Neftçala Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(053)-1011/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Neftçala rayonu İş № 2(053)-1011/2024 28.08.2024 NEFTÇALA RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Quliyev Samir İdris oğlunun sədrliyi, Qəmbərov Əli Qəmbər oğlunun katibliyi ilə Ərizəçi Maraqlı şəxs qarşı “Ölkədən getmək hüququnun müvəqqəti məhdudlaşdırılması” haqqında ərizəsi üzrə mülki işə açıq məhkəmə iclasında audio video yazı istifadə edilməklə baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ : Ərizəçi vergi ödəyicisi hüquqi şəxs «Neftçala rayonu Xolqaraqaşlı Bələdiyyəsi» tərəfindən Dövlət Sosial Müdafiə Fonduna olan 2.924,04 manat, İşsizlikdən Sığorta Fonduna olan 0 manat, İcbari Tibbi Sığorta Fonduna olan 0 manat məbləğində borcun ödənilməsini təmin etmək üçün həmin şəxsin icra orqanının rəhbəri olan, Maraqlı şəxs barəsində (Doğulduğu tarix – 10 avqust 1994-cü il, doğulduğu yer Neftçala rayonu Mürsəqulu kəndi, şəxsiyyəti təsdiq edən sənədin FİN nömrəsi xxxxxxx, şəxsiyyət vəsiqəsinin seriya və nömrəsi AZE AA*******) ölkədən getmək hüququnun müvəqqəti məhdudlaşdırılması haqqında ərizə ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. Ərizə onunla əsaslandırılmışdır ki, vergi ödəyicisi olan «Neftçala rayonu Xolqaraqaşlı Bələdiyyəsi» (VÖEN: **********) vergi öhdəliklərini Azərbaycan Respublikasının Vergi Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş müddətdə yerinə yetirmədiyi üçün 31 iyul 2024-cü il tarixə Dövlət Sosial Müdafiə Fonduna 2.924,04 manat, İcbari Tibbi Sığorta Fonduna 0 manat, İşsizlikdən Sığorta Fonduna 0 manat olmaqla, ümumilikdə 2.924,04 manat borcu vardır. Yaranmış borc məbləğinin 5 gün ərzində müvafiq fonda ödənilməsi məqsədi ilə vergi ödəyicisinə Vergi Məcəlləsinin 65-ci maddəsinə əsasən xx.xx.2024-cü il tarixli, **********281900, xx.xx.2024-cü il tarixli, **********446200, xx.xx.2024-cü il tarixli, **********010000 nömrəli bildirişlər göndərilmiş, lakin vergi ödəyicisi yaranmış borc məbləğini ödəməmişdir. Odur ki, hazırkı ərizə ilə məhkəməyə müraciət edilmişdir. Ərizəçi 5 saylı Ərazi Vergilər İdarəsinə məhkəmə iclasının vaxtı və yeri haqqında lazımı məlumat verilməsinə baxmayaraq ərizəçinin nümayəndəsi məhkəmə iclasına gəlməmiş və bunun səbəbləri haqqında heç bir məlumat verməmişdir. Məhkəmə işə ərizəçinin nümayəndəsinin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Maraqlı şəxs, hüquqi şəxsin icra orqanının rəhbəri Maraqlı şəxs məhkəmə iclasının vaxtı və yeri haqqında lazımı məlumat verilməsinə baxmayaraq məhkəmə iclasına gəlməmiş və bunun səbəbləri haqqında heç bir məlumat verməmişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 185.5-ci maddəsinə əsasən, “Məhkəmə iclasının vaxtı və yeri haqqında lazımi qaydada xəbərdar edilmiş cavabdehin gəlməməsinin səbəbləri haqqında məlumat olmadıqda və ya məhkəmə gəlməməyin səbəblərini üzrsüz hesab etdikdə, yaxud məhkəmə cavabdehin icraatı qəsdən yubandırdığını aşkar etdikdə, işə baxmağa haqlıdır. Bu halda qətnamə çəkişmə şəraitində qəbul edilmiş kimi qiymətləndirilərək cavabdehə apellyasiya qaydasında şikayət etmək hüququ verilir”. Məhkəmə ərizənin dəlillərini nəzərə alaraq, işdə olan sübutları işin bütün faktiki hallarının tam, hərtərəfli və obyektiv araşdırılmasına əsaslanmaqla qiymətləndirərək belə hesab edir ki, ərizə təmin edilməlidir. Belə ki, iş materiallarında olan şəxsi hesab vərəqəsinin surətindən görünür ki, «Neftçala rayonu Xolqaraqaşlı Bələdiyyəsi»nin Dövlət Sosial Müdafiə Fonduna 2.924,04 manat, İcbari Tibbi Sığorta Fonduna 0 manat, İşsizlikdən Sığorta Fonduna 0 manat olmaqla, ümumilikdə 2.924,04 manat borcu vardır. İş materiallarında olan hüquqi şəxs haqqında məlumatdan görünür ki, «Neftçala rayonu Xolqaraqaşlı Bələdiyyəsi» xx.xx.2000-ci il tarixdə dövlət qeydiyyatına alınmış, təşkilati-hüquqi forması «yerli özünü idarəetmə orqanı», əsas fəaliyyət növü «yerli özünüidarəetmə»dir. Qeyd edilən yerli özünüidarəetmə orqanına xx.xx.2000-ci ildə tarixdə ********* nömrəli VÖEN, xx.xx.2005-ci ildə tarixdə ********** nömrəli VÖEN verilmiş, yerli özünüidarə orqanının ünvanı AZ4711, Neftçala rayonu, Xolqaraqaşlı kəndi, rəhbəri Maraqlı şəxs hazırkı ərizə üzrə maraqlı şəxsdir. İş materiallarında olan şəxsiyyət vəsiqəsinin məlumatlarından görünür ki, Maraqlı şəxs xx.xx.1994-cü ildə Neftçala rayonu Mürsəqulu kəndində doğulmuş və həmin kənd qeydiyyatındadır. İş materiallarından görünür ki, yaranmış borc məbləğinin ödənilməsi məqsədi ilə hüquqi şəxs «Neftçala rayonu Xolqaraqaşlı Bələdiyyəsi»nə xx.xx.2024-cü il tarixli, **********281900, xx.xx.2024-cü il tarixli, **********446200 və xx.xx.2024-cü il tarixli, **********010000 qeydiyyat nömrəli bildirişlər göndərilmişdir. İş materiallarında olan xəbərdarlıq məktubundan görünür ki, Maraqlı şəxs borc və xəbərdarlıq haqqında məlumat göndərilmişdir. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 73-cü maddəsinin İ bəndində təsbit edilmişdir ki, qanunla müəyyən edilmiş vergiləri və başqa dövlət ödənişlərini tam həcmdə və vaxtında ödəmək hər kəsin borcudur. Azərbaycan Respublikası Vergilər Məcəlləsinin 1.4-cü maddəsinə əsasən bu Məcəllənin vergitutmanın ümumi əsasları, vergilərin ödənilməsi qaydaları (ödənilməsi mənbələri istisna olmaqla) , vergi ödəyicilərinin və dövlət vergi orqanlarının, habelə vergi münasibətlərinin digər iştirakçılarının vergitutma məsələləri ilə bağlı hüquq və vəzifələri, vergi nəzarətinin forma və metodları, vergi qanunvericiliyinin pozulmasına görə məsuliyyət, dövlət vergi orqanlarının və onların vəzifəli şəxslərinin hərəkətlərindən (hərəkətsizliyindən) şikayət edilməsi qaydaları ilə bağlı müddəaları məcburi dövlət sosial sığorta haqqı, icbari tibbi sığorta haqqı və işsizlikdən sığorta haqqına münasibətdə də tətbiq olunur. Azərbaycan Respublikası Vergilər Məcəlləsinin 16.1.1-ci maddəsinə əsasən, qanunla müəyyən edilmiş vergiləri, habelə bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş qaydada hesablanmış faizləri, tətbiq edilmiş maliyyə sanksiyalarını və digər məcburi ödənişləri ödəmək vergi ödəyicisinin vəzifəsidir. Həmin Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə əsasən, vergi ödəyicisinin Vergi Məcəlləsində göstərilən hallarda və qaydada müəyyən edilən vergini (o cümlədən cari vergi ödəmələrini), hesablanmış faizləri və tətbiq edilmiş maliyyə sanksiyalarını ödəmək vəzifəsi onun vergi öhdəliyi hesab olunur. Həmin Məcəllənin 77.3-cü maddəsinə əsasən, vergi ödəyicisi vergi qanunvericiliyinin tələblərinə uyğun olaraq verginin ödənilməsini nəzərdə tutan şəraitin yarandığı andan vergi öhdəliklərinin yerinə yetirilməsi üçün cavabdehdir. Həmin Məcəllənin 78.1-ci maddəsinə əsasən, vergi öhdəliklərinin yerinə yetirilməsi ödənilməli olan vergi məbləğinin müəyyən edilmiş müddətlərdə və qaydada ödənilməsidir. Vergi ödəyicisinin hesablarında və ya kassasında vəsaitin, habelə onun əmlakının olubolmamasından asılı olmayaraq vergi öhdəliklərinin yerinə yetirilməsi məcburidir. Məhkəmə iclasında tədqiq edilmiş sübutlarla müəyyən edildi ki, 31 iyul 2024-cü il tarixə, Dövlət Sosial Müdafiə Fonduna 2.924,04 manat məbləğində olan vergi borcu vergi ödəyicisi hüquqi şəxs «Neftçala rayonu Xolqaraqaşlı Bələdiyyəsi» tərəfindən ödənilməmişdir. Azərbaycan Respublikası Vergilər Məcəlləsinin 23.1.15-3-cü maddəsinə əsasən, vergi ödəyicisi vergi öhdəliyini bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş müddətdə yerinə yetirmədikdə, hesablanmış vergilər üzrə borcların və faizlərin, tətbiq edilmiş maliyyə sanksiyalarının ödənilməsini təmin etmək üsulu kimi vergi ödəyicisi olan fiziki şəxsin və ya hüquqi şəxsin icra orqanının rəhbərinin ölkədən getmək hüququnun müvəqqəti məhdudlaşdırılması üçün məhkəməyə müraciət etmək vergi orqanlarının hüququdur. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 24.2-ci maddəsinə əsasən, mübahisənin ümumi məhkəməyə və ya kommersiya məhkəməsinə aidiyyəti işdə iştirak edən şəxslərin subyektiv tərkibi, mübahisənin predmeti və hüquq münasibətlərinin xarakteri nəzərə alınmaqla, bu Məcəlləyə müvafiq olaraq müəyyən edilir. Həmin Məcəllənin 25.1-ci maddəsinə əsasən, sahibkarlıq fəaliyyətinin həyata keçirilməsi ilə əlaqədar olmayan mübahisələrə dair işlərə mülki məhkəmə icraatı qaydasında ümumi məhkəmələr baxır. Həmin Məcəllənin 25.2-ci maddəsinə əsasən, ümumi məhkəmələr bu Məcəllənin 26.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, bu Məcəllənin 305-ci maddəsində göstərilən xüsusi icraat işlərinə və qanunla onların səlahiyyətlərinə aid edilən digər işlərə də baxırlar. Həmin Məcəllənin 305.1.12-ci maddəsinə əəsasən, məhkəmə vergi ödəyicisi və ya sığortaedən olan fiziki şəxslərin və ya hüquqi şəxslərin icra orqanının rəhbərinin ölkədən getmək hüququnun müvəqqəti məhdulşadırılması haqqında işlərə xüsusi icraat qaydasında baxır. Həmin Məcəllənin 355-5.1-ci maddəsinə əsasən, vergi ödəyicisi və ya sığortaedən vergi, məcburi dövlət sosial sığorta, icbari tibbi sığorta və işsizlikdən sığorta haqları üzrə öhdəliyini qanunla müəyyən edilmiş hallarda və müddətlərdə yerinə yetirmədikdə, hesablanmış vergilər, məcburi dövlət sosail sığorta, icbari tibbi sığorta və işsizlikdən sığorta haqları üzrə borcların və faizlərin, vergilər və məcburi dövlət sosial sığorta haqları üzrə tətbiq edilmiş maliyyə sanksiyalarının ödənilməsini təmin etmək üçün müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqan (qurum) (AR İqtisadiyyat Nazirliyi yanında Dövlət Vergi Xidməti qismində AR İqtisadiyyat Nazirliyi) fiziki şəxslərin və ya hüquqi şəxslərin icra orqanının rəhbərinin ölkədən getmək hüququnun müvəqqəti məhdudlaşdırılması barədə məhkəməyə müraciət etmək hüququna malikdir. Həmin Məcəllənin 355-5.2-ci maddəsinə əsasən, ölkədən getmək hüququnun müvəqqəti məhdulaşdırılması haqqında ərizə fiziki şəxslərin və ya hüquqi şəxslərin icra orqanının rəhbərinin yaşadığı (olduğu) yer üzrə verilir. Həmin Məcəllənin 355-7.4-cü maddəsinə əsasən, vergi ödəyicisi və ya sığortaedən olan fiziki şəxslərin və ya hüquqi şəxslərin icra orqanının rəhbərinin ölkədən getmək hüququnun müvəqqəti məhdudlaşdırılması haqqında qətnamə qəbul edildikdən dərhal sonra qüvvəyə minir və qətnamədən şikayətin verilməsi onun icrasını dayandırmır. Beləliklə, məhkəmə iş üzrə təqdim edilmiş sübutları məcmu halında qiymətləndirərək hesab edir ki, ərizə təmin edilməli, vergi ödəyicisi «Neftçala rayonu Xolqaraqaşlı Bələdiyyəsi» tərəfindən Dövlət Sosial Müdafiə Fonduna 2.924,04 manat məbləğində borcun ödənilməsini təmin etmək üçün hüquqi şəxsin icra orqanının rəhbəri olan Maraqlı şəxsnın (doğulduğu tarix -10 avqust 1994-cü il, doğulduğu yer Neftçala rayonu Mürsəqulu kəndi, şəxsiyyəti təsdiq edən sənədin FİN nömrəsi xxxxxxx, şəxsiyyət vəsiqəsinin seriya və nömrəsi AZE AA*******) ölkədən getmək hüququ borcun ödənilməsi təmin edilənədək müvəqqəti məhdudlaşdırılmalıdır. Qeyd olunanlara və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 216-220, 355-7-ci və 360-cı maddələrinə əsaslanaraq, məhkəmə QƏTETDİ: Ərizə təmin edilsin. Vergi ödəyicisi «Neftçala rayonu Xolqaraqaşlı Bələdiyyəsi» tərəfindən Dövlət Sosial Müdafiə Fonduna 2.924,04 manat məbləğində borcun ödənilməsini təmin etmək üçün hüquqi şəxsin icra orqanının rəhbəri Maraqlı şəxs (doğulduğu tarix - 10 avqust 1994-cü il, doğulduğu yer Neftçala rayonu Mürsəqulu kəndi, şəxsiyyəti təsdiq edən sənədin FİN nömrəsi xxxxxxx, şəxsiyyət vəsiqəsinin seriya və nömrəsi AZE AA*******) ölkədən getmək hüququ borcun ödənilməsi təmin edilənədək müvəqqəti məhdudlaşdırılsın. Qətnamə dərhal icra edilsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 01 (bir) ay müddətində Neftçala Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamə şikayət verilməmişdirsə, qəbul edildiyi gündən 01 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Hakim Samir Quliyev