Naxçıvan MR Naxçıvan Şəhər Məhkəməsi Qərardad — İş №3(078)-440/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Naxçıvan şəhəri İş № 3(078)-440/2023 16.10.2023 NAXÇIVAN MR NAXÇIVAN ŞƏHƏR MƏHKƏMƏSİ Hakim Səfərəliyeva Gülnar Xanlar qızının sədrliyi, Bağırova Nigar Ənvər qızının katibliyi ilə, ünvan 1 ünvanında fəaliyyət göstərən, VÖEN nömrəsi ********** olan hüquqi şəxs Şəxs MMC barəsində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 430.4-cü maddəsi üzrə tərtib olunmuş inzibati xəta haqqında protokola və ona əlavə edilmiş sənədlərə məhkəmənin inzibati binasında, açıq məhkəmə iclasında baxaraq, müəyyənetdi: ünvan 1 ünvanında fəaliyyət göstərən, VÖEN nömrəsi ********** olan hüquqi şəxs Şəxs MMC -nin Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 430.4-cü maddəsi ilə inzibati məsuliyyətə cəlb olunması barədə protokol Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankından baxılması üçün xx.xx.2023-cü il tarixdə aidiyyatı üzrə Naxçıvan Şəhər Məhkəməsinə göndərilmiş, xx.xx.2023-cü il tarixdə məhkəmənin icraatına daxil olmuşdur. Həmin protokolda qeyd olunmuşdur ki, Şəxs 32000 ABŞ dolları məbləğində vəsaiti xx.xx.2021-ci il tarixdə xaricə köçürmüş və 2 il müddət keçsə də, 32000 ABŞ dolları məbləğində vəsait hesabına alınan malları (xidməti) ölkəyə idxal etməmiş, valyuta vəsaitini geri qaytarmamışdır. Xəta 20 avqust 2023-cü il tarixdə hüquqi şəxsin qeyd olunan ünvanında törədilmişdir. Məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan hüquqi şəxs Şəxs MMC-yə rəsmi qaydada məlumat verilmiş, Şəxs MMCnin (“X1” MMC-nin hüquqi varisi) direktoru Nizami Babayev məhkəmənin ünvanına vəsatət göndərərək qeyd etmişdir ki, məhkəmənin icraatında olan iş ilə əlaqədar ödənişi edilmiş malların idxal edilən zaman bəyan edilməsinin mümkünsüzlüyünə dair və yükgömrük bəyannamələrinin təqdim edilməsinə köməklik göstərilməsi üçün Azərbaycan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsinə xx.xx.2023-cü il tarixində yazılı müraciət edilmişdir. Ünvanlamış məktuba cavab olaraq Azərbaycan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsinin Əməliyyat-İstintaq Baş İdarəsi tərəfindən xx.xx.2023 tarixində 1000-3-33/2- 017502/2023 nömrəli məktub təqdim edilmişdir. Hazırki vəsatətə qoşma qismində əlavə edilmiş həmin məktuba əsasən AR Cinayət Prosessual Məcəlləsinin 213-cü maddəsinə uyğun olaraq araşdırmanın davam etdirilməsi məqsədilə araşdırma nəticəsində toplanmış materiallar aidiyyəti üzrə təhvil verilməsi üçün AR Baş Prokurorluğuna göndərilmişdir. Məhkəməyə təqdim edilən etiraz da qeyd edildiyi kimi sözügedən məktub hazırki icraat üzrə Şəxs MMC-nin təqsirini istisna edir. Lakin həmin məktub məhkəməni icraata xitam vermək üçün kifayət edici bir əsas olaraq tətmin etmədiyi təqdirdə, Azərbaycan Respublikası Baş Prokurorluğu tərəfindən aparılan araşdırmanın nəticəsi barədə yekun qərarı təqdim edə bilmir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 106-cı maddəsinin tələblərinə əsasən Şəxs MMC barəsində daxil olmuş protokolu və ona əlavə olunmuş sənədləri nəzərdən keçirərək müəyyən etdim ki, inzibati xəta haqqında protokol ona əlavə olunmuş sənədlərlə birlikdə geri qaytarılmalıdır. Daxil olan sənədlərdən aydın olur ki, Şəxs MMC Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 430.4-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xəta əməlini törətməkdə təqsirləndirilir. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 430-cü maddəsi valyuta tənzimi haqqında qaydaların pozulmasını nəzərə tutur. Həmin Məcəllənin 430.4-cü maddəsindən məlum olur ki, avans yolu ilə ödənilmiş valyuta vəsaitinin müqabilində müəyyən edilmiş müddətlərdə müvafiq mallar idxal edilmədikdə, işlər görülmədikdə və ya xidmətlər göstərilmədikdə ödənilmiş valyuta vəsaitinin xaricdən geri qaytarılmamasına görə-vəzifəli şəxslər inzibati xətanın bilavasitə obyekti olmuş valyuta vəsaiti məbləğinin on faizindən iyirmi faizinədək məbləğdə, hüquqi şəxslər inzibati xətanın obyekti olmuş valyuta vəsaiti məbləğinin iyirmi faizindən otuz faizinədək məbləğdə cərimə edilir. Həmin maddənin dispozisiyasından da göründüyü kimi, bu maddə, ilk növbədə, Azərbaycan Respublikasının iqtisadi fəaliyyət subyektləri tərəfindən xarici ölkələrə (xarici iqtisadi fəaliyyət subyektlərinin bank hesablarına) malların alınması, işlərin görülməsi və ya xidmətlərin göstərilməsi üçün avans yolu ilə ödənilmiş (köçürülmüş) valyuta vəsaitlərinin düzgün (təyinatı üzrə) istifadəsinə nəzarət, bu sahədə maliyyə intizamını möhkəmləndirmək və müəyyən olunmuş maliyyə qaydalarının pozulmasına görə hüquqi məsuliyyətin tətbiqi məqsədini daşıyır. Xətalar Məcəlləsi yalnız bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini ehtiva edən əməli (hərəkət və ya hərəkətsizliyi) törətmiş şəxsin inzibati məsuliyyətə cəlb olunmasını müəyyən etmişdir. Buna görə yuxarıda qeyd edilən normaların tələbləri baxımından məhkəmələr səlahiyyətli orqan tərəfindən barəsində protokol tərtib edilən şəxsin İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 430.4-cü maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş xətanın törədilməsində təqsirini dəqiq müəyyən etməlidir. Belə ki, müəyyən malların istehsal olunması və çatdırılması Qaydalar ilə müəyyən edilmiş müddətdən daha çox zaman tələb edə bilər, habelə malların gətirilməsi və xidmətlərin göstərilməsi həmin şəxsin iradəsindən asılı olmayan səbəblərdən gecikdirilə bilər (məsələn fors major, qəza, gömrük nəzarəti və baxışının keçirilməsi və s.). Buna görə məhkəmə işin bütün hallarını nəzərə almaqla barəsində protokol tərtib edilmiş şəxsin təqsirini istisna edən əsas kimi qiymətləndirə bilər. Konstitusiya Məhkəməsinin Plenumu Qərarlarında qeyd etmişdir ki, inzibati protokolu tərtib etmək səlahiyyəti olan orqan, həmin protokolu tərtib edərkən müvafiq qanunvericiliyin tələblərinə ciddi riayət etməli, məhkəmələr, İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 430.4-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş məsuliyyət tədbirlərinin həyata keçirilməsi üçün səlahiyyətli orqan tərəfindən tərtib edilən protokol əsasında inzibati xətanı törədən şəxsin təqsirini İnzibati Xətalar Məcəlləsinin tələblərinə uyğun müəyyən etməli, süründürməçiliyə yol vermədən, həmin işlərə qanunla müəyyən edilmiş müddətlərə ciddi riayət etməklə baxmalıdırlar. Yuxarıda qeyd olunan xüsusatları nəzərə alaraq hesab edirəm ki, Şəxs MMC barəsində Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankından daxil olmuş inzibati xəta haqqında protokolu və ona əlavə olunmuş sənədlər Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 109.1.6-cı maddəsinin tələbinə əsasən geri qaytarılmalıdır. Belə ki, inzibati xəta törətmiş şəxsin vəsatətinə əlavə edilən məktubdan görünür ki, hazırki tələblər üzrə araşdırma aparılır. Aparılan araşdırma gələcəkdə protokolun tərtib edilibedilməməsi məsələsini həlli üçünü zəruridir. Anaq bunun nəticəsindən sonra inzibati xəta törətmiş şəxs barəsində protokol tərtib edilə bilər. Göstərilənlərə əsasən Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 109.1.6-cı maddəsinin tələbinə əsasən qəraraaldı: Şəxs MMC barəsində Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankı tərəfindən tərtib edilmiş 06 sentyabr 2023-cü il tarixli EP nömrəli ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokol ona əlavə olunmuş sənədlərlə birlikdə Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankına geri qaytarılsın. Hakim: Gülnar Səfərəliyeva