Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Bakı şəhəri İş № 2(001)-7185/2025 31.10.2025 BAKI ŞƏHƏRİ BİNƏQƏDİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Bakı şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsinin hakimi Rzayev Anar Nurəddin oğlu, İddiaçı cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Cavabdeh4 qarşı “sair tələbi” barədə iddia ərizəsinə və ona əlavə edilmiş sənədlərə baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ:
1. İddiaçı cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Cavabdeh4 qarşı “sair tələbi” barədə iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək: 1. X1 fərdi yaşayış evi və torpaq sahəsinin (həyətinin) naturada bölünməsi və sənəd müstəqilliyinin təmin edilməsini, gələcəkdə alqı-satqı əməliyyatları zamanı həmin əmlakın digər payçılardan aslı olmadan müstəqil şəkildə istifadəsi imkanının yaradılmasını 2. X1 yalnız istifadəsində olan fərdi yaşayış evi və torpaq sahəsi (həyət) üzrə vergilərin müəyyən edilməsi və artıq vergi borclarının silinməsinin təmin edilmesini 3. Paylı mülkiyyət obyektinin öz aralarında böldükləri qaydada (hər payçının şəxsi evi və torpaq sahəsi, həyəti) payçılar arasında naturada sənədləşdirilmiş formada bölünməsinin təmin edilməsini 4. Hər payçının faktiki istifadəsində olan ev və torpaq sahəsinin ayrıca mülkiyyəti kimi tanınması 5. Payçıların fərdi evləri və torpaq sahələrinin sənəd işlərində bir-birilərindən asılı olmamasının və müstəqilliyinin təmin edilməsini 6. Bölünməsi mümkün olmayan hissələr mövcud olduqda, ortaq konstruktiv elementlərin (divar, dam örtüyü, hasar ve s.) ümumi mülkiyyət kimi saxlanılması barədə qərar qəbul edilməsi ve bu qərarın gələcəkdə 10-11-ci bəndlərin tətbiqinə təsir etməyəcəyinin təmin edilməsini 7. Cavabdeh4 daşınmaz əmlak çıxarış sənədindən adının silinməsini.... 12. Cavabdeh4 xx.xx.2013-cü il tarixdə 1 saylı Bakı "ASAN xidmət" mərkəzinin notariat kontorunda verdiyi ərizənin (Reyestr N 7E-8036) həqiqiliyinin (ve ya surətinin) əldə edilməsi üçün müvafiq sorğunun göndərilməsini və həmin sənədin təsdiq olunduğu dövrdə vahid elektron sistem mövcud olmadığından, əməliyyatın yalnız notariat kontorunun qeydiyyat kitabında qeyd edildiyini, bu səbəbdən sorğu zamanı 1 saylı Bakı "ASAN xidmət" mərkəzinin notariat kontorunda müvafiq qeydiyyat kitabında axtarışın aparılmasının təmin edilməsini xahiş etmişdir.
2. Məhkəmə iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədləri nəzərdən keçirərək hesab edir ki, iddia ərizəsi geri qaytarılmalıdır.
3. Belə ki, iddia ərizəsində iddiaçı: 1. Bir-biri ilə əlaqəli olmayan tələblər irəli sürmüş; 2. Bir neçə cavabdehə qarşı iddia qaldırdığı halda həmin cavabdehlərə yönəlmiş tələblərin nədən ibarət olduğunu qeyd etməmiş; 3. Tələblər arasında mülki məhkəmə icraatında deyil, inzibati məhkəmə icraatı qaydasında baxılmalı olan tələblər qeyd edilmişdir.
4. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsi (AR MPM): - Maddə 114.1. Ödənilmiş dövlət rüsumu aşağıdakı hallarda qaytarılır: 114.1.3. bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş əsaslarla ərizə geri qaytarılarsa. - Maddə 114.2. Bu Məcəllənin 114.1.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş hallarda dövlət rüsumunun artıq ödənilmiş hissəsi geri qaytarılır. Dövlət rüsumu Azərbaycan Respublikasının qanunları ilə nəzərdə tutulmuş digər hallarda da geri qaytarılır. Məhkəmə dövlət rüsumunun qaytarılması məsələsi barədə qərardad çıxarır, qərardadda dövlət rüsumunun tam və ya qismən qaytarılmasının əsasları göstərilir. - Maddə 149.2. Ərizədə aşağıdakılar göstərilməlidir: 149.2.3. iddianın predmeti və qiyməti, iddiaçının və ya ərizəçinin tələbləri, onların öz tələblərinin əsası kimi istinad etdiyi fakt və hallar və onları təsdiq edən sübutların siyahısı, iddia bir neçə cavabdehlərə verildikdə isə onların hər birinə qarşı yönələn tələb. - Maddə 152.1. Hakim iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədləri geri qaytarır: 152.1.1. iddia ərizəsinin bu Məcəllənin 149-cu maddəsi ilə müəyyən olunmuş formasına və məzmununa riayət edilmədikdə və ya bu Məcəllənin 150.1.1-ci maddəsində göstərilən sənədlər iddia ərizəsinə əlavə edilmədikdə. - Maddə 152.1. Hakim iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədləri geri qaytarır: 152.1.1. iddia ərizəsinin bu Məcəllənin 149-cu maddəsi ilə müəyyən olunmuş formasına və məzmununa riayət edilmədikdə və ya bu Məcəllənin 150.1.1-ci maddəsində göstərilən sənədlər iddia ərizəsinə əlavə edilmədikdə. - Maddə 152.2. İddia ərizəsinin qaytarılması haqqında hakim qərardad çıxarır. - Maddə 152.3. İddia ərizəsinin qaytarılması haqqında qərardaddan şikayət verilə bilər. Qərardad ləğv edildikdə, iddia ərizəsi məhkəməyə müraciət edildiyi gündən verilmiş hesab edilir. - Maddə 152.4. İddia ərizəsinin qaytarılması nöqsanlar aradan qaldırıldıqdan sonra ümumi qaydada ikinci dəfə məhkəməyə müraciət etməyə mane olmur.
5. Məhkəmə qeyd edir ki, iddia ərizəsi mülki prosessual qanunvericiliyin tələblərinə əməl edilmədən verildiyindən geri qaytarılmalıdır.
6. Belə ki, iddiaçı iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərkən, iddia ərizəsinin forma və məzmunu ilə bağlı mülki prosessual qanunvericiliyin tələblərini pozmuşdur.
7. Bu tələblərə əməl edilməməsi isə mülki prosessual qanunvericiliyin imperativ tələblərinə əsasən iddia ərizəsinin və ona əlavə edilmiş sənədlərin geri qaytarılması üçün əsasdır.
8. Göründüyü kimi, iddiaçı hazırkı iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərkən mülki prosessual qanunvericiliyin yuxarıda qeyd edilmiş şərtinə - iddia ərizəsinin forma və məzmununa dair tələblərinə əməl etməmişdir. Bu səbəbdən də ərizə Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin tələblərinə uyğun olaraq geri qaytarılmalıdır.
9. Mülki prosessual qanunvericilik iddia ərizəsinin geri qaytarılması haqqında qərardad qəbul edilərkən həmin iddia tələbi üzrə ödənilmiş dövlət rüsumunun qaytarılması məsələsinin də həll edilə bilməsinə dair məhkəməyə dispozitiv səlahiyyət vermişdir. Məhkəmə bu səlahiyyətindən istifadə edərək hesab edir ki, iddia ərizəsi geri qaytarıldığından iddiaçı tərəfindən iddianın qaldırılması üçün ödənilmiş 100 manat məbləğində dövlət rüsumu da iddiaçıya qaytarılmalıdır.
10. Şərh olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 114, 152.1.1, 263- 264 və 267-268-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə
QƏRARA ALDİ:
1. İddiaçı cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Cavabdeh4 qarşı “sair tələbi” barədə iddia ərizəsi geri qaytarılsın.
2. İddiaçıya izah olunsun ki, iddia ərizəsinin qaytarılması nöqsanlar aradan qaldırıldıqdan sonra ümumi qaydada ikinci dəfə məhkəməyə müraciət etməyə mane olmur.
3. İddiaçı tərəfindən xx.xx.2025-ci il tarixində Bakı şəhər Binəqədi Rayon Məhkəməsinə ödənilmiş 100 manat məbləğində dövlət rüsumu İddiaçı geri qaytarılsın.
4. Qərardaddan rəsmi qaydada verildiyi gündən 10 (on) gün müddətində Bakı şəhəri Binəqədi rayon Məhkəməsinə (“Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan kabinetdən elektron qaydada) şikayət verilə bilər.
Sədrlik edən: Anar Rzayev