Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi Qərardad — İş №8(004)-700/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Bakı şəhəri İş № 8(004)-700/2025 02.10.2025 BAKI ŞƏHƏRİ YASAMAL RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Xudayev Kərim Bahəddin oğlunun sədrliyi, Almasova Aytən Asəf qızının katibliyi, X2 iştirakı ilə, X2 “alimentin indeksasiyası” barədə ərizəsinə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə müəyyənetdi: X4 “alimentin indeksasiyası” barədə ərizə və ərizənin dəqiqləşdirilməsinə dair ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək, Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)- 532/2018 saylı xx.xx.2018-ci il tarixli qətnaməsi ilə müəyyən edilmiş alimentin indeksasiya olunması barədə qərardad qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Tələbkar ərizəni onunla əsaslandırmışdır ki, Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin xx.xx.2018-ci il tarixli, 2(004)-532/2018 saylı qətnaməsinə əsasən onunla- X11 ilə Cavabdeh arasında Siyəzən rayonu İHB-nın Yenikənd İƏD üzrə nümayəndəliyi tərəfindən xx.xx.2013-cü il tarixdə 29 saylı akt qeydi ilə bağlanmış nikah pozulması, 23 noyabr 2014-cü il tarixdə anadan olmuş X3 və tərbiyə edilməsi üçün anası iş üzrə iddiaçı X7 yanında qalması, 23 noyabr 2014-cü il tarixdə anadan olmuş X12 yetkinlik yaşına çatanadək saxlanılması üçün hər ay Cavabdeh 136.60 (yüz otuz altı manat altmış qəpik) manat sabit pul məbləğində aliment tutulub X8 verilməsi qərara alınmışdır. Tələbkar qeyd edir ki, uzun illərdir ki, aliment üzrə artımlar olsa da cavabdeh tərəfindən könüllü şəkildə artımlar ona ödənilməmişdir. O da məhkəməyə müraciət etməmişdir. Lakin hazırda maddi durumunda ciddi çətinliklər olduğundan hesab edir ki, minimum məbləğdə aliment cavabdehdən tutulmalıdır. Borclu Cavabdeh xx.xx.2025-ci il tarixdə etiraz ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, iddiaçının sabit pul məbləğində tutulan aliment məbləğinin artırılması-indeksasiyası barədə ərizəsinin əsassız olduğu üçün təmin edilməməsini xahiş etmişdir. Etiraz ərizəsi onunla əsaslandırmışdır ki, Bakı şəhəri, Yasamal rayon Məhkəməsinin xx.xx.2018-ci il tarixli 2(004)-532/2018 saylı qətnaməsi ilə borclunun iddiaçı ilə nikahları pozulmuş və birgə rəsmi nikahdan xx.xx.2014-cü ildə anadan olmuş Əkbərin saxlanılması üçün onun yetkinlik yaşma çatanadək hər ay borcludan 136,60 manat sabit pul məbləğində iddiaçının xeyrinə aliment tutulması qət edilmişdir. Məhkəmənin qətnaməsindən sonra o müntəzəm və fasiləsiz olaraq alimenti ödəmiş, həmçinin maddi imkanı daxilində iddiaçıya oğlunun normal böyüməsi üçün hər cür maddi və mənəvi köməklik göstərir. Bəzi vaxtlar alimenti borclunun yaşlı valideyinləri öz təqaüdləri hesabına ödəmişlər ki, övladı korluq çəkməsin. Hazırda borclunun maddi durumu həddindən artıq ağırdır, həmçinin valideynləri özləri üçün ən zəruri dava-dərman ala bilmir, hər ikisi daimi həkim nəzarəti altındadırlar. Bildirir ki, iddiaçı özü işləyir, onun aylıq gəliri borclunun qazancından əhəmiyyətli dərəcədə artıqdır. Məhkəmə iclasında iştirak edən X4 ərizənin məzmununa uyğun izahat verərək, ərizənin təmin olunması barədə qərardad qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Borcluya məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə qanunla müəyyən olunmuş qaydada məlumat verilməsinə baxmayaraq, məhkəmə iclasına gəlməmiş və məhkəmə Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 232.2-ci maddəsinə əsasən ərizəyə onun iştirakı olmadan baxılmasını mümkün saymışdır. Məhkəmə, ərizə və ona əlavə olunmuş sənədləri nəzərdən keçirərək hesab edir ki, ərizə əsaslı olduğundan təmin edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsi: Maddə 110.1. Məhkəmə qətnaməsi ilə sabit pul məbləğində tutulan alimentin indeksasiyası aliment tutan təşkilatın müdiriyyəti tərəfindən müəyyən olunmuş minimum əmək haqqı məbləğinin artımına mütənasib olaraq müəyyən edilir; Maddə 110.2. Alimentin indeksiyası məqsədi üçün məhkəmə tərəfindən onun miqdarı müəyyən olunmuş minimum əmək haqqı məbləğinin müəyyən mislinə uyğun sabit pul məbləğində müəyyən edilir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsi: Maddə 232.1. Tərəflərin ərizəsi üzrə işə baxmış məhkəmə qətnamənin icrası zamanı tutulmalı pul məbləğlərinin müvafiq indeksasiyasını həyata keçirə bilər; Maddə 232.2. Ödənilməli pul məbləğlərinin indeksasiyası barədə ərizəyə məhkəmə iclasında baxılır. İşdə iştirak edən şəxslər məhkəmə iclasının vaxtı və yeri haqqında xəbərdar edilirlər, lakin onların gəlməməsi məhkəmə qarşısında qoyulmuş məsələnin həll edilməsinə mane olmur; Maddə 232.3. Ödənilməli pul məbləğlərinin indeksasiyası barədə məhkəmə qərardadından şikayət verilə bilər. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun “Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun bəzi qərarlarında dəyişiklik edilməsi barədə” xx.xx.2024-cü il tarixli Qərarı: “8.4-2. ... Qanuni qüvvəyə minmiş məhkəmə qətnaməsində sabit pul məbləğində tutulan alimentin konkret məbləğlə ifadə edildiyi hallarda, indeksasiya maraqlı tərəfin ərizəsi əsasında icraya nəzarət edən məhkəmə tərəfindən MPM-in 232-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada qərardadın qəbul edilməsi yolu ilə həyata keçirilməlidir. Qərardad qəbul edilərkən indeksasiyanın bu Qərarın 8.4-1-ci bəndində göstərilən qaydada aparılmalı olması, habelə qanunvericilikdə alimentin indeksasiyasının yeganə meyar kimi ölkə üzrə müəyyən edilmiş minimum əmək haqqı məbləğinin artımı ilə şərtləndirildiyi nəzərə alınmalıdır (məsələn, 2019-cu ildə qəbul edilmiş qətnamə ilə bir uşağın saxlanılması üçün 125 manat sabit pul məbləğində alimentin tutulması qət edilibsə, məhkəmə 2024-cü ildə indeksasiyanı həyata keçirən zaman qüvvədə olan qətnamə ilə tutulmuş alimentin miqdarının 2019-cu il üzrə müəyyən edilmiş 250 manat məbləğində minimum əmək haqqının 0,5 mislini təşkil etdiyini nəzərə alaraq, qərardadın nəticə hissəsində tutulan alimentin məbləğinin ölkə üzrə müəyyən olunmuş minimum əmək haqqının 0,5 misli həddində indeksasiya olunması şəklində göstərməlidir). Azərbaycan Respublikasının Prezidenti X13 əsasən minimum aylıq əmək haqqının məbləği 2018-cü il üzrə 130 manat müəyyən edilmişdir. Belə ki, iş materiallarında olan Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)- 532/2018 saylı xx.xx.2018-ci il tarixli qətnaməsinə əsasən X11 ilə Cavabdeh arasında Siyəzən rayonu İHB-nın Yenikənd İƏD üzrə nümayəndəliyi tərəfindən xx.xx.2013-cü il tarixdə 29 saylı akt qeydi ilə bağlanmış nikahın pozulması, 23 noyabr 2014-cü il tarixdə anadan olmuş X1 və tərbiyə edilməsi üçün anası iş üzrə iddiaçı X7 yanında qalması, 23 noyabr 2014-cü il tarixdə anadan olmuş X12 yetkinlik yaşına çatanadək saxlanılması üçün xx.xx.2017-ci il tarixdən başlayaraq hər ay Cavabdeh 136.60 (yüz otuz altı manat altmış qəpik) manat sabit pul məbləğində alimentin tutulub X8 ödənilməsi qət edilmişdir. X5 alimentin indeksasiyasının həyata keçirilməsini xahiş edir. Belə ki, Ailə Məcəlləsinin 110.2-ci maddəsinə əsasən alimentin indeksiyası məqsədi üçün məhkəmə tərəfindən onun miqdarı müəyyən olunmuş minimum əmək haqqı məbləğinin müəyyən mislinə uyğun sabit pul məbləğində müəyyən edilir. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun “Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun bəzi qərarlarında dəyişiklik edilməsi barədə” xx.xx.2024-cü il tarixli Qərarındakı hüquqi mövqeyə əsasən qanuni qüvvəyə minmiş məhkəmə qətnaməsində sabit pul məbləğində tutulan alimentin konkret məbləğlə ifadə edildiyi hallarda, indeksasiya maraqlı tərəfin ərizəsi əsasında icraya nəzarət edən məhkəmə tərəfindən MPM-in 232-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada qərardadın qəbul edilməsi yolu ilə həyata keçirilməlidir. Qərardad qəbul edilərkən indeksasiyanın bu Qərarın 8.4-1-ci bəndində göstərilən qaydada aparılmalı olması, habelə qanunvericilikdə alimentin indeksasiyasının yeganə meyar kimi ölkə üzrə müəyyən edilmiş minimum əmək haqqı məbləğinin artımı ilə şərtləndirildiyi nəzərə alınmalıdır. Göründüyü kimi, indeksasiya üzrə həm Ailə Məcəlləsinin tələbi, həm də Ali Məhkəmənin mövqeyi indeksasiyanın ölkə üzrə müəyyən edilmiş minimum əmək haqqına uyğun həyata keçirilməsi yönündədir. Hazırkı işin hallarından görünür ki, yetkinlik yaşına çatmayan uşağın saxlanılması üçün tutulan alimentin məbləği Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)-532/2018 saylı xx.xx.2018-ci il tarixli qətnaməsi ilə 136.60 manat məbləğdə müəyyən edilmişdir. 2018-ci ildə ölkə üzrə minimum əmək haqqı 130 manat müəyyən edilmişdir. 136.60 manat məbləğdə aliment 2018-ci il üçün minimum əmək haqqının 1,05 misli həddində olmuşdur. Odur ki, indeksasiya da müvafiq həddə aparılmalı, tutulan alimentin məbləği ölkə üzrə müəyyən olunmuş minimum əmək haqqının 1,05 misli həddində indeksasiya olunmalıdır. Beləliklə, qeyd olunanlara əsasən məhkəmə hesab edir ki, ərizə təmin olunmalı, Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)-532/2018 saylı xx.xx.2018-ci il tarixli qətnaməsinə əsasən tutulmuş alimentin məbləği ölkə üzrə müəyyən olunmuş minimum əmək haqqının 1,05 misli həddində indeksasiya olunmalıdır. Göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 231, 263-264, 267-269-cu maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə qəraraaldı: Ərizə təmin edilsin. Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)-532/2018 saylı xx.xx.2018-ci il tarixli qətnaməsi ilə Cavabdeh xx.xx.2014-cü il təvəllüdlü X9 yetkinlik yaşına çatana qədər saxlanılması üçün hər ay 136.60 manat sabit pul məbləğində alimentin məbləği sonrakı artımlar nəzərə alınmaqla ölkə üzrə müəyyən olunmuş minimum əmək haqqının 1,05 misli həddində indeksasiya olunsun. Qərardad tərəfə rəsmi qaydada verildikdən sonra 10 (on) gün müddətində “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinet vasitəsilə Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Hakim: Kərim Xudayev