərtib edilmiş şəxs tərfindən vurulmuş ziyan tam şəkildə ödənildiyindən və tərəflər barışdıqlarından inzibati xəta üzrə icraata xitam verilməlidir. Qeyd olunanlara əsasən inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə və Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 40, 43, 48-51, 114, 128-130-cu maddələrini rəhbər tutaraq, QƏRARA ALDİ: Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 227-ci maddəsi ilə başlanmış inzibati xəta haqqında iş üzrəxitam verilsin. Şəxs məhkəmə iclas zalında inzibati qaydada tutmadan dərhal azad olunsun. Qərarın icrası Xaçmaz RPŞ-yə həvalə edilsin. Qərarın surəti rəsmi qaydada verildiyi gündən 10 (on) gün müddətində Sumqayıt Apellyasiya Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Sədrlik edən: Aynur Əliyeva