Ali Məhkəmə Qərar — İş №2(102)-2566/2020

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 2(102)-2566/2020 22.06.2020 ALİ MƏHKƏMƏ Azərbaycan Respublikası adından Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Mülki Kollegiyasının QƏRARİ Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Mülki Kollegiyası, hakimlər Vəliyeva Elşanə Rafiq qızı (sədrlik edən və məruzəçi - hakim), Şamayev Elşad Yaqubovic və Abbasov Aqil Əzizağa oğlundan ibarət tərkibdə, İmanov Turqut Muxtar oğlunun katibliyi ilə, İddiaçı vəkili Vəkil1, cavabdeh xxxxx qızının vəkili Vəkil2 iştirakları ilə, İddiaçı cavabdeh xxxxx qızına qarşı “əmlak” tələbinə dair ilk, iddiaçı xxxxx qızının cavabdeh İddiaçı qarşı “əmlak” tələbinə dair qarşılıqlı iddialarına dair mülki iş üzrə Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Mülki Kollegiyasının 03 dekabr 2019-ci il tarixli 2(103)-10723/2019 saylı qətn aməsindən cavabdeh xxxxx qızının nümayəndəsi və vəkili Vəkil2, İddiaçı nümayəndəsi və vəkili Vəkil1 tərəfindən verilmiş kasasiya şikayəti üzrə mülki işə baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı cavabdeh xxxxx qızına qarşı əmlak tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, Fransa Respublikası Nanter şəhərində Jorj Klemanso küçəsi, 289 ünvandakı yaşayış evinin, birgə nikah zamanı onun tərəfindən alınan, ümumi dəyəri 82270 manat olan qızılzinət və brilyant əşyalarının, birgə nikah dövründə onun tərəfindən alınan, ümumi dəyəri 42700 manat olan mebellərin və ev əşyalarının birgə mülkiyyət kimi bərabər şəkildə və həmin əşyalardan ona düşən hissənin özünün və ya dəyərinin cavabdeh xxxxx qızı tərəfindən ona verilməsi, ona məxsus olan şəxsi əşyalarının və uşaqlarına məxsus olan kubok mükafatlar ın cavabdeh xxx qızı tərəfindən ona verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Daha sonra İddiaçı iddia ərizəsinə əlavə təqdim edərək, Fransa Respublikası Nanter şəhərində Jorj Klemanso küçəsi, 289 ünvandakı yaşayış evinin üzərində Fransa qanunları ilə müəyyən edilmiş qaydada onun və cavabdehin birgə mülkiyyət kimi paylarının müəyyən edilməklə bölünməsi; birgə nikah zamanı onun tərəfindən alınan, ümumi dəyəri 72720 manat olan qızıl-zinət və brilyant əşyalarının; birgə nikah dövründə onun tərəfindən alınan, ümumi dəyəri 42700 manat olan mebellərin və ev əşyalarının birgə mülkiyyət kimi bərabər şəkildə bölünməsi və həmin əşyalardan ona düşən hissənin özünün və ya dəyərinin cavabdeh xxx qızı tərəfindən ona verilməsi; ona məxsus olan şəxsi əşyalarının və uşaqlarına məxsus olan k ubok mükafatların cavabdeh xxx qızı tərəfindən ona verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Eyni zamanda, cavabdeh xxx qızı İddiaçı qarşı əmlak tələbinə dair qarşılıqlı iddia ərizəsi verərək, ona məxsus cehiz əşyalarının İddiaçı alınaraq ona verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Bakı şəhəri Sabunçu Rayon Məhkəməsinin (hakim Anar Qasımov ) 13 iyun 2018-ci il tarixli 2(008)-422/2018 saylı qətnaməsi ilə ilk iddianın qismən təmin edilməsi, İddiaçı ilə Cavabdeh birgə nikah dövründə əldə etdikləri dəyəri 550 manat X4 istehsalı olan sırğa iki yarpaq, brilyant qaşlar ilə, dəyəri 750 manat X4 istehsalı olan üçbucaq gül şəklində xırda brilyant ilə olan sırğa, dəyəri 190 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan göz qaşı ilə sep, dəyəri 240 manat İtaliya Respubl ikasının istehsalı olan Səbinə yazısı ilə sep, dəyəri 1800 manat X4 istehsalı yarpaqları ilə sep, dəyəri 200 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan quş şəklində mirvari ilə sep, dəyəri 500 manat Fransa Respublikasının istehsalı tam qızıldan yumru sırğa, dəyəri 100 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan kulon asılqan baş ilə (qədimi), dəyəri 700 manat X4 istehsalı olan brilyant ilə 6 qaş gül şəklində iri üzük, dəyəri 2500 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan brilyant qaşlar ilə 14 qaş brilyant paxlava üzük, dəyəri 400 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan xırda brilyant və rubin (göy) qaş ilə qızıl üzük, dəyəri 280 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan nazik, bürc “Vodoley” sep, dəyəri 240 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan 2 ürək ilə sır ğa, dəyəri 200 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan 1 ürək ilə sırğa, dəyəri 220 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan yumru nöqtəli başlı sırğa, dəyəri 1550 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan yumru (Versachi) qolbaq, dəyəri 800 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan 12 ədəd brilyant qaş ilə birgə nişan üzüyü, dəyəri 420 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan iri tam qaşlı (Versachi) iri sırğa, dəyəri 380 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan 3 sıra xırda brilyant üzük, dəyəri 3200 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan kolye, dəyəri 1550 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan qolbaq, dəyəri 1800 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan 32 ədəd mirvari ilə iri kolye, dəyəri 5500 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan-brilyant 35 ədəd qaş-Tanzanit qaşları 7 ədəd 1.4 karatlı qolbaq, dəyəri 6500 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan-kulon, ağ qızıldan 8 ədəd iri brilyant ilə (l.l)-l ədəd çox iri Tanzanit qaşı 1.6 karat olan sep, dəyəri 2100 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan 12 ədəd brilyant qaş və 1 ədəd iri Tanzanit qaş ilə 0.8 karat olan üzük, dəyəri 2300 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan brilyant qaşlı (4 iri+10 xırda+11 orta) sırğa, dəyəri 1400 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan ürəklər ilə qolbaq, dəyəri 400 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan “Ürək” şəklində brilyantlar ilə üzük, dəyəri 350 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan nazi k, Svorovski ürək şəklində iri qaşlı sep, dəyəri 1300 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tros şəklində sep - ümumi dəyəri 51170 manat olan qızıl-zinət və brilyant əşyaları; dəyəri 3200 manat olan Fransanın “Gautier” firmasından 8 ədəd stul, dəyəri 5000 manat Fransanın “Gautier” firmasından olan 2 ədəd divan kreslo, dəyəri 2850 manat Fransanın “Gautier” firmasından olan eni 2,5 metr iri kamod, dəyəri 510 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan jurnal stolu, dəyəri 550 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan mebel televizor altı, dəyəri 300 manat Cənubi Koreya Respublikasının istehsalı olan “Samsung” markalı, 82 sm, Avropa standartlı televizor, dəyəri 2600 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan “Whirlpood” markalı, iki kameralı, 490 litrli soyuducu, dəyəri 450 manat Cə nubi Koreya Respublikasının istehsalı olan “Samsung” markalı, Avropa standartlı paltaryuyan, dəyəri 450 manat Cənubi Koreya Respublikasının istehsalı olan “Samsung” markalı, Avropa standartlı qabyuyan, dəyəri 170 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan “Ariston” markalı, Avropa standartlı 4 gözlü elektrik sobası üstü, dəyəri 240 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan 4 ədəd mətbəx stolu, dəyəri 1250 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan ofis mebeli, kreslo, dəyəri 2200 manat iki 2 Zürafə (2 metr)+l balaca (0,6 metr), Anqolada bahalı qırmızı ağac taxtasından düzəldilmiş əl işi olan suvenir, dəyəri 1800 manat Anqola Respublikasının istehsalı olan üstü stol iki fil suveniri, Anqolada bahalı qırmızı ağac taxtasından düzəldilmiş əl işi olan suvenir, dəyəri 1400 manat Anqola Resp ublikasının istehsalı olan divardan asmaq üçün “Kərgədan” suveniri, Anqolada bahalı qırmızı ağac taxtasından düzəldilmiş əl işi olan suvenir, dəyəri 2500 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan yataq dəsti (taxt, şifoner, tumba, kamod), dəyəri 2200 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan yataq dəsti (taxt, şifoner, tumba), dəyəri 420 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan iki mərtəbəli uşaq yataq dəsti, dəyəri 200 manat Hollandiya Respublikasının istehsalı olan “Philips” markalı tozsoran, dəyəri 150 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan “Brandt” markalı mikrodalğalı soba, dəyəri 280 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan ütü mərkəzi buxar sistemi ilə, dəyəri 40 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan “Babyliss” markalı saç qurudan (professional), dəyəri 350 mana t Yaponiya Respublikasının istehsalı olan “Fuji” markalı fotoaparat, dəyəri 60 manat olan Fransa Respublikasının istehsalı olan giriş otağı üçün güzgü, dəyəri 600 manat olan Afrika suveniri, adam statusu, dəyəri 22 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan plastik materiallardan paltar qurudan, dəyəri 450 manat Cənubi Koreya Respublikasının istehsalı olan “Samsung” markalı ev kinoteatr mərkəzi, dəyəri 40 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan yay üçün açılan kreslo, dəyəri 550 manat Çin Xalq Respublikasının istehsalı olan “Laptop” kompyuter, dəyəri 340 manat Mərakeş Krallığının istehsalı olan dəvə dərisindən oturmaq üçün puf, dəyəri 480 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ rəngli dəvə quşu yumurtaları, dəyəri 240 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan bə zəkli dəvə quşu yumurtaları, dəyəri 180 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan zal otağında suvenirlər üçün hündür gorka mebeli və dəyəri 60 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan gecə çıl-çırağı və Fransa Respublikası Nanter şəhərində Jorj Klemanso küçəsi 289 ünvanda yerləşən yaşayış evi onların birgə nikah dövründə əldə olunmuş əmlakı hesab edilməsi və hər bir əmlak üzrə İddiaçı payı 1/2, Cavabdeh payı 1/2 pay müəyyən edilmiş və həmin əmlakların dəyərinin (hər bir əşyanın) yarısı Cavabdeh alınaraq İddiaçı ödənilməsi, İddiaçı məxsus olan təkqaş dəyəri 3000 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan üzük, Sibir brilyant (təmizliyi WS1 rəngi “F”), dəyəri 2600 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan qızıl saat (Antikvar, Çayka markalı), dəyəri 240 manat İtaliya Respublikasın ın istehsalı olan Səbinə yazısı ilə sep, dəyəri 6300 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan-brilyant 30 ədəd qaşlı qolbaq, dəyəri 850 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan qədimi saat üçün iki hissəli qolbaq və ya həmin əmlakların dəyərinin Cavabdeh alınaraq İddiaçı verilməsi, ilk iddianın qalan hissədə rədd edilməsi, Cavabdeh İddiaçı qarşı əmlak tələbinə dair qarşılıqlı iddia ərizəsinin qismən təmin edilməsi, dəyəri 300 manat olan 1 ədəd 3x4 olan xalça, dəyəri 300 manat olan 1 ədəd mətbəx kombaynı, dəyəri 50 manat 1 ədəd olan sadə çilçıraq, dəyəri 1800 manat olan 1 masa və 8 ədəd stul və ya həmin əmlakların dəyərinin İddiaçı alınaraq Cavabdeh qaytarılması və qalan hissədə qarşılıqlı iddianın rədd olunması qət edilmişdir. Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Ko llegiyasının (hakimlər X.Mərdanova, E.Həsənov və F.Babayev) 19 dekabr 2018-ci il tarixli 2(103)-12483/2018 saylı qətnaməsi ilə İddiaçı apelyasiya şikayəti qismən təmin edilmiş, Bakı şəhəri Sabunçu Rayon Məhkəməsinin 2(008)-422/2018 saylı 13 iyun 2018-ci il tarixli qətnaməsi dəyəri 190 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan göz qaşı ilə sep, dəyəri 240 manat, İtaliya Respublikasının istehsalı olan Səbinə yazısı ilə sep, dəyəri 100 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan kulon asılqan baş ilə (qədimi), dəyəri 200 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan 1 ürək ilə sırğa, dəyəri 220 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan yumru nöqtəli başlı sırğa, dəyəri 1800 manat Anqola Respublikasının istehsalı olan üstü stol iki fil suveniri, Angolada bahalı qırm ızı ağac taxtasından düzəldilmiş əl işi olan suvenir əşyalarına tərəflərin birgə mülkiyyət hüquqlarının tanınmasına dair hissəsində və eləcə də İddiaçı məxsus olduğu hesab edilən dəyəri 3000 manat, Rusiya Federasiyasının istehsalı olan üzük+Sibir brilyant (təmizliyi VVS1 rəngi “F”), dəyəri 2600 manat, Rusiya Federasiyasının istehsalı olan qızıl saat (Antikvar, Çayka markalı), dəyəri 240 manat, İtaliya Respublikasının istehsalı olan Səbinə yazısı ilə sep, dəyəri 6300 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan-brilyant 30 ədəd qaşlı qolbaq, dəyəri 850 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan qədimi saat üçün iki hissəli qolbaq və ya həmin əmlakların dəyəri xxx qızından alınaraq İddiaçı verilməsinə dair hissəsində dəyişdirilmişdir. İddiaçı ilə xxx qızının birgə nikah dö vründə əldə etdikləri dəyəri 550 manat, X4 istehsalı olan sırğa iki yarpaq, brilyant qaşlar ilə, dəyəri 750 manat X4 istehsalı olan üçbucaq gül şəklində xırda brilyant ilə olan sırğa, dəyəri 1800 manat, X4 istehsalı yarpaqları ilə sep, dəyəri 200 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan quş şəklində mirvari ilə sep, dəyəri 500 manat Fransa Respublikasının istehsalı tam qızıldan, yumru sırğa, dəyəri 700 manat, X4 istehsalı olan biriliant ilə 6 qaş gül şəklində iri üzük, dəyəri 2500 manat, Fransa Respublikasının istehsalı olan brilyant qaşlar ilə, 14 qaş brilyant ilə paxlava üzük, dəyəri 400 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan xırda brilyant və rubin (göy) qaş ilə qızıl üzük, dəyəri 280 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan nazik, burc “Vodoley” sep, dəyəri 240 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan 2 ürək ilə sırğa, dəyəri 1550 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan yumru (Versachi) qolbaq, dəyəri 800 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan 12 ədəd brilyant qaş ilə birgə nişan üzüyü, dəyəri 420 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan iri tam qaşlı (Versachi) iri sırğa, dəyəri 380 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan 3 sıra xırdabrilyant üzük, dəyəri 3200 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan kolye, dəyəri 1550 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan qobaq, dəyəri 1800 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan 32 ədəd mirvari ilə iri kolye, dəyəri 5500 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan-brilyant 35 ədəd qaş -Tanzanit qaşları 7 ədəd, 1.4 karatlı qo lbaq, dəyəri 6500 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan-kulon ağ qızıldan, 8 ədəd iri brilyant ilə (l.l)-l ədəd çox iri Tanzanit qaşı 1.6 karat olan sep, dəyəri 2100 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan 12 ədəd brilyant qaş və 1 ədəd iri Tanzanit qaş ilə 0.8 karat olan üzük, dəyəri 2300 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan brilyant qaşlı (4 iri+10 xırda+11 orta) sırğa, dəyəri 1400 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan ürəklər ilə qolbaq, dəyəri 400 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan “Ürək” şəklində brilyantlar ilə üzük, dəyəri 350 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan nazik, Svorovski ürək şəklində iri qaşlı sep, dəyəri 3000 manat, Rusiya Federasiyasının istehsalı olan tək-qaş üzük+Sibir brily ant (təmizliyi VVS1 rəngi “F”), dəyəri 1300 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tros şəklində sep (ümumi dəyəri 40470 manat olan qızıl-zinət və brilyant əşyaları), dəyəri 3200 manat olan Fransanın “Gautier” firmasından stol və 8 ədəd stul, dəyəri 5000 manat Fransanın “Gautier” firmasından olan divan və 2 ədəd kreslo, dəyəri 2850 manat Fransanın “Gautier” firmasından olan və eni 2.5 metr iri komod, dəyəri 510 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan jurnal stolu, dəyəri 550 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan mebel televizor altı, dəyəri 300 manat Cənubi Koreya Respublikasının istehsalı olan “Samsung” markalı, 82 cm, Avropa standartlı televizor, dəyəri 2600 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan “Whirlpool” markalı, iki kameralı, 490 litrli soyuducu, dəyəri 450 ma nat Cənubi Koreya Respublikasının istehsalı olan “Samsung” markalı, Avropa standartlı paltar yuyan, dəyəri 450 manat Cənubi Koreya Respublikasının istehsalı olan “Samsung” markalı, Avropa standartlı qab yuyan, dəyəri 170 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan “Ariston” markalı, Avropa standartlı 4 gözlü elektrik sobası üstü, dəyəri 240 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan stol və 4 ədəd mətbəx stulu, dəyəri 1250 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan ofis mebeli, kreslo, dəyəri 2200 manat iki iri Zürafə (2 metr)+l balaca (0,6 metr), Angoloda bahalı qırmızı ağac taxtasından düzəldilmiş əl işi olan suvenir, dəyəri 1400 manat Anqola Respublikasının istehsalı olan divardan asmaq üçün “Kərgədan” suveniri, Angoloda bahalı qırmızı ağac taxtasından düzəldilmiş əl işi olan suvenir, dəyəri 2500 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan yataq dəsti (taxt, şifoner, tumba, komod), dəyəri 2200 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan yataq dəsti (taxt, şifoner, tumba), dəyəri 420 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan iki mərtəbəli uşaq yataq dəsti, dəyəri 200 manat Hollandiya Respublikasının istehsalı olan “Philips” markalı tozsovuran, dəyəri 150 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan “BRANDT” markalı mikro dalğalı soba, dəyəri 280 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan ütü mərkəzi buxar ilə, dəyəri 40 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan “BABYLİSS” markalı saç qurudan professional, dəyəri 350 manat Yaponiya Respublikasının istehsalı olan FUJİ markalı foto aparat, dəyəri 60 manat olan Fransa Respublikasının istehsalı olan giriş otağı üçün güz gü, dəyəri 600 manat olan Afrika suveniri, adam statusu, dəyəri 22 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan plastik materiallardan paltar qurudan, dəyəri 450 manat Cənubi Koreya Respublikasının istehsalı olan “Samsung” markalı ev kinoteatr mərkəzi, dəyəri 40 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan yay üçün açılan kreslo, dəyəri 550 manat Çin Xalq Respublikasının istehsalı olan Lap top kompyuter, dəyəri 340 manat Mərakeş Krallığının istehsalı olan dəvə dərisindən oturmaq üçün puf, dəyəri 480 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ rəngli dəvə quşu yumurtaları, dəyəri 240 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan bəzəkli dəvə quşu yumurtaları, dəyəri 180 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan zal otağında suvenirlər üçün hündür gorka mebeli və dəyəri 60 man at Fransa Respublikasının istehsalı olan gecə çıl-çırağın (ümumi dəyəri 30332 manat olan mebel və ev əşyaları) və Fransa Respublikası Nanter şəhərində Jorj Klemanso küçəsi 289 ünvanda yerləşən yaşayış evinin onların birgə nikah dövründə əldə olunmuş əmlakları hesab edilməsi və hər bir əmlak üzrə İddiaçı payı ½, xxx qızının payı ½ pay müəyyən edilmiş və həmin əmlakların dəyərinin (hər bir əşyanın) yarısının xxx qızından alınaraq İddiaçı ödənilməsi, tərəflərin birgə nikahından doğulmuş uşaqları tərəfindən müxtəlif yarışlarda qazanılmış şahmat kuboklarının, o cümlədən X2 məxsus olan kiçik ölçülü parlaq gümüş rəngli iki xırda qulplu şahmat kuboku, parlaq gümüş rəngli ətrafı mavi rənglə bəzənmiş iri ölçülü şahmat kuboku, qəhvəyi rəngli taxtadan hazırlanmış üzərində gümüş rəngli şahmat fiqurları təsvir edilmiş şahmat kuboku, parlaq gümüş rəngli ətrafı tünd qırmızı rənglə bəzənmiş iri ölçülü şahmat kuboku, parlaq gümüş rəngdə aşağı oturacağı qəhvəyi rəngli orta ölçülü şahmat kuboku, parlaq qızıl rəngdə olan aşağı oturacağı mərmər rəngli orta ölçülü şahmat kuboku, parlaq gümüş rəngli orta hissəsi qızıl parlaq olan aşağı oturacağı mərmər rəngdə iri ölçülü şahmat kuboku, 5 ədəd kiçik ölçülü parlaq qızıl rəngli olan aşağı oturacaqlarında 2010, 2011 və 2012 illər qeyd edilən şahmat kubokları, kiçik ölçülü parlaq gümüş rəngli iki iri qulplu şahmat kuboku, orta ölçülü olan parlaq gümüş və qızıl rəngdə şahmat kuboku, parlaq gümüş rəngdə olan aşağı oturacağı mərmər rəngli iri ölçülü şahmat kuboku, qara şüşə üzərində at fiquru, dörd rəngli parlaq şüşəli və Nimes 2012 yazılı şahmat kubokunun və X3 məxsus olan kiçik ölçülü mavi və rəngsiz şüşədən hazırlanmış ortasında qızıl parlaq elementi olan şahmat kuboku, kiçik ölçülü parlaq qızıl rəngli iki xırda qulplu şahmat kuboku, kiçik ölçülü tünd şüşədən hazırlanmış və üzərində şahmat fiqurları olan şahmat kuboku, qəhvəyi rəngli taxtadan hazırlanmış üzərində gümüş rəngli şahmat fiqurları təsvir edilmiş şahmat kuboku, kiçik ölçülü parlaq gümüş rəngli aşağı oturacağı mərmər rəngli şahmat kuboku, orta ölçülü parlaq gümüş rəngli orta hissəsi və aşağı oturacağı mərmər rəngdə şahmat kuboku, iri ölçülü parlaq qızıl rəngli aşağısı və üzəri parlaq qırmızı rənglə bəzənmiş aşağı oturacağı mərmər rəngli şahmat kuboku, orta ölçülü parlaq gümüş rəngli orta hissəsi yaşıl parlaq rəngli olan aşağı oturacağı mərmər rəngdə şahmat kuboku, iri ölçülü pa rlaq qızıl rəngli olan aşağısı parlaq qızıl rəngli üzəri isə parlaq qırmızı rənglə bəzənmiş aşağı oturacağı mərmər rəngli şahmat kuboku, iki iri ölçülü parlaq qızıl rəngli üst tərəfi parlaq gümüş rəngli aşağısı və üzəri parlaq qırmızı rənglə bəzənmiş aşağı oturacağı mərmər rəngli şahmat kubokları, iki çox iri ölçülü parlaq qızıl rəngli üst tərəfi parlaq gümüş və dairəvi qırmızı rəngli aşağısı parlaq qızıl üzəri dairəvi parlaq qırmızı rənglə bəzənmiş aşağı oturacağı mərmər rəngli şahmat kuboklarının cavabdeh xxx qızından alınıb İddiaçı qaytarılması, xxx qızının apelyasiya şikayətinin təmin edilməməsi, qətnamənin qalan hissədə dəyişdirilmədən saxlanılması qət edilmişdir. Qətnamədən cavabdeh xxx qızı kasasiya şikayəti verərək, qətnamənin qismən, yəni onun apelyasiya şikayətinin təmin edilmə diyi və İddiaçı apelyasiya şikayətinin təmin edildiyi hissələrdə ləğv edilməsini, İddiaçı iddiasının təmin olunmaması, özünün iddiasının isə təmin olunması barədə qərar qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Mülki Kollegiyasının 31 may 2019-cu il tarixli 2(102)-2790/2019 saylı qərarı ilə kasasiya şikayəti qismən təmin edilmiş, Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasının 19 dekabr 2018-ci il tarixli 2(103)-12483/2018 saylı qətnaməsi ilkin iddianın təmin edilməsi hissəsində ləğv olunaraq iş həmin hissədə yenidən apelyasiya baxışına qaytarılmış, qətnamə digər hissədə dəyişdirilmədən saxlanılmışdır. Bakı Apellyasiya Məhkəməsi mülki kollegiyasının (hakimlər Sadıqov Vahid- sədrlik edən və məruzəçi, Abiddin Hüseynov və Azad İmanov) 03 dekabr 2019-cu il tarix li qətnaməsi ilə İddiaçı və cavabdeh xxx qızının apelyasiya şikayəti qismən təmin edilərək, Bakı şəhəri Sabunçu Rayon Məhkəməsinin 2(008)-422/2018 saylı iş üzrə 13 iyun 2018-ci il tarixli qətnaməsi ilk iddianın təmin olunması hissəsində ləğv edilmiş və həmin hissədə yeni qətnamə qəbul edilərək, İddiaçı cavabdeh xxxxx qızına qarşı əmlak tələbinə dair iddiası qismən təmin edilmiş; Fransa Respublikası Nanter şəhəri, Jorj Klemanso prospekti 285-323 və Vatford küçəsi 2/6 ünvanlarda yerləşən çoxmənzilli yaşayış kompleksindəki 261 saylı mənzil İddiaçı və cavabdeh xxxxx qızının birgə nikah dövründə əldə etdikləri əmlak hesab edilsin və həmin mənzil üzərində hər birinin payı 1/2 hissədə müəyyən olunmuş, İddiaçı ilə xxx qızının birgə nikah dövründə əldə etdikləri dəyəri 550 manat X4 istehsalı olan s ırğa iki yarpaq, brilyant qaşlar ilə, dəyəri 750 manat X4 istehsalı olan üçbucaq gül şəklində xırda brilyant ilə olan sırğa, dəyəri 1800 manat X4 istehsalı yarpaqları ilə sep, dəyəri 200 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan quş şəklində mirvari ilə sep, dəyəri 500 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan yumru sırğa, dəyəri 700 manat X4 istehsalı olan biriliant ilə 6 qaş gül şəklində iri üzük, dəyəri 2500 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan brilyant qaşlar ilə, 14 qaş brilyant ilə paxlava üzük, dəyəri 400 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan xırda brilyant və rubin (göy) qaş ilə qızıl üzük, dəyəri 280 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan nazik, burc “Vodoley” sep, dəyəri 240 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan 2 ürək ilə sır ğa, dəyəri 1550 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan yumru (Versachi) qolbaq, dəyəri 800 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan 12 ədəd brilyant qaş ilə birgə nişan üzüyü, dəyəri 420 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan iri tam qaşlı (Versachi) iri sırğa, dəyəri 380 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan 3 sıra xırdabrilyant üzük, dəyəri 3200 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan kolye, dəyəri 1550 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan qobaq, dəyəri 1800 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan 32 ədəd mirvari ilə iri kolye, dəyəri 5500 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan-brilyant 35 ədəd qaş -Tanzanit qaşları 7 ədəd, 1.4 karatlı qolbaq, dəyəri 6500 manat Cənubi Afrika Respublikasının iste hsalı olan ağ qızıldan-kulon ağ qızıldan, 8 ədəd iri brilyant ilə (l.l)-l ədəd çox iri Tanzanit qaşı 1.6 karat olan sep, dəyəri 2100 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan 12 ədəd brilyant qaş və 1 ədəd iri Tanzanit qaş ilə 0.8 karat olan üzük, dəyəri 2300 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan brilyant qaşlı (4 iri+10 xırda+11 orta) sırğa, dəyəri 1400 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan ürəklər ilə qolbaq, dəyəri 400 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan “Ürək” şəklində brilyantlar ilə üzük, dəyəri 350 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan nazik, Svorovski ürək şəklində iri qaşlı sep, dəyəri 3000 manat, Rusiya Federasiyasının istehsalı olan təkqaş üzük+Sibir brilyant (təmizliyi VVS1 rəngi “F”), dəyəri 1300 manat Fransa Re spublikasının istehsalı olan tros şəklində sep (ümumi dəyəri 40470 manat); Dəyəri 3200 manat olan Fransanın “Gautier” firmasından stol və 8 ədəd stul, dəyəri 5000 manat Fransanın “Gautier” firmasından olan divan və 2 ədəd kreslo, dəyəri 2850 manat Fransanın “Gautier” firmasından olan və eni 2,5 metr iri komod, dəyəri 510 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan jurnal stolu, dəyəri 550 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan mebel televizor altı, dəyəri 300 manat Cənubi Koreya Respublikasının istehsalı olan “Samsung” markalı, 82 sm, Avropa standartlı televizor, dəyəri 2600 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan “Whirlpool” markalı, iki kameralı, 490 litrli soyuducu, dəyəri 450 manat Cənubi Koreya Respublikasının istehsalı olan “Samsung” markalı, Avropa standartlı paltar yuyan, dəyəri 450 manat Cənubi Koreya Respublikasının istehsalı olan “Samsung” markalı, Avropa standartlı qab yuyan, dəyəri 170 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan “Ariston” markalı, Avropa standartlı 4 gözlü elektrik sobası üstü, dəyəri 240 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan stol və 4 ədəd mətbəx stulu, dəyəri 1250 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan ofis mebeli, kreslo, dəyəri 2200 manat iki iri Zürafə (2 metr)+l balaca (0.6 metr), Angolodan bahalı qırmızı ağac taxtasından düzəldilmiş əl işi olan suvenir, dəyəri 1400 manat Anqola Respublikasının istehsalı olan divardan asmaq üçün “Kərgədan” suveniri, Angolodan bahalı qırmızı ağac taxtasından düzəldilmiş əl işi olan suvenir, dəyəri 2500 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan yataq dəsti (taxt, şifoner, tumba, ko mod), dəyəri 2200 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan yataq dəsti (taxt, şifoner, tumba), dəyəri 420 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan iki mərtəbəli uşaq yataq dəsti, dəyəri 200 manat Hollandiya Respublikasının istehsalı olan Philips markalı tozsovuran, dəyəri 150 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan “BRANDT” markalı mikro dalğalı soba, dəyəri 280 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan ütü mərkəzi buxar ilə, dəyəri 40 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan “BABYLİSS” markalı saç qurudan professional, dəyəri 350 manat Yaponiya Respublikasının istehsalı olan “FUJİ” markalı fotoaparat, dəyəri 60 manat olan Fransa Respublikasının istehsalı olan giriş otağı üçün güzgü, dəyəri 600 manat olan Afrika suveniri, adam statusu, dəyəri 22 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan plastik materiallardan paltar qurudan, dəyəri 450 manat Cənubi Koreya Respublikasının istehsalı olan “Samsung” markalı ev kinoteatr mərkəzi, dəyəri 40 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan yay üçün açılan kreslo, dəyəri 550 manat Çin Xalq Respublikasının istehsalı olan “Laptop” kompüter, dəyəri 340 manat Mərakeş Krallığının istehsalı olan dəvə dərisindən oturmaq üçün puf, dəyəri 480 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ rəngli dəvə quşu yumurtaları, dəyəri 240 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan bəzəkli dəvə quşu yumurtaları, dəyəri 180 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan zal otağında suvenirlər üçün hündür gorka mebeli və dəyəri 60 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan gecə çıl-çıraq (ümumi dəyəri 30332 manat) -İddiaçı və c avabdeh xxxxx qızının birgə nikah dövründə əldə etdikləri əmlak hesab edilmiş və həmin əmlaklar üzərində hər birinin payı 1/2 hissədə müəyyən olunmuş və onların arasında bölünmüş, qızıl-zinət, mebel və ev əşyalarına aid hissədə qətnamə icra olunarkən həmin əşyalardan hər hansı yaxud heç biri müəyyən edilmədikdə, çatışmayan əmlakın dəyərinin yarısı xxx qızından alınaraq İddiaçı ödənilməsi, tərəflərin birgə nikahından doğulmuş uşaqlarının müxtəlif yarışlarda qazandıqları şahmat kubokları - X2 məxsus olan kiçik ölçülü parlaq gümüş rəngli iki xırda qulplu şahmat kuboku, parlaq gümüş rəngli ətrafı mavi rənglə bəzənmiş iri ölçülü şahmat kuboku, qəhvəyi rəngli taxtadan hazırlanmış üzərində gümüş rəngli şahmat fiqurları təsvir edilmiş şahmat kuboku, parlaq gümüş rəngli ətrafı tünd qırmızı rənglə b əzənmiş iri ölçülü şahmat kuboku, parlaq gümüş rəngdə aşağı oturacağı qəhvəyi rəngli orta ölçülü şahmat kuboku, parlaq qızıl rəngdə olan aşağı oturacağı mərmər rəngli orta ölçülü şahmat kuboku, parlaq gümüş rəngli orta hissəsi qızıl parlaq olan aşağı oturacağı mərmər rəngdə iri ölçülü şahmat kuboku, 5 ədəd kiçik ölçülü parlaq qızıl rəngli olan aşağı oturacaqlarında 2010, 2011 və 2012 illər qeyd edilən şahmat kubokları, kiçik ölçülü parlaq gümüş rəngli iki iri qulplu şahmat kuboku, orta ölçülü olan parlaq gümüş və qızıl rəngdə şahmat kuboku, parlaq gümüş rəngdə olan aşağı oturacağı mərmər rəngli iri ölçülü şahmat kuboku, qara şüşə üzərində at fiquru, dörd rəngli parlaq şüşəli və Nimes 2012 yazılı şahmat kuboku və X3 məxsus olan kiçik ölçülü mavi və rəngsiz şüşədən hazırlanmış ortasında qızı l parlaq elementi olan şahmat kuboku, kiçik ölçülü parlaq qızıl rəngli iki xırda qulplu şahmat kuboku, kiçik ölçülü tünd şüşədən hazırlanmış və üzərində şahmat fiqurları olan şahmat kuboku, qəhvəyi rəngli taxtadan hazırlanmış üzərində gümüş rəngli şahmat fiqurları təsvir edilmiş şahmat kuboku, kiçik ölçülü parlaq gümüş rəngli aşağı oturacağı mərmər rəngli şahmat kuboku, orta ölçülü parlaq gümüş rəngli orta hissəsi və aşağı oturacağı mərmər rəngdə şahmat kuboku, iri ölçülü parlaq qızıl rəngli aşağısı və üzəri parlaq qırmızı rənglə bəzənmiş aşağı oturacağı mərmər rəngli şahmat kuboku, orta ölçülü parlaq gümüş rəngli orta hissəsi yaşıl parlaq rəngli olan aşağı oturacağı mərmər rəngdə şahmat kuboku, iri ölçülü parlaq qızıl rəngli olan aşağısı parlaq qızıl rəngli üzəri isə parlaq qırmızı rənglə bəzənmiş aşağı oturacağı mərmər rəngli şahmat kuboku, iki iri ölçülü parlaq qızıl rəngli üst tərəfi parlaq gümüş rəngli aşağısı və üzəri parlaq qırmızı rənglə bəzənmiş aşağı oturacağı mərmər rəngli şahmat kubokları, iki çox iri ölçülü parlaq qızıl rəngli üst tərəfi parlaq gümüş və dairəvi qırmızı rəngli aşağısı parlaq qızıl üzəri dairəvi parlaq qırmızı rənglə bəzənmiş aşağı oturacağı mərmər rəngli şahmat kubokları cavabdeh xxx qızından alınıb İddiaçı verilməsi, iddianın qalan hissədə təmin edilməməsi qət edilmişdir. Cavabdeh xxxxx qızının nümayəndəsi və vəkili Vəkil2 kasasiya şikayəti verərək iş üzrə Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Mülki Kollegiyasının 03 dekabr 2019-cu il tarixli 2(103)-10732/2019 nömrəli qətnaməsi qismən, İddiaçı apelyasiya şikayətinin təmin edildiyi hissədə ləğv edilsin, İd diaçı iddia tələblərinin təmin olunmaması barədə qərar qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddiaçı nümayəndəsi və vəkili Vəkil1 kasasiya şikayəti verərək iş üzrə Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Mülki Kollegiyasının 03 dekabr 2019-cu il tarixli 2(103)-10732/2019 nömrəli qətnaməsinin qismən ləğv olunması və iddia tələbinin tam təmin olunması barədə yeni qərar qəbul edilməsini xahiş etmişdirlər. KASSASİYA ŞİKAYƏTİNİN DƏLİLLƏRİ: İddiaçı kasasiya şikayətini onunla əsaslandırılmışdır ki, məhkəmə əsassız olaraq onun iddia tələbini qismən təmin etmişdir. Yəni onun iddia tələbi tam təmin olunmalıdır. Belə ki, o, iddia tələbini təsdiq edən sübutları məhkəməyə təqdim etmişdir. Məhkəmə dəyəri 190 manat olan Rusiya istehsallı, göz qaşı ilə sep, dəyəri 240 manat olan Şəbinə yazısı olan sep, dəyəri 100 manat o lan kulon asılqan ilə dəyəri 200 manat olan qızıl ürək və sırğa, dəyəri 220 manat olan qızıl sırğa, dəyəri 1800 manat olan fil suveniri, qırmızı ağacdan olan əl işi suvenirinin bizim birgə mülkiyyətimiz kimi tanımayaraq onların da bölünməsini təmin etməməkdə haqlı olmamışdır. Bundan başqa məhkəmə tək qaş dəyəri 3000 manat, Rusiya Federasiyasının istehsalı olan üzük, Sibir brilyant (təmizliyi VVSİ rəngi “F”), dəyəri 2600 manat, Rusiya Federasiyasının istehsalı olan qızıl saat (Antikvar, Çayka markalı), dəyəri 240 manat, İtaliya Respublikasının istehsalı olan Şəbinə yazısı ilə sep, dəyəri 6300 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan-brilyant 30 ədəd qaşlı qolbaq, dəyəri 850 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan qədimi saat üçün iki hissəli qolbaq və ya həmin əmla kların onun şəxsi əşyaları kimi müəyyən etməyərək və özünü və ya dəyərini ona verməməklə haqlı olmamışdır. Bütün bu qeyd olunan əşyalarla bağlı o, məhkəməyə sübutlarını təqdim etmişdir. Cavabdeh xxxxx qızı kasasiya şikayətini onunla əsaslandırılmışdır ki, İddiaçı təkrar apelyasiya baxışında kağız üzərində əksini tapan natamam və ziddiyyətli məlumatlar təqdim etmişdir. Həmin məlumatlar “sübut” kimi qiymətləndirilmək üçün zəruri mötəbərliyə malik deyil. Buna baxmayaraq, məhkəmə həmin yeni “sübutu” qəbul etmişdir və sübutun apelyasiyada qəbul olunmasının hansı müstəsna əsaslara görə mümkün olduğunu əsaslandırmamışdır. Misal üçün, alınması iddia olunan evin ödənişinə dair sübut olması qeyd edilən sənədlərdən pulun kim tərəfindən və nə məqsədlə köçürülməsi aydın deyildir. Əmlakın yüklü olub-olm aması, yüklü olduğu halda borcun kim tərəfindən və necə ödəniləcəyi bəlli deyildir. 2 bənd üzrə göstərilmiş “L C L pul köçürməsi” qeydi ilə göstərilmiş 75.450.00 AVRO pulun kim tərəfindən və məqsədlə ödənilməsi, ödənişin mahiyyəti və məqsədi aydın deyildir. Bu isə o deməkdir ki, əmlakı birgə nikah dövründə əldə edilmiş əmlak kütləsinə daxil edib onu bölmək yolverilməzdir. Qeyd edilmiş qaranlıq məqamlara məhkəmə aktında da aydınlıq gətirilməmişdir. Ali Məhkəmənin göstərişlərinə görə iddia olunan qızıl əmlaklarının mövcudluğu tələblərinə baxılarkən İddiaçı qeyd etdiyi sığorta müqavilələrinin mövcudluğu araşdırılmalı idi. Əmlakın sığortalanmasını “sübut” etmək üçün İddiaçı heç bir mötəbər orqan tərəfindən təsdiq olunmamış (Azərbaycanda tərcümə ilə məşğul olan MMCnin möhürü xarici dövlətin sən ədi üçün kifayət deyildir) sənəd təqdim etmişdir. İddia tələblərində sadalanmış heç bir əmlak həmin “sənəddə” qeyd olunmayıb. Buna baxmayaraq, məhkəmə həmin yeni “sübutu” qəbul etmişdir və sübutun apelyasiyada qəbul olunmasının hansı müstəsna əsaslara görə mümkün olduğunu əsaslandırmamışır. Digər tərəfdən, sığorta münasibətləri və alınması iddia olunan əmlakın ödənişlərinə dair məsələlər araşdırılmadan, natamam, məzmunu “qaranlıq” qalan sənədlər əsasında iddianın təmin olunması Ali Məhkəmənin göstərişlərini məcburi edən Azərbaycan Respublikası MPM-nin 420-ci maddəsinin tələblərinin pozulmasıdır. Qanuni qüvvəsini almış məhkəmə aktlarına görə uşaqların hansı valideynlə yaşamasının müəyyən olunmasınadək onlara məxsus olması iddia olunan əmlakın bölgüsü qeyri-mümkündür. Məhkəmə bu göstərişləri n nə səbəbdən pozulduğunu qanunla əsaslandıra bilməmişdir. İddia tələbləri pul tələbi deyildir, əmlakın bölünməsi tələbidir. Lakin, məhkəmə iddia tələblərindən kənara çıxaraq, əmlak bölgüsünə əlavə olaraq, xxxxxxdan mövcudluğu iddia olunan əmlakın dəyərini tutmuşdur. Bu halları təsdiq edən sübutlar işdə yoxdur. Buna baxmayaraq birinci instansiya məhkəməsi ilkin iddia üzrə 40 növdən, ümumi dəyəri 80.000 manatdan artıq olan qızıl zinət və mebel əşyalarının alınması və Fransa Respublikasının ərazisində yerləşməsi güman edilən tikintinin (evin) iddiaçı ilə cavabdehin arasında ½ hissələrdən ibarət paylara bölünməsi qət edilmişdir. Məhkəmə aktında sadalanmış onlarla əşyaların mövcudluğunun və cavabdehdə olmasının məhkəmə tərəfindən müəyyənləşdirilməsi üsulları bəlli deyildir. Apelyasiya məhkəmə si tərəfindən qızıl zinət və brilyant əşyaları, ev və mebel əşyalarının cavabdehdən alınaraq iddiaçıya verilməsi, yerləşməsi Fransada güman edilən evin onların arasında bölünməsi qərara alınmışdır. Qeyd edilmiş əmlakların xxxxxxdan alınması (tərəflərin arasında bölünməsi) üçün aşağıdakı hallar sübuta yetirilməlidir: siyahısı qeyd edilmiş əmlakların mövcud olub-olmaması, həmin əmlakların (onların bir hissəsinin) iddiaçı ilə cavabdehin ümumi birgə mülkiyyəti olub- olmaması, həmin əmlakların (onların bir hissəsinin) iddiaçının şəxsi əmlakı olub-olmaması, həmin əmlakların cavabdehdə olması. Bu halların sübuta yetirilmədiyi təqdirdə və ilkin iddia üzrə cavabdehin iddia tələblərini tamamilə qəbul etmədiyi şəraitdə əmlakın alınması ilə bağlı cavabdehin ziyanına qərarın çıxarılması yolverilməzdi r. Mübahisələndirilən məhkəmə qərarında siyahısı yuxarıda qeyd edilmiş, cavabdehdən alınması qət edilmiş qızıl zinət, mebel əşyalarının, yaşayış evinin mövcud olub-olmaması iş materialları ilə öz təsdiqini tapmamışdır. İlkin iddia üzrə cavabdeh mübahisəli əmlakların mövcud olmasını qəbul etməmişdir. O, qızıl zinət əşyalarına münasibətdə bildirmişdir ki, nikahdan öncə iddia tələblərində öz əksini tapmayan az sayda qızıl əşyalar ona verilsə də sonradan geri alınmışdır. Həmin əşyalar iddia tələblərində qeyd edilməmişdir. Buna görə də onların tutulması yolverilməzdir. O, mebel əşyalarına və yaşayış evinə münasibətdə bildirmişdir ki, iddiaçı ilə cavabdeh nikahda olarkən Fransada və dünyanın digər ölkələrində müxtəlif kirayə evlərdə müvəqqəti qalmışlar və həmin kirayə evləri əşyalı, yəni zəruri məişət əşyaları ilə təchiz edilmiş evlər olmuşdur. İlkin iddia üzrə cavabdeh həmin kirayə əşyaların iddia tələblərində göstərilən əşyalar olması faktını təsdiqləməmişdir. Ümumi şəkildə vurğulanmışdır ki, birgə yaşayış dövründə kirayə evlərdə yaşamış və həmin evlərdə olan kirayə verənlərə məxsus əşyalardan istifadə etmişlər. Bununla belə, cavabdeh iddia tələblərində olan əşyaların onlara mənsub olmasını təsdiq etməmişdir. Cavabdeh ümumiyyətlə iddia tələblərini və iddia tələblərində qeyd edilmiş əmlakların mövcudluğunu təsdiq (qəbul) etməmişdir. Yalnız iddiaçının izahatına əsaslanaraq ilkin iddia üzrə cavabdehin ziyanına qətnamənin çıxarılması yolverilməzdir. Mübahisəli əşyaların mövcud olması iş materialları ilə öz təsdiqini tapmır. Belə ki, şəkillər vasitəsi ilə hər hansı bəzək əşyasına ox şar əmlakın qızıl (brilyant) olub-olmamasını müəyyən etmək qeyri-mümkündür. Şəkil üzrə zərgərlik fəaliyyəti qeyrimümkündür. Video və şəkillər vasitəsilə mebel əşyalarının mövcud olması, iddia tələblərində göstərilən əşyaların həmin video və şəkillərdəki əşyalarla eynilik təşkil etməsi, həmin əşyaların cavabdehdə olmasını müəyyən etmək qeyri-mümkündür. İş materialları ilə siyahısı yuxarıda göstərilmiş əmlakların nəinki ümumi birgə əmlak kütləsinə daxil olması heç mövcud olub-olmaması təsdiq olunmur. Belə şəraitdə, mövcudluğu şübhələr doğuran əmlakların nikah dövründə əldə edilmiş ümumi birgə əmlak kütləsinə daxil olmasını qeyd etmək yolverilməzdir. Digər tərəfdən, mübahisəli əmlakların iddiaçı və cavabdehin nikahları dövründə əldə olunması, cavabdehin sahibliyində qalması iş materialları il ə öz təsdiqini tapmır. Mübahisəli əmlakların dəyərinə gəldikdə məhkəmə iş materiallarına əlavə edilmiş “xxxx” MMC-nin fotoşəkillər əsasında aparılmış 29.05.2018-ci il tarixli rəyinə istinad etmişdir. Məhkəmə qərarından da aydın şəkildə görünür ki, həmin mütəxəssis rəyi real əmlak deyil, internetdə satışda olan əmlakların fotoşəkilləri əsasında müəyyən edilmişdir. İnternetdə olan, iddiaçı və cavabdehə aidiyyəti olmayan başqa şəxslərin əmlakının qiymətinə əsaslanaraq ilkin iddia üzrə cavabdehdən pul (əmlakın dəyərini) tutmaq yolverilməzdir. Bu kimi prosedur qanunla nəzərdə tutulmayıb, buna görə də cavabdehin hüquqlarına kobud müdaxilədir.(hüquqların əsassız məhdudlaşdırılması). Fransa Respublikası Nanter şəhərində Jorj Klemanso küçəsi 289 ünvanda yerləşən yaşayış evinin bölgüsü ilə bağlı məh kəmə tərcüməsi notarial qaydada təsdiq olunmuş Fransanın JSCİ Nanter Klemanso adlı Daşınmaz Əmlak Şirkəti tərəfindən verilmiş 25 noyabr 2010-cu il tarixli arayışa istinad etmişdir. Nəzərə alınmalıdır ki, Azərbaycandakı notarius qeyd edilmiş sənəddə qeyd edilmiş əmlakın mövcud olub-olmamasını, həmin əmlaka dair mülkiyyət və ya sair hüquqların mövcud olubolmamasını təsdiq etmir. Sadəcə tərcüməçinin imzasının həqiqiliyini (tərcüməni) təsdiq edir. Qeyd edilmiş sənəddə daşınmaz əmlakın reyestri dedikdə qanunlara əsasən yaradılmış Azərbaycan Respublikası Daşınmaz Əmlakın Reyestri nəzərdə tutulmur. Bizim qanunlara əsasən reyestrdə qeydə alınma anından mülkiyyət hüquqları mövcud olur. Fransada qayda-qanun fərqli ola bilər. Fransa Dövlətinin ərazisində olan əmlakların qanuni rejimi, hüquqi statusu, həmin dövlətin inzibati orqanlarının səlahiyyətləri bizim qanunlarla müəyyən edilmir. Buna görə də Fransada yerləşən əmlakın hüquqi rejimi Fransanın öz qanunlarına əsasən müəyyənləşdirilə bilər. Məhkəmənin istinad etdiyi arayış üzrə işin baxılması zamanı həmin daşınmaz əmlakın həqiqətən də mövcud olubolmamasını, onun dəqiq yerləşməsi, təyinatı, hüquqi statusunu, işin baxılması zamanı tərəflərin həmin daşınmaz əmlaka dair hüquqlarının mövcud olub- olmaması, mövcud olduqda əmlak hüquqlarının növü və həcmini müəyyən etmək mümkün deyil. Belə olduğu şəraitdə daşınmaz əmlakı bölmək yolverilməzdir. Digər tərəfdən, arayışda ümumi şəkildə, tikilməsi planlaşdırılan, tikintisi başa çatdıqdan sonra isə əmlak sahiblərinə verilə biləcək əmlakdan danışılır. Həmin arayışda qeyd edilmiş, tikintisi planl aşdırılan əmlakın tikintisinin başa çatıb- çatmaması, tərəflərin mülkiyyətinə keçib-keçməməsi iş materiallarına ilə öz təsdiqini tapmır. Ümumiyyətlə həmin mübahisəli evin məhkəmə araşdırması müddətində Fransa Dövlətinin ərazisində mövcud olubolmaması, tərəflərə məxsus olub-olmaması iş materialları ilə təsdiq olunmur. Mübahisəli əmlakların mövcudluğu və yeri ümumiyyətlə müəyyənləşdirilməmişdir. Digər tərəfdən, müstəsna aidiyyət qaydaları və beynəlxalq xüsusi hüququn normaları pozulmaqlaFransada yerləşməsi güman edilən əmlak Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyinə əsasən bizim məhkəmənin qərarı ilə bölünmüşdür. Mübahisələndirilən məhkəmə qərarının icrası üsulları da qeyri-müəyyəndir. Belə ki, mübahisələndirilən məhkəmə qərarı ilə Fransada yerləşməsi güman edilən əmlakın bölünməsinin, al ınmasının (iddiaçıya təhvil verilməsinin) icra mexanizmləri məhkəmə qərarında öz əksini tapmamışdır. İcra mərhələsi mülki mühakimə icraatının vacib hissəsidir. Buna görə də bu şəkildə qətnamənin çıxarılması hüquqi müəyyənlik prinsipinə ziddir. PROSESSUAL MƏSƏLƏLƏR: Məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdehin nümayəndəsi və vəkiliVəkil2 kasasiya şikayətini müdafiə edərək təmin edilməsini, qarşı tərəfin isə təqdim etdiyi kasasiya şikayətinin təmin olunmamasını xahiş etdi. İddiaçının nümayəndəsi və vəkili Vəkil1 kasasiya şikayətini müdafiə edərək, təmin edilməsini, qarşı tərəfin isə təqdim etdiyi kasasiya şikayətinin təmin olunmamasını xahiş etdi. Tərəflərə işə baxılmasının vaxtı və yeri barədə lazımi qaydada xəbərdar edilmişlər. Lakin onlar məhkəmə iclasına gəlməmişlər və bunun səbəbləri bar ədə məhkəməyə məlumat verməmişlər. Məhkəmə kollegiyası Azərbaycan Respublikası MPM-in 415.3-cü maddəsinə əsasən məhkəmə iclasına gəlməyən şəxslərin iştirakı olmadan işə baxılmasını mümkün hesab edir. HÜQUQİ MƏSƏLƏLƏR: Azərbaycan Respublikası MPM-in 416-cı maddəsinə əsasən kasasiya instansiyası məhkəməsi apelyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən maddi və prosessual hüquq normalarının düzgün tətbiqini yoxlayır. İşin materiallarından görünür ki, Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasının 19 dekabr 2018-ci il tarixli 2(103)-12483/2018 saylı qətnaməsi ilkin iddianın təmin olunması hissəsində ləğv edildiyindən yeni apelyasiya baxışı predmetini həmin hissədə qətnamənin yoxlanılması təşkil etmişdir. Yeni apelyasiya baxışı zamanı müəyyən edilmiş faktiki hallardan görünür ki, İddiaçı ilə xxx qızı 05.07.2003-cü ildə Azərbaycan Respublikasında rəsmi nikaha daxil olaraq ailə qurmuş, ilk birgə yaşadıqları dövlət Azərbaycan Respublikası olmuş və həmin nikahdan 12.06.2004-cü il təvəllüdlü X5 və 12.05.2007-ci il təvəllüdlü X6 doğulmuşdur. Bakı şəhəri, Sabunçu Rayon Məhkəməsinin 10.12.2014-cü il tarixli qətnaməsi ilə tərəflər arasında olan nikah pozulmuş və birgə nikahdan olan uşaqlar İddiaçı himayəsində saxlanılmışlar. Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin 02.09.2015-ci il tarixli qətnaməsi ilə birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsi uşaqların İddiaçı himayəsinə verilməsi hissəsində dəyişdirilmədən saxlanılmışdır. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin 21.01.2016-cı il tarixli qərarı ilə həmin qətnamə ləğv edilmiş edilərək, iş yenidən baxılması üçün qaytarılmışdır. Bakı Apellyasiya M əhkəməsinin 29.06.2016-cı il tarixli qərardadı ilə Sabunçu Rayon Məhkəməsinin 10.12.2014-cü il tarixli qətnaməsi uşaqların atanın yanında qalması hissəsində ləğv edilmiş və iş üzrə icraata həmin hissədə xitam verilmişdir. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun 13.10.2017-ci il tarixli qərarı ilə mülki iş «uşaq tələbinə dair hissədə» yenidən araşdırılması üçün Bakı şəhər Sabunçu Rayon Məhkəməsinə göndərilmişdir. İddiaçı məhkəməyə iddia ərizəsinə əlavə təqdim edərək, uşaqlarının onun yanında qalması barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmiş, J.Orucova isə uşaq tələbinə dair qarşılıqlı iddia vermişdir. Sabunçu Rayon Məhkəməsinin 18.07.2018-cü il tarixli qətnaməsi ilk iddia təmin, qarşılıqlı iddia isə rədd edilmişdir. Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin 26.11.2018-ci il tarixli qətnaməsi il ə birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılmışdır. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin 12.06.2019-cu il tarixli qərarı ilə həmin qətnamə ləğv edilərək, iş yenidən baxılması üçün qaytarılmışdır. Hazırda həmin mülki iş Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin icraatında olmaqla, məhkəmə kollegiyasının 22.10.2019-cu il tarixli 2(103)-11177/2019 saylı qərardadı ilə iş üzrə məhkəmə-psixoloji ekspertiza təyin edilərək, işin icraatı dayandırılmışdır. İşin materiallarından görünür ki, Cavabdeh 02.10.2017-ci il tarixdə Azərbaycan Respublikası vətəndaşının şəxsiyyət vəsiqəsini dəyişərək nikah ləğv olunmasından sonra Babayeva soyadından imtina edərək öz qızlıq soyadını (Orucova) qəbul etmiş, ona həmin soyadla AZE seriyalı 17606725 nömrəli yeni şəxsiyyət vəsiqəsi verilmişdir. Apel yasiya instansiyası məhkəməsi həmçinin müəyyən etmişdir ki, tərəflər Fransa Respublikasında yaşadıqları müddətdə xxxx Neft şirkəti tərəfindən verilmiş Kurbevua şəhəri, Pyer Lyom küçəsi, 10 ünvanında yerləşən idarə mənzilində yaşamişlar. Tərəflərin ailə münasibətlərində gərginlik yarandıqdan Nanter şəhəri Böyük instansiya Məhkəməsinin 30 dekabr 2013-cü il tarixli qərarının nəticəsi ilə tərəflər ayrı-ayrı yaşamış, ilk iddia üzrə cavabdeh Orucova X7 Neft şirkəti tərəfindən verilmiş Kurbevua şəhəri, Pyer Lyom küçəsi, 10 ünvanında yerləşən idarə mənzilində qalmış, İddiaçı isə uzun müddət otellərdə, sonralar digər mənzildə tək yaşamışdır. İş materiallarına əlavə edilmiş sənədlərdən göründüyü kimi, İddiaçı iş müqaviləsi 20 iyul 2014-cü il tarixdə bitmiş və bu baxımdan İddiaçı və onun ailə üzvləri nə xxxx Neft şirkəti tərəfindən 18 iyul 2014-cü il tarixli Paris-Bakı uçuşu hazırlanmışdır. Apelyasiya instansiyası məhkəməsi daha sonra müəyyən etmişdir ki, tərəflər birgə nikahda olduqları dövrdə Fransa Respublikası Nanter şəhəri, Jorj Klemanso prospekti 285-323 və Vatford küçəsi 2/6 ünvanlarda yerləşən çoxmənzilli yaşayış kompleksində 261 saylı mənzili əldə etmişlər (iş materiallarında həmin mənzilin ünvanı həm də Fransa Respublikası Nanter şəhərində Jorj Klemanso küçəsi 289 ünvanda yerləşən yaşayış evi kimi də göstərilmişdir). Həmin mənzilin alqısatqısını həyata keçirmiş Paris şəhərində fəaliyyət göstərən X14 tərəfindən verilərək Fransanın Azərbaycandakı Konsulu tərəfindən leqallaşdırılmış 05.02.2018-ci il tarixli arayışdan görünür ki, 25.11.2010-cu il tarixli satış aktına əsasən İddia çı və xxxxxx yuxarıda qeyd olunan 261 saylı mənzili almışlar və onlar yaşayış binasının inşa işləri tamamlanandan sonra əmlakın tam sahibidirlər. Alıcı satılmış sahələrin sahibi olaraq onlardan tam istifadə hüququna inşa işləri tamamilə bitdikdən sonra malik olacaqlar. Daşınmaz əmlakın dövlət reyestri xidmətindən 31.01.2018-ci il tarixdə alınmış sənəd cənab və xanım Babayevlərin əmlak sahibləri olduğunu təsdiq edir. Apelyasiya icraatında İddiaçı məhkəmə kollegiyasına təqdim etdiyi Fransa Respublikasının “xxxx” Şirkəti tərəfindən verilərək Fransanın Azərbaycandakı Səfirliyinin Konsulu tərəfindən leqallaşdırılmış 15.10.2019-cu il tarixli arayışdan görünür ki, o, Fransa Respublikası Nanter şəhəri Jorj Klemanso küçəsi, 261 saylı mənzilin dəyərini - 503.000,0 Avro məbləğində ödənişi 25.11.20102 9.10.2012-ci illər ərzində tam ödəyib qurtarmışdır, həmin mənzilə görə heç bir borcu yoxdur. Apelyasiya məhkəməsinin Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 225.1, Ailə Məcəlləsinin 32.1, 36.3, 36.4-cü maddələrinə istinadən ilkin iddia üzrə hesab etmişdir ki, mübahisəsi gedən 261 saylı mənzilin (halbuki, cavabdeh ümumiyyətlə hər hansı şəxsi mənzil almadıqlarını bildirir) dəyəri hələ 2012-ci ildə tam olaraq iddiaçı tərəfindən ödənilib qurtarmışdır. X14 tərəfindən verilmiş 05.02.2018-ci il tarixli arayışda məhz Daşınmaz əmlakın dövlət reyestri xidmətindən alınmış 31.01.2018-ci il tarixli arayışa istinadən tərəflərin əmlak sahibləri olduğu, yəni onların mənzil üzərində hüquqlarının dövlət qeydiyyatına alındığı xüsusi olaraq qeyd olunmuşdur. Bu isə o deməkdir ki, 261 saylı mənzil tərəflə rin birgə mülkiyyətidir və iddiaçının həmin mənzil üzərində onların hər birinin payının müəyyən edilməsi barədə tələbi əsaslıdır. Apelyasiya instansiyası məhkəməsinin ilkin iddia üzrə gəldiyi digər nəticələrdən görünür ki, məhkəmə daşınmaz əmlaka və sadalanan qızıl-zinət, ev və mebel əşyalarına tərəflərin birgə mülkiyyət hüquqlarının tanınması ilə bağlı iddiaçının tələbi ilə razılaşsa da, dəyəri 190 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan göz qaşı ilə sep, dəyəri 240 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan Səbinə yazısı ilə sep, dəyəri 100 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan kulon asılqan baş ilə (qədimi), dəyəri 200 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan 1 ürək ilə sırğa, dəyəri 220 manat Fransa Respublikasının istehsalı olan tam qızıldan yumru nöqtəli b aşlı sırğa, dəyəri 1800 manat Anqola Respublikasının istehsalı olan üstü stol iki fil suveniri, Angolada bahalı qırmızı ağac taxtasından düzəldilmiş əl işi olan suvenir əşyalarına tərəflərin birgə mülkiyyət hüquqlarının tanınmasına dair tələblə razılaşmır, belə ki, iddiaçı bu əşyaların mövcudluğu barədə məhkəməyə sübutlar təqdim edə bilməmişdir. Apelyasiya instansiyası məhkəməsi daha sonra hesab etmişdir ki, ilkin iddianın İddiaçı şəxsi mülkiyyəti hesab olunaraq dəyəri 3000 manat, Rusiya Federasiyasının istehsalı olan üzük+Sibir brilyant (təmizliyi VVS1 rəngi “F”), dəyəri 2600 manat, Rusiya Federasiyasının istehsalı olan qızıl saat (Antikvar, Çayka markalı), dəyəri 240 manat İtaliya Respublikasının istehsalı olan Səbinə yazısı ilə sep (təkrar), dəyəri 6300 manat Cənubi Afrika Respublikasın ın istehsalı olan ağ qızıldanbrilyant 30 ədəd qaşlı qolbaq, dəyəri 850 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan qədimi saat üçün iki hissəli qolbaq və ya həmin əmlakların dəyərinin xxx qızından alınaraq İddiaçı verilməsinə dair hissəsi də əsassızdır. Belə ki, İddiaçı bu əşyalardan yalnız dəyəri 3000 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan tək-qaş üzük+Sibir brilyant (təmizliyi VVS1 rəngi “F”) mövcudluğunu sübut etmiş, lakin həmin əşyanın da nikah dövründən əvvəl ona məxsus olmasını kifayət qədər sübuta yetirə bilməmişdir. Odur ki, məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, dəyəri 3000 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan tək-qaş üzük+Sibir brilyant (təmizliyi VVS1 rəngi “F”) əşyası üzərində tərəflərin birgə mülkiyyət hüququ tanınmalıdır. Apelyasiya instansiyası məhkəməsi həmçinin b u nəticəyə də gəlmişdir ki, birgə nikah dövrü əldə edilən 12 predmetli qonaq servisi, xrustal vazlar, 124 predmet olan qaşıq-çəngəl dəsti, 24 predmet olan stəkan-bakal dəsti, müxtəlif ölçülü xalçaların, giriş otağı üçün şkafın, Cənubi Afrika Respublikasından alınmış suvenir parçalar və divardan asılmış tabloların mövcudluğu, dəyəri barədə məhkəməyə heç bir əsaslı, şübhədən kənar sübutlar təqdim edilmədiyindən həmin əmlakların müvafiq olaraq birgə nikah dövründə əldə olunmuş əmlak hesab olunması hissəsində iddia tələbi rədd olunmalıdır. Apelyasiya instansiyası məhkəməsi tərəflərin birgə övladları xx və X9 Respublikasında yaşayan zaman müxtəlif şahmat yarışlarında iştirak etmiş və həmin yarışlarda qazandıqları çoxsaylı şahmat kubokları ilə bağlı hissəyə qiymət verərək fotoşəkillərdə müəyyən edilmiş və uşaqlar tərəfindən müxtəlif yarışlarında qazanılmış şahmat kubokları da cavabdeh xxx qızından alınıb iddiaçıya qaytarılmalı olması nəticəsinə gəlmiş, kuboklar uşaqlara məxsus olduğundan, gələcəkdə uşaqlar cavabdeh xxxxxxnın himayəsinə veriləcəyi təqdirdə, onlar kuboklarını da özləri ilə apara bilmələrini, hazırki vəziyyətdə isə həmin kubokların cavabdehdən alınıb iddiaçıya verilməsi yalnız uşaqların hazırda sonuncu ilə birgə yaşamaları ilə əlaqəli olmasını qeyd etmişdir. Apelyasiya instansiyası məhkəməsinin cavabdeh xxxxxxnın ilkin iddianın əsassızlığı ilə bağlı dəlilləri üzrə hüquqi mövqeyi ondan ibarət olmuşdur ki, işdəki fotoşəkillərdə onun üzərində əks olunan əşyaların qızıl-zinət əşyaları deyil, sadə bijuteriya olması, yaşadıqları mənzildə yerləşən əşyaların onların mülkiyy əti deyil, müvəqqəti istifadə üçün verilməsi və tərəflərin 10 ildən çox davam edən birgə nikah dövründə heç bir əşya əldə etməmələri inandırıcı deyil, həmin dəlillər yuxarıda qeyd olunan çoxsaylı sübutlarla təkzib olunur. Əksinə, müəyyən edilmişdir ki, iddiaçı «xxxx» Neft Şirkətində işləməklə yüksək məbləğdə əmək haqqı almışdır. İşdəki fotoşəkillərdən müəyyən olunur ki, tərəflər birgə yaşadıqları müddətdə aktiv həyat tərzi keçirməklə çoxsaylı rəsmi və əyləncəli tədbirlərdə iştirak etmişlər. Təkcə 2 il müddətində mübahisəli mənzilin dəyərinin (503.000,0 Avro) tam ödənilməsi, şəxsi avtomobilə malik olması ailənin həmin dövrdə kifayət qədər yüksək qazanca malik olduğunu göstərir. Bu cür həyat tərzi keçirən ailənin özlərinə heç bir qızılzinət və ev-məişət əşyası almaması, cavabdehin isə sadə b ijuteriyadan istifadə etməsi ən azı inandırıcı görünmür. Qızıl-zinət əşyalarının 2011-ci il üçün sığortalanması və sığorta haqqının da yüksək məbləğdə olması da onu göstərir ki, həqiqətən tərəflər birgə nikah dövründə kifayət qədər yüksək dəyərdə qızıl-zinət əşyalarına sahib olmuşlar. Cavabdehin iddianı tam inkar etməsi onun qeyri səmimi olduğunu göstərir. Həmçinin apelyasiya instansiyası məhkəməsi müəyyən etmişdir ki, İddiaçı uşaqları ilə birgə Azərbaycana qayıtmamışdan xeyli əvvəl tərəflər arasında artıq münaqişəli vəziyyət yaranmış, cavabdeh iddiaçıdan polisə şikayət etmiş, ibtidai və məhkəmə araşdırmaları getmiş, məhkəmə qərarı ilə həm xidməti, həm də 261 saylı mənzil cavabdehin istifadəsinə verilmiş, iddiaçı isə başqa ünvanlarda yaşamışdır. Yəni, iddiaçı Fransa Respublikasındakı xidmə ti mənzili münaqişəli vəziyyətdə tərk etmişdir və belə vəziyyətdə onun özü ilə hər hansı əşya götürməsi mümkün görünmür. Apelyasiya instansiyası məhkəməsinin ilkin iddia üzrə gəldiyi qeyd edilən nəticələrin əsası daha əvvəl işə baxmış apelyasiya instansiyası məhkəməsinin aidiyyəti qanunların tələblərini təhlil edərək, istər Azərbaycan Respublikası Qanunlarına, istərsə də Fransa Respublikası Qanunlarına əsasən, mübahisəyə Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyinin tətbiq olunması qənaətinə gəlməsi, kasasiya instansiya məhkəməsinin isə bununla bağlı heç bir pozuntu müəyyən etməməsinə söykənmişdir. Kasasiya instansiyası məhkəməsi apelyasiya instansiyası məhkəməsinin gəldiyi bu nəticələr ilə razılaşmır və hesab edir ki, apelyasiya instansiyası məhkəməsi işə baxarkən Fransada yerləşən əmlakl arın bölünməsinin, alınmasının (iddiaçıya təhvil verilməsinin) icra mexanizmləri baxımından hazırki iş üzrə maddi və prosessual hüquq normalarını düzgün tətbiq etməmiş, iş üzrə əhəmiyyətli olan halları tam, hərtərəfli və obyektiv araşdırmamışdır. Belə ki, ilk növbədə apelyasiya instansiyası məhkəməsi kasasiya instansiya məhkəməsinin aidiyyəti qanunların tələblərini təhlil edərək, istər Azərbaycan Respublikası Qanunlarına, istərsə də Fransa Respublikası Qanunlarına əsasən, mübahisəyə Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyinin tətbiq olunmasına dair hər hansı pozuntunun müəyyən etməməsinə istinad etməsi ilə kollegiya razılaşmır və qeyd edir ki, əvvəlki kasasiya instansiyası məhkəməsinin tətbiq edilməli olan maddi hüquq normalarının pozuntunun müəyyən etməməsi yeni apelyasiya baxışı zama nı işə baxan məhkəmənin mübahisəyə düzgün maddi hüquq normasının tətbiq edilibedilməməsini yoxlamaq vəzifəsindən azad etmirdi, çünki apelyasiya instansiya məhkəməsinin qətnaməsi ilkin iddianın təmin edilmiş hissəsində ləğv edilərək yeni baxışa göndərilmişdi və işə yenidən baxan məhkəmə mübahisənin hansı maddi hüquq norması əsasında həll edilməli olmasını müəyyən etməli idi. Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, apelyasiya instansiyası məhkəməsi hazırki iş üzrə tətbiq edilməli olan Azərbaycan Respublikasının “Beynəlxalq xüsusi hüquq haqqında” Qanununun müvafiq müddəalarının tələblərinə əməl etməmişdir. Belə ki, həmin Qanunun 1.1-ci maddəsinə əsasən bu Qanun xarici elementli mülki hüquqi münasibətlərə tətbiq olunmalı hüquq normalarını müəyyən edir. Həmin Qanunun 20.1-ci maddəsinə əsasən, daşına r və daşınmaz əmlaka mülkiyyət və digər əşya hüquqları, qanunla başqa hallar nəzərdə tutulmayıbsa, əmlakın yerləşdiyi ölkənin hüququ ilə müəyyən olunur. Həmin Qanunun 21-ci maddəsinə əsasən, əmlak üzərində əşya hüquqlarının əmələ gəlməsi və xitamı, Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyi ilə başqa hallar nəzərdə tutulmayıbsa, əşya hüquqlarının əmələ gəlməsi və xitamı üçün əsas olan hərəkət və ya digər hallar baş verdiyi zaman həmin əmlakın yerləşdiyi ölkənin hüququ ilə müəyyən edilir. Həmin Qanunun 2.1-ci maddəsinə əsasən xarici hüququn tətbiqi zamanı məhkəmə bu hüquq normalarının məzmununu müvafiq ölkədə onların rəsmi təfsirinə və tətbiqi praktikasına uyğun olaraq müəyyən etmək üçün bütün zəruri tədbirləri görməyə borcludur. Həmin Qanunun 2.2-ci maddəsinə əsasən isə, bu Qanunun 2.1-ci mad dəsində nəzərdə tutulmuş hərəkətlər nəticə vermədikdə və ya həddən çox xərc tələb etdikdə və proses iştirakçısı olan tərəflərdən heç biri öz tələb və etirazlarını əsaslandırmaq üçün istinad etdikləri hüquqi normaları təsdiqləyən sənədlər təqdim edə bilmədikdə məhkəmə Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyini tətbiq edir. Qeyd edilən Qanunun 5.1-ci maddəsinə əsasən, bu Qanuna görə tətbiq olunmalı hüquqdan asılı olmayaraq müvafiq münasibətləri tənzimləyən Azərbaycan Respublikası hüququnun imperativ normaları tətbiq edilir. Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, apelyasiya instansiyası məhkəməsi sözügedən Qanunun 2.2-ci maddəsinin həmin Qanunun 2.1-ci maddəsində asılılılığına diqqət yetirməmişdir. Belə ki, 2.2-ci maddə bu Qanunun 2.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş hərəkətlərin nəticə verməməsi və ya həddən çox xərc tələb etməsi ilə, eləcə də, proses iştirakçısı olan tərəflərdən heç birinin öz tələb və etirazlarını əsaslandırmaq üçün istinad etdikləri hüquqi normalarını təsdiqləyən sənədlər təqdim edə bilməməsi ilə şərtləndirilmiş və yalnız bu şərtlər daxilində məhkəmə tərəfindən Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyini tətbiq edilməsi nəzərdə tutulmuşdur. Apelyasiya məhkəməsi isə “Beynəlxalq xüsusi hüquq haqqında” Qanununun 20 və 21-ci maddələrinə əsasən mübahisəyə tətbiq edilməli olan xarici hüququn məzmununun müəyyən olunması ilə bağlı 2-ci maddənin tələblərinə əməl etməmiş, məhkəmə bu hüquq normalarının məzmununu müvafiq ölkədə onların rəsmi təfsirinə və tətbiqi praktikasına uyğun olaraq müəyyən etmək üçün zəruri tədbirləri görməmişdir. Belə olan təqdirdə isə məhkəmənin həmin Qanunun 2.2ci bəndinə istinad etməklə, mübahisəyə Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyinin tətbiq edilməli olması barədə qənaəti əsaslı olmamışdır. Digər tərəfdən, məhkəmələr iş materiallarına əlavə edilmiş Fransa Respublikasının vəkili, hüquq elmləri doktoru, Paris vəkillər kollegiyasının üzvü cənab William WOLL tərəfindən verilmiş xüsusi arayışa istinad edərək, Fransa Respublikasının əmlak bölgüsü üçün tətbiq edilən Mülki Məcəlləsinin maddələrinin Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyinə, hüquq qaydasına zidd olmaması və Fransa Respublikasının qoşulduğu 1978-ci il tarixli “Ər-arvadın əmlakına tətbiq edilən qanun haqqında” Haaqa Konvensiyasının 4-cü maddəsinə əsasən, əgər ərlə-arvad nikaha daxil olanadək əmlak rejiminə tətbiq olunmalı hüququ müəyyən etməmişlərsə, bu rejim onlar nika ha daxil olduqdan sonra ilk birgə yaşadıqları Dövlətin qanunu ilə tənzimlənməsinin müəyyən edilməsinə əsaslanaraq, mübahisəyə Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyini tətbiq etmişdir. Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, sözügedən sənəd leqallaşdırılmamışdır. Həmçinin Paris vəkillər kollegiyasının üzvü cənab William WOLL-un rəyi Fransa Respublikasının müvafiq dövlət orqanını və ya məhkəməsinin rəsmi rəyi deyildir. Digər tərəfdən, istinad edilən 1978-ci il tarixli “Ər-arvadın əmlakına tətbiq edilən qanun haqqında” Haaqa Konvensiyaya Azərbaycan Respublikası qoşulmamışdır və Azərbaycan Respublikası məhkəmələrinin həmin Konvensiyanı tətbiq etmək öhdəliyi yoxdur. Azərbaycan Respublikası Mülki Prossesual Məcəlləsinin 13.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə mübahisələri Azərbaycan Respublikasının Konstit usiyasına, referendumla qəbul edilən hüquqi aktlara, qanunlara, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərmanlarına, Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin qərarlarına, mərkəzi icra hakimiyyəti orqanlarının normativ hüquqi aktlarına, habelə Azərbaycan Respublikasının tərəfdar olduğu beynəlxalq müqavilələrə əsasən həll edir. Məhkəmə kollegiyası Fransa Respublikasında yerləşən daşınar və daşınmaz əmlakların bölünməsi barədə qəbul ediləcək məhkəmə qərarının həmin dövlətdə icra olunmalı olduğunu və bunun üçün həmin dövlətdə tanınmalı olmasını nəzərə alaraq, bu məsələdə gələcəkdə yarana biləcək ciddi problemlərin qarşısının alınması üçün tətbiq edilməli olan hüququn dəqiqi müəyyən edilməsini vacib hesab edir. Yalnız bu məsələ həll edildikdən sonra bölünməsi və alınması tələb edilən əmlak ların mövcudluğunu, mövcud olduğu təqdirdə həmin əşyaların iddia tələblərində qeyd edilən əşyalarla eynilik təşkil edib-etməməsini, həmin əşyaların tərəflərə hər hansı aidiyyətini, hüquqi əlaqəsinin olub-olmamasını, həmin əşyaların ümumi birgə əmlak olmasını və ya həmin əşyaların iddiaçıya şəxsi mülkiyyət hüququ əsasında məxsusluğunu (şəxsi əşya) və ən əsası həmin əşyaların cavabdehdə (onun sahibliyində, istifadəsində) olmasını aydınlaşdırmalı idi. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 418.1-ci maddəsinə əsasən maddi və prosessual hüquq normalarının pozulması və ya düzgün tətbiq olunmaması apelyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnamə və ya qərardadının ləğv edilməsi üçün əsasdır. Həmin Məcəllənin 418.3-cü maddəsində göstərilir ki, prosessual hüquq normalarının pozulması və ya düzgün tətbiq olunm aması qətnamənin, yaxud qərardadın ləğv edilməsi üçün o vaxt əsas ola bilər ki, bu pozuntu düzgün qətnamə qəbul edilməməsi ilə nəticələnsin və ya nəticələnə bilsin. Göstərilənlərə əsasən, məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, cavabdehin kasasiya şikayəti qismən təmin edilərək, qətnamə ləğv edilməli, iş yeni baxışa göndərilməlidir. Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, işə yenidən baxan məhkəmə yuxarıda qeyd olunan nöqsanları aradan qaldırmaqla yanaşı işin hərtərəfli, tam və obyektiv tədqiqinə nail olmaq üçün lazım olan bütün tədbirləri görməli, mübahisəli hüquq münasibətinə aidiyyətlə bağlı prosessual, daha sonra isə maddi hüquq normalarının düzgün tətbiq olunmasını təmin etməli, apelyasiya şikayətinin dəlillərinə, eləcə də araşdırılan sübutlara Azərbaycan Respublikası MPM-nin 88-ci maddəsinin t ələbləri baxımından düzgün qiymət verilməlidir. Məhkəmə kollegiyası iddiaçının kasasiya şikayəti ilə bağlı qeyd edir ki, apelyasiya məhkəməsinin yoxlanılan qətnaməsi ilə birgə nikah dövrü əldə edilən 12 predmetli qonaq servisi, xrustal vazlar, 124 predmet olan qaşıq-çəngəl dəsti, 24 predmet olan stəkan-bakal dəsti, müxtəlif ölçülü xalçaların, giriş otağı üçün şkafın, Cənubi Afrika Respublikasından alınmış suvenir parçalar və divardan asılmış tabloların mövcudluğu, dəyəri barədə məhkəməyə heç bir əsaslı, şübhədənkənar sübutlar təqdim edilmədiyindən həmin əmlakların müvafiq olaraq birgə nikah dövründə əldə olunmuş əmlak hesab olunması hissəsində iddia tələbi rədd olunmuşdur. Kasasiya şikayətində isə kassator dəyəri 190 manat olan Rusiya istehsallı, göz qaşı ilə sep, dəyəri 240 manat olan Şəb inə yazısı olan sep, dəyəri 100 manat olan kulon asılqan ilə dəyəri 200 manat olan qızıl ürək və sırğa, dəyəri 220 manat olan qızıl sırğa, dəyəri 1800 manat olan fil suveniri, qırmızı ağacdan olan əl işi suvenirinin bizim birgə mülkiyyətimiz kimi tanımayaraq onların da bölünməsini təmin etməməkdə haqlı olmaması, tək qaş dəyəri 3000 manat, Rusiya Federasiyasının istehsalı olan üzük, Sibir brilyant (təmizliyi VVSİ rəngi “F”), dəyəri 2600 manat, Rusiya Federasiyasının istehsalı olan qızıl saat (Antikvar, Çayka markalı), dəyəri 240 manat, İtaliya Respublikasının istehsalı olan Şəbinə yazısı ilə sep, dəyəri 6300 manat Cənubi Afrika Respublikasının istehsalı olan ağ qızıldan-brilyant 30 ədəd qaşlı qolbaq, dəyəri 850 manat Rusiya Federasiyasının istehsalı olan qədimi saat üçün iki hissəli qolbaq və ya həmin əmlakların onun şəxsi əşyaları kimi müəyyən etməməsindən narazı olduğunu göstərmişdir. Halbuki iddianın bu hissəsi üzrə qeyd edilən nəticələr Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasının 19 dekabr 2018-ci il tarixli 2(103)-12483/2018 saylı qətnaməsi ilə müəyyən edilmiş və iddiaçı həmin qətnamə ilə razılaşaraq, ondan kasasiya şikayəti verməmiş, Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Mülki Kollegiyasının 31 may 2019-cu il tarixli 2(102)-2790/2019 saylı qərarı ilə cavabdehin kasasiya şikayəti qismən təmin edilərək, Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasının 19 dekabr 2018-ci il tarixli 2(103)-12483/2018 saylı qətnaməsi ilkin iddianın təmin edilməsi hissəsində ləğv olunaraq iş həmin hissədə yenidən apelyasiya baxışına qaytarılmış, qətnamə digər hissədə dəyişdirilmədən saxlanılmışdır. Göründüyü kimi, iddiaçının kasasiya şikayətində mübahisələndirdiyi hissələr üzrə apelyasiya məhkəməsinin 19 dekabr 2018-ci il tarixli 2(103)-12483/2018 saylı qətnaməsi qanuni qüvvəsini almışdır və hazırki kasasiya baxışının predmeti olan iddianın rədd edilmiş hissəsi ilə bağlı isə kasasiya şikayətində hər hansı dəlil göstərilməmişdir. Göstərilənlərə əsasən, məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, iddiaçının kasasiya şikayəti əsassız olduğundan təmin edilməməlidir. Şərh olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 416-419-cu maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə kollegiyası QƏRARA ALDİ: Cavabdeh xxxxx qızının nümayəndəsi və vəkili Vəkil2 tərəfindən kasasiya şikayəti qismən təmin edilsin. Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Mülki Kollegiyasının 03 dekabr 2019-ci il tarixli 2(103)10 723/2019 saylı qətnaməsi ləğv edilsin və iş yenidən baxılması üçün həmin məhkəməyə göndərilsin. İddiaçı nümayəndəsi və vəkili Vəkil1 tərəfindən verilmiş kasasiya şikayəti təmin edilməsin. Qərar qəbul edildiyi andan qüvvəyə minir.