Gəncə Şəhər Məhkəməsi Qərar — İş №3(125)-327/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Gəncə şəhəri İş № 3(125)-327/2022 02.08.2022 GƏNCƏ ŞƏHƏR MƏHKƏMƏSİ Hakim Cəfərli Orxan Nazim oğlunun sədrliyi, Həsənov Ayxan Rasim oğlunun katibliyi ilə, İnzibati xəta haqqında protokol tərtib etmiş şəxs Gəncə şəhər X13 Şöbəsinin polis mayoru X1, Barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs iştirakları ilə, xx.xx.1996-cı ildə Goranboy rayonu Hazırəhmədli kəndində anadan olmuş, Azərbaycan Respublikasının vətəndaşı, orta təhsilli, subay, işləməyən, Goranboy rayonu, Hazırəhmədli kəndində yaşayan Şəxs barəsində Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 327.2 və 332.4-cü maddələrində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməsinə dair Gəncə şəhər Baş Polis İdarəsinin X14 Şöbəsindən daxil olmuş inzibati xəta haqqında materiala baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: Şəxs barəsində xx.xx.2022-ci il tarixli, İXP ******* saylı inzibati xəta haqqında protokol ona görə tərtib edilmişdir ki, 12 aprel 2022-ci il tarixdə saat 20 radələrində sürücü X5 ayıq vəziyyətdə, sürücülük hüququ olmaqla özünə məxsus idarə etdiyi “Fiat Doblo” minik markalı ** NC *** dövlət qeydiyyat nömrə nişanlı avtomobillə Gəncə şəhəri Avtozavod yolunda hərəkətdə olarkən idarə etdiyi avtomobillə “X11” Azərbaycan Respublikası Qanununun 50-ci maddəsinin 1-ci hissəsinin tələblərini pozaraq, Goranboy rayonu Hazırəhmədli kəndində yaşayan Şəxs sürücülük hüququ olmadan, X2 məxsus idarə etdiyi “VAZ-21074” minik markalı **-SJ-*** dövlət qeydiyyat nişanlı avtomobilin “X11” Azərbaycan Respublikası Qanununun 63-cü maddəsinin 1-ci hissəsinin tələblərini pozması nəticəsində hər iki avtomobillər toqquşmuş, nəticədə “VAZ-21074” minik markalı avtomobilin sürücüsü Şəxs yüngül dərəcəli, “Fiat Doblo” minik markalı avtomobilin sərnişini X4 bədəni üzərində dərəcəsi təyin edilməyən xəsarət alması ilə nəticələnən yol-nəqliyyat hadisəsi törətmişdir. Buna görə də Şəxs barəsində tərtib edilmiş inzibati xəta haqqında protokol və ona əlavə edilmiş materiallar baxılması üçün Gəncə Şəhər Məhkəməsinə göndərilmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən inzibati xəta haqqında protokol tərtib etmiş şəxs Gəncə şəhər X13 Şöbəsinin polis mayoru X6 bildirdi ki, Şəxs 12 aprel 2022-ci il tarixdə saat 20 radələrində X2 məxsus nəqliyyat vasitəsinə etibarnaməsi olmadan “VAZ-21074” minik markalı **-SJ-*** dövlət qeydiyyat nişanlı avtomobili idarə edərkən, X3 idarə etdiyi “Fiat Doblo” minik markalı ** NC *** dövlət qeydiyyat nömrə nişanlı avtomobili ilə toqquşmuş, Şəxs yüngül dərəcəli, “Fiat Doblo” minik markalı avtomobilin sərnişini X4 bədəni üzərində dərəcəsi təyin edilməyən xəsarət alması ilə nəticələnən yol-nəqliyyat hadisəsi törətmişdir. Yol-nəqliyyat hadisəsi ilə əlaqədar hadisə yerinə baxış keçirilmiş, müvafiq sənədləşmə aparılmış, Şəxs barəsində inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilmişdir. Məhkəmə iclasında barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs inzibati xətanı törətməkdə özünü təqsirli bilərək bildirdi ki, o, rəsmi olaraq heç bir yerdə işləmir. Sürücülük hüququ yoxdur. “VAZ-21074” minik markalı **-SJ-*** dövlət qeydiyyat nişanlı avtomobil özünə məxsus deyil. Həmin avtomobil dostunun atası Tariyel Hüseynova məxsusdur. O, 12 aprel 2022-ci il tarixdə mağazaya getmək üçün avtomobili xahiş edərək ondan götürmüşdür. O, həmin avtomobili idarə edərək Avtozavod yolunda baş yolla ikinci dərəcəli yolun kəsişməsində gözləmişdir. O, dayanmış vəziyyətdə olarkən sağ tərəfdə baş yolda hərəkət edən “Fiat Doblo” minik markalı avtomobili görmüşdür. Həmin avtomobil ondan təxminən 50-60 metr uzaq məsafədə olduğundan o, güman etmişdir ki, yol ayrıcını düzünə istiqamətdə keçə biləcəkdir. Dayandığı yerdən avtomobilin sürətlər qutusunu 1-ci ötürücüyə ötürmüş və hərəkətə başlamışdır ki, artıq 6-7 metr məsafədə qət etdikdən sonra həmin “Fiat Doblo” minik markalı avtomobil anidən sürətlənmiş və onun idarə etdiyi avtomobilin ön sol yan hissədən toqquşmuşdur. Zərbənin təsirindən hər iki nəqliyyat vasitəsi də aralıq hissənin üzərinə çıxaraq orada dayanmışdır. O, zərbənin təsirindən huşunu itirmiş, daha sonra gözünü açdıqda isə xəstəxanada olduğunu görmüşdür. Hadisənin baş verməsinə səbəb “Fiat Doblo” minik markalı avtomobilin sürücüsünün avtomobili yüksək surətlə idarə etməsi olmuşdur. O, “Fiat Doblo” minik markalı avtomobili təxminən 50-60 metr məsafədən görmüş və düşünmüşdür ki, hərəkət yolunu düzünə keçə biləcək, lakin həmin avtomobil anidən sürətləndiyindən avtomobil onun idarə etdiyi avtomobillə toqquşmuşdur. Hadisənin qarşısını almaq üçün o, tədbir görə bilməmişdir. Həmin vaxt içki qəbul etməmiş, ayıq vəziyyətdə olmuşdur. Əməlindən səmimi peşmandır. Məhkəmədən yüngül inzibati tənbeh tətbiq edilməsini xahiş etdi. Məhkəmə inzibati xəta haqqında iş üzrə icraatın iştirakçılarının izahatlarını, inzibati xəta haqqında protokolu və ona əlavə edilmiş sənədləri araşdıraraq hesab edir ki, Şəxs barəsində inzibati xəta haqqında protokol düzgün tərtib edilmişdir. İş materiallarına əlavə edilmiş 06 iyul 2022-ci il tarixli 8/1541 saylı ekspert rəyindən görünür ki, “VAZ-21074” minik markalı **-SJ-*** dövlət qeydiyyat nişanlı avtomobilin sürücüsü Şəxs hərəkətlərində “X11” Azərbaycan Respublikası Qanununun 63-cü maddəsinin 1-ci hissəsinin tələblərinə uyğunsuzluq olmuş və onun həmin maddələrin tələblərinə riayət etməklə hadisənin qarşısını almağa texniki imkanı olmuşdur. Sürücü Şəxs “VAZ-21074” minik markalı avtomobili sürücülük vəsiqəsi olmadan idarə etdiyindən onun hərəkətlərində “X11” Azərbaycan Respublikası Qanununun 33-cü maddəsinin 4-cü hissəsinin tələblərinə uyğunsuzluq olmuşdur. “Fiat Doblo” minik markalı ** NC *** dövlət qeydiyyat nömrə nişanlı avtomobilin sürücüsü X3 hərəkətlərində “X11” Azərbaycan Respublikası Qanununun 50-ci maddəsinin 1-ci hissəsinin tələblərinə uyğunsuzluq olmuş və onun həmin maddənin tələblərinə riayət etməklə hadisənin qarşısını almağa texniki imkanı olmuşdur. İş materiallarına əlavə edilmiş 23 iyul 2022-ci il tarixli “cinayət işi başlanmasının rədd edilməsi haqqında” qərardan görünür ki, Şəxs və X3 əməlində cinayət tərkibi olmadığı üçün onların barəsində cinayət işinin başlanması rədd edilmiş və Şəxs X11 Qanunun tələblərini pozduğundan barəsində Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 332.4-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətdiyi üçün inzibati qaydada tədbir görülməsi üçün qərarın surəti Gəncə şəhə BPİ-nin DYPŞ-nə göndərilmişdir. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 2-ci maddəsinə əsasən Azərbaycan Respublikasının inzibati xətalar qanunvericiliyin vəzifələri insan və vətəndaş hüquqlarını və azadlıqlarını, onun sağlamlığını, əhalinin sanitariya-epidemioloji salamatlığını, ictimai mənəviyyatı, mülkiyyəti, şəxslərin iqtisadi maraqlarını, ictimai qaydanı və ictimai təhlükəsizliyi. ətraf mühiti, idarəçilik qaydalarını qorumaqdan, qanunçuluğu möhkəmləndirməkdən və inzibati xətaların qarşısını almaqdan ibarətdir. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 3-cü maddəsinə əsasən yalnız həmin Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizliyi) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur. Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 9.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta törətmiş şəxs haqqında tətbiq edilən tənbeh ədalətli olmalıdır, yəni inzibati xətaların xarakterinə, onun törədilməsi hallarına uyğun, qanuni və əsaslı olmalıdır. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 21-ci maddəsinə əsasən inzibati tənbeh məsuliyyət tədbiridir və inzibati xəta törədən şəxsi qanunlara əməl edilməsi ruhunda tərbiyələndirmək, habelə həm inzibati xəta törətmiş şəxs, həm də başqa şəxslər tərəfindən yeni inzibati xəta törədilməsinin qarşısını almaq məqsədi daşıyır. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 31.2-ci maddəsinə əsasən fiziki və ya vəzifəli şəxslər barəsində inzibati tənbeh tətbiq edilərkən, inzibati xətanın xarakteri, inzibati xəta törədən şəxsin şəxsiyyətini xarakterizə edən hallar, onun təqsirinin dərəcəsi, əmlak vəziyyəti, habelə məsuliyyəti yüngülləşdirən və ağırlaşdıran hallar nəzərə alınır. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 32.1.1-ci maddəsinə əsasən Şəxs səmimi peşmançılığı onun məsuliyyətini yüngülləşdirən haldır. Şəxs əməlində Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 33.1-ci maddəsində müəyyən edilmiş məsuliyyətini ağırlaşdıran hal müəyyən olunmamışdır. Məhkəmə Şəxs təyin ediləcək inzibati tənbeh məsələsini müzakirə edib belə nəticəyə gəlir ki, inzibati xəta törədən şəxsi qanunlara əməl edilməsi ruhunda tərbiyələndirmək, habelə həm inzibati xəta törətmiş şəxs, həm də başqa şəxslər tərəfindən yeni inzibati xəta törədilməsinin qarşısını almaq məqsədi ilə ona Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 332.4-cü maddəsinin sanksiyası daxilində şəxsiyyətinə uyğun inzibati cərimə növündə ədalətli tənbeh təyin olunmalıdır. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 25.1-ci maddəsinə əsasən inzibati cərimə bu Məcəllədə nəzərdə tutulmuş hallarda hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) tərəfindən təyin edilən və təqsirkar şəxsdən dövlətin xeyrinə məcburi tutulan pul məbləğidir. Azərbaycan Respublikası İXM-nin 36.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta haqqında işə baxarkən, vurulmuş əmlak zərərinin əvəzinin ödənilməsi barədə mübahisə olmadıqda, hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) inzibati tənbeh tətbiq etməklə eyni vaxtda vurulmuş zərərin əvəzinin ödənilməsi barədə məsələyə də baxa bilər. Məhkəmədə zərərçəkmiş şəxslərə vurulmuş maddi zərərin əvəzinin ödənilməsi barədə mülki məhkəmə icraatı qaydasında məhkəmədə iddia qaldırmaq hüququnun olması izah edilməlidir. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 43.1-ci maddəsinə əsasən İXM-nin 327.2-ci maddəsinə baxılması rayon məhkəmələrinin səlahiyyətinə aid deyil. Buna görə də inzibati xəta haqqında protokol həmin hissədə müvafiq tədbirlər görülməsi üçün daxili işlər orqanına qaytarılmalıdır. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 40, 43, 48-51, 61, 73, 114, 128-130-cu maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏRARA ALDİ: Şəxs Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 332.4-cü maddəsi ilə təqsirli bilinib 400 (dörd yüz) manat məbləğində inzibati cərimə edilsin. Zərərçəkmiş şəxsə vurulmuş maddi zərərin əvəzinin ödənilməsi barədə mülki məhkəmə icraatı qaydasında məhkəmədə iddia qaldırmaq hüququnun olması izah edilsin. Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 327.2-ci maddəsi üzrə müvafiq tədbirlər görülməsi üçün inzibati xəta haqqında protokol daxili işlər orqanına qaytarılsın. Qərarın surəti təqdim edildiyi və ya alındığı gündən 10 (on) gün müddətində Gəncə Şəhər Məhkəməsi vasitəsi ilə Gəncə Apellyasiya Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Sədrlik edən: Orxan Cəfərli