Astara Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(018)-665/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Astara rayonu İş № 2(018)-665/2023 15.08.2023 ASTARA RAYON MƏHKƏMƏSİ X6 Aslan oğlunun sədrliyi, Cavadov Rüfət Şahverən oğlunun katibliyi, İddiaçı iştirakı ilə, İddiaçı Cavabdeh qarşı nisyə verilmiş malların dəyərinin tələbinə dair iddia ərizəsi üzrə mülki işə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə Müəyyən etdi: İddiaçı iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, Cavabdeh ümumilikdə 420 (dörd yüz iyirmi) manat və ödənilmiş 30 (otuz) manat dövlət rüsumunun cavabdehdən tutulub ona ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Məhkəmədə İddiaçı iddianı müdafiə edərək, iddianın təmin olunmasını məhkəmədən xahiş etdi. İddiaçı iddia ərizəsində göstərmişdi ki, o, ailə üzvləri ilə birlikdə Astara rayonu, Sipyəaləfədik kəndində yaşayır. Ona məxsus olan torpaq sahəsində sitrus ağaclarından meyvələrini satmaqla ailəsini dolandırdığını bildirdi. Astara rayonu, Artupa kand sakini Cavabdeh onun həyətinə gələrək naringi (mandarin) nisyə almaq istədiyini bildirmişdir. Aralarındakı razılığa əsasən qısa müddət ərzində pulu ödəmək şərti ilə o cavabdehə nisyə olaraq 1 ton çəkidə naringi satdığını bildirmişdir. Bir müddətdən sonra cavabdeh ona olan borcundan müəyyən qismini ödəmişdir, qalıq qalan 420 (dörd yüz iyirmi) manatı da qısa müddət ərzində ödəyəcəyinə vəd vermişdir. Bir müddət, yəni on beş gün keçdikdən sonra cavabdeh pulu ödəmədiyindən o, Cavabdeh zəng edərək nisyə verdiyi naringinin pulunu tələb etmiş lakin cavabdeh bəhanə gətirərək ona olan borcunu ödəməkdən imtina etmişdir. Bu səbəbdən də o, məhkəməyə müraciət etməli olmuşdur. Odur ki, ümumilikdə 420 (dörd yüz iyirmi) manat və ödənilmiş 30 (otuz) manat dövlət rüsumunun cavabdehdən tutulub ona ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İş üzrə Cavabdeh qanunla müəyyən olunmuş qaydada məhkəmənin yeri və vaxtı barədə xəbərdar edilməsinə baxmayaraq, Cavabdeh məhkəmə iclasına gəlməmiş və gəlməməsinin səbəbləri haqqında məlumat verməmişdir. Оnа görə də Azərbaycan Respublikası МPМ-nin 185.5-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə Cavabdeh iştirakı olmadan işə baxılmasını mümkün hesab etdi. Məhkəmədə şahid X2 bildirdi ki, İddiaçı onun atasıdır. Astara rayonu, Artupa kand sakini Cavabdeh onların həyətinə gələrək atasından naringi (mandarin) nisyə almaq istədiyini bildirmişdir. Qısa müddət ərzində pulu ödəmək şərti Cavabdeh nisyə olaraq 1 ton çəkidə naringi satıldığını bildirmişdir. Cavabdeh borcundan müəyyən qismini ödəmişdir, qalan 420 (dörd yüz iyirmi) manatı da qısa müddət ərzində ödəyəcəyinə vəd vermişdir. Lakin Cavabdeh atasına olan qalan 420 (dörd yüz iyirmi) manatı ödəməkdən imtina etmişdir. Məhkəmə İddiaçı və şahid X1 dinləyib, mülki iş üzrə sənədləri tam, hərtərəfli və obyektiv araşdıraraq hesab edir ki, iddia tələbi əsaslıdır və təmin edilməlidir. Belə ki, iş materialında olan İddiaçı ünvanlanmış Astara rayon PŞ-nin xx.xx.2023-cü il tarixli məktubundan müəyyən edilir ki, xx.xx.2023-cü il tarixdə Azərbaycan Respublikası DİN-nin 102 xidmətinə etdiyi müraciət tərəflərindən araşdırılıb. Müraciətinizdə qeyd etdilmiş fikirləri nəzərə alaraq, mülki qaydada məhkəməyə müraciət etmək hüququnun olması bildirilmişdir. İş materiallarında olan ********** nömrəli mədaxil qəbzindən müəyyən olunur ki, iddiaçı iddia ərizəsinə görə 31 (otuz bir) manat dövlət rüsumu ödəmişdir. İş materiallarında olan AZE ******** seriya və nömrəli şəxsiyyət vəsiqəsinin surətindən görünür ki, İddiaçı Astara rayonu, Maşxan kəndində anadan olmuşdur. İş materiallarında olan Astara rayon İHB-nın Kİjəbə qəsəbə İƏD-si üzrə nümayəndəliyi tərəfindən verilmiş xx.xx.2023-cü il tarixli, 965 nömrəli arayışdan görünür ki, İddiaçı Astara rayonu, Sipyəaləfədik kəndində yaşayır. “İnsan Hüquqları və X3 Haqqında Konvensiya”nın 6-cı maddəsinin 1-ci bəndinə görə, hər kəs, onun mülki hüquq və vəzifələri müəyyən edilərkən qanun əsasında yaradılmış müstəqil və qərəzsiz məhkəmə vasitəsi ilə, ağlabatan müddətdə işinin ədalətli və açıq araşdırılması hüququna malikdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 385.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə möəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Azərbaycan Respublikası MM-nin 425.1-ci maddəsinə əsasən tərəflərdən hər biri öz hüquqlarını həyata keçirərəkən və vəzifələrini icra edərkən şərtləşdirilmiş vaxtda və yerdə lazımi şəkildə öhdəliyin şərtlərinə və bu Məcəllənin tələblərinə müvafiq surətdə hərəkət etməlidir. Həmin Məcəllənin 427.3-cü maddəsinə əsasən öhdəlik onun icrası gününü və ya icra edilməli olduğu vaxt dövrünü nəzərdə tutursa və ya müəyyənləşdirməyə imkan verirsə, öhdəlik həmin gün və ya bu cür dövr ərzində istənilən an icra edilməlidir. Həmin Məcəllənin 445.2.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin onun icrası üçün müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi icranın gecikdirilməsi hesab olunur. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəllənin 442-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Ona görə də iş üzrə ödənilmiş 30 (otuz) manat dövlət rüsumu cavabdehdən tutularaq iddiaçının xeyrinə keçirilməlidir. Göstərilənləri nəzərə alaraq, məhkəmə hesab edir ki, iddia təmin edilməli, Cavabdeh 420 (dörd yüz iyirmi) manat və dövlət rüsumu üçün ödənilmiş 30 (otuz) manat çəbləğdə pul vəsaiti tutulub İddiaçı ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 77.1-ci maddəsinə müvafiq olaraq hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 14.2-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 80-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə işin gedişində təqdim olunmuş ancaq o sübutları qəbul edir və nəzərə alır ki, onlar işdə tərəflərin tələblərini müəyyən edən faktlarla və hallarla əlaqədardır. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 106.1-ci maddəsinə görə, işdə iştirak edən şəxslərin iş üçün əhəmiyyətli olan və onlara məlum olan faktlar barədə izahatları iş üzrə toplanmış digər sübutlarla yanaşı yoxlanılmalı və qiymətləndirilməlidir. Göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəllənin 385-ci, Azərbaycan Respublikası MPM-nin 216-220 və 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə Qət etdi: İddia təmin edilsin. Cavabdeh 420 (dörd yüz iyirmi) manat və dövlət rüsumu üçün ödənilmiş 30 (otuz) manat çəbləğdə pul vəsaiti tutulub İddiaçı ödənilsin. Qətnamədən, qətnamə rəsmi qaydada verildiyi göndən bir ay müddətində Astara Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Şirvan Apelyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən şikayət verilmədikdə, qəbul edildiyi gündən 1 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Sədrlik edən: İlqar Məmmədov