Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Qərar — İş №3(3-6)-2657/2026

Azərbaycan Respublikası adından Qərar Bakı şəhəri İş № 3(3-6)-2657/2026 21.08.2026 BAKI APELLYASIYA MƏHKƏMƏSI Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin hakimi Hümbətov Fəhmin Zaur oğlunun sədrliyi, Məhkəmə iclas katibi Sadıxov Çingiz Elbrus oğlunun katibliyi, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “xxxx” İstehsalat Birliyinin nümayəndəsi və vəkili Nümayəndə iştirakı ilə, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “xxxx” İstehsal Birliyinin Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 496.1-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanın törədilməsində təqsirli bilinərək inzibati cərimə edilməsinə dair Bakı şəhəri Səbail Rayon Məhkəməsinin ##.##.2026-cı il tarixli, *(*-***)-****/**** nömrəli qərarından Nümayəndə tərəfindən verilmiş şikayətə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsi Dəniz Nəqliyyatı və Enerji Resursları Baş Gömrük İdarəsi Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “xxxx” İstehsal Birliyinin barəsində Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 496.1-ci maddəsi ilə ## #### 2026-cı il tarixli, *****-*****/** nömrəli inzibati xəta haqqında protokol tərtib edərək baxılması üçün Bakı şəhəri Səbail Rayon Məhkəməsinə göndərmişdir. Bakı şəhəri Səbail Rayon Məhkəməsinin ##.##.2026-cı il tarixli, *(*-***)-****/**** nömrəli qərarı (hakim Afət Quliyeva) ilə Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “xxxx” İstehsal Birliyi Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 496.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş inzibati xətanı törətməkdə təqsirli bilinərək, barəsində 300 (üç yüz) manat məbləğində inzibati cərimə növündə tənbeh tədbiri tətbiq edilmişdir. Qərardan narazı qalan barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan hüquqi şəxs Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “xxxx” İstehsal Birliyinin nümayəndəsi və vəkili Nümayəndə apellyasiya qaydasında şikayət verərək, Bakı şəhəri Səbail Rayon Məhkəməsinin ##.##.2026-cı il tarixli, *(*-***)-****/**** nömrəli qərarının ləğv edilməsi və iş üzrə icraata xitam verilməsi barədə qərar qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Şikayətin dəlilləri və tərəflərin çıxışları: Şikayətin dəlilləri qismində göstərilmişdir ki, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Vergi Məcəlləsinin 164.1.62-ci maddəsinə əsasən, müvafiq təsdiqedici sənəd əsasında svop əməliyyatları çərçivəsində xam neftin idxalı ## ###### 2024-cü il tarixdən etibarən 3 il müddətində ƏDV-dən azad edilmişdir. Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Prezidentinin ”Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Vergi Məcəlləsində dəyişiklik edilməsi haqqında” Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının ##.##.2023-cü il tarixli 1033-VİQD nömrəli Qanununun tətbiqi və bundan irəli gələn bir sıra məsələlərin tənzimlənməsi barədə” ##.##.2023cü il tarixli **** nömrəli Fərmanına əsasən, Vergi Məcəlləsinin 164.1.62-ci maddəsi üzrə müvafiq təsdiqedici sənəd Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Energetika Nazirliyi tərəfindən verilir. Müvafiq olaraq X3 Müqaviləsi üzrə ##.##.2026-##.##.2026cı il müddəti ərzində idxal olunmuş və olunacaq xam neftin (təbii qaz kondensatı daxil olmaqla) ƏDV-dən azadolunması ilə bağlıedilmiş müraciət əsasında Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Energetika Nazirliyi tərəfindən müvafiq təsdiqedici sənədin ən qısa müddətdə Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsinə təqdim ediləcəyi bildirilmişdir. Göründüyü kimi, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikasının Energetika Nazirliyi tərəfindən müvafiq sənədin vaxtında təqdim edilməməsi səbəbindən saxlancda olan xam neft barəsində “xxxx” İB tərəfindən müvafiq əməliyyat icra edilməmişdir. Bu hal məhkəmə tərəfindən nəzrə alınmamış, işin həqiqi halları məhkəmə tərəfindən qiymətləndirilməmiş, düzgün olmayan nəticəyə gəlinmişdir. İş materiallarından da göründüyü kimi, “xxxx” İB-nin əməlində İXM-nin 496.1-ci maddəsinin tərkibi yaranmır. Məhkəmə iclasında barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan hüquqi şəxsin nümayəndəsi və vəkili Nümayəndə apellyasiya şikayətinə uyğun izahat verərək, şikayətin təmin edilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasının yeri və vaxtı barədə qanunvericiliklə nəzərdə tutulmuş qaydada məlumat verilməsinə baxmayaraq, səlahiyyətli orqanın nümayəndəsi məhkəmə iclasında iştirak etməmişdir. Məhkəmə şikayətə həmin şəxsin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etmişdir. İşin halları və hüquqi məsələlər: Məhkəmə şikayətlə əlaqədar inzibati işin materiallarını tam, hərtərəfli və obyektiv araşdıraraq hesab edir ki, aşağıda göstərilən əsaslara görə şikayət təmin olunmamalı, Bakı şəhəri Səbail Rayon Məhkəməsinin ##.##.2026-cı il tarixli, *(*-***)-****/**** nömrəli qərarı dəyişdirilmədən saxlanılmalıdır. Belə ki, iş materiallarında olan ## #### 2026-cı il tarixli, *****-*****/** nömrəli inzibati xəta haqqında protokoldan görünür ki, Rəsmiləşdirmə şöbəsindən daxil olmuş ##.##.2026-cı il tarixli *- **-****/***/****** nömrəli raporta əsasən Rusiya Federasiyasında yerləşən “xxxx” MMC tərəfindən Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti ’’xxxx” İstehsalat Birliyinin ünvanına göndərilən xam neft adlı yük Dəniz Nəqliyyatı və Enerji Resursları Baş Gömrük İdarəsində ##.##.2026-cı il tarixli ************** nömrəli gömrük bəyannaməsi ilə müvəqqəti saxlanc xüsusi gömrük proseduru altında yerləşdirilmişdir. Lakin, yuxarıda qeyd olunan gömrük bəyənnaməsi əsasında müvəqqəti saxlanca yerləşdirilmiş yüklərin saxlanc müddətinin ##.##.2026cı il tarixində bitməsinə baxmayaraq şirkət tərəfindən rəsmiləşdirilməmiş və ya digər gömrük proseduru altında yerləşdirilməmişdir. İş materiallarında olan ##.##.2026-cı il tarixli raportdan görünür ki, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “xxxx” İstehsal Birliyi tərəfindən 01261000104022 sorğu nömrəli gömük bəyannaməsi ilə müvəqqəti saxlanc xüsusi gömrük prosedurunda rəsmiləşdirilmiş yüklərin öhdəlik müddəti ##.##.2026-cı il tarixində bitmişdir. Lakin, öhdəlik müddətinin bitməsinə baxmayaraq şirkət tərəfindən yüklərin digər gömrük proseduru altında rəsmiləşməsinə dair tədbir görülməmişdir. İş materiallarında olan Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “xxxx” İstehsal Birliyinin nümayəndəsi X1 izahatından görünür ki, Rusiya Federasiyasında yerləşən “xxxx” MMC tərəfindən Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti ’’xxxx” İstehsalat Birliyinin ünvanına göndərilən xam neft adlı yük Dəniz Nəqliyyatı və Enerji Resursları Baş Gömrük İdarəsində ##.##.2026-cı il tarixli ************** nömrəli gömrük bəyannaməsi ilə müvəqqəti saxlanca götürülmüşdür. İş materiallarında olan ##.##.2026-cı il tarixli gömrük baxışının keçirilməsi haqqında akta əsasən, Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti "xxxx" İstehsalat Birliyinə məxsus saxlanca verilmiş 907706 kq xam neftə baxış keçirilmişdir. Baxış zamanı heç bir uyğunsuzluq aşkar edilməmişdir. Apellyasiya icraatında aparılan araşdırma zamanı birinci instansiya məhkəməsinin iş üzrə qanuni və əsaslı nəticəyə gəldiyi təsdiq edilir. Məhkəmə birinci instansiya məhkəməsinin gəldiyi qənaət ilə razılaşaraq, qeyd edir ki, göründüyü kimi birinci instansiya məhkəməsi təqdim edilmiş materialları kifayət qədər araşdırıb, hüquqi şəxs Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “xxxx” İstehsalat Birliyinin İXM-in 496.1-ci maddəsində nəzərdə tutulan əməli törətməsi ilə bağlı düzgün nəticəyə gəlmişdir. Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası İXM-in 496.1-ci maddəsinə əsasən malların saxlanca qoyulması və saxlanc qaydalarının (müddətlərinin) pozulmasına, o cümlədən gömrük və müvəqqəti saxlanc anbarlarında mallarla müxtəlif əməliyyatların aparılmasının müəyyən olunmuş tələblərinə və şərtlərinə riayət edilməməsinə görə fiziki şəxslər əlli manatdan yüz manatadək məbləğdə, vəzifəli şəxslər yüz əlli manatdan iki yüz əlli manatadək məbləğdə, hüquqi şəxslər üç yüz manatdan beş yüz manatadək məbləğdə cərimə edilir. Həmin Məcəllənin 3-cü maddəsinə əsasən yalnız bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibati xətaların törədilməsində təqsirli hesab edilən və inzibati xəta tərkibinin bütün digər əlamətlərini daşıyan əməli (hərəkət və ya hərəkətsizlik) törətmiş şəxs inzibati məsuliyyətə cəlb olunur. Həmin Məcəllənin 8.1-ci maddəsinə əsasən, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin təqsiri bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş qaydada sübuta yetmədikdə və bu, inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata baxmış hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) qüvvəyə minmiş qərarı ilə müəyyən edilmədikdə o, təqsirsiz hesab edilir; 8.2-ci maddəsinə əsasən inzibati məsuliyyətə cəlb olunmuş şəxs öz təqsirsizliyini sübut etməyə borclu deyildir; 8.3-cü maddəsinə əsasən inzibati məsuliyyətə cəlb olunan şəxsin təqsirli olması barəsində şübhələr onun xeyrinə həll olunur. Həmin Məcəllənin 12-ci maddəsinə görə bu Məcəllə ilə qorunan ictimai münasibətlərə qəsd edən, hüquqazidd olan, təqsirli sayılan (qəsdən və ya ehtiyatsızlıq üzündən törədilən) və inzibati məsuliyyətə səbəb olan əməl (hərəkət və ya hərəkətsizlik) inzibati xəta hesab olunur. Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası İXM-nin 76.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətanın olub-olmamasını, inzibati xəta törədən şəxsin təqsirini və işin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli olan digər halları müəyyən etmək üçün hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) əsaslana bildiyi hər cür faktik məlumatlar inzibati xətalar haqqında işlər üzrə sübutlar sayılır. Bu məlumatlar maddi sübutlarla, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin, zərər çəkmiş şəxsin, şahidlərin izahatları ilə, digər sənədlərlə, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri ilə, ekspertin rəyi ilə, inzibati xəta haqqında protokolla, bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş digər protokollarla müəyyən edilir. Həmçinin birinci instansiya məhkəməsi qeyd etmişdir ki, səlahiyyətli orqan tərəfindən İXM-in 100-cü maddəsinin tələbləri pozulmuş, inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilərkən barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan hüquqi şəxsin nümayəndəsinin iştirakı təmin edilməmişdir. Beləliklə, sadalanan qanunun tələbləri və işin həqiqi halları baxımından məhkəmə belə qənaətə gəlir ki, Bakı şəhəri Səbail Rayon Məhkəməsinin ##.##.2026-cı il tarixli, *(*-***)-****/**** nömrəli mübahisələndirilən qərarı qanuni və əsaslıdır. Bu səbəbdən şikayətdə göstərilənlər qərarın ləğv edilməsi və ya dəyişdirilməsi üçün əsas olmadığından verilmiş şikayət təmin edilməməlidir. Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası İXM-in 134.1.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xəta haqqında iş üzrə qərardan verilən şikayətə və ya protestə baxılaraq qərarın dəyişdirilmədən, şikayətin və ya protestin isə təmin edilmədən saxlanılması haqqında qərar qəbul edilə bilər. Şərh olunanlara əsasən və Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası İXM-in 134.1.1-ci maddəsini rəhbər tutaraq məhkəmə, QƏRARA ALDI: Barəsində inzibati xəta haqqında icraat aparılan şəxsan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti “xxxx” İstehsalat Birliyinin nümayəndəsi və vəkili Nümayəndə tərəfindən verilmiş şikayət təmin edilməsin. Bakı şəhəri Səbail Rayon Məhkəməsinin ##.##.2026-cı il tarixli, *(*-***)-****/**** nömrəli qərarı dəyişdirilmədən saxlanılsın. Qərar elan olunduğu andan dərhal sonra qüvvəyə minir. Qərar qətidir, ondan şikayət və ya protest verilə bilməz.