Qubadlı Rayon Məhkəməsi Qərardad — İş №8(028)-36/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Sumqayıt şəhəri İş № 8(028)-36/2025 23.07.2025 QUBADLI RAYON MƏHKƏMƏSİ X8 Bəyistan oğlunun sədrliyi, Rzayeva Lamiyə Azər qızının katibliyi Ərizəçi (Tələbkar) X3 iştirakı ilə Ərizəçi (Tələbkar) X3 məhkəmə qətnaməsinə əsasən alimentin indeksasiya edilməsinə dair ərizəsinə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, m ü ə y y ə n e t d i: Ərizəçi məhkəmə qətnaməsinə əsasən ödənilməli olan pul məbləğinin indeksasiya edilməsinə dair ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək, Qubadlı Rayon Məhkəməsinin e-2(028)-186/2022 saylı xx.xx.2022-ci il tarixli və 2(028)-513/2023 saylı xx.xx.2023-cü il tarixli qətnamələri ilə birgə nigahdan olan üç övladı xx.xx.2012-ci il təvəllüdlü X4, xx.xx.2014-cü il təvəllüdlü X5 və xx.xx.2022-ci il təvəllüdlü X1 yetkinlik yaşına çatanadək saxlanılmaları üçün məhkəmə tərəfindən təyin edilmiş 220 manat sabit pul məbləğində aliment miqdarının 2025-ci il üçün ölkə üzrə müəyyən olunmuş minimum əmək haqqı məbləğinin sonrakı artımlar nəzərə alınmaqla indeksasiya olunması barədə qərardad qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Ərizəçi məhkəməyə dəqiqləşmə ərizəsi təqdim edərək bildirmişdir ki, Qubadlı Rayon Məhkəməsinin e-2(028)-186/2022 saylı xx.xx.2022-ci il tarixli və 2(028)- 513/2023 saylı xx.xx.2023-cü il tarixli qətnamələri ilə tutulmuş aliment məbləğlərinin indeksasiyasını istəmişdir. Məhkəmənin e-2(028)-186/2022 saylı qətnaməsi ilə aliment borclunun aylıq qazancının və gəlirlərinin 1/3 hissəsində tutulduğu üçün həmin qətnaməyə münasibətdə işə baxılmamasını, yalnız məhkəmənin 2(028)- 513/2023 saylı qətnaməsi ilə tutulmuş aliment məbləğinin indeksləşməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında ərizəçi ərizəsini müdafiə edərək bildirdi ki, Qubadlı Rayon Məhkəməsinin 2(028)-513/2023 saylı xx.xx.2023-cü il tarixli qətnaməsi ilə iddiası təmin edilmiş, borcludan xeyrinə xx.xx.2022-ci il təvəllüdlü X1 yetkinlik yaşına çatanadək saxlanılması hər ay 220 manat alimentin tutulması qət edilmişdir. Hazırda uşaq böyüyür və onun xərci artır. Aylıq xərcləri ödəmək qabiliyyətində deyildir. Göstərinləri nəzərə alaraq məhkəmədən ərizəsinin təmin edilməsini xahiş etdi. Borclu qanunla müəyyən olunmuş qaydada məhkəmə iclasının yeri və vaxtı barədə xəbərdar edilməsinə baxmayaraq, o, məhkəmə iclasına gəlməmiş və gəlməməsi səbəbləri haqqında məlumat verməmişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-in 232.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə onun iştirakı olmadan işə baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Məhkəmə ərizəçini dinləyib, iş materiallarını araşdıraraq, məhkəmə baxışı zamanı tədqiq olunmuş sübutlara məcmu halda hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, ərizə təmin edilməlidir. İş materiallarında olan Qubadlı Rayon Məhkəməsinin 2(028)-513/2023 saylı, xx.xx.2023-cü il tarixli qətnaməsindən görünür ki, iddia qismən təmin edilərək, Borclu hər ay 220 manat sabit pul məbləğində alimentin xx.xx.2023-cü il tarixdən başlayaraq tutulub xx.xx.2022-ci il tarixdə doğulmuş X1 yetkinlik yaşına çatanadək saxlanılması üçün X2 verilməsi, Borclu hər ay 100 manat miqdarda maddi yardımın xx.xx.2023-cü il tarixdən başlayaraq xx.xx.2025-ci il tarixədək tutulub X2 verilməsi və mediasiya üçün ödədiyi 50 manatın Borclu tutulub X2 verilməsi, qalan hissədə iddianın rədd edilməsi, alimentə dair hissədə qətnamənin dərhal icra edilməsi qət edilmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin: - 232.1-ci maddəsinə əsasən tərəflərin ərizəsi üzrə işə baxmış məhkəmə qətnamənin icrası zamanı tutulmalı pul məbləğinin müvafiq indeksasiyasını həyata keçirə bilər. - 232.2-ci maddəsinə əsasən ödənilməli pul məbləğinin indeksasiyası barədə ərizəyə məhkəmə iclasında baxılır. İşdə iştirak edən şəxslər məhkəmə iclasının vaxtı və yeri haqqında xəbərdar edilirlər, lakin onların gəlməməsi məhkəmə qarşısında qoyulmuş məsələnin həll edilməsinə mane olmur. Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun “İcra haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanunun 7, 10, 24 və 26-cı maddələrinin Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin bəzi müddəaları baxımından şərh edilməsinə dair 02 sentyabr 2015-ci il tarixli qərarına əsasən və Mülki Prosessual Məcəllənin 232.1-ci maddəsində qeyd olunur ki, tərəflərin ərizəsi üzrə işə baxmış məhkəmə qətnamənin icrası zamanı tutulmalı pul məbləğlərinin müvafiq indeksasiyasını həyata keçirə bilər. Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 05 yanvar 2023-cü il tarixli Sərəncamına əsasən minimum aylıq əmək haqqının məbləği 2023-cü il yanvarın 1dən 345 manat müəyyən edilmişdir. Dövlət Statistika Komitəsinin rəsmi internet səhifəsindən əldə edilmiş məlumatlara əsasən ölkə üzrə minimum aylıq əmək haqqının məbləği 2023-cü il yanvar ayının 1-dən 2025-ci ilin yanvar ayının 1-dək 345 manat müəyyən edilmişdir. Qubadlı Rayon Məhkəməsinin 2(028)-513/2023 saylı, xx.xx.2023-cü il tarixli qətnaməsi ilə hər ay uşaq üçün 220 manat sabit pul məbləğində aliment təyin olunduğundan, cavabdehdən hər ay üçün ölkə üzrə müəyyən olunmuş minimum əmək haqqının 0,637 misli həddində sabit pul məbləğində aliment tutulmalıdır. (220 manat/345 manat=0,637). Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 23 dekabr 2024-cü il tarixli Sərəncamına əsasən minimum aylıq əmək haqqının məbləği 2025-ci il yanvarın 1dən 400 manat müəyyən edilib. “Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun “Nikahın pozulması, boşanmadan sonra yetkinlik yaşına çatmayan uşaqların valideynlərdən hansının yanında qalması və uşaqlar üçün valideynlərdən aliment tutulması tələbinə dair işlərə baxılarkən qanunvericiliyin məhkəmələr tərəfindən tətbiqi təcrübəsi haqqında” 2016-cı il 28 mart tarixli 8-2/2016 nömrəli Qərarının 8.4-1-ci maddəsinə əsasən Ailə Məcəlləsinin 110.2-ci maddəsinə əsasən alimentin indeksasiyası məqsədi üçün məhkəmə tərəfindən onun miqdarı müəyyən olunmuş minimum əmək haqqı məbləğinin müəyyən mislinə uyğun sabit pul məbləğində müəyyən edilir. İstinad edilən maddənin tələbindən göründüyü kimi məhkəmələr sabit pul məbləğində aliment təyin edərkən onun miqdarını ölkə üzrə minimum əmək haqqı məbləğinin müvafiq misli həddində müəyyən etməlidirlər. Həmin Qərarın 8.4-2-ci bəndinə əsasən nəzərə alınmalıdır ki, Ailə Məcəlləsinin 110.1-ci maddəsinə əsasən bu Qərarın 8.4-1-ci bəndində göstərilən qaydada tutulan alimentin indeksasiyası ölkə üzrə müəyyən edilən minimum əmək haqqı məbləğinin artımına mütənasib olaraq alimentin tutulmasını həyata keçirən təşkilatın müdiriyyəti (borclunun rəsmi iş yerinin olduğu halda işəgötürən, rəsmi iş yerinin olmadığı halda isə icra qurumunun rəhbəri) tərəfindən müəyyən edilməlidir. Qanuni qüvvəyə minmiş məhkəmə qətnaməsində sabit pul məbləğində tutulan alimentin konkret məbləğlə ifadə edildiyi hallarda, indeksasiya maraqlı tərəfin ərizəsi əsasında icraya nəzarət edən məhkəmə tərəfindən MPM-in 232- ci maddəsində nəzərdə tutulmuş qaydada qərardadın qəbul edilməsi yolu ilə həyata keçirilməlidir. Qərardad qəbul edilərkən indeksasiyanın bu Qərarın 8.4-1-ci bəndində göstərilən qaydada aparılmalı olması, habelə qanunvericilikdə alimentin indeksasiyasının yeganə meyar kimi ölkə üzrə müəyyən edilmiş minimum əmək haqqı məbləğinin artımı ilə şərtləndirildiyi nəzərə alınmalıdır.(“Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun “Nikahın pozulması, boşanmadan sonra yetkinlik yaşına çatmayan uşaqların valideynlərdən hansının yanında qalması və uşaqlar üçün valideynlərdən aliment tutulması tələbinə dair işlərə baxılarkən qanunvericiliyin məhkəmələr tərəfindən tətbiqi təcrübəsi haqqında” 2016-cı il 28 mart tarixli 8-2/2016 nömrəli Qərarına xx.xx.2024-cü il tarixdə “Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun bəzi qərarlarında dəyişiklik edilməsi barədə” Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun 15 saylı Qərarı ilə dəyişikliklər edilmişdir.) Məhkəmə hesab edir ki, borcludan 2023-cü ildə təyin edilmiş və həmin vaxtdan tutulan aliment məbləği 2025-ci ildə ölkə üzrə müəyyən edilmiş minimum əmək haqqı məbləğinin artımı ilə şərtləndirilməklə indeksasiya edilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 232, 263-264 və 266- 269-cu maddələrini rəhbər tutaraq qərara aldı: Ərizə təmin edilsin. Qubadlı Rayon Məhkəməsinin 2(028)-513/2023 saylı, xx.xx.2023-cü il tarixli qətnaməsi ilə Borclu xx.xx.2022-ci ildə doğulmuş X1 yetkinlik yaşına çatanadək saxlanılması üçün təyin edilmiş hər ay uşaq üçün 220 manat sabit pul məbləğində aliment məbləği ölkə üzrə minimum əmək haqqının 0,637 misli həddində indeksasiya edilsin. Qərardaddan rəsmi qaydada verildiyi gündən 10 (on) gün müddətinə Qubadlı Rayon Məhkəməsinə (“Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinetdən istifadə edilməklə) şikayət verilə bilər. HAKİM SAMİR İSMAYİLOV