Gədəbəy Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(042)-1263/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Gədəbəy rayonu İş № 2(042)-1263/2024 24.12.2024 GƏDƏBƏY RAYON MƏHKƏMƏSİ Gədəbəy Rayon Məhkəməsi hakim Mirzəquliyev Fizuli Balağa oğlunun sədrliyi, məhkəmə iclas katibi Salmanov Orxan Aqil oğlunun katibliyi, İddiaçı iştirаkı ilə İddiaçı cаvаbdеh Cavabdeh qаrşı cavabdehin üzərinə vəzifə qoyulması tələbinə dair iddia ərizəsi üzrə mülki işə Gədəbəy Rayon Məhkəməsinin inzibati binasında, açıq məhkəmə iclasında baxaraq, müəyyən etdi: İddiаçı İddiaçı cаvаbdеh Cavabdeh qarşı Cavabdeh qapıların satışı və quraşdırılması işinə görə üzərinə götürdüyü işi başa çatdırması, yəni, quraşdırılmış qapılardakı qüsurların aradan qaldırması, şüşələrin doldurulması, kilidlərin və tacların quraşdırılması öhdəliyinin üzərinə qoyulması tələbi haqqında iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. Məhkəmə iclasında İddiaçı iddia tələbini müdafiə etmiş, izahat verərək bildirmişdir ki, Gədəbəy rayonu, Slavyanka kəndində yaşayır. Həmin kənddə fərdi yaşayış evi tikdirmişdir. Evin otaqlarının qapısını quraşdırmaq üçün evində işləyən X3 və onun usta yoldaşı Pərvizlə birlikdə 17 may 2024-cü il tarixdə Gəncə şəhərində yerləşən “Rusiya, Belarusiya qapılarının satışı” mağazasında qapıların satışı ilə məşğul olan Cavabdeh ilə razılığa gəlmişdir. Razılaşmaya əsasən cavabdeh 5 ədəd Rusiya istehsalı olan qapını satmağı, həmin qapıları Gədəbəy rayonuna öz hesabına gətirərək, quraşdırmağı öhdəsinə götürmüşdür. Quraşdırılacaq qapıların qiymətini 1700 manata razılaşmış, həmin vaxt cavabdehə beh olaraq 1000 manat vermişdir. Cavabdeh təxminən iki ay sonra ustası Elnurla qapıları göndərsə də, qapı materiallarını, yəni qapıların şüşələrini və kilidlərini göndərməmişdir. Cavabdeh sonradan kilidləri göndərsə də, qapıları quraşdırmamışdır. Bundan başqa, cavabdeh qapıların “tac” adlanan üst hissələrini göndərməmiş və quraşdırmamışdır. Cavabdeh materialları gətirdikdən sonra gəlib işi yekunlaşdıracağını bildirmiş, lakin bu günədək işi yekunlaşdırmamışdır. Dəfələrlə cavabdehdən işi başa çatdırmasını tələb etsə də, hər dəfə müxtəlif bəhanələrlə işi başa çatdırmamışdır. Bununla əlaqədar usta X1 Rayon Polis Şöbəsinə şikayət etmiş, onun şikayəti əsasında araşdırma aparılmış, mübahisə mülki xarakterli olduğu üçün məhkəməyə müraciət etməsi tövsiyə edilmişdir. Cavabdeh polis şöbəsində izahat verərkən bildirmişdir ki, guya Natiq Nağıyev ona məlumat vermədən 150 manat pulu onun ustası Elnura vermiş, həmin pul isə ona çatmamışdır. Halbuki, Natiq Nağıyev həmin 150 manatı Elməddinin tapşırığı ilə onun ustası Elnura vermişdir. Ona görə də iddia tələbinin təmin edilməsi haqqında qətnamə çıxarılmasını xahiş edir. Cavabdeh məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə məhkəmə bildirişi göndərilmiş, lakin bildirişlər geri qayıtmışdır. Məhkəmə Azərbaycan Respublikası MPM-nin 147-ci maddəsinin tələblərini nəzərə alaraq, işə cavabdehin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 106.1-ci maddəsinə əsasən işdə iştirak edən şəxslərin iş üçün əhəmiyyətli olan və nlara məlum olan faktlar barədə izahatları iş üzrə toplanmış digər sübutlarla yanaşı yoxlanılmalı və qiymətləndirilməlidir. Məcəllənin 76.1. və 76.2-ci maddələrinə əsasən tərəflərin tələb və etirazlarını əsaslandıran halların və işi düzgün həll etmək üçün əhəmiyyəti olan başqa halların mövcud olduğunu və ya olmadığını məhkəmə müəyyən edərkən bu Məcəllədə və başqa qanunlarda müəyyən olunmuş qaydada əldə etdiyi məlumatlar sübutlar hesab olunur. Bu məlumatlar yazılı və maddi sübutlarla, ekspertlərin rəyləri ilə, yerində müayinə keçirməklə, səs və video yazıları ilə, şahidlərin ifadələri ilə, işdə iştirak edən şəxslərin izahatları ilə müəyyən edilir. Məhkəmə iclasında iddiaçı tərəfindən dəvət edilmiş və şahid kimi dindirlmiş X3 ifadə verərək, bildirmişdir ki, iddiaçı Gədəbəy rayonu, Slavyanka kəndində fərdi yaşayış evi tikdirmişdir. Həmin evin tikintisində o, usta kimi işləmişdir və hazırda müəyyən işləri görməkdə davam edir. İddiaçı evin otaqlarının qapılarını quraşdırmaq üçün 17 may 2024cü il tarixdə Gəncə şəhərində yerləşən “Rusiya, Belarusiya qapılarının satışı” mağazasında qapıların satışı ilə məşğul olan Cavabdeh ilə razılığa gəlmişdir. Razılaşmaya əsasən cavabdeh 5 ədəd Rusiya istehsalı olan qapını satmağı, həmin qapıları Gədəbəy rayonuna öz hesabına gətirərək quraşdırmağı öhdəsinə götürmüşdür. Quraşdırılacaq qapıların qiymətini 1700 manata razılaşmış, həmin vaxt iddiaçı cavabdehə beh olaraq 1000 manat vermişdir. Cavabdeh təxminən iki ay sonra ustası Elnurla qapıları göndərsə də, qapı materiallarını, yəni qapıların şüşələrini və kilidlərini göndərməmişdir. Cavabdeh sonradan kilidləri göndərmiş, lakin qapıları quraşdırmamışdır. Bundan başqa, cavabdeh qapıların “tac” adlanan üst hissələrini göndərməmiş və quraşdırmamışdır. Cavabdeh materialları gətirdikdən sonra gəlib işi yekunlaşdıracağını bildirmiş, lakin bu günədək işi yekunlaşdırmamışdır. Cavabdeh bildirir ki, guya, ona məlumat vermədən 150 manat pul onun ustası Elnura verilmiş, həmin pul ona çatmamışdır. Halbuki, o, həmin 150 manatı cavabdehin xahişi ilə onun ustası Elnura vermişdir. İşdə olan Cinayət İşinin Başlanmasının X5 01 sentyabr 2024-cü il tarixli qərarın surətindən görünür ki, Cavabdeh qapıların taclarını ona çatmalı olan 150 manat ödənildikdən sonra göndərəcəyini bildirmişdir. Аzərbаycаn Rеspublikаsı MPM-nin 14.2-ci mаddəsinə əsаsən məhkəmə yаlnız tərəflərin təqdim еtdikləri sübutlаrı аrаşdırmаlı və оnlаrdаn istifаdə еtməlidir. Həmin Məcəllənin 77.1-ci mаddəsinə əsаsən hər bir tərəf öz tələblərinin və еtirаzlаrının əsаsı kimi istinаd еtdiyi hаllаrı sübut еtməlidir. Məcəllənin 217.4-cü mаdəsinə əsаsən məhkəmə (hаkim) öz qətnаməsini yаlnız məhkəmə iclаsındа tədqiq оlunmuş sübutlаrlа əsаslаndırır. Məhkəmə iddiaçının izаhаtını, şahid ifadəsini və işdə olan sənədləri tədqiq edərək, hеsаb еdir ki, iddiа tələbi təmin еdilməlidir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 567-ci maddfəsinə əsasən alğısatqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi, alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzində müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür.752.1-ci maddəsinə əsasən podrat müqaviləsinə görə podratçı müqavilədə nəzərdə tutulan işi icra etməyi, sifarişçi isə podratçıya razılaşdırılmış muzd ödəməyi öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 567-ci maddfəsinə əsasən alğı-satqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi, alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzində müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür. Məcəllənin 753.1-ci maddəsinə əsasən sifarişçi podratçıya şərtləşdirilmiş muzd ödəməyə borcludur. Əgər həmin şəraitdə podratın yalnız muzd müqabilində yerinə yetirilməsi ehtimal edilirsə, belə hesab edilir ki, muzd dinməz razılıq əsasında şərtləşdirilmişdir. Əgər muzdun miqdarı müəyyənləşdirilməyibsə, adi muzdun şərtləşdirildiyi hesab olunur. Şərtləşdirilmiş muzd ödənildikdə, podratçının müqavilə üzrə razılaşdırılmış iş həcminə daxil olan bütün işləri ödənilmiş sayılır. Məcəllənin 762.1-ci maddəsinə əsasən podratçı sifarişçi üçün podratı elə icra etməlidir ki, podratın nəticəsi qüsurlardan, üçüncü şəxslərin hüquqlarından və ya iddialarından azad olsun. Məcəllənin 769-cu maddəsinə əsasən əgər müqavilədə muzdun hissə-hissə ödənilməsi nəzərdə tutulmursa, sifarişçi podratçının muzdunu iş yerinə yetirildikdən sonra ödəməlidir. Məcəllənin 773-cü maddəsinə əsasən əgər sifarişçi məmulatın qüsurlu olduğunu bilə-bilə pretenziya irəli sürmədən onu qəbul edirsə, bu qüsurlarla bağlı tələb hüququ əmələ gəlmir. Məcəllənin 385.1-ci maddəsinə əsasən, öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Məcəllənin 425.1-ci maddəsinə əsasən öz hüquqlarını həyata keçirərkən və vəzifələrini icra edərkən tərəflərdən hər biri vicdanlılığın tələb etdiyi tərzdə, yəni şərtləşdirilmiş vaxtda və yerdə lazımi şəkildə, öhdəliyin şərtlərinə və bu Məcəllənin tələblərinə müvafiq surətdə, belə şərtlər və tələblər olmadıqda isə işgüzar adətlərə və ya adətən irəli sürülən digər tələblərə müvafiq surətdə hərəkət etməlidir. Məcəllənin 442-ci maddəsinə görə isə öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlara və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Azərbaycan Respublikası MPM-in 119.1-ci maddəsinin tələblərinə görə məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Beləliklə, məhkəmə araşdırması ilə müəyyən edilmişdir ki, iddiaçı ilə cavabdeh arasında qarşışıq şifahi alğı-satqı və podrat müqavilələri bağlanılmış, cavabdeh iddiaçıya məxsus evdə qapıların quraşdırılması öhdəliyini üzərinə götürmüş, iddiaçı cavabdehə taışırığı yerinə yetirməsi üçün haqq ödəmiş, lakin cavabdeh üzərinə götürdüyü öhdəliklərini tam və lazımı qaydada yerinə yetirməmişdir. Ona görə də iddia tələbi təmin edilməli, Cavabdeh üzərinə öhdəliklərini yerinə yetirməsi, quraşdırılmış qapılardakı qüsurların aradan qaldırması, şüşələrin doldurulması, kilidlərin və tacların quraşdırılması öhdəliyi qoyulmalıdır. İddia tələbi təmin edildiyindən, iddiaçı tərəfindən ödənilmiş 100 manat miqdarında dövlət rüsumunun əvəzəi cavabdehdən alınaraq, iddiaçıya verilməlidir. Məhkəmə yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Аzərbаycаn Rеspublikаsı MPM-nin 216-227, 358-360 və 362-cı mаddələrini rəhbər tutаrаq, qət etdi: İddiа tələbi təmin edilsin. Cavabdeh üzərinə quraşdırılmış qapılardakı qüsurların aradan qaldırılması, şüşələrin doldurulması, kilidlərin və tacların quraşdırılması öhdəliyi qoyulsun. Cavabdeh ödənilmiş dövlət rüsumunun əvəzi olan 100 manat alınaraq, İddiaçı verilsin. Qətnаmədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1(bir) аy müddətində Gədəbəy Rаyоn Məhkəməsi vаsitəsi ilə Gəncə Аpеllyаsiyа Məhkəməsinə аpеllyаsiyа şikаyəti vеrilə bilər. Sədrlik еdən: Fizuli Mirzəquliyеv