Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Qərar — İş №3(3-6)-2091/2026

Azərbaycan Respublikası adından Qərar Bakı şəhəri İş № 3(3-6)-2091/2026 17.07.2026 BAKI APELLYASIYA MƏHKƏMƏSI Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin hakimi Nuriyev Elnur Aləm oğlunun sədrliyi, Məhkəmə iclasının katibi Mirəlizadə Şəhriyar Rövşən oğlunun katibliyi, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “Azneft” Istehsal Birliyinin nümayəndəsi və vəkili Nümayəndə iştirakı ilə, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “Azneft” Istehsal Birliyi (VÖEN: **********) Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Inzibati Xətalar Məcəlləsinin 496.1-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli bilinərək 300 (üç yüz) manat məbləğində inzibati cərimə edilməsinə dair Bakı şəhəri Səbail Rayon Məhkəməsinin *(*-***)-****/**** nömrəli, ## #### 2026-cı il tarixli qərarından Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “Azneft” Istehsal Birliyinin nümayəndəsi və vəkili Nümayəndə tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayətinə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDI: Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsi Dəniz Nəqliyyatı və Enerji Resursları Baş Gömrük Idarəsi Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “Azneft” Istehsal Birliyinin barəsində Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Inzibati Xətalar Məcəlləsinin 496.1-ci maddəsi ilə 05 iyun 2026-cı il tarixli, EP ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokol tərtib edərək baxılması üçün Bakı şəhəri Səbail Rayon Məhkəməsinə göndərmişdir. Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsi Dəniz Nəqliyyatı və Enerji Resursları Baş Gömrük Idarəsi tərəfindən daxil olmuş ##.##.2026-cı il tarixli, EP ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokoldan görünür ki, rəsmiləşdirmə şöbəsindən daxil olmuş ##.##.2026-cı il tarixli *-**-****/***/****** nömrəli raporta əsasən Rusiya Federasiyası Moskva şəhərində yerləşən "xxxx” MMC tərəfindən Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti "Azneft” Istehsalat Birliyinin ünvanına göndərilən xam neft adlı yük Dəniz Nəqliyyatı və Enerji Resursları Baş Gömrük Idarəsində ##.##.2026-cı il tarixli ************** nömrəli gömrük bəyannaməsi ilə müvəqqəti saxlanc xüsusi gömrük proseduru altında yerləşdirilmişdir. Lakin, yuxarıda qeyd olunan gömrük bəyənnaməsi əsasında müvəqqəti saxlanca yerləşdirilmiş yüklərin saxlanc müddətinin ##.##.2026-cı il tarixində bitməsinə baxmayaraq şirkət tərəfindən rəsmiləşdirilməmiş və ya digər gömrük proseduru altında yerləşdirilməmişdir. Bakı şəhəri Səbail Rayon Məhkəməsinin ## #### 2026-cı il tarixli, *(*-***)-****/**** saylı qərarı ilə Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “Azneft” Istehsal Birliyi (VÖEN: **********) Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Inzibati Xətalar Məcəlləsinin 496.1-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli bilinərək 300 (üç yüz) manat məbləğində inzibati cərimə edilmişdir. Bakı şəhəri Səbail Rayon Məhkəməsinin ## #### 2026-cı il tarixli sözügedən qərarından barəsində inzibati xəta haqqında qərar qəbul edilən Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “Azneft” Istehsal Birliyinin nümayəndəsi və vəkili apellyasiya qaydasında şikayət verərək həmin qərarın ləğv edilməsini və inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsini xahiş etmişdir. Apellyasiya şikayətinin dəlilləri qismində göstərilmişdir ki, Səbail Rayon məhkəməsi tərəfindən qəbul edilmiş qərar əsassız və ədalətsizdir. X3 Məcələsinin tələblərinə uyğun deyildir. Belə ki, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “Azneft” Istehsal Birliyinin hərhansı təqsirli hərəkətləri müəyyən olunmamışdır. Buna baxmayaraq məhkəmə inzibati tənbeh tətbiq edilməsi barədə qərar qəbul etmişdir. Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsi Dəniz Nəqliyyatı və Enerji Resursları Baş Gömrük Idarəsi tərəfindən daxil olmuş ## #### 2026-cı il tarixli, EP ******* nömrəli inzibati xəta haqqında protokoldan görünür ki, rəsmiləşdirmə şöbəsindən daxil olmuş ##.##.2026-cı il tarixli, *- **-****/***/****** nömrəli raporta əsasən Rusiya Federasiyası Moskva şəhərində yerləşən "xxxx” MMC tərəfindən Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti "Azneft” Istehsalat Birliyinin ünvanına göndərilən xam neft adlı yük Dəniz Nəqliyyatı və Enerji Resursları Baş Gömrük Idarəsində ##.##.2026-cı il tarixli ************** nömrəli gömrük bəyannaməsi ilə müvəqqəti saxlanc xüsusi gömrük proseduru altında yerləşdirilmişdir. Lakin, yuxarıda qeyd olunan gömrük bəyənnaməsi əsasında müvəqqəti saxlanca yerləşdirilmiş yüklərin saxlanc müddətinin ##.##.2026-cı il tarixində bitməsinə baxmayaraq şirkət tərəfindən rəsmiləşdirilməmiş və ya digər gömrük proseduru altında yerləşdirilməmişdir. Lakin iş materialarından da görünür ki, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “Azneft” Istehsal Birliyinin nümayəndəsi X1 araşdırma zamanı izahat vermiş və izahatında göstərmişdir ki, ##.##.2026-cı il tarixli il tarixli, 01261000032426 sorğu nömrəli gömük bəyannaməsi əsasında müvəqqəti saxlanca götürülmüş yüklər barədə azadolma sənədini vaxtında ala bilmədikləri üçün prosedur üzrə qanunvericiliyin tələbləri pozulmuş, müvəqqəti saxlanc proseduranda qalma müddəti bitmişdir. Müvəqqəti saxlanc proseduru üzrə müddətin pozulması da məhz bu səbəbdən olmuşdur. Yəni, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “Azneft” Istehsal Birliyinin birbaşa təqsiri olmamışdır. Belə ki, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Vergi Məcələsinin 164.1.62-ci maddəsinə əsasən müvafiq təsdiqedici sənəd əsasında svop əməliyyatları çərçivəsində xam neftin idxalı # ###### 2024-cü il tarixdən etibarən 3 il müddətinə ƏDV-dən azad edilmişdir. Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Prezidentinin ““Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Vergi Məcələsində dəyişiklik edilməsi haqqında” Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının 2023-cü il # ###### tarixli ****-VIQD nömrəli Qanununun tətbiqi və bundan irəli gələn bir sıra məsələlərin tənzimlənməsi barədə” ## ###### 2023-cü il tarixli **** nömrəli Fərmanına əsasən, Vergi Məcələsinin 164.1.62-ci maddəsi üzrə müvafiq təsdiqedici sənəd Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Energetika Nazirliyi tərəfindən verilir. Müvafiq olaraq Sərəncam çərçivəsində Təchizat Müqaviləsi üzrə ##.##.2026-##.##.2026-cı il müddəti ərzində idxal olunmuş və olunacaq xam neftin (təbi qaz kondensatı daxil olmaqla) ƏDV-dən azad olunması ilə bağlı Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Energetika Nazirliyi tərəfindən müvafiq təsdiqedici sənədlər təsdiq edildikdən sonra bu barədə Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsinə məlumat verilməsi, yüklərin rəsmiləşdirilməsi və ya başqa gömrük proseduru altında yerləşdirilməsi mümkün ola bilərdi. Göründüyü kimi gömrük bəyənnaməsi əsasında müvəqqəti saxlanca yerləşdirilmiş yüklərin saxlanc müddətinin ##.##.2026-cı il tarixində bitməsinə baxmayaraq şirkət tərəfindən rəsmiləşdirilməməsinin və ya digər gömrük proseduru altında yerləşdirilməməsinin səbəbi bunu təsdiq edən sənədləri əldə edə bilməməsi olmuşdur. Göründüyü kimi Gömrük orqanına zəruri təsdiqedici sənədləri təqdim etmək öhdəliyi Energetika Nazirliyinin səlahiyyətlərində olmuşdur. Lakin Energetika Nazirliyinin öz vəzifələrini vaxtında icra etməməsi nəticəsində X4 məsuliyyətə cəlb edilmişdir. Yəni törədilmiş inzibati xəta ilə tətbiq edilmiş inzibati tənbeh tədbiri arasında heç bir səbəbli əlaqə olmamışdır. Hörmətli məhkəmə hazırkı inzibati tənbeh tədbirinin tətbiq edilməsi nəticəsində qanunvericilik öz məqsədinə çatmamışdır. Belə ki, X4 məsuliyyətə cəlb edilməsi Energetika Nazirliyinin gələcəkdə bu kimi zəruri sənədləri daha tez verməsinə heç bir formada təsir etməyəcəkdir. Yəni qanun ümumiyyətlə məqsədinə çatmayacaqdır. Çünki hal-hazırda heç bir təqsiri olmayan hüquqi şəxs məsuliyyətə cəlb olunmuşdur. Məhkəmənin gəldiyi nəticə üçün mühüm əhəmiyyəti olan bütün faktiki halar araşdırılmamışdır. Belə ki, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Vergi Məcələsinin 164.1.62-ci maddəsinə əsasən müvafiq təsdiqedici sənəd əsasında svop əməliyyatları çərçivəsində xam neftin idxalı # ###### 2024-cü il tarixdən etibarən 3 il müddətinə ƏDV-dən azad edilmişdir. Yəni ƏDV-dən azad olan məhsulun müvəqqəti saxlanca yerləşdirilməsi zəruridir. Həmin yüklərin saxlanc müddətinin sonunda rəsmiləşdirilməsi və ya digər gömrük proseduru altında yerləşdirilməsi müvafiq təsdiqedici sənədlər əsasında həyata keçirilməli idi. Lakin Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Prezidentinin ““Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Vergi Məcələsində dəyişiklik edilməsi haqqında” Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının 2023cü il # ###### tarixli ****-VIQD nömrəli Qanununun tətbiqi və bundan irəli gələn bir sıra məsələlərin tənzimlənməsi barədə” ## ###### 2023-cü il tarixli **** nömrəli Fərmanına əsasən, Vergi Məcələsinin 164.1.62-ci maddəsi üzrə müvafiq təsdiqedici sənəd Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Energetika Nazirliyi tərəfindən verilməlidir. Energetika Nazirliyinin isə bu sənədləri verməsi ilə bağlı heç bir məcburedici bir mexanizim nəzərdə tutulmayıb. Həmçinin Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsi Dəniz Nəqliyyatı və Enerji Resursları Baş Gömrük Idarəsi tərəfindən həmin təsdiqedici sənəd ümumiyyətlə tələb edilməmişdir. Halbuki, Energetika Nazirliyi həmin sənədi özü birbaşa Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsinə təqdim etmək öhdəliyi daşıyır. Yuxarıda göstərilənlərdən də açıq aydın görünür ki, məhkəmə tərəfindən iş üçün əhəmiyyəti olan və X4 təqsirli olmasını təsdiq edən heç bir sübut növü əldə edilməmiş və iş materialarına əlavə edilməmişdir. Belə olan halda isə məhkəmənin gəldiyi nəticə ilə işin faktiki haları arasında ziddiyyət yaranmışdır. Bu isə X4 əsassız olaraq məsuliyyətə cəlb edilməsinə və barəsində inzibati tənbeh tətbiq edilməsinə səbəb olmuşdur. Yuxarıda göstərilənləri nəzərə alaraq Səbail rayon Məhkəməsinin ## #### 2026-cı il tarixli, *(*-***)-****/**** nömrəli qərarını ləğv edib inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsi barədə qərar qəbul etməyinizi xahiş edirik. Məhkəmə iclasında iştirak edən Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti "Azneft” Istehsal Birliyinin nümayəndəsi və vəkili Nümayəndə apellyasiya qaydasında verilmiş şikayəti müdafiə edərək, və ona uyğun izahat verərək şikayətin təmin edilməsini xahiş etdi. Məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə xəbərdar olunmuş inzibati orqanın nümayəndəsi məhkəmə iclasına gəlməmiş və gəlməməsinin səbəbləri barədə məlumat verməmişdir. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi proses iştirakçısının razılığı ilə şikayətə inzibati orqanın nümayəndəsinin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Məhkəmə şikayətlə əlaqədar inzibati işin materiallarını tam, hərtərəfli və obyektiv araşdırıb, hesab edir ki, şikayət təmin edilməməli, Bakı şəhəri Səbail Rayon Məhkəməsinin ## #### 2026-cı il tarixli qərarı qanuni və əsaslı olduğundan verilmiş şikayətə münasibətdə dəyişdirilmədən saxlanılmalıdır. Belə ki, iş materiallarında olan və məhkəmə iclasında tədqiq edilmiş: ##.##.2026-cı il tarixli raportdan görünür ki, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “Azneft” Istehsal Birliyi tərəfindən 01261000032426 sorğu nömrəli gömük bəyannaməsi ilə müvəqqəti saxlanc xüsusi gömrük prosedurunda rəsmiləşdirilmiş yüklərin öhdəlik müddəti ##.##.2026-cı il tarixində bitmişdir. Lakin, öhdəlik müddətinin bitməsinə baxmayaraq şirkət tərəfindən yüklərin digər gömrük proseduru altında rəsmiləşməsinə dair tədbir görülməmişdir. Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “Azneft” Istehsal Birliyinin nümayəndəsi X1 izahatından görünür ki, ##.##.2026-cı il tarixli, 01261000032426 sorğu nömrəli gömük bəyannaməsi əsasında müvəqqəti saxlanca götürülmüş yüklər barədə azadolma sənədini vaxtında ala bilmədikləri üçün prosedur üzrə qanunvericiliyin tələbləri pozulmuş, müvəqqəti saxlanc proseduranda qalma müddəti bitmişdir. Müvəqqəti saxlanc prosedura üzrə müddətin pozulması da məhz bu səbəbdən olmuşdur. ##.##.2026-cı il tarixli gömrük baxışının keçirilməsi haqqında akta əsasən, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti "Azneft" Istehsalat Birliyinə məxsus saxlanca verilmiş 1346889 kq xam neftə qaz kondensatla baxış keçirilmişdir. Baxış zamanı heç bir uyğunsuzluq aşkar olunmamışdır. Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Inzibati Xətalar Məcəlləsinin 496.1-ci maddəsinə əsasən malların saxlanca qoyulması və saxlanc qaydalarının (müddətlərinin) pozulmasına, o cümlədən gömrük və müvəqqəti saxlanc anbarlarında mallarla müxtəlif əməliyyatların aparılmasının müəyyən olunmuş tələblərinə və şərtlərinə riayət edilməməsinə görə -fiziki şəxslər əlli manatdan yüz manatadək məbləğdə, vəzifəli şəxslər yüz əlli manatdan iki yüz əlli manatadək məbləğdə, hüquqi şəxslər üç yüz manatdan beş yüz manatadək məbləğdə cərimə edilir. "Malların saxlanc xüsusi gömrük proseduru altında yerləşdirilməsi Qaydaları"nın təsdiq edilməsi haqqında Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Nazirlər Kabinetinin ## ###### 2013-cü il tarixli, *** saylı Qərarının 3.3-cü bəndinə əsasən mallar müvəqqəti saxlanc xüsusi gömrük proseduru altında qalma müddət başa çatanadək, digər gömrük proseduru altında yerləşdirilmək üçün bəyan edilməli və ya gömrük anbarında yerləşdirilməlidir. Iş üzrə toplanmış sübutları qiymətləndirərək məhkəmə hesab edir ki, birinci instansiya Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Müdafiə Nazirliyi barəsində olan inzibati xəta haqqında işə baxarkən təqdim olunmuş materiallar əsasında inzibati xəta haqqında qanunvericiliyin tələblərinə uyğun, düzgün olaraq araşdırmış və əsaslı olaraq barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan hüquqi şəxsi IXM-in 496.1-ci maddəsi ilə inzibati cərimə tətbiq etmişdir. Inzibati xəta törətmiş şəxs barəsində tətbiq olunmuş inzibati tənbehin növü və həddi ilə bağlı qeyd olunmalıdır ki, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Müdafiə Nazirliyi törətdiyi inzibati xətaya görə Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Inzibati Xətalar Məcəlləsinin 496.1-ci maddəsində nəzərdə tutulan növdə və həddə inzibati tənbeh tədbiri tətbiq edilmişdir. Beləliklə, sadalanan qanunun tələbləri və işin həqiqi halları baxımından məhkəmə belə qənaətə gəlir ki, birinci instansiya məhkəməsinin ## #### 2026-cı il tarixli *(*-***)- ****/**** saylı mübahisələndirilən qərarı qanuni və əsaslı, təyin etdiyi inzibati tənbeh ədalətlidir. Bu səbəbdən şikayətdə göstərilənlər qərarın ləğv edilməsi və ya dəyişdirilməsi, eləcə də iş üzrə icraata xitam verilməsi üçün əsas olmadığından şikayət təmin edilməməlidir. Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası IXM-in 134.1.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta haqqında iş üzrə qərardan verilən şikayətə və ya protestə baxılaraq qərarın dəyişdirilmədən, şikayətin və ya protestin isə təmin edilmədən saxlanılması haqqında qərar qəbul edilə bilər. Yuxarıda qeyd olunanlara əsasən və Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Inzibati Xətalar Məcəlləsinin 134.1.1-ci maddəsini rəhbər tutaraq QƏRARA ALDI: Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “Azneft” Istehsal Birliyinin nümayəndəsi və vəkili Nümayəndə tərəfindən verilmiş şikayət təmin edilməsin. Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “Azneft” Istehsal Birliyi (VÖEN: **********) Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Inzibati Xətalar Məcəlləsinin 496.1-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli bilinərək 300 (üç yüz) manat məbləğində inzibati cərimə edilməsinə dair Bakı şəhəri Səbail Rayon Məhkəməsinin *(*-***)-****/**** nömrəli, ## #### 2026-cı il tarixli qərarı verilmiş şikayətə münasibətdə dəyişdirilmədən saxlanılsın. Qərar qətidir, ondan şikayət və ya protest verilə bilməz. Hakim Elnur Nuriyev