Bərdə Rayon Məhkəməsi Qərar — İş №3(5-114)-734/2026

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bərdə rayonu İş № 3(5-114)-734/2026 10.02.2026 BƏRDƏ RAYON MƏHKƏMƏSİ X3 Qabil qızının sədrliyi, X4 iclas katibliyi, Protokol tərtib etmiş şəxs X5, Zərərçəkmiş şəxs, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs və Bərdə rayon Vəkil Burosunun vəkili X6 iştirakları ilə, Ş/V: AA*******, xx.xx.1986-cı il tarixdə Bərdə şəhəirində doğulmuş, orta təhsilli, ailəli, Bərdə rayonu, Şirvanlı Ərazi Dairəsinin Uğurbəyli kəndində qeydiyyatda olan və yaşayan Şəxs Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsində müəyyən olunmuş inzibati xəta törətməsinə dair Bərdə rayon icra və probasiya şöbəsindən daxil olmuş inzibati xəta haqqında materiala açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə M ü ə y y ə n e t d i: Əkbərov X8 Xətalar Məcəlləsinin (bundan sonra İXM-nin) 528.1-ci mаddəsi ilə nəzərdə tutulmuş inzibаti xətаnı törətməkdə təqsirli bilinərək barəsində Bərdə rayon icra və probasiya şöbəsi xx.xx.2026-cı il tarixdə inzibati xəta haqqında prоtоkоl tərtib оlunmuş və baxılması üçün Bərdə rayon məhkəməsinə göndərilmişdir. Məhkəmə iclasında Bərdə rayon icra və probasiya şöbəsinin icra məmuru X5 izahatında göstərdi ki, Bərdə rayon Məhkəməsinin xx.xx.2023-cü il tarixli, 2(021)- 3842/2023 saylı icra vərəqəsinə əsasən Şəxs ilə Zərərçəkmiş şəxs arasında 23 iyul 2015ci il təvəllüdlü X7 və 21 iyun 2021-ci il təvəllüdlü X1 üçün hər ay hər uşaq üçün 175 manat olmaqla 350 manat aliment məbləği, 21 iyun 2021-ci il təvəllüdlü X2 3 yaşa qədər saxlama xərci olaraqda hər ay 50 manat olmaqla ümumilikdə 400 manat aliment məbləğini birinci tərəfin xeyrinə ödəməyi öz öhdəsinə götürməsi, birinci tərəfə məxsus cehiz əşyalarının geri verilməsinə heç bir etirazı olmaması, birgə nikah dövründə əldə edilmiş avtomobilin oğlu Fuadın adına yetkinlik yaşına çatdıqdan sonra keçirəcəyinə söz verməsi və öz öhdəsinə götürməsi, ikinci tərəf birinci tərəfin ev tələbini 31 dekabr 2023-cü il tarixinə qədər alıb birinci tərəfə təhvil verəcəyini öz öhdəsinə götürməsi, birinci tərəfin ikinci tərəfin azyaşlı övladları ilə ünsiyyətdə olmasına heç bir etirazı olmadığını və hər həftənin şənbə günü axşam saat 18:00-dan - 20:00-a qədər ünsiyyətdə olmasına heç bir etirazı olmadığını və övladları ilə ünsiyyətdə olmasına heç bir maneçilik törətməyəcəyini öz öhdəsinə götürməsi barədə mediasiya prosesi nəticəsində bağlanmış 04 iyul 2023-cü il tarixli barışıq sazişi təsdiq edilsin. Qətnamənin alimentə dair hissəsi 04 iyul 2023-cü il tarixdən hesablanmalıdır. İcra məmuru tərəfindən icra sənədi üzrə icraata başlamaq haqqında qərar qəbul olunmuş və borcluya borcunun ödənilməsi barədə bildiriş göndərilmişdir. Borclu müntəzəm olaraq alimentini ödəmiş, lakin aylar üzrə ödənilməli aliment məbləği tam olaraq ödənilmədiyindən hazırda borclunun icra sənədi üzrə tələbkara 2100 manat borcu yaranmışdır. Borcludan borcun ödənilməsi tələb edilmiş, lakin borclu borcu ödəməyərək icra məmurunun qanuni tələblərini yerinə yetirməmişdir. Məhkəmə iclаsındа barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs izahat verərək bildirdi ki, Zərərçəkmiş şəxs ilə birgə nikahlarından iki övladı 23 iyul 2015-ci il təvəllüdlü X7 və 21 iyun 2021-ci il təvəllüdlü X9 doğulmuşdur. Sonradan Zərərçəkmiş şəxs ilə ailə münasbiətləri alınmadığından ayrılmışlar. Aralarında barışıq sazişi bağlanmış və həmin sazişə əsasən uşaqlar anası Zərərçəkmiş şəxs yanında qalmış və onların saxlanması üçün tələbkara hər ay 175 manat, ümumilikdə 350 manat aliment məbləği, 21 iyun 2021-ci il təvəllüdlü X2 3 yaşa qədər saxlama xərci olaraqda hər ay 50 manat olmaqla ümumilikdə 400 manat aliment ödəməlidir. İcra sənədi üzrə ödəməli olduğu aliment borcunu aylar üzrə müntəzəm şəkildə ödəmədiyindən tələbkara 2100 manat borcu yaranmışdır. Hazırda tələbkara olan aliment borcundan 1000 manat ödəniş etmişdir. Geri qalan 1100 manat aliment məbləğini qısa müddət ərzində tələbkarın xeyrinə ödəyəcəkdir. Bundan başqa uşaqları ilə Zərərçəkmiş şəxs birlikdə yaşadığı evin kirayə haqqının 2025-ci ilin iyun ayınadək ödəmişdir. Lakin icra sənədində qeyd edilən aralarında bağlanmış barışıq sazişində göstərilmiş 31 dekabr 2023-cü il tarixinədək Zərərçəkmiş şəxs evlə təmin etməsi barədə götürdüyü öhdəlik barədə sazişin mahiyyətini bilməmiş və həmin hissədə qəbul etmir. Keçən müddət ərzində tələbkar və ya icra məmuru tərəfindən tələbkarı evlə təmin etmək öhdəliyi barədə ona heç bir məlumat və ya pretenziya verilməmişdir. İcra məmurunun çağırışlarına getmiş və alimenti ödəməkdən yayınmamışdır. Hesab edir ki, barəsində tərtib edilmiş protokol əsassızdır. Öna görə də protokol üzrə icraata xitam verilməsini xahiş edir. Məhkəmə iclasında tələbkar Zərərçəkmiş şəxs bildirdi ki, Şəxs ilə birgə nikahlarından iki övladı 23 iyul 2015-ci il təvəllüdlü X7 və 21 iyun 2021-ci il təvəllüdlü X9 doğulmuşdur. Şəxs ilə ailə münasbiətləri alınmadığından ayrılmışlar. Aralarında barışıq sazişi bağlanmış və həmin sazişə əsasən uşaqlar anası onun yanında qalmış və onların saxlanması üçün hər ay 175 manat, ümumilikdə 350 manat aliment məbləği, 21 iyun 2021-ci il təvəllüdlü X2 3 yaşa qədər saxlama xərci olaraqda hər ay 50 manat olmaqla ümumilikdə 400 manat aliment xeyrinə ödənilməlidir. İcra sənədi üzrə Şəxs ödəməli oldğu aliment borcunu aylar üzrə müntəzəm şəkildə ödəmədiyindən 2100 manat borcu yaranmışdır. Hazırda borclu xeyrinə 1000 manat ödəniş etmiş, 1100 manat borcu qalmışdır. Borclunu alimentin ödənilməsi ilə əlaqədar narahat etməmişdir. Hazırda da alimentin ödənilməsi ilə bağlı heç bir şikayəti yoxdur. Ona görə ki, Şəxs onun övladları ilə birlikdə yaşadığı evin kirayə haqqını 2025-ci ilin iyun ayınadək könüllü şəkildə ödəmişdir. Lakin Şəxs aralarında bağlanmış barışıq sazişi üzrə üzərinə götürdüyü öhdəliklərdən onun azyaşlı uşaqları ilə yaşaması üçün 31 dekabr 2023-cü il tarixədək evlə təmin edilməsi hissədə öhdəliyini yerinə yetirməmişdir. Borclu Şəxs yaşadığı evin kirayəsini ödədiyindən keçən müddət ərzində borcluya evlə təmin edilməsi barədə saziş üzrə üzərinə götürdüyü öhdəliyin yerinə yetirilməsi ilə əlaqədar müraciət etməmişdir. Həmçinin icra məmuruna sazişin həmin hissədə təmin edilməsi barədə müraciət etməmişdir. Hazırda borclu Şəxs ilə barışmır və ondan saziş üzrə üzərinə götürdüyü evlə təmin edilməsi öhdəliyini yerinə yetirməsini tələb edir. Məhkəmə iclаsındа barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs vəkili X10 bildirdi ki, borclu Şəxs icra sənədi üzrə təsdiq edilmiş barışıq sazişində qeyd edilən aliment öhdəliyi üzrə yaranmış aliment borcundan hazırda 1000 manat ödəniş etmiş, 1100 manat borcu qalmışdır. Yaxın müddət ərzində qalan 1100 manat aliment borcunu ödəyəcəyinə söz verir. Lakin Şəxs barışıq sazişində nəzərdə tutulmuş Zərərçəkmiş şəxs evlə təmin olunması hissəsində mahiyyəti anlamamış və həmin hissədə öhdəliyin təmin edilməsi barədə keçən müddət ərzində ona heç bir məlumat verilməmişdir. Barışıq sazişinin təsdiq edilməsi ilə əlaqədar qəbul edilmiş qətnamədən borclu Şəxs şikayət vermək hüququndan istifadə edəcəkdir. Hazırda tələbkarın borclu ilə aralarında alimentlə bağlı mübahisələrinin olmadığını etiraf edir. İcra məmuru tərəfindən borclunun barəsində tərtib edilmiş inzibati protokolu əsassız hesab edir və inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsini xahiş edir. Məhkəmə protokolu tərtib etmiş şəxsi, zərərçəkmiş şəxsi və barəsində inzibati icraat aparılan şəxsi dinləyib, iş materiallarını araşdırıb hesаb edir ki, Şəxs barədə İXM-in 528.1ci mаddəsi ilə başlanılmış inzibati xəta haqqında işin icraatına xitam verilməlidir. Belə ki, inzibаti işin mаteriаllarına əlаvə edilmiş: Bərdə rayon məhkəməsinin xx.xx.2023-cü il tarixli, 2(021)-3842/2023 saylı icra vərəqəsindən görünür ki, Ərizə təmin edilmiş, Şəxs ilə Zərərçəkmiş şəxs arasında 23 iyul 2015-ci il təvəllüdlü X7 və 21 iyun 2021-ci il təvəllüdlü X1 üçün hər ay hər uşaq üçün 175 manat olmaqla 350 manat aliment məbləği, 21 iyun 2021-ci il təvəllüdlü X2 3 yaşa qədər saxlama xərci olaraq hər ay 50 manat olmaqla ümumilikdə 400 manat aliment məbləğini birinci tərəfin xeyrinə ödəməyi öz öhdəsinə götürməsi, birinci tərəfə məxsus cehiz əşyalarının geri verilməsinə heç bir etirazı olmaması, birgə nikah dövründə əldə edilmiş avtomobilin oğlu Fuadın adına yetkinlik yaşına çatdıqdan sonra keçirəcəyinə söz verməsi və öz öhdəsinə götürməsi, ikinci tərəf birinci tərəfin ev tələbini 31 dekabr 2023-cü il tarixinə qədər alıb birinci tərəfə təhvil verəcəyini öz öhdəsinə götürməsi, birinci tərəfin ikinci tərəfin azyaşlı övladları ilə ünsiyyətdə olmasına heç bir etirazı olmadığını və hər həftənin şənbə günü axşam saat 18:00-dan - 20:00-a qədər ünsiyyətdə olmasına heç bir etirazı olmadığını və övladları ilə ünsiyyətdə olmasına heç bir maneçilik törətməyəcəyini öz öhdəsinə götürməsi barədə mediasiya prosesi nəticəsində bağlanmış 04 iyul 2023-cü il tarixli barışıq sazişi təsdiq edilməsi, qətnamənin alimentə dair hissəsi dərhal icra edilməli, alimentin tutulması 04 iyul 2023-cü il tarixdən hesablanması qət edilmişdir. xx.xx.2023-cü il tarixli (icraata başlama haqqında) qərardan görünür ki, Bərdə rayon məhkəməsinin xx.xx.2023-cü il tarixli, 2(021)-3842/2023 saylı icra sənədi üzrə icraata başlanılmış və Şəxs 400 manat aliment üzrə icranı könüllü olaraq təmin etməsi təklif olunmuşdur. Tələbin könüllü icrası haqqında xx.xx.2023-cü il tarixli (tələbin könüllü icrası haqqında) bildirişdən görünür ki, Şəxs icra sənədi üzrə alimenti könüllü olaraq ödəməsi üçün 10 gün müddət verilmişdir. xx.xx.2026-cı il tarixli xəbərdarlıqdan görünür ki, Şəxs Bərdə rayon Məhkəməsinin xx.xx.2023-cü il tarixli, 2(021)-3842/2023 saylı icra sənədi üzrə yaranmış 2100 manat aliment borcunun ödənilməsi, ödənilmədiyi təqdirdə Azərbaycan Respublikası İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 528.1-ci maddəsi ilə inzibati məsuliyyətə və Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 306.1-ci maddəsi ilə cinayət məsuliyyətinə cəlb olunacağı barədə məlumat verilmişdir. xx.xx.2026-cı il tarixli ödəniş qəbzindən görünür ki, Zərərçəkmiş şəxs 41697388****7391 nömrəli kart hesabına 1000 manat vəsait ödənilmişdir. Bərdə rayon icra və probasiya şöbəsi tərəfindən tərtib edilmiş xx.xx.2026-cı tarixli, MN №2327129 nömrəli protokoldan görünür ki, borclu Şəxs icra sənədinə əsasən 2100 manat aliment borcu vardır. Məhkəmə qeyd edir ki, Bərdə rayon icra və probasiya şöbəsi tərəfindən barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxs Şəxs icra vərəqəsində nəzərdə tutulmuş tələbkarı evlə təmin etməsi hissəsində məlumat verilməmiş, protokol tərtib edilən gün məlumatlandırılaraq öhdəliyini yerinə yetirmək üçün 10 (on) gün könüllü müddət verilmədən barəsində protokol tərtib olunaraq məhkəməyə gətirilmişdir. Bundan başqa Şəxs icra sənədi üzrə aliment borcunu hər ay ödəmiş, həmçinin aliment ödənişlərindən kənar icra vərəqəsində (barışıq sazişində) nəzərdə tutulmamış tələbkarın övladları ilə birlikdə yaşadığı evin kirayə haqqını ödəməklə ona könllü şəkildə maddi dəstək göstərmişdir. Həmçinin borclu icra sənədi üzrə icra məmurunun çağırışlarına getmişdir. Hazırda borclu işləmədiyindən və əvvələr ödənişlərin tam şəkildə ödənilməməsi səbəbindən yığılmış 2100 manat aliment borcundan tələbkarın xeyrinə 1000 manat ödəniş etməsi, geri qalan 1100 manat borcun hazırda birdəfəlik ödəmək iqtidarında olmaması borclunun icra sənədini icra etməkdən və icra məmurunun qanuni tələblərini yerinə yetiməkdən yayınması kimi qiymətləndirilə bilməz. Belə olan halda Şəxs əməlində İXM-in 528.1-ci maddəsinin tərkibinin olması qənaətinə gəlmək olmur. İcra haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunun 3.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə və digər orqanların qərarlarının icrası ilə əlaqədar icra məmurunun tələbləri Azərbaycan Respublikasının ərazisində bütün orqanlar, hüquqi şəxslər, onların vəzifəli şəxsləri və fiziki şəxslər üçün məcburidir. Həmin Qanunun 3.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə və digər orqanların qərarlarının icrası ilə əlaqədar icra məmurlarının tələblərini yerinə yetirməyən, onlara həvalə edilmiş vəzifələrin icrasına mane olan şəxslər Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə nəzərdə tutulmuş qaydada məsuliyyət daşıyırlar. İXM-in 8.1-ci maddəsinə əsasən barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin təqsiri bu Məcəllədə nəzərdə tutulmuş qaydada sübuta yetmədikdə və bu, inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata baxmış hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) qüvvəyə minmiş qərarı ilə müəyyən edilmədikdə o, təqsirsiz hesab edilir. İXM-in 8.2-ci maddəsinə əsasən inzibati məsuliyyətə cəlb olunmuş şəxs öz təqsirsizliyini sübut etməyə borclu deyildir. İXM-in 8.3-cü maddəsinə əsasən inzibati məsuliyyətə cəlb olunan şəxsin təqsirli olması barəsində şübhələr onun xeyrinə həll edilir. İXM-in 76.1-ci maddəsinə əsasən inzibati xətanın olub-olmamasını, inzibati xəta törədən şəxsin təqsirini və işin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli olan digər halları müəyyən etmək üçün hakimin, səlahiyyətli orqanın (vəzifəli şəxsin) əsaslana bildiyi hər cür faktik məlumatlar inzibati xətalar haqqında işlər üzrə sübutlar sayılır. Bu məlumatlar maddi sübutlarla, barəsində inzibati xəta haqqında iş üzrə icraat aparılan şəxsin, zərər çəkmiş şəxsin, şahidlərin izahatları ilə, digər sənədlərlə, xüsusi texniki vasitələrin göstəriciləri ilə, müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqanın (qurumun) informasiya sistemində, habelə digər dövlət informasiya sistemlərində (ehtiyatlarında) aşkar olunan məlumatlarla, ekspertin rəyi ilə, inzibati xəta haqqında protokolla, bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş digər protokollarla müəyyən edilir. İXM-in 84.1-ci maddəsinə əsasən, inzibati xətalar haqqında işlərə baxan hakim, səlahiyyətli orqan (vəzifəli şəxs) işin bütün hallarının məcmusunun hərtərəfli, tam və obyektiv surətdə baxılmasına əsaslanan öz daxili inamı ilə sübutları qiymətləndirir. İXM-in 84.2-ci maddəsinə əsasən, heç bir sübutun qabaqcadan müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur. Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin (bundan sonar CM) 306.1-ci maddəsinin şərh edilməsinə dair Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun 2 oktyabr 2012-ci il tarixli qərarında qeyd edilmişdir ki, icra etməmə o halda qərəzli olur ki, təqsirkar şəxsə yazılı şəkildə xəbərdarlıq edildikdən sonra da o, məhkəmə aktının tələbini icra etmir və ya məhkəmə aktlarının icrasını mümkünsüz etməyə yönələn hərəkətlərini davam etdirir. Məhkəmə aktlarının qərəzli icra edilməməsini aşağıdakılara əsasən müəyyən etmək olar: - məhkəmə qərarında nəzərdə tutulmuş tələblərin həmin qərarda müəyyən edilmiş müddət ərzində icra edilməməsi; - borcluya məhkəmə qərarının icra edilməməsi haqqında dəfələrlə rəsmi xəbərdarlıq edilməsi; - borclunun məhkəmə qərarını icra etməməsinə görə inzibati məsuliyyətə cəlb edilməsi; - borclu tərəfindən məhkəmə qərarının icrası üçün yetərli tədbirlərin görülməməsi; - borclunun məhkəmə qərarının icrası üçün faktiki imkanlarının olması. Göstərilənlərdən belə nəticəyə gəlmək olar ki, məhkəmə qətnaməsini, hökmünü, qərarını, yaxud digər aktını icra etməmə dedikdə, icra üçün daxil olmuş məhkəmə qətnaməsinin, hökmünün, qərardadının və ya qərarının icrasını həyata keçirmək üçün bu və ya digər hərəkəti etməli olan şəxsin qanunla müəyyən edilmiş müddətdə həmin hərəkətləri etməməsi başa düşülür. İXM-in 12-ci mаddəsində göstərilmişdir ki, bu Məcəllə ilə qоrunаn ictimаi münаsibətlərə qəsd edən, hüquqаzidd оlаn, təqsirli sаyılаn (qəsdən və ehtiyаtsızlıq üzündən törədilən) və inzibаti məsuliyyətə səbəb оlаn əməl (hərəkət və yа hərəkətsizlik) inzibаti xətа hesаb оlunur. İXM-in 53.2-ci maddəsinə əsasən hər hansı şəxs barəsində başlanılmış inzibati xətalar haqqında işlər üzrə icraata, həmçinin onun inzibati xəta törədilməsinə aidiyyəti olmadıqda və ya təqsirliliyi sübuta yetirilmədikdə, o cümlədən təqsirliliyin sübuta yetirilməsində qanuna zidd olaraq əldə edilmiş sübutlardan istifadə edildikdə xitam verilir. İXM-in 3-cü mаddəsinə görə isə yаlnız bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş inzibаti xətаlаrın törədilməsində təqsirli hesаb edilən və inzibаti xətа tərkibinin bütün digər əlаmətlərini dаşıyаn əməli (hərəkət və yа hərəkətsizlik) törətmiş şəxs inzibаti məsuliyyətə cəlb оlunur və tənbeh edilir. İXM-in 114.1.4-cü maddəsinə əsasən, inzibati xəta haqqında işə baxılarkən inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsi haqqında qərar çıxarılır. İXM-in 114.2.1-ci maddəsinə əsasən, inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilməsi haqqında qərar bu Məcəllənin 53-cü maddəsində nəzərdə tutulan hallardan biri mövcud olduqda çıxarılır. Göstərilənlərə əsаsən və İXM-in 53.1.2, 112, 114, 115, 117, 128-130-cu mаddələrini rəhbər tutаrаq, məhkəmə Q ə r a r a a l d ı: Şəxs barəsində 528.1-ci maddəsi ilə başlanmış inzibati xəta haqqında iş üzrə icraata xitam verilsin. Qərаrın surəti rəsmi qaydada аlındığı gündən 10 (оn) gün müddətində Bərdə Rаyоn Məhkəməsi vаsitəsi ilə Gəncə Аpellyаsiyа Məhkəməsinə аpellyаsiyа şikаyəti və yа prоtesti verilə bilər. Hаkim: Lamiyə Hüseynquliyeva