Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsi Hökm — İş №1(101)-408/2024

Azərbaycan Respublikası adından HÖKM Bakı şəhəri İş № 1(101)-408/2024 01.04.2024 BAKI ŞƏHƏRİ AĞIR CİNAYƏTLƏR MƏHKƏMƏSİ Hakim Məmmədov Əli İrfan oğlunun sədrliyi, hakimlər Məcidov X40 və Məmmədzadə Səbinə Adil qızından ibarət tərkibdə, məhkəmə iclasının katibi X4, dövlət ittihamçısı - Azərbaycan Respublikası Baş Prokurorluğunun Dövlət ittihamının müdafiəsi üzrə idarənin Ağır Cinayətlər Məhkəmələrində dövlət ittihamının müdafiəsi üzrə şöbəsinin böyük prokuroru Dövlət ittihamçısı2, zərərçəkmiş şəxs X15, müdafiəçilər – Bakı şəhər 17 saylı Vəkil Bürosunun vəkili Müdafiəçi2, Bakı şəhəri “Mərkəz” Vəkil Bürosunun vəkili Müdafiəçi1 və Təqsirləndirilən şəxs iştirakı ilə, xx xxxx 1984-cü ildə Masallı rayonunda anadan olmuş, evli, himayəsində 2 (iki) azyaşlı uşağı olan, orta təhsilli, Azərbaycan Respublikası vətəndaşı, hazırda cəza çəkən, işləməyən, Masallı rayonu, Kürdəbazlı kəndində qeydiyyatda olan və həbs olunanadək həmin ünvanda yaşamış, barəsində həbs qətimkan tədbiri seçilmiş və hazırda Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi Penitensiar Xidmətin Bakı İstintaq Təcridxanasında saxlanılan Təqsirləndirilən şəxs Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2 və 32.4, 312.2-ci maddələri ilə təqsirləndirilməsinə dair cinayət işinə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, müəyyən etdi: İttiham aktından görünür ki, Təqsirləndirilən şəxs təqsirləndirilir ondan ötrü ki, o, qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında aldatma və etibardan sui-istifadə etmə yolu ilə özgə əmlakını vahid niyyətlə ələ keçirib külli miqdarda ziyan vurmaqla dələduzluq etmiş, qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs qismində vəzifəli şəxsə xidməti vəzifəsinin (səlahiyyətlərinin) icrası ilə əlaqədar qeyrisinin xeyrinə edəcəyi qanunsuz hərəkət müqabilində özü vasitəsilə birbaşa yolla maddi neməti rüşvət qismində verməyə qeyrisini təhrik etmişdir. İbtidai istintaq orqanının gəldiyi nəticəyə görə, o, aldatma və etibardan sui-istifadə etmə yolu ilə özgə əmlakını ələ keçirmək məqsədilə Şahid4, Şahid1, Şahid3, Şahid2, öldüyünə görə barəsində cinayət təqibinə bəraətverici əsaslar olmadan xitam verilmiş X17 və qeyriləri ilə qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında birləşməklə cinayətkar əlaqəyə girib Dövlət Attestasiya Komissiyasının 19 iyun 2008-ci il tarixli qərarına əsasən, Azərbaycan Müəllimlər İnstitutunun ləğv edilmiş Gəncə filialı tərəfindən 2009-cu ildə təqdim edilməklə “Maarif” fakültəsinin “İbtidai təhsilin pedaqogika və metodikası” ixtisası üzrə bakalavr dərəcəsinin verilməsi faktını təsdiq edən, lakin hüquqi və faktiki əsası olmadığından saxta sənəd olduğu müəyyən edilmiş В seriyalı 086275 nömrəli diplomun etibarlı sayılması və təlim-tərbiyə işləri üzrə direktor müavini vəzifəsində işlədiyi Abşeron rayonu, Xırdalan şəhər 10 nömrəli tam orta məktəbin vakant direktoru vəzifəsinə təyin edilməsində köməklik göstərilməsi ilə əlaqədar, qabaqcadan əlbir olduğu şəxslər vasitəsilə 2021-ci ilin dekabr ayında Bakı şəhəri ərazisində özünə müraciət etmiş X8 üzərinə götürdüyü öhdəliyi icra etmək iqtidarında olduğunu yalandan bildirərək, qabaqcadan əlbir olduğu şəxslərlə müzakirə aparıb aralarında yaranmış ümumi cinayətkar niyyətə uyğun olaraq B seriyalı 086275 nömrəli diplomun etibarlı sayılmasını və sonuncunun Abşeron rayonu, Xırdalan şəhər 10 nömrəli tam orta məktəbin vakant direktoru vəzifəsinə təyin olunmasını təmin etdirəcəyinə dair yalan vəd verib, məsələnin müsbət həll olunmasından ötrü Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyində məsul vəzifələrdə işləyən şəxslərə xidməti vəzifələrinin (səlahiyyətlərinin) icrası ilə əlaqədar Əzizə Abdıyevanın xeyrinə edəcəkləri qanunsuz hərəkətlərə görə, yəni qanunsuz inzibati akt hesab olunan Dövlət Attestasiya Komissiyasının 19 iyun 2008-ci il tarixli qərarı əsasında verilmiş В seriyalı 086275 nömrəli saxta diplom “İnzibati icraat haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə müəyyən edilmiş hüquqi prosedura daxilində aktı qəbul etmiş inzibati orqan, subordinasiya baxımından yuxarı inzibati orqan tərəfindən və ya məhkəmə qaydasında ləğv olunmalı, yaxud da əlverişlilik şərtləri nəzərə alınmaqla qüvvədə saxlanılmalı olduğu halda, sözügedən diplomun qanunla müəyyən edilməmiş qaydada Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyinin mərkəzləşdirilmiş elektron informasiya sisteminə daxil edilərək etibarlı sayılması, həmçinin dövlət ümumi təhsil müəssisələrinə direktor vəzifəsinə işə qəbul olmaq istəyən namizədlər “Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyi haqqında" Əsasnaməyə və “Dövlət ümumi təhsil müəssisələrinə direktor vəzifəsinə işə qəbul üzrə müsabiqənin keçirilməsi barədə” Azərbaycan Respublikası Təhsil nazirinin əmrinə əsasən, müsabiqədə iştirak edərək müvəffəq nəticə əldə etməli olduğu halda, Əzizə Abdıyevanın qanunvericilikdə təsbit edilmiş proseduralardan kənar qanunsuz formada direktor vəzifəsinə təyin olunması müqabilində vahid niyyətlə birbaşa yolla özü və qabaqcadan əlbir olduğu Şahid4, Şahid1, Şahid3, Şahid2, X17 və qeyriləri vasitəsilə maddi nemət olan 98.000 (doxsan səkkiz min) manat məbləğində pul vəsaitinin rüşvət qismində verilməsinin zəruriliyini Əzizə Abdıyevanı aldatmaqla bildirib, sonuncunun razılığını almaqla sövdələşərək, həmin niyyətlə 2021-ci ilin dekabr ayında Elsevər Usubov vasitəsilə Əzizə Abdıyevadan Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, Həsən bəy ünvan 2 ünvanında 15.000 (on beş min) manat, eyni niyyətlə 2022-ci ilin yanvar ayında Elsevər Usubov vasitəsilə Əzizə Abdıyevanın atası Şahid5 Abşeron rayonu, Məmmədli kəndində 28.000 (iyirmi səkkiz min) manat, eyni niyyətlə 2022-ci ilin fevral ayında Elsevər Usubov vasitəsilə Əzizə Abdıyevadan Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, Həsən bəy ünvan 2 ünvanında 30.000 (otuz min) ABŞ dolları və ya həmin dövrün rəsmi məzənnəsi ilə 51.000 (əlli bir min) manat və 4.000 (dörd min) manat olmaqla, 2021-ci ilin dekabr ayından 2022-ci ilin fevral ayına qədər olan müddət ərzində vahid niyyətlə ümumilikdə 98.000 (doxsan səkkiz min) manat məbləğində pul vəsaitini şəxsən və əlbir olduğu şəxslər vasitəsilə Əzizə Abdıyevadan alıb, həmin pul vəsaitini qabaqcadan əlbir olduğu Şahid4, Şahid4, Şahid1, Şahid3, Şahid2, X17 və qeyriləri ilə aralarında bölüb şəxsi ehtiyaclarına sərf edərək, sonuncularla qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs qismində aldatma və etibardan sui-istifadə yolu ilə X8 məxsus ümumilikdə 98.000 (doxsan səkkiz min) manat məbləğində pul vəsaitini vahid niyyətlə ələ keçirib sonuncuya külli miqdarda ziyan vurmaqla dələduzluq etmiş, Şahid4, Şahid1, Şahid3, Şahid2, X17 və qeyriləri ilə qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında vəzifəli şəxslərə xidməti vəzifələrinin (səlahiyyətlərinin) icrası ilə əlaqədar Əzizə Abdıyevanın xeyrinə edəcəkləri qanunsuz hərəkətlərə görə birbaşa yolla özü və əlbir olduğu şəxslər vasitəsilə maddi nemət olan pul vəsaitinin rüşvət qismində verilməsinə sonuncunu vahid niyyətlə təhrik etmişdir. Təqsirləndirilən şəxs qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında aldatma və etibardan sui-istifadə etmə yolu ilə özgə əmlakını vahid niyyətlə ələ keçirib külli miqdarda ziyan vurmaqla dələduzluq etməsi təqsirləndirilən şəxsin qismən etirafedici ifadəsi ilə yanaşı, həmçinin zərərçəkmiş şəxsin və şahid ifadələri, habelə cinayət işinin materiallarında olan sair sübutlarla aşağıda şərh olunan qaydada tam sübuta yetirilmişdir. Belə ki, məhkəmə istintaqında təqsirləndirilən şəxs qismində dindirilmiş Təqsirləndirilən şəxs ona elan olunmuş ittiham üzrə özünü təqsirli bilməyərək ifadəsində göstərdi ki, o, yalnız Şahid3 tanıyır. Şahid3 2022-ci ilin fevral-mart aylarında ona demişdir ki, “Əzizə xanımın universiteti bitirməsi ilə bağlı bir diplom var, həmin diplomu təsdiq etdirmək lazımdır”. O, şəxsən Əzizə Abdıyevanı tanımamışdır. Əzizə həmin vaxt Xırdalan şəhər 10 saylı tam orta məktəbdə direktor vəzifəsində işləmişdir. O da, bu barədə Qismət müəllimə məlumat vermişdir. Hazırkı iş üzrə ona 2 (iki) epizod ilə bağlı ittiham irəli sürülmüş, bir epizod diplomun tanınması, digər epizod isə məktəb direktoru vəzifəsinə təyinatla bağlıdır. O və Şahid3 bir-birini çoxdan tanıyır. O, hərbi işlərlə bağlı Şahid3 bir neçə iş vermişdir. Şahid3la bağlı olan epizod üzrə o, fikrini bildirə bilər, lakin ittiham aktında göstərilmiş məktəb direktoru vəzifəsinə təyinatla bağlı epizoddan onun xəbəri olmamışdır. Şahid3 diplomun tanınması barədə ona müraciət etdikdə, o, bu barədə Qismət müəllimə demişdir. Qismət müəllim də ona demişdir ki, Əzizə xanım diplomla birlikdə yanına gəlsin. O, Qismətin dediyini Şahid3 demişdir. Şahid3 da, ona demişdir ki, “Mən rayondayam, buna görə mən sənə Əzizə xanımın əlaqə telefon nömrəsini verəcəm, özün danış”. Bundan sonra Əzizə və Qismət Azərbaycan Müəllimlər İnstitutuna getmişlər. Orada Əzizə diplomun arxivdən çıxarılması barədə ərizə yazmış və ərizəni yazandan sonra çıxıb getmişdir. Daha sonra Qismət ona bildirmişdir ki, “diplomla bağlı iş alınmır”. Həmin vaxt Qismət diplomla bağlı Natiq Kərimovla danışmışdır. Natiq Kərimov da, demişdir ki, “Təhsil nazirinin müavininin Könül adlı köməkçisi var, Könül xanım diplomla bağlı işi həll edə bilər”. Könülün soyadı onun yadından çıxmış, səhv etmirsə, ittiham aktında Könül xanımın soyadı göstərilmişdir. O da, Qismətdən xahiş etmişdir ki, bu məsələni ətraflı şəkildə öyrənib ona desin. Sonra Qismət ona zəng edib demişdir ki, “diplomun tanınması işinin qiyməti 6.000 manatdır”. Bir daha dəqiqləşdirmək istəyir ki, 6.000 manat qarşılığında Əzizənin Azərbaycan Müəllimlər İnstitutundan almış olduğu ali təhsil haqqında diplom tanınmalı olmuşdur. O, Şahid3 zəng edərək bildirmişdir ki, diplomun tanınması üçün ondan 8.000 manat pul istəyirlər. Şahid3 da, ona demişdir ki, “Mən sənə zəng edəcəm”. Bu söhbətdən təxminən 2 (iki) gün sonra o, Şahid3la görüşmüşdür. Görüş “Lider TV”nin yanındakı maşın yuyan məntəqənin yaxınlığında baş tutmuşdur. Həmin vaxt Şahid3 orada avtomobilini yuduzdurmuşdur. Görüş zamanı Şahid3 ona 8.000 manat məbləğində pul vermişdir. Natiq Kərimov ondan diplomun tanınması üçün 6.000 manat istəmişdir. Lakin o, Şahid3 8.000 manat almışdır ki, bu işdən ona 2.000 manat məbləğində xeyir qalsın. O, Şahid3 8.000 manatı aldıqdan X38a zəng edərək bu barədə məlumat vermiş və onlar görüş təyin etmişlər. O, Natiq Kərimovla “Nizami” metrostansiyasının qarşısında görüşmüş və həmin vaxt Natiqə Şahid3 aldığı 8.000 manatdan 6.000 manat məbləğində pul vermişdir. O, qalan 2.000 manat məbləğində pulu xeyir olaraq özündə saxlamışdır. Bu hadisədən təxminən 5-6 gün keçdikdən X38 ona zəng edərək bildirmişdir ki, “Əzizə xanım Təhsil Nazirliyinin yanına gəlməlidir, çünki Təhsil nazirinin müavininin köməkçisi olan xanım Əzizə xanımı qəbul etmək istəyir, ondan hansısa bir arayış götürmək istəyir”. O, Əzizəni əyani olaraq 2 (iki) dəfə görmüş, birinci dəfə Qismət onları çağırdıqda, ikinci dəfə isə Təhsil Nazirliyinin yanındakı görüş vaxtı görmüşdür. Sonra o, Əzizəyə zəng edərək bildirmişdir ki, “Gəlin Təhsil Nazirliyinin yanına, sizinlə görüşmək istəyirlər, sizdən bəzi məlumatlar, yəni hansı illərdə Gəncədə təhsil almağınız, bu işi həll etmək üçün nələr etmək lazım olduğunu və sair məsələlər barədə soruşmaq istəyirlər”. Əzizə də, Natiq Kərimovun yanına gəlmişdir. O, həmin vaxt Əzizəni görməmiş, X30 birlikdə orada qalmış, özü isə oradan çıxıb getmişdir. Bu hadisənin üstündən bir neçə ay keçmişdir. 2022-ci ilin aprel ayında Şahid3 ona zəng edib demişdir ki, “Əzizə xanımın diplomu hələ də tanınmayıb və hazırda Əzizə xanım Xırdalan şəhər 10 saylı tam orta məktəbdə direktoru əvəz edir, bundan əlavə, Əzizə xanımın əmək müqaviləsinin vaxtı da bitir, diplom tanınanadək Əzizə xanımın əmək müqaviləsinin müddəti heç olmasa 03 ay müddətə uzadılsın”. O da, bu barədə Natiq Kərimova məlumat vermişdir. 2-3 gün keçdikdən sonra Əzizənin əmək müqaviləsinin müddəti 03 ay müddətə pulsuz-parasız uzadılmışdır. Qismət demişdir ki, Abşeron Rayon Xırdalan Təhsil şöbəsinin rəisi tanışıdır və sonuncu bu işi pulsuz həll edəcək. Qismət həmin rəislə danışıb Əzizənin əmək müqaviləsinin vaxtının uzadılmasında kömək etmiş, nəticədə Əzizənin əmək müqaviləsi 3 (üç) ay müddətə uzadılmışdır. O, Natiq Kərimovu tanımış, amma Könül xanımı tanımamışdır. Bir müddət keçdikdən sonra o, Natiq Kərimova demişdir ki, “Əzizə xanımın diplomu hələ də tanınmayıb və buna görə Könül xanımla əlaqə saxlamaq, onu tapmaq lazımdır”. X38 Könül ilə əlaqə saxlamışdır. Könül də, Natiq Kərimovla telefonla əlaqə saxlayanda sonuncuya demişdir ki, “Mən Gəncədəyəm, burada da diplomun tanınması üçün 1.500 manat pul istəyirlər”. O da, 1.500 manat pulu göndərmişdir ki, Könül nəsə düzəltsin. Artıq bu işin həlli üçün o, 7.500 manat pul ödəmiş olmuşdur. Daha sonra Könül ona demişdir ki, “əlavə də 500 manat lazımdır, guya artıq diplom hazırdır, sənədlər hazırdır, diplom tanınır”. O da, 500 manatı da vermişdir. O, 500 manatı verəndə bu zaman Könül ilə tanış olmuşdur. Beləliklə də, Natiq və Könül ondan Əzizənin diplomunun tanınması üçün 8.000 manat pul almışlar. Bu hadisənin üstündən bir neçə vaxt keçdikdən sonra Aydın ona hər gün demişdir ki, “diplom nə oldu?”. Könül isə demişdir ki, “bugünsabah diplom işi həll olunur”. 2022-ci il iyulun 27-28-də o, həyat yoldaşı ilə birlikdə Könülün evinə getmişdir. O, əvvəlcədən Könüllə danışmış və Könül ona demişdir ki, “Novxanıda qalıram, gəl burada danışaq”. O, Könülə demişdir ki, “artıq Aydının əlindən bezmişəm, gəl Aydına 8.000 manatı qaytaraq”. xx.xx.2022-ci il tarixdə, günorta saat 16:00-17:00 radələrində Könül ona 8.000 manatı qaytarmışdır. Elə həmin gün o, “Baku Mall”-un qabağında Aydınla görüşüb 8.000 manatı sonuncuya qaytarmışdır. Bundan sonra onun bu məsələdən xəbəri olmamışdır. Çünki o, Bakı Hərbi Məhkəməsinin qərarı ilə həbs edilmişdir. O, Müdafiə Nazirliyində general olan Cəfərovun sürücüsü olmuş və Bakı Hərbi Məhkəməsinin hökmü ilə “Cəfərovun işi” ilə bağlı həbs edilmişdir. Bakı Hərbi Məhkəməsi ona 05 il 06 ay müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası təyin etmişdir. O, bu hökmdən apellyasiya şikayəti vermiş və Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin qərarı ilə onun apellyasiya şikayəti təmin edilməyərək Bakı Hərbi Məhkəməsinin hökmü qüvvədə saxlanılmışdır. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi isə onun cəzasını 02 il azaltmışdır. Hazırda o, 15 saylı cəzaçəkmə müəssisəsində saxlanılır. Bir daha bildirmək istəyir ki, o, xx.xx.2022-ci il tarixdə 8.000 manatı Aydına qaytarmış və bundan sonra bu məsələ barədə xəbəri olmamışdır. 2023-cü ilin mart ayında müstəntiq onun yanına gələrək demişdir ki, “sən Əzizə xanımı tanıyırsan, diplomla bağlı hansı məsələlələr aranızda yaşanıb?”. O da, müstəntiqə demişdir ki, “bəli, mən Əzizə xanımı tanıyıram, diplomla bağlı məsələ olub”. Müstəntiq ona demişdir ki, “Hicran xanım deyir ki, sən onun evinin qabağında Hicran xanımdan 35.000 manat pul almısan, həmin vaxt Aydın da orada olmuş, amma Aydın bir qədər kənarda durmuşdur”. Yəni Hicran xanım guya ona 35.000 manat pul vermiş, həmin pulun 10.000 manatı diplomun tanınması, 25.000 manatı isə Əzizənin direktor təyin edilməsi üçün vermişdir. Bu zaman o, müstəntiqdən xahiş etmişdir ki, Hicranı çağırsın və onu Hicran ilə üzləşdirsin. Çünki o, Hicranla cəmi 1 (bir) dəfə görmüşmüş və bundan sonra 02 avqust tarixində “Baku Mall”-un qabağında Aydına 8.000 manatı qaytarmışdır. O, Hicranı həmin vaxt görmüşdür. Bundan sonra onu Hicranla üzləşdirmişlər və həmin vaxt Hicran bildirmişdir ki, “cənab müstəntiq, çox üzr istəyirəm, mən yalan ifadə vermişəm, mən Şahları cəmi 1 (bir) dəfə görmüşəm, bu da 8.000 manatı qaytaran zaman olmuş, mən heç vaxt Şahid3 yanında Şahlara 35.000 manat pul verməmişəm”. Sonra müstəntiq ona demişdir ki, onlar Əzizədən 98.000 manat pul almışlar. Bu dəfə o, müstəntiqdən onu Əzizə ilə üzləşdirməsini istəmişdir. O, müstəntiqə demişdir ki, “Əzizəni cəmi 2 (iki) dəfə görmüşəm və həmin görüşlərdə heç vaxt Əzizə onlara direktor vəzifəsinə təyin olunması üçün 98.000 manat verdiyini ona deməyib”. Sonra müstəntiq ona demişdir ki, “Əzizə üzləşməyə gəlmir”. Çünki Əzizə xanım müstəntiqə demişdir ki, “mən Təqsirləndirilən şəxsla heç vaxt pul söhbəti aparmamışam”. O, Aydından əvvəlcə 6.000 manat almış, sonra əlavə olaraq 1.500 manat almış, sonradan 500 manat almış, bütün bunlar da, cəmi 8.000 manat pul təşkil etmişdir. O, aldığı 8.000 manatı xx.xx.2022-ci il tarixdə Aydının özünə geri qaytarmışdır. 8.000 manatın 2.000 manat hissəsi ona çatmalı olmuşdur. İttiham aktında göstərilən 98.000 manat dəymiş ziyandan 27.000 manatın necə və kimin tərəfindən Əzizəyə qaytarılmasından onun xəbəri yoxdur. O, Şahid3 yalnız 8.000 manat qaytarmış, çünki həmin 8.000 manat ona verilmişdir. Onun qalan puldan xəbəri yoxdur. Təqsirləndirilən şəxs son sözlə məhkəmədə çıxış edərək elan edilmiş ittiham üzrə özünü qismən, yəni Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.2.4-cü maddəsi ilə təqsirli bilib həmin maddə ilə ona yüngül cəza təyin edilməsini məhkəmədən xahiş etdi. Məhkəmə Təqsirləndirilən şəxs məhkəmədə digərləri ilə qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında aldatma və etibardan sui-istifadə etmə yolu ilə özgə əmlakını vahid niyyətlə ələ keçirib külli miqdarda ziyan vurmaqla dələduzluq etməməsi ilə bağlı hissədə verdiyi ifadəsini cinayət işinin materiallarına uyğun olmayan, özünü müdafiə məqsədilə uydurulmuş, qeyri-səmimi və işin faktiki halları ilə təkzib edilən, eləcə də yalan ifadə kimi qiymətləndirir və təqsirləndirilən şəxsin məhkəmə istintaqında bu hissədə verdiyi ifadəsini mötəbər sübut hesab etmir. Belə ki, məhkəmə istintaqında ətraflı və obyektiv araşdırılmış sübutlar əsasında təqsirləndirilən şəxsin öz ifadəsində göstərdiklərinin yalan olması müəyyən edilmişdir. Məhkəmə belə qənaətə gəlir ki, Təqsirləndirilən şəxs məhkəmə istintaqında belə məzmunda ifadə verməklə cinayət məsuliyyətindən və cəzadan azad olmaq, bu alınmadıqda isə məsuliyyətini yüngülləşdirmək məqsədi güdmüşdür. Belə ki, məhkəmə istintaqında zərərçəkmiş şəxs qismində dindirilmiş X15 ifadəsində göstərdi ki, o, Təqsirləndirilən şəxsı ilk dəfə Elm və Təhsil Nazirliyinin binasının qarşısında görmüşdür. O, Şahları ilk dəfə gördükdə, Şahlar özünü Abşeron-Xızı Regional Təhsil İdarəsinin rəisi Arzu müəllimin köməkçisi kimi ona təqdim etmiş və öz adının da Şahlar deyil, Faiq olduğunu bildirmişdir. O, Şahlara heç vaxt pul verməmişdir. Şahlar ilə görüşməli olduğunu ona Hicran telefon vasitəsilə demişdir. Həmin vaxt Elm və Təhsil Nazirliyinin tabeliyində olan regional idarələr təzəlikcə yaranırmış. Yəni o, bu regional idarələrin mahiyyətcə nədən ibarət olacağını, bu regional idarələrə kimlərin rəis təyin ediləcəklərini bilməmişdir. Şahların Arzu müəllimin köməkçisi olduğunu ona Hicran demişdir. O, Abşeron-Xızı Regional Təhsil İdarəsinin rəisinin Arzu müəllimin olmadığını sonradan öyrənmişdir. Həmin ərəfədə atasının evində təmir işləri aparılmışdır. Təmir işlərinə də Elsevər adlı bir briqadir rəhbərlik etmişdir. Elsevər onun atasına tanışlarının olduğunu və həmin tanışlarının pul qarşılığında onun direktorların işə qəbulu imtahanından uğurla keçərək məktəb direktoru təyin olunmasında kömək edə biləcəklərini bildirmişdir. O, həmin vaxt Xırdalan şəhər 10 saylı tam orta məktəbdə direktor vəzifəsini müvəqqəti icra etmişdir. Elsevər tanışı olan şəxslərin adlarını ona deməmişdir. Daha sonra Elsevər onu Hicran ilə tanış etmiş və Hicranın ona kömək edəcəyini bildirmişdir. Hicran isə öz növbəsində onu Şahlar ilə tanış etmişdir. Daha sonra o, Elm və Təhsil Nazirliyinin binasının qarşısında Şahlarla görüşmüş və həmin görüşdə Şahlar ona direktorların işə qəbulu imtahanının hansı tarixdə olacağını və hansı sənədləri toplamalı olduğunu ona izah etmişdir. Həmçinin Şahlar həmin görüşdə ona direktorların işə qəbulu imtahanından keçəcəyi barədə vəd də vermişdir. O, heç vaxt Şahlarla hər hansı vəzifəyə təyin edilməsi ilə bağlı pul söhbəti aparmamışdır. O, Şahlarla cəmi 3 (üç) dəfə görüşmüşdür. Verilmiş suallara cavab olaraq zərərçəkmiş şəxs X15 bildirmişdir ki, o, ibtidai istintaq zamanı vermiş olduğu ifadəsini təsdiq edir, X2 məzun olmuş, əvvəllər həmin institut tərəfindən ona verilmiş bakalavr diplomunun tanınmadığını bilməmiş, təkrar ali təhsil almaq məqsədilə Azərbaycan Dövlət Aqrar Sənaye Universitetinə müraciət edərək həmin universitetin tələbəsi olmuş, sonradan Azərbaycan Dövlət Aqrar Sənaye Universiteti ləğv edilmiş, buna görə də onu avtomatik olaraq X6 köçürmüşlər, heç vaxt X3 bakalavr diplomlarının tanınıb-tanınmamasını dəqiqləşdirməmiş, Elm və Təhsil Nazirliyi tərəfindən keçirilən məktəb direktorlarının işə qəbulu imtahanına qeydiyyatdan keçən zaman öyrənmişdir ki, X13 tərəfindən ona verilmiş bakalavr diplomu tanınmır, yəni diplom saxtadır, diplomun tanınması üçün Elsevərə müraciət etmiş, Elsevəri ev təmiri işləri ilə məşğul olan briqadir kimi tanımış, Elsevərin çoxlu tanışı olduğu üçün məhz Elsevərə müraciət etmiş, Elsevər əslən Naxçıvan Muxtar Respublikasından olmuş, ona görə də düşünmüşdür ki, Elsevərin “yaxşı” tanışları olar, Elsevər ona bakalavr diplomunun Hicran vasitəsilə tanıdacağını bildirmiş, Hicranın Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsinin sədri olduğunu düşünmüş, daha doğrusu Elsevərin bildirdiyi Hicranın Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsinin sədri Hicran Hüseynova olduğunu düşünmüş, lakin ibtidai istintaq zamanı bilmişdir ki, onun tanıdığı Hicran Komitə sədri olan Hicran Hüseynova deyil, Elsevər onu tanış edərkən Hicranın məhz Hicran Hüseynova olduğunu bildirmiş, bu səbəbdən də Hicranın təhsil sahəsinə heç bir aidiyyəti olmaması onda şübhə doğurmamış, Elsevərə hissə-hissə olmaqla, ümumilikdə 98.000 (doxsan səkkiz min) manat pul vermiş, həmin pulları bakalavr diplomunun tanınması və direktorların işə qəbulu imtahanından uğurla keçərək məktəb direktoru vəzifəsinə təyin edilməsi üçün vermiş, Şahları ilk dəfə Elm və Təhsil Nazirliyinin qarşısında görmüş, həmin yerə Şahlardan hansı sənədləri toplamalı olduğunu öyrənmək üçün getmiş, Şahlarla görüşməli olduğunu ona Hicran demiş, Hicranla telefonla danışmış, lakin sonuncu ilə həyatda görüşməmiş, telefonla danışarkən Hicran ona Şahların Abşeron-Xızı Regional Təhsil İdarəsinin rəisi Arzu Səlimovun köməkçisi olduğunu demiş, Şahlarla görüşəndə Şahlar ona kömək edə biləcəyini bildirmiş və ondan bakalavr diplomunun kserosurətini, sağlamlıq və narkomaniya ilə bağlı arayışları və 3x4 sm ölçüdə olan şəkilləri hazır etməsini istəmiş, sonra topladığı sənədləri Anar Axundova vermiş, topladığı sənədləri Anar Axundova verməli olduğunu ona Hicran telefonla danışarkən demiş, Elsevərə birinci dəfə 15.000 (on beş min) manat, ikinci dəfə 28.000 (iyirmi səkkiz min) manat, üçüncü dəfə isə 55.000 (əlli beş min) manat pul vermişdir. O, 98.000 (doxsan səkkiz min) manat puldan Şahlara neçə manat pulun çatdığını bilmir, Elsevəri sonuncu dəfə 2022-ci ilin avqust ayının sonunda görmüş, həmin vaxt Elsevərlə Qələbə dairəsində yerləşən “Mado” restoranında görüşmüş, Elsevərlə sonuncu dəfə görüşəndə Şahlar hələ həbs edilməmiş, məhz bu görüşdən sonra dələduzluğa məruz qaldığını anlamış və şikayətini “102” çağrı mərkəzinə bildirmiş, Elsevəri ibtidai istintaq zamanı görməmiş, bildiyinə görə Elsevər vəfat etmiş, Elsevərlə sonuncu dəfə görüşəndə həmin görüşdə Elsevər, Aydın və Hicran olmuş, Hicranın Hicran Hüseynova olmadığını da məhz bu görüşdə bilmiş, bildiyinə görə Elsevər ondan almış olduğu 98.000 (doxsan səkkiz min) manat pulu Aydın və Hicrana vermiş, Elsevərdən bu Hicranın niyə Hicran Hüseynova olmadığını soruşmuş, Elsevər ona özünün də bu Hicranın Hicran Hüseynova olduğunu düşündüyünü, Hicranın Hicran Hüseynova olması barədə yanlış məlumatı Hökümə tərəfindən verildiyini bildirmiş, Hökümə Elsevərin tanışı olmuş, bildiyinə görə Hökümə Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı Eldar Əzizovun köməkçisidir, Könülü tanıyır, Könül X3 arxivindən lazımi sənədlərin əldə edilməsində ona kömək etməli olmuş, Şahid3 tanıyır, Hicran daim ona Aydını nəzərdə tutaraq “möhtərəm, sənin işinlə məşğul olur” demiş, lakin Aydının harada işlədiyini bilmir, Aydın onu direktorların işə qəbulu imtahanından keçirməli imiş, Şahlarla 3 (üç) dəfə görüşmüş, birinci dəfə Elm və Təhsil Nazirliyinin binasının qarşısında, bu görüşdə Şahlar ona hansı sənədləri toplamalı olduğunu söyləmiş, ikinci dəfə “Lider TV”nin qarşısında yerləşən parkda görüşmüş, bu görüşdə Şahlara bakalavr diplomunu vermiş, üçüncü görüşdə isə Şahlar ona bakalavr diplomunu qaytarmış, Şahlar onunla pul söhbəti aparmamış, onun kiməsə pul verməsi barədə Şahların məlumatlı olub-olmamasını bilmir, Hicran dönə-dönə ona pul haqq-hesabının özünə aid olduğunu demiş, onun verdiyi 98.000 (doxsan səkkiz min) manat pulun 27.000 (iyirmi yeddi min) manatı ona geri qaytarılmış, 27.000 (iyirmi yedd min) manat pulu ona Hicran qaytarmışdır. Zərərçəkmiş şəxs X15 ifadəsində qeyd etdiklərinin nəzərə alınaraq 98.000 manat məbləğində pul vəsaitinin ona qaytarılmasını və Təqsirləndirilən şəxs ağır cəza təyin edilməsini məhkəmədən xahiş etdi. Məhkəmə istintaqında şahid qismində dindirilmiş Şahid6 ifadəsində göstərdi ki, o, Təqsirləndirilən şəxsı şəxsən tanımır. Hadisə ilə bağlı o, yalnız Elsevər Usubovu tanımışdır. Elsevər Usubov hissə-hissə olaraq onlardan ümumilikdə 98.000 manat pul almışdır. Hazırkı işlə bağlı onun ətraflı məlumatı yoxdur, həmçinin bu işdə kimlərin iştirak etməsini bilmir. Onu deyə bilər ki, anası Əzizənin tez-tez Hicran adlı şəxs ilə telefon danışıqlarının şahidi olmuşdur. Bir də ki, Könül adlı bir xanımın adını eşitmişdir. Anası Əzizənin 98.000 manat məbləğində pulu hansı məqsədlə Elsevər Usubova verməsi barədə onun məlumatı yoxdur. Ümumiyyətlə o, qeyd edilən məbləğdə pulu Elsevər Usubova verilməsini hadisə baş verdikdən sonra öyrənmişdir. O, bütün bu qeyd edilən proseslərin nəyə görə baş verdiyini bilməmiş, ancaq onu bilmişdir ki, bütün baş verənlər anasının işi ilə bağlı olmuşdur. Məhkəmə istintaqında şahid qismində dindirilmiş X10 ifadəsində göstərdi ki, Elsevər adlı şəxs onlardan ümumilikdə 98.000 manat pul almışdır. Bildiyi qədəri ilə Elsevər rəhmətə getmişdir. Elsevər onun qızı Əzizəni məktəbdə işə düzəldəcəyini və qızının müəyyən digər işlərini görəcəyini bildirmiş, bunun qarşılığında 98.000 manat məbləğində pul almışdır. Lakin Elsevərin bildirdikləri onun üçün inandırıcı olmamışdır. Evində təmir işlərinin aparılması məqsədi ilə o, tikinti briqadası cəlb etmiş və həmin briqadaya Elsevər rəhbərlik etmişdir. Onların Elsevərlə münasibəti bundan sonra yaranmışdır. Lakin Elsevər onların etibarından sui-istifadə edərək onları aldatmışdır. Elsevər onun qızı Əzizəni Abşeron rayonunda fəaliyyət göstərən 10 saylı tam orta məktəbə direktor təyin etdirəcəyi barədə vəd vermişdir. Daha sonra isə Elsevər onun qızının diplomunun qeydiyyatdan keçmədiyini bildirərək onlardan diplomu qeydiyyatdan keçirmək üçün əlavə pul istəmişdir. Lakin daha sonra onlar öyrənmişlər ki, Elsevər nə diplomu qeydiyyatdan keçirmiş, nə də ki, başqa işləri həll etmişdir. Demək olar ki, hər şey boşa getmişdir. Bundan sonra onlar külli miqdarda pul vəsaitinin əldən çıxması barədə dövlət orqanlarına müraciət etməyə məcbur olmuşlar. Həmçinin Elsevər əlaqə qurduğu şəxslərin həqiqi adlarını onlara bildirməmişdir. Məsələn, Elsevər Anar və Natiq adlı şəxslərin adını qeyd etmişdir. Lakin sonradan onlar həmin şəxslərin adlarının başqa olduğunu öyrənmişlər. Hazırkı işlə bağlı Təqsirləndirilən şəxs da, onlara özünü Faiq adı ilə tanıtmışdır. Onun heç vaxt Təqsirləndirilən şəxs ilə təması olmamışdır. Yəqin ki, Təqsirləndirilən şəxs ilə Elsevər arasında təmas olmuşdur. Amma o, heç vaxt Təqsirləndirilən şəxsı görməmişdir. Qızı Əzizənin isə Təqsirləndirilən şəxs ilə görüşüb-görüşməməsi barədə onun məlumatı yoxdur. Onun əlaqə saxladığı və danışdığı şəxs ancaq Elsevər olmuşdur. Elsevər əvvəlcə onun, daha sonra isə qızının evində təmir-bərpa işləri görmüş və bundan sonra onların Elsevər ilə əlaqələri yaranmışdır. Həmçinin Elsevər onun qızının işlədiyi orta məktəbə gedərək qızına müəyyən vədlər vermişdir. Düzdür, o, Elsevərin verdiyi vədlərə inanmamış, çünki Elsevər təhsil qanunlarına uyğun heç nə deməmişdir. Lakin hər bir halda o, istəmişdir ki, qızı Əzizə xoşbəxt olsun və bu səbəbdən də Elsevərin dediklərinə aldanmışdır. Sonradan o, tikinti briqadasının rəhbəri olan Elsevərin təhsil ilə bağlı nəyisə həll edə biləcəyindən şübhələnmişdir. Lakin Elsevər elə vədlər vermiş və şirin danışmışdır ki, nəticədə o, Elsevərə inanmışdır. O, Elsevərdən hansı səbəbdən tikinti sahəsində çalışdığını soruşduqda, Elsevər zəhmətkeş insan olduğunu və geniş əlaqələrinin olduğunu bildirmişdir. Onlar Elsevərə ümumilikdə 98.000 manat vermişlər. Həmin pul hazıradək geri qaytarılmamışdır. Məhkəmə istintaqında şahid qismində dindirilmiş Şahid4 ifadəsində göstərdi ki, o, Novxanı bağ massivində yerləşən evdə yaşayır. İyun-iyul aylarında Natiq müəllim adını demədiyi xalası oğlu ilə onun Novxanıda işlətdiyi kafeyə gələrək çay içmək istədiyini bildirmişdir. Daha sonra isə Natiq Qismət ilə birlikdə onun işlətdiyi kafeyə gəlmişdir. Qismət Sumqayıt şəhərində idman məktəbinin direktoru olmuşdur. O, idmançı qızı olduğuna görə Qisməti çox yaxşı tanımışdır. Söhbət etdikləri zaman Qismət və Natiq 1-2 gün sonra, yəni həftə sonu yenidən onun işlətdiyi kafəyə gəlmək istədiklərini demişlər. Lakin o, Qismət və Natiqə 2-3 gün Bakı şəhərində olmayacağını, pir ziyarəti üçün Gəncə şəhərinə gedəcəyini bildirmişdir. Bu vaxt Qismət bacısı qızının Xırdalanda tam orta məktəbdə işlədiyini, deyilənə görə bacısı qızının diplomunda problem, yəni diplomun saxta olduğunu ona bildirmiş və bu səbəbdən də diplomun saxta olub-olmadığını Gəncə şəhərində fəaliyyət göstərən universitetdən öyrənə bilib-bilməyəcəyini ondan soruşmuşdur. O da, bununla bağlı maraqlanacağını, həmçinin qeyd edilən məsələ ilə bağlı universitetə müraciət etməsi üçün ya həmin xanımın onun yanında olmasının, ya da həmin xanım tərəfindən ona etibarnamə verilməsinin zəruri olduğunu bildirmişdir. Qismət də, ona demişdir ki, “bu problem deyil, Əzizə xanımla görüşüb bu barədə danışaram”. Daha sonra onlar Əzizə ilə Sumqayıt şəhərində yerləşən 4 saylı notariat ofisində görüşmüşlər. Həmin görüşdə Natiq və Qismət də, iştirak etmişdir. Notariat ofisində görüşdükləri zaman Əzizə ona arxiv materiallarının alınması üçün 4-5 günlük etibarnamə vermişdir. O, Gəncə şəhərinə getdikdən bir gün sonra Azərbaycan Müəllimlər İnstitutunun Gəncə filialına yaxınlaşıb Əzizənin diplomu ilə maraqlanmışdır. Həmin vaxt diplomun yalnız arxivdə ola biləcəyini ona bildirmişlər və əlavə olaraq qeyd etmişlər ki, Əzizə Azərbaycan Müəllimlər İnstitutunun Gəncə filialında Ramiz müəllimin vaxtında oxumuşdur. Əzizənin dediklərinə əsasən Əzizə əvvəlcə X31 İnstitutuna daxil olmuş, lakin 2-ci kursdan etibarən Azərbaycan Müəllimlər İnstitutunun Gəncə filialına koçürülmüşdür. O, həm AMİ-nin Gəncə filialının arxiv materialları, həm də X31 İnstitutunun arxiv materialları arasında Əzizənin qəbul sənədlərini tapmağa çalışmışdır. Lakin o, arxivdə bununla bağlı heç bir sənədə rast gəlməmişdir. Ona bildirmişlər ki, AMİ-nin Gəncə filialının arxiv materialları Bakı şəhərində Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin arxivində saxlanılır. O, AMİ-nin Gəncə filialına yaxınlaşan zaman orada Əzizə ilə danışaraq kimin vaxtında universitetdə oxuduğunu, müəllimlərinin kim olduğunu soruşmuşdur. Lakin Əzizə göstərilən sualların heç birinə cavab verə bilməmiş, habelə xatırlamadığını bildirmişdir. Notariat ofisində olduqları zaman Əzizə diplomunu təsdiq etdirdikdən sonra tam orta məktəbdə direktor vəzifəsinə təyin olunacağını bildirmişdir. Bundan əvvəl onun Əzizənin məktəbdə direktor vəzifəsinə təyin olunacağı barədə məlumatı olmamışdır. Həmin vaxt o, Natiq və Qisməti tanısa da, Təqsirləndirilən şəxsı tanımamışdır. Şahlar ilə o, Gəncədə olduğu zaman telefon vasitəsi ilə əlaqə saxlamış və Şahlar onun bank kartına 1.500 manat pul göndərmişdir. O, həmin puldan Gəncədə olduğu zaman istifadə etməmişdir. O, Gəncədə olduğu zaman Əzizədən 1.500 manat istəməmişdir. Gəncədə olduğu zaman ona Hicran adında xanım da zəng etmiş, lakin o, sonuncunun kim olduğunu bilməmişdir. O, Əzizəyə özünü təqdim edən zaman Dövlət Sərhəd Xidmətində işlədiyini bildirmişdir. Lakin o, Əzizəyə təhsil sistemində işləməsi barədə heç nə deməmişdir. Hətta o, Əzizə ilə görüşdüyü zaman sonuncudan Qismətin qohumu olub-olmadığını soruşmuşdur. X21 bacısı qızı kimi təqdim edərək demişdir ki, “Əzizənin diplomunda problem var, bunu həll etmək lazımdır”. Sonradan o, Əzizənin diplomu ilə bağlı heç bir məlumat ala bilməmişdir. AMİ-nin Gəncə filialında ona bildirmişlər ki, Əzizənin diplomu arxivdə yoxdur, çünki Əzizə AMİ-nin Gəncə filialının keçmiş rektoru Ramiz müəllimin vaxtında oxumuş və Ramiz müəllimin vaxtında AMİ-nin Gəncə filialında oxuyan tələbələrin diplomları Bakıda ADPU-nun arxivində saxlanılır. Sonra o, 1.500 manatı Natiq və Qismətə qaytarmışdır. Natiq və Qismət onun qaytardığı 1.500 manat pulu Təqsirləndirilən şəxs verəcəklərini, Təqsirləndirilən şəxs da həmin pulu Aydına verəcəyini bildirmişlər. Bu hadisə baş verənədək o, heç vaxt Təqsirləndirilən şəxsı görməmişdir. Bu məsələlər ilə bağlı o, heç vaxt Nərgiz xanım Paşayevanın adını çəkməmişdir. Bu işlə bağlı onun da barəsində cinayət işi var və həmin cinayət işinə hazırda Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsində baxılır. Məhkəmə istintaqında şahid qismində dindirilmiş Şahid3 ifadəsində göstərdi ki, o, Şahid2 uzun illərdir ki, tanıyır, Təqsirləndirilən şəxs isə bir neçə ildir ki, tanıyır. Təqsirləndirilən şəxsla onu bir dostu tanış etmişdir. Təqsirləndirilən şəxs əvvəllər Müdafiə Nazirliyində xidmət edən bir generalın sürücüsü olmuş, sonralar isə həmin general ehtiyata buraxılmış və Təqsirləndirilən şəxs həmin generalın şəxsi sürücüsü kimi əmək fəaliyyətini davam etdirmişdir. Bir gün Şahid2 ona zəng edərək Əzizə Abdıyeva adlı bir tanışının olduğunu, X22 şəhərində yerləşən ali təhsil müəssisələrinin birində bakalavr təhsili aldığını, X36ya verilən bakalavr diplomunun elektron bazada mövcud olmadığını bildirib ondan Əzizə Abdıyevaya yardım edə bilib-bilməyəcəyini soruşmuşdur. Həmin vaxt Təqsirləndirilən şəxs onun yanında olmuşdur. Həmin zəngdən dərhal sonra o, Təqsirləndirilən şəxs Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun elektron bazaya əlavə edilməsilə bağlı yardım edə bilib-bilməyəcəyini soruşmuşdur. Təqsirləndirilən şəxs isə ona Şahid7 adlı bir tanışının olduğunu, Şahid7 Mikayıl Cabbarov təhsil naziri olan zaman sonuncunun köməkçisi olduğunu, hazırda isə İqtisadiyyat naziri olan Mikayıl Cabbarovun köməkçisi olduğunu bildirmişdir. Təqsirləndirilən şəxs həmçinin Qismət X7 bakalavr diplomunun elektron bazaya əlavə edilməsində yardımçı ola bilib-bilməyəcəyini aydınlaşdıracağını da bildirmişdir. Bundan bir neçə gün sonra Təqsirləndirilən şəxs Qismət X7 bakalavr diplomunun elektron bazaya əlavə edilməsində kömək edə biləcəyini və Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun elektron bazaya əlavə edilməsi üçün 10.000 (on min) manata ehtiyac olduğunu bildirmişdir. Bundan sonra o, Şahid2 Təqsirləndirilən şəxs ona bildirdiyi kimi Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun elektron bazaya əlavə edilməsi məqsədilə 10.000 (on min) manata ehtiyac olduğunu bildirmişdir. Şahid2 da, Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun elektron bazaya əlavə edilməsi məqsədilə 10.000 (on min) manatı ona vermişdir. O da, həmin pulu Təqsirləndirilən şəxs ötürmüşdür. Bundan sonra Təqsirləndirilən şəxs ona Abşeron-Xızı şəhər Təhsil İdarəsinə Əzizə Abdıyeva barədə məktubun göndəriləcəyini bildirmişdir. O, öz növbəsində artıq Təqsirləndirilən şəxsla Şahid2 arasında əlaqə rolunu oynamamaq məqsədilə Şahid2 əlaqə nömrəsini Təqsirləndirilən şəxs vermişdir. O, Şahid2 əlaqə nömrəsini Təqsirləndirilən şəxs verdikdən sonra artıq Şahid2 və Təqsirləndirilən şəxs öz aralarında, yəni onun iştirakı olmadan əlaqə saxlamışlar. Sonra Abşeron-Xızı şəhər Təhsil İdarəsinə Əzizə Abdıyeva barədə göndərilən məktubun surəti Əzizə Abdıyevaya təqdim edilmişdir. O, Əzizə Abdıyevanı ilk dəfə 2022-ci ilin may ayında tanımışdır. O, Əzizə Abdıyevanı tanıyan vaxt X23 şəhər 10 saylı tam orta məktəbdə direktor vəzifəsini müvəqqəti icra edən şəxs olmuşdur. Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun elektron bazaya əlavə edilməsi söhbəti gedən zaman gündəmə X14 şəhər 10 saylı tam orta məktəbin direktor vəzifəsini müvəqqəti icra edən şəxs vəzifəsindən həmin məktəbin direktoru vəzifəsinə keçirilməsi gəlmişdir. Əzizə Abdıyevanın məktəb direktoru təyin edilməsi üçün Təqsirləndirilən şəxs guya Əzizə Abdıyevanı bir neçə dəfə Elm və Təhsil naziri Emin Əmrullayevin qəbuluna yazdırmışdır. Halbuki bu qəbulların heç biri baş tutmamışdır. O, Təqsirləndirilən şəxs hər kəsi aldatdığını 2022-ci ilin may-iyun aylarında bilmişdir. O, hər səfərində Təqsirləndirilən şəxs işlərin nə yerdə olduğunu soruşduqda, Təqsirləndirilən şəxs müxtəlif bəhanələrlə onu yola vermişdir. Bir gün o, Əzizə Abdıyevanın özünü Elm və Təhsil nazirinin müavini Arzu kimi təqdim edən bir şəxslə danışdığını öyrənmişdir. O, X26 adlı şəxsin əlaqə nömrəsini götürərək Arzu adlı şəxslə əlaqə saxlamış və həmin şəxsdən kim olduğunu, hansı vəzifəni tutduğunu yüksək səs tonu ilə sorğu-sual etməyə başlamışdır. Bundan sonra Əzizə Abdıyeva ona zəng edərək ondan məsələyə qarışmamasını, məsələsinin artıq həll edilməkdə olduğunu bildirmişdir. Bir müddət sonra hər şeyin yalan olduğu üzə çıxmışdır. 35.000 (otuz beş min) manat məsələsinə gəldikdə isə həmin pulu X27 adlı şəxsə vermiş, daha sonra Elsevər həmin pulu Şahid2 vermiş, sonra Şahid2 həmin pulu ona vermiş, o da, həmin pulu Təqsirləndirilən şəxs vermişdir. Həmin 35.000 (otuz beş min) manatdan o, özünə heç nə götürməmişdir. Əzizə Abdıyeva 35.000 (otuz beş min) manatı özünə məxsus olan bakalavr diplomunun elektron bazaya əlavə edilməsi və sonuncunun Xırdalan şəhər 10 saylı tam orta məktəbin direktor vəzifəsini müvəqqəti icra edən şəxs vəzifəsindən həmin məktəbin direktoru vəzifəsinə keçirilməsi üçün vermişdir. Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunu elektron bazaya əlavə etməli və X16 şəhər 10 saylı tam orta məktəbin direktor vəzifəsini müvəqqəti icra edən şəxs vəzifəsindən həmin məktəbin direktor vəzifəsinə keçirməli olan şəxs Təqsirləndirilən şəxs olmuşdur. Təqsirləndirilən şəxs daim Şahid7 adından istifadə edərək özünü bütün işləri həll edə bilən bir şəxs kimi təqdim etmiş, Qismətin keçmişdə və hazırda tutduğu vəzifələri dilə gətirmiş, habelə əvvəl Təhsil naziri, indi isə İqtisadiyyat naziri olan nazirin köməkçisi olduğunu demişdir. Bu səbəbdən də o, Təqsirləndirilən şəxs güvənmişdir. O, 35.000 manatı Şahid2 almış, lakin həmin puldan hər hansı bir məbləği özünə götürməmişdir. Təqsirləndirilən şəxs 35.000 manat pulun hesabına Əzizə Abdıyevanın diplomunu elektron bazaya əlavə etməli və X16 şəhər 10 saylı tam orta məktəbin direktor vəzifəsini müvəqqəti icra edən şəxs vəzifəsindən həmin məktəbin direktoru vəzifəsinə keçirməli olmuşdur. O, Təqsirləndirilən şəxs 35.000 (otuz beş min) manatı verən zaman bunu heç kəs görməmiş, yəni hadisənin şahidi olmamışdır. Amma o, həmin pulu Təqsirləndirilən şəxs verən zaman onunla Təqsirləndirilən şəxs arasında həmin pulun alınıb-verilməsi barədə sənəd tərtib edilmişdir. Təqsirləndirilən şəxs 35.000 manatı almasını öz imzası ilə təsdiq etmişdir. Həmin sənəd ibtidai istintaq orqanı tərəfindən ondan götürülmüşdür. O, həmin sənədi istintaq orqanına təhvil vermişdir. 35.000 (otuz beş min) manatın bir hissəsi sonradan hissə-hissə olmaqla, Təqsirləndirilən şəxs tərəfindən ona qaytarılmışdır. Həmin məbləğin natamam şəkildə ona qaytarılmasının səbəbi - qaytarılmayan hissə ilə bağlı Təqsirləndirilən şəxs onun bir qohumunu hərbi sahə daxilində yerdəyişmə etməsi olmuşdur. O, həmin pulu bu qaydada Təqsirləndirilən şəxsla əvəzləşdirmişdir. Verilmiş suallara cavab olaraq Şahid3 bildirmişdir ki, o, fizika üzrə elmlər doktorudur, hazırda pedaqoji fəaliyyətlə məşğul olmur, təqaüdçüdür, amma əvvəllər Azərbaycan Beynəlxalq Universitetində və Sumqayıt Dövlət Universitetində dekan və prorektor vəzifələrində işləmiş, Təqsirləndirilən şəxsla birlikdə çay içən zaman Şahid2 ona zəng edərək Əzizə Abdıyeva adlı rəfiqəsinin bakalavr diplomunu elektron bazaya daxil etmək üçün tanışının olub-olmadığını soruşmuş, həmin zəngdən dərhal sonra Təqsirləndirilən şəxs Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun elektron bazaya əlavə edilməsində kömək edə bilib-bilməyəcəyini soruşmuş, Təqsirləndirilən şəxs isə elə həmin andaca Şahid7la əlaqə saxlamış, Təqsirləndirilən şəxs birinci dəfədən 35.000 (otuz beş min) manat pul istəməmiş, Təqsirləndirilən şəxs birinci dəfə 10.000 (on min) manat istəmiş, sonra bu barədə Şahid2 müraciət etmiş, bütün bu pul məsələlərində onun maliyyə marağı olmamış, Təqsirləndirilən şəxs Əzizə Abdıyevanın işlərini Şahid7 vasitəsilə görəcəkmiş, Şahid7 üzdən görməmiş və Qismətin Anar olub-olmadığını dəqiq bilmir, Şahid2 ona 10.000 (on min) manat vermiş, daha sonra həmin pulu Təqsirləndirilən şəxs vermiş, 10.000 (on min) manat Təqsirləndirilən şəxs çatdıqdan sonra Təqsirləndirilən şəxs artıq özü Əzizə Abdıyeva və Şahid2 ilə əlaqə saxlamış, sonradan Şahid2 ona 25.000 (iyirmi beş min) manat pul vermiş, həmin pulu aldıqdan sonra Təqsirləndirilən şəxs vermiş, onunla Təqsirləndirilən şəxs arasında 25.000 (iyirmi beş min) manata da nisbətdə pulun alınıb-verilməsi barədə sənəd tərtib edilmiş, tərtib edilmiş sənəddə pulun Əzizənin işlərinin həll edilməsi məqsədilə verilməsi yazılmış, Təqsirləndirilən şəxs 35.000 manat pulun hesabına Əzizə Abdıyevanın diplomunu elektron bazaya əlavə etməli, həmçinin X16 şəhər 10 saylı tam orta məktəbin direktor vəzifəsini müvəqqəti icra edən şəxs vəzifəsindən həmin məktəbin direktoru vəzifəsinə keçirməli olmuşdur. Məhkəmə istintaqında şahid qismində dindirilmiş Şahid1 ifadəsində göstərdi ki, o, hazırkı cinayət işinin iştirakçısı olmamışdır. Elsevər və Hicran adlı şəxslər qeyd edilən cinayət əməlini törətmişlər. Belə ki, o, avqust ayında ona məxsus olan torpaq sahəsini satmağı Elsevərə tapşırmış və bunun müqabilində sonuncuya pul da vermişdir. Daha sonra Elsevər ona zəng edərək məktəb, sənəd işi, daha dəqiq desə isə diplom düzəltdirmək ilə bağlı nəsə etmək istədiyini bildirmişdir. O, öz növbəsində Elsevərə həmin işdə kömək edə bilməcəyini və Elsevərin ondan xahiş etdiyi işi həll edəcək tanışının olmadığını bildirmişdir. Əlavə olaraq, o, Elseverə Hicranın torpaq sahəsinin satılıbsatılmaması ilə marağlandığını bildirmişdir. Bu zaman Elsevər Hicranın onun yanında olub-olmadığını, yanında olduğu təqdirdə dəstəyi Hicrana verməyini xahiş etmişdir. O da, dəstəyi Hicrana verdikdən sonra Hicran Elsevərin xahiş etdiyi işdə, yəni diplom düzəltdirmək ilə bağlı işdə köməklik edəcəyini bildirmişdir. Onun hadisə ilə bağlı bildikləri yalnız qeyd etdiklərindən ibarətdir, qeyd etdiyi telefon danışığından başqa bu hadisə ilə bağlı heç kəslə danışmamış və heç kəslə görüşməmişdir. Verilmiş suallara cavab olaraq Şahid1 bildirmişdir ki, o, ibtidai istintaq zamanı məhkəmədə verdiyi ifadəsilə analoji ifadə versə də, müstəntiq ona protokolla tanış olmasına imkan verməmiş, əksinə müstəntiq ondan həmin protokolu oxumadan imzalamasını tələb etmiş, habelə Elsevərin kimin diplomunu düzəltdirmək istədiyini bilmir, Elsevər ilə Hicran bir-birilərini tanımışlar, Elsevərin xahiş etdiyi məsələ ilə bağlı nə qədər pul aldıqları barədə məlumatı olmamış, lakin Korrupsiyaya Qarşı Baş Mübarizə İdarəsinə getdikdən sonra Hicranın Elsevərdən əvvəlcə 25.000 manat aldığını, sonradan həmin pulun bir hissəsini Elsevərə qaytardığını, ikinci dəfə isə Hicranın Elsevərdən 45.000 manat aldığını, sonradan həmin pulun 15.000 ya da 20.000 manatını Elsevərə qaytardığını öyrənmiş, Hicranın Elsevərin xahiş etdiyi məsələni necə həll edəcəyini bilməmiş, Hicran həmin ərəfədə heç yerdə işləməmiş, lakin əvvəllər Bakı şəhər İcra Hakimiyyətində ümumi şöbədə işləmiş, ona görə də Hicranı vəzifəli şəxs kimi tanımamış, özü heç kəsdən pul almamış, heç kimin diplomunun tanınmasında köməklik etməmiş və kiminsə direktor təyin edilməsində iştirak etməmişdir. Məhkəmə istintaqında şahid qismində dindirilmiş Şahid7 ifadəsində göstərdi ki, o, bir gün həyətdə olarkən Təqsirləndirilən şəxs onu görüb yaxınlaşmış və Gəncəyə gedə bilib-bilməyəcəyini soruşmuşdur. O da, Şahlara Gəncədə idmançı dostlarının olduğunu bildirib hansı məsələ ilə bağlı ondan Gəncəyə getməyini istədiyini soruşmuşdur. Şahlar da, bir nəfərin, yəni hazırkı iş üzrə zərərçəkmiş şəxs Əzizənin diplomunu təsdiqlətdirmək lazım olduğunu bildirmişdir. O da, həmin vaxt Natiqə zəng vurub bu barədə məlumat vermiş və sonra Natiq ilə birlikdə Gəncəyə getmişdir. O, Gəncəyə getdikdən sonra zərərçəkmiş şəxsin təhsil aldığını bildirdiyi universitetin arxivinə gedərək diplomun düzgün olubolmadığını soruşmuşdur. Arxiv əməkdaşları isə zərərçəkmiş şəxsin orada təhsil almadığını bildirmişlər. Daha sonra o, “Gənclik” metrostansiyasının yaxınlığında yerləşən, daha doğrusu Azərbaycan Dövlət Bədən Tərbiyə və İdman Akademiyasının qarşısında olan arxivə getmiş və orada da zərərçəkmiş şəxsin diplomunu yoxlatdırmışdır. Orada məlum olmuşdur ki, zərərçəkmiş şəxsin diplomu saxtadır. Bundan sonra o, bu barədə zərərçəkmiş şəxsə məlumat vermişdir. Lakin zərərçəkmiş şəxs bakalavr təhsili aldığını və diplomunun saxta olmadığını ona bildirmişdir. Onun başqa məlumatı yoxdur. O, bu işlə bağlı heç kimdən pul almamışdır. Verilmiş suallara cavab olaraq Şahid7 bildirmişdir ki, o, Gəncəyə gedib-gəldikdən sonra Şahlar ona pul verməmiş, özü əvvəllər məktəb direktoru işləmiş, heç vaxt özünü nazir Mikayıl Cabbarovun köməkçisi kimi təqdim etməmiş, Şahlar ona özünü general Nəcməddin Sadıkovun sürücüsü kimi tanıtmış, onun bu işdə heç bir xeyri və marağı olmamış, sadəcə olaraq işsizlikdən (bekarçılıqdan) Şahlara kömək etmiş, şəxsən Firudin Qurbanovu tanıyır, sonuncu onun kuratoru olmuşdur. Məhkəmə istintaqında şahid qismində dindirilmiş Şahid2 ifadəsində göstərdi ki, 2022-ci ilin dekabr ayında o, rəfiqəsi Şahid1 ilə birlikdə küçədə gəzən zaman Şahid1 Elsevər adlı bir nəfər şəxs tərəfindən zəng gəlmişdir. O, Elsevər adlı şəxsin barəsində əvvəllər bir dəfə eşitmiş olsa da, əyani olaraq Elsevəri tanımamışdır. Şahid1 Elsevər adlı şəxslə söhbətini yekunlaşdırdıqdan sonra zəng edənin Elsevər olduğunu, habelə Elsevərin Əzizə adlı bir xanımın bakalavr diplomunun etibarsız olduğunu və Əzizənin Xırdalan şəhər 10 saylı tam orta məktəbdə direktor vəzifəsini müvəqqəti icra edən şəxs vəzifəsində işlədiyini dediyini bildirmişdir. Bundan sonra rəfiqəsi Hökümə ondan Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilməsi üçün kömək edə biləcək tanışının olubolmadığını soruşmuşdur. O da, Şahid1 Şahid3 adlı bir tanışının olduğunu bildirərək Şahid3 təhsil sahəsində çalışdığını bildirmişdir. Elə həmin vaxt o, tanışı Şahid3 zəng edərək sonuncudan Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilməsi üçün kömək edə bilib-bilməyəcəyini soruşmuşdur. Şahid3 da, Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilməsi üçün məsələni aydınlaşdırıb zəng edəcəyini bildirmişdir. Bu söhbətdən ya 1-2 gün sonra, ya da elə həmin gün Şahid3 Höküməyə zəng edərək Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun 2 (iki) fərqli şəxsə verilmiş olduğu üçün etibarsız olduğunu və bu məsələdən həm Elm və Təhsil Nazirliyi, həm də kütləvi informasiya vasitələrinin xəbərdar olduğunu söyləmişdir. Bu vaxt o, Şahid3 Əzizə Abdıyevanın özü ilə ümumi tanışı olduğunu bildirərək Şahid3 Əzizə Abdıyevaya köməklik edə bilibbilməyəcəyini soruşmuş, Şahid3 isə cavab olaraq məsələni aydınlaşdırıb ona yenidən zəng edəciyini bildirmişdir. Bundan bir müddət sonra Şahid3 ona zəng edərək Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilməsinin mümkün olduğunu bildirmişdir. Sonra o, Şahid1 Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilməsinin mümkün olduğunu bildirmiş, Şahid1 isə öz növbəsində sözügedən məlumatı Elsevər adlı şəxsə, Elsevər də, Əzizə Abdıyevaya bildirmişdir. Hətta Elsevər adlı şəxs Şahid1, Şahid1 isə ondan Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun hansı müddətə etibarlı hesab ediləcəyini soruşmuşdur. O da, Şahid3 Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun hansı müddətə etibarlı hesab ediləcəyini soruşmuşdur. Şahid3 da, Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun 10-15 günə etibarlı hesab edilə biləcəyini bildirmişdir. O, Şahid1 Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun 10-15 günə etibarlı hesab edilə biləcəyini bildirmişdir. Sonra Şahid1 ondan Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilə bilməsi üçün hansı məbləğdə pula ehtiyac olduğunu soruşmuşdur. O da, eyni sualı Şahid3 ünvanlayaraq sözügedən sualın cavabını Şahid3 alaraq Şahid1 Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilə bilməsi üçün 20.000-25.000 manata ehtiyac olduğunu bildirmişdir. Bundan bir müddət sonra o, Elsevər adlı şəxslə Bakı şəhərində yerləşən “Mado” adlı kafelərin birində görüşmüşdür. O, həmin vaxt birinci dəfə idi ki, Elsevər adlı şəxslə görüşmüşdür. Görüş zamanı Elsevər adlı şəxs ona 25.000 (iyirmi beş min) manatı verərək Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilməsi işində əsas şəxsin (fiqurun) özü olduğunu, Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilməməsinin artıq mümkün olmadığını, özünün 30 ildir ki, Əzizə Abdıyevanın qardaşı ilə çörək kəsdiyini, Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilməyəcəyi təqdirdə, 25.000 (iyirmi beş min) manatın əvəzinə ondan əlavə olaraq 50.000-75.000 manat alacağını bildirmişdir. Sonra o, Şahid3 zəng edərək 25.000 manatın onda olduğunu bildirmişdir. Şahid3 isə ona “Sənə pulu nə vaxt desəm, onda da gətirərsən” demişdir. Beləliklə, sözügedən 25.000 manat pul onun evində hardasa 10 gün qalmışdır. Bu müddət ərzində Şahid1 ondan mütəmadi olaraq Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilməsi işinin nə yerdə olduğunu soruşmuşdur O da, Şahid1 Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilməsi işini həll edəcək şəxsin 25.000 manatı hələ ondan götürmədiyini bildirmişdir. xx.xx.2023-cü il tarixdə Şahid3 ona zəng edərək onda olan 25.000 manatın 10.000 manatını adını ona bildirmədiyi bir şəxsə verməli olduğunu bildirmişdir. O da, bu məlumatı dərhal Elsevər adlı şəxsə bildirməsi üçün Şahid1 bildirmişdir. Bu zaman Şahid1 onunla Elsevər adlı şəxsin arasında vasitəçi olmaqdansa, Elsevər adlı şəxsin əlaqə nömrəsini ona vermişdir. O da, bu fikirlə razılaşmışdır. Bundan sonra o, Elsevər adlı şəxsə zəng edərək Şahid3 onda olan 25.000 manatın 10.000 manatını bir nəfər şəxsə verməli olduğunu bildirdiyini demişdir. Bundan 15-20 gün sonra Şahid3 ona Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun artıq etibarlı hesab edildiyini bildirmişdir. O da, bu məlumatı dərhal Elsevər adlı şəxsə bildirmişdir. Bütün bu söhbətlər zamanı Şahid3 ondan Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunu istəmişdir. O da, diplomu Şahid1 əldə edərək Şahid3 vermişdir. Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomu Şahid3 artıq lazım olmadıqda, o, diplomu Şahid3 götürərək əlbəəl Elsevər adlı şəxsə vermişdir. O, Əzizə Abdıyevanın diplomunu Elsevər adlı şəxsə verən zaman Elsevər adlı şəxsi ikinci dəfə idi ki, görmüşdür. O, Əzizə Abdıyevanın diplomunu Elsevər adlı şəxsə verən zaman Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun artıq etibarlı hesab edildiyini bildirərək onda qalmış olan 15.000 manatı Elsevər adlı şəxsə geri qaytarmışdır. Bu zaman Elsevər adlı şəxs ona “Hicran xanım, Siz ancaq mənimlə iş görün, başqa heç kəsə heç nə deməyin, mən Sizin hörmətinizi edəcəyəm” demişdir. O da, öz növbəsində Elsevər adlı şəxsə Əzizə Abdıyevanı onsuz da tanımadığını bildirmişdir. Bundan 2-3 gün sonra Şahid3 ona zəng edərək Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilməsində köməklik edən şəxsin X14 şəhər 10 saylı tam orta məktəbin direktoru olmaq istəyibistəmədiyini soruşduğunu bildirmişdir. O, Şahid3 bildirmiş olduğu bu xüsasatı Əzizə Abdıyevadan soruşması üçün Elsevər adlı şəxsə bildirmiş, Elsevər adlı şəxs isə ona Əzizə Abdıyevanın buna razı olduğunu bildirmişdir. Beləliklə, o, Elsevər adlı şəxsdən X14 şəhər 10 saylı tam orta məktəbin direktoru vəzisəfinə təyin edilməsi üçün 45.000 (qırx beş min) manat götürərək həmin pulu Şahid3 vermişdir. Şahid3 ona dediyinə görə, o, 45.000 manatı Şahid3 verdikdən 1-2 saat sonra X39 və Təhsil naziri Emin Əmrullayevin qəbuluna daxil olacaqdı, habelə məktəb direktoru vəzifəsinə qəbul üzrə imtahandan keçəcəkdi. O, Şahid3 Əzizə Abdıyevaya nisbətdə bildirmiş olduğu hər bir xüsusatı Elsevərə bildirmişdir. O, hətta bir dəfə Şahid3 bütün bu məsələlərdən dolayı ortada qalmaqdan narahat olduğunu da bildirmiş, Şahid3 isə ona Əzizə Abdıyevanın işlərini görən şəxsin Anar adlı şəxs olduğunu, eləcə də Anar adlı şəxsin mötəbər bir şəxs olduğunu bildirmişdir. O, Şahid3 Anar adlı şəxsin kim olduğunu soruşan zaman Şahid3 ona Anar adlı şəxsin Mikayıl Cabbarov Təhsil naziri olan zaman Mikayıl Cabbarovun köməkçisi olduğunu, hazırda isə artıq İqtisadiyyat naziri olan Mikayıl Cabbarovun köməkçisi olduğunu bildirmişdir. Daha sonra Elsevər adlı şəxs ona zəng edərək X32 və Təhsil naziri Emin Əmrullayev tərəfindən qəbul edilmədiyini bildirmişdir. O, bu vaxt Şahid3 zəng edərək Əzizə Abdıyevanın nazir tərəfindən qəbul edilmədiyini bildirmiş, Şahid3 isə ondan Əzizə Abdıyevanın mobil əlaqə nömrəsini istəmişdir. O, Əzizə Abdıyevanın mobil əlaqə nömrəsini bilmədiyi üçün nömrəni Şahid3 verə bilməmiş, lakin sonradan Elsevər adlı şəxsdən Əzizə Abdıyevanın mobil əlaqə nömrəsini alaraq Şahid3 vermişdir. Bundan sonra kimsə Əzizə Abdıyevaya zəng edərək X32 və Təhsil naziri Emin Əmrullayev tərəfindən bu yaxınlarda qəbul ediləcəyini bildirmişdir. Bundan bir müddət sonra kimsə Əzizə Abdıyevaya məktəb direktoru vəzifəsinə qəbul üzrə imtahana giriş vərəqəsi təqdim edərək Əzizə Abdıyevaya həmin vərəqəyə imza atdırmışdır. O, bu zaman Elsevər adlı şəxsdən Əzizə Abdıyevaya zəng edən şəxsin mobil əlaqə nömrəsini və həmin şəxsin adını soruşmuş, Elsevər adlı şəxs isə Əzizə Abdıyevanın danışdığı həmin şəxsin mobil əlaqə nömrəsini ona göndərmişdir. Həmin mobil əlaqə nömrəsi isə özünü Elm və Təhsil nazirinin müavini Firuddin Qurbanovun köməkçisi Faiq kimi təqdim edən şəxsə, yəni Təqsirləndirilən şəxs məxsus olmuşdur. Daha sonra o, Təqsirləndirilən şəxs mobil əlaqə nömrəsini Şahid3 göndərərək bu mobil əlaqə nömrəsindən Əzizə Abdıyevaya zənglərin gəldiyini bildirib Əzizə Abdıyevanın məktəb direktoru vəzifəsinə qəbul üzrə imtahana giriş vərəqəsini küçədə imzalamasının onda narahatlıq oyatdığını bildirmişdir. Bundan sonra o, Təqsirləndirilən şəxs zəng edərək özünü təqdim etmiş və Təqsirləndirilən şəxs Əzizə Abdıyevanın məsələsini öyrənməyə başlamışdır. Bu zaman Təqsirləndirilən şəxs ona Əzizə Abdıyevanın məktəb direktoru vəzifəsinə qəbul üzrə imtahana girəcəyini və hətta imtahanın hansı məktəbdə, hansı parta arxasında keçiriləcəyini bildirmişdir. X36 məktəb direktoru vəzifəsinə qəbul üzrə imtahanda ümumiyyətlə iştirak etməmişdir. Bütün bu müddət ərzində də Elsevər adlı şəxs Əzizə Abdıyevanın məsələsi həll edilmədiyindən dolayı onu sıxışdırmışdır. Bundan sonra Şahid3 ona Anar və Qismət adlı şəxslərin mobil əlaqə nömrələrini vermişdir. O da, həmin şəxslərə zəng edərək Əzizə Abdıyevanın məsələsinə dair sorğu-sual etməyə başlamışdır. O, Qismət adlı şəxslə danışan zaman özünü Qismət adlı şəxsə Əzizə Abdıyevanın xalası kimi təqdim etmişdir. O, Qismət adlı şəxslə danışan zaman Qismət adlı şəxs çox kobud bir şəkildə ona cavab verərək ortada onluq bir şeyin olmadığını və Əzizə Abdıyeva ilə məsələni özünün həll edəcəyini bildirmişdir. Bundan sonra Əzizə Abdıyeva işinin alınması xatirinə ondan Qismət adlı şəxslə kobud danışmamasını xahiş etmişdir. Əzizə Abdıyevanı arxiv və digər yerlər olmaqla, çox yerlərə apar-gələ salmışlar. O, daim Təqsirləndirilən şəxs Əzizə Abdıyevanın məsələsini öyrənən zaman Təqsirləndirilən şəxs ona narahat olmamasını və Şahları tələsdirməməsini xahiş etmiş, hətta bəzi hallarda övladının canına belə and içmişdir. Daha sonra, yəni 2023-cü ilin aprel ayında nahar vaxtı o, Bakı şəhəri, “İnşaatçılar” adlanan ərazisində yerləşən “Kolorit” restoranında Təqsirləndirilən şəxsla görüşmüşdür. O, Təqsirləndirilən şəxsla görüşən zaman Təqsirləndirilən şəxs hardasa 10 dəfə harada işlədiyini soruşmuşdur. Təqsirləndirilən şəxs isə ona Elm və Təhsil nazirinin köməkçisi Firuddin Qurbanovun köməkçisi olduğunu bildirmişdir. Bu görüş zamanı Təqsirləndirilən şəxs özünü ona Faiq adı ilə təqdim etmişdir. O, bu görüş zamanı Əzizə Abdıyevanın məktəb direktoru vəzifəsinə qəbul üzrə imtahana daxil olmamasını Təqsirləndirilən şəxs irad tutaraq sonuncudan bu məsələnin niyə bu vaxtadək düzəlmədiyini sorğu-sual etmişdir. Həmin vaxt o, Təqsirləndirilən şəxs artıq Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun etibarlı hesab edilməsinə inanmadığını bildirmişdir. Bu vaxt Təqsirləndirilən şəxs onu hər bir şeyin alınacağına inandıraraq ona bir dövlət qulluqçusu kimi yox, bir qardaş kimi söz vermişdir. Həmçinin Təqsirləndirilən şəxs birdən ondan Şahid3 Əzizə Abdıyevanın məktəb direktoru təyin edilməsi üçün neçə manat verdiyini soruşmuşdur. O, bu suala cavab olaraq Təqsirləndirilən şəxs Şahid3 45.000 (qırx beş min) manat verdiyini bildirmişdir. Bundan sonra Təqsirləndirilən şəxs elə onun yanındaca bir nəfərə zəng edərək həmin şəxsə “Dayı salam. Necəsən? Elə Hicran xanım yanımda əyləşib, Aydın kişi bizə elə pulun hamısını verib” demişdir. Bu söhbətin üstündən aylar keçmişdir. Bu müddət ərzində Şahid3 Araz adlı bir şəxslə də danışmış, lakin nəticədə Əzizə Abdıyevanın məsələsi öz həllini tapmamışdır. Daha sonra bir gün Əzizə Abdıyeva ona zəng edərək Abşeron-Xızı Regional Təhsil İdarəsindən özünə bakalavr diplomunun hələ də etibarsız olması barədə məlumat verildiyini bildirmişdir. Bu vaxt o, Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomunun hələ də etibarsız olması barədə Təqsirləndirilən şəxs bildirmiş, Təqsirləndirilən şəxs isə ona Könül adlı bir xanımı arxivə göndərəcəyini və sonuncunun bütün işləri edəcəyini bildirərək yenə məsələni uzatmışdır. Daha sonra artıq məlum məsələlər baş vermiş, yəni o, artıq Faiq adlı şəxsin əslində Təqsirləndirilən şəxs olduğunu, habelə Əzizə Abdıyevanı, Şahid3 və Qismət adlı şəxsi əyani olaraq görərək həqiqəti öyrənmişdir. Məhkəmə istintaqında müdafiə tərəfinin vəsatəti əsasında şahid qismində dindirilmiş Şahid8 ifadəsində göstərdi ki, onun Şahid3la heç bir münasibəti yoxdur, sadəcə olaraq Şahid3 bir gün ona zəng edərək Şahid3 Təqsirləndirilən şəxs 35.000 (otuz beş min) manat vermədiyini və Təqsirləndirilən şəxsla heç bir vaxt görüşmədiyini bildirməsini ondan istəmişdir. Bundan sonra onun Təqsirləndirilən şəxsla təxminən 1 (bir) həftə ərzində əlaqəsi olmamışdır. Bu həftə ərzində Şahid3 durmadan ona zəng edərək Təqsirləndirilən şəxs Şahid3 dediklərini söyləyib-söyləmədiyini, habelə müstəntiqin Təqsirləndirilən şəxs yanına gedib-getmədiyini soruşmuşdur. Sonra Şahid3 ona mesaj (ismarıc) yazaraq Təqsirləndirilən şəxs pulu Şahid3 yox, Şahid2 götürdüyünü bildirmiş və Təqsirləndirilən şəxs sonuncunun Şahid3 adını çəkməməsini tapşırmasını ondan tələb etmişdir. Şahid3 hətta özünün bir tanışına pul verərək həmin tanışı vasitəsilə Təqsirləndirilən şəxs da, ona dediyi sözləri göndərmişdir. Məhkəmə Azərbaycan Respublikası Cinayət Prosessual Məcəlləsinin 124-cü maddəsinin tələblərinə uyğun olaraq iş üzrə dindirilmiş şəxslərin (təqsirləndirilən şəxsin, zərərçəkmiş şəxsin və şahidlərin) ifadələri ilə yanaşı, elan olunmuş şahid ifadəsini, istintaq və məhkəmə hərəkətlərinin protokollarını da mötəbər sübut növləri kimi qəbul edir. Belə ki, cinayət işində olan və məhkəmə istintaqında tədqiq edilmiş: xx.xx.2022-ci il tarixli Abşeron Rayon Təhsil Şöbəsi tərəfindən verilmiş K-39 nömrəli əmrdən (cild 1, iş vərəqə 175) görünür ki, xx.xx.2022-ci il tarixdən yenidən Xırdalan şəhər 10 nömrəli tam orta məktəbin direktor səlahiyyətləri 03 ay müddətinə əmək haqqı fərqi ödənilməklə direktor müavini X8 həvalə edilmişdir. xx.xx.2022-ci il tarixli, ƏN-İ seriyalı 919276 nömrəli etibarnamədən (cild 1, iş vərəqə 108) görünür ki, X15 tərəfindən Şahid4 1 (bir) il müddətə etibarnamə verilmişdir. xx.xx.2022-ci il tarixli ərizədən (cild 1, iş vərəqə 23) görünür ki, X15 prokurorluq orqanına müraciət edərək X9 onun ümumilikdə 98.000 manat məbləğində pul vəsaitini qanunsuz şəkildə ələ keçirməsi barədə məlumat vermişdir. xx.xx.2022-ci il tarixli Bakı Hərbi Məhkəməsinin 1-1(093)-104/2022 saylı hökmündən (cild 2, iş vərəqə 2-30) görünür ki, Təqsirləndirilən şəxs Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.2.1, 178.2.2, 178.2.4 və 32.4, 312.2-ci maddələri ilə təqsirli bilinmiş və Cinayət Məcəlləsinin 66.3-cü maddəsinə əsasən ona cinayətlərin məcmusu qaydasında qəti olaraq 5 il 6 ay müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası təyin edilmiş, habelə xx.xx.2021-ci il tarixdən xx.xx.2021-ci il tarixədək 2 gün şübhəli şəxs qismində saxlanıldığı müddət ona təyin edilmiş cəzadan çıxılmaqla üzərində 5 il 5 ay 28 gün müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası saxlanılmışdır. xx.xx.2022-ci il tarixli Azərbaycan Respublikası Elm və Təhsil Nazirliyi Abşeron-Xızı Regional İdarəsinin arayışdan (cild 1, iş vərəqə 173) görünür ki, X1 şəhər 10 nömrəli tam orta məktəbin təlim-tərbiyə işləri üzrə direktor müavini vəzifəsində işləyir və onun dövlət ümumi təhsil müəssisəsində pedaqoji stajı 17 il 7 ay təşkil edir. xx.xx.2023-cü il tarixli Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin 1-1(103)-4/2023 saylı qərarından (cild 2, iş vərəqə 37-55) görünür ki, məhkum Təqsirləndirilən şəxs müdafiəçisi tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayəti təmin edilməmiş və xx.xx.2022-cil il tarixli Bakı Hərbi Məhkəməsinin 1-1(093)-104/2022 saylı hökmü dəyişdirilmədən saxlanılmışdır. xx.xx.2023-cü il tarixli xasiyyətnamədən (cild 1, iş vərəqə 194) görünür ki, Təqsirləndirilən şəxs yaşadığı yer üzrə müsbət xarakterizə olunur. xx.xx.2023-cü il tarixli diskə baxış keçirilməsi haqqında protokoldan (cild 1, iş vərəqə 210-212) görünür ki, Şahid2 məxsus ***-***-**-** nömrəsi ilə Şahid1 məxsus ***-***-**-** nömrəsi arasında xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 10:26:29-da 52 saniyə, saat 10:46:22-də 122 saniyə, saat 11:35:38-də 69 saniyə, saat 11:45:03-də 49 saniyə, saat 12:13:02-də 11 saniyə, saat 12:13:27-də 09 saniyə, saat 12:14:50-də 29 saniyə, saat 12:35:03-də 12 saniyə, saat 12:46:59-da 10 saniyə, saat 15:08:09-da 127 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 11:37:09-da 14 saniyə, saat 11:40:55-də 07 saniyə, saat 13:56:25-də 50 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 18:54:49-da 100 saniyə, saat 21:50:39-da 12 saniyə, 08.1.2021-ci il tarixdə saat 15:53:06-da 72 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 21:59:02-də 17 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 13:34:39-da 11 saniyə, saat 13:41:29- da 10 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 11:18:25-də 216 saniyə, saat 11:23:30-da 44 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 11:08:48-də 15 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 11:47:14də 10 saniyə, saat 13:36:49-də 20 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 13:47:16-da 17 saniyə, saat 14:32:30-da 17 saniyə, saat 14:57:06-da 19 saniyə, saat 15:11:14-da 16 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 15:41:49-da 11 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 14:18:48-də 07 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 15:44:01-də 407 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 09:19:52-də 23 saniyə, saat 12:41:52-də 07 saniyə, saat 12:42:59-da 09 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 16:46:12- də 93 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 13:04:34-də 128 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 21:54:56-da 30 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 20:20:02-da 27 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 13:28:46-da 08 saniyə, saat 15:24:31-də 26 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 15:23:33-də 138 saniyə, saat 15:29:29-da 32 saniyə, xx.xx.2021-ci il tarixdə saat 09:57:08-də 11 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 00:08:03-də 80 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 11:49:28-də 36 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 13:10:43-də 160 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 13:14:19da 11 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:13:22-də 78 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 16:15:27-də 373 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 18:34:03-də 13 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 13:40:29-da 164 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 14:32:49da 06 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:51:22-də 130 saniyə, saat 13:32:50-də 213 saniyə, saat 3:37:17-də 18 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 19:36:55-də 09 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:08:04-də 10 saniyə, saat 22:59:12-də 06 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 09:58:57-də 24 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:17:59da 15 saniyə, saat 22:08:47-də 225 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 11:38:07-də 30 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:57:23-də 63 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:07:06-da 14 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 08:44:03-də 10 saniyə, saat 18:41:08də 10 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 15:50:42-də 09 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saar 10:49:08-də 15 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 12:28:21-də 59 saniyə, saat 12:49:34- də 11 saniyə, saat 15:38:55-də 07 saniyə, saat 19:03:53-də 89 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 09:29:44-də 160 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 17:17:02də 33 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 13:23:25-də 18 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 15:49:25-də 23 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 17:20:39-da 17 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 11:07:29-da 54 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 12:12:51də 10 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 09:53:57-də 28 saniyə, saat 10:37:57-də 16 saniyə, saat 11:43:46-da 17 saniyə, saat 13:49:41-də 16 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 15:51:41-də 18 saniyə, saat 16:24:24-də 08 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 21:10:41-də 05 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 22:32:27-də 18 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 07:55:31-də 22 saniyə, saat 10:55:54- də 11 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 17:45:09-da 20 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 14:16:27-də 09 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 12:22:41-də 09 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 17:23:15də 08 saniyə, saat 21:10:04-də 09 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 07:41:42-də 22 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:11:48-də 09 saniyə, saat 11:07:21-də 47 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:07:41-də 69 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 15:16:45də 18 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 12:51:29-da 12 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 08:38:17-də 16 saniyə, saat 09:47:09- da 06 saniyə, saat 09:52:07-də 06 saniyə, saat 10:27:43-də 06 saniyə, saat 16:31:00-da 12 saniyə, saat 17:59:58-də 09 saniyə, saat 18:49:3-da 09 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 13:13:23-də 13 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 15:30:59-da 27 saniyə, saat 15:34:03-də 10 saniyə, saat 15:44:31-də 20 saniyə, saat 15:45:39-da 42 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 21:23:47-də 15 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 13:28:24-də 60 saniyə, saat 21:33:05-də 05 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 09:36:00-da 34 saniyə, saat 09:37:52-də 06 saniyə, saat 11:21:47-də 07 saniyə, saat 12:13:29-da 23 saniyə, saat 21:19:40-da 04 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 10:09:13-də 46 saniyə, saat 10:17:14-də 49 saniyə, saat 11:34:50-də 36 saniyə, saat 12:20:04-də 29 saniyə, 11,06.2022-ci il tarixdə saat 10:04:34də 34 saniyə, saat 10:08:58-də 12 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:56:04- də 18 saniyə, 16,06.2022-ci il tarixdə, saat 10:39:14-də 06 saniyə, xx.xx.2022- ci il tarixdə saat 09:21:19-da 04 saniyə, saat 11:28:15-də 11 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 12:11:28də 36 saniyə, saat 12:15:11-də 48 saniyə, saat 14:20:01-də 22 saniyə, saat 19:33:08-də 30 saniyə, xx.xx.2022- ci il tarixdə saat 19:21:51-də 19 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 09:51:09- da 13 saniyə, saat 17:15:07-də 50 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 21:10:06-da 12 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 08:33:45-də 33 saniyə, saat 08:40:55də 09 saniyə, saat 08:48:06-da 07 saniyə, saat 10:23:37-də 16 saniyə, saat 18:10:00-da 09 saniyə, saat 20:08:03-də 10 saniyə, xx.xx.2022- ci il tarixdə saat 17:39:47-də 09 saniyə, saat 17:42:56 da 42 saniyə, saat 18:22:57-də 71 saniyə, saat 18:43:27-də 08 saniyə, saat 19:15:05-də 09 saniyə, 19:55:37-də 20 saniyə, saat 20:00:54-də 229 saniyə, saat 20:16:56-da 92 saniyə, saat 20:31:01-də 19 saniyə, saat 20:50:31-də 34 saniyə, saat 21:15:47-də 16 saniyə, saat 21:51:13-də 82 saniyə, saat 22:21:55-də 40 saniyə, saat 22:29:35-də 06 saniyə, saat 22:44:12-də 136 saniyə, saat 22:59:38-də 38 saniyə, saat 23:11:12-də 77 saniyə, saat 23:11:12-də 77 saniyə, saat 23:26:58-də 08 saniyə, saat 23:27:23-də 158 saniyə, xx.xx.2022- ci il tarixdə, saat 00:08:01-də 09 saniyə, saat 11:43:20-də 12 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 12:08:24-də 27 saniyə, saat 13:30:41də 58 saniyə, saat 13:47:32-də 28 saniyə, saat 13:48:34-də 19. saniyə, saat 15:31:00-da 13 saniyə, saat 16:33:25-də 08 saniyə, saat 16:38:04-də 06 saniyə, saat 18:58:01-də 46 saniyə, saat 20:53:11-də 135 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 13:37:51-də 42 saniyə, saat 16:41:20-də 12 saniyə, saat 20:03:50-də 43 saniyə, saat 20:20:08-də 36 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 12:01:45-də 47 saniyə, saat 12:06:16-da 11 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 10:06:37-də 25 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 10:36:45də 18 saniyə, saat 21:06:42-də 10 saniyə, saat 22:42:45-də 11 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, 13:36:29-da 162 saniyə, saat 14:16:47-də 25 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 12:22:24-də 09 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 13:10:39-da 38 saniyə, saat 16:25:35də 22 saniyə, saat 19:40:35-də 11 saniyə, saat 19:48:58-də 10 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 10:54:18-də 55 saniyə, saat 17:28:43-də 06 saniyə, saat 19:34:28-də 191 saniyə, saat 20:08:43-də 98 saniyə, saat 20:23:55-də 09 saniyə, saat 20:25:56-da 09 saniyə, saat 21:46:30-da 09 saniyə, saat 23:17:06-da 42 saniyə, saat 23:53:29-da 19 saniyə, saat xx.xx.2022-ci il tarixdə 12:58:47-də 25 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə 17:32:59-da 21 saniyə, saat 23:28:10-da 09 saniyə, saat xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 11:16:22-də 31 saniyə, saat 11:54:40-də 31 saniyə, saat 12:48:27-də 07 saniyə, saat 17:21:43-də 14 saniyə, saat 18:38:10-da 08 saniyə, saat 18:41:08-də 05 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 13:28:53-də 62 saniyə, saat 14:26:34-də 16 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 12:53:43-də 88 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 20:02:07də 12 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 21:35:18-də 16 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 12:10:15-də 06 saniyə, saat 15:26:50-də 10 saniyə, saat 17:34:53-də 55 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 19:43:07-də 10 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 12:52:23də 16 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 11:47:52-də 18 saniyə, saat 12:11:58-də 48 saniyə, saat 14:23:56-da 77 saniyə, xx.xx.2022-ci il traixdə saat 15:55:18-də 10 saniyə, saat 17:48:09-da 10 saniyə, xx.xx.2022ci il tarixdə saat 16:05:25-də 25 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:32:28-də 79 saniyə, saat 11:37:29-da 09 saniyə, saat 12:32:25-də 11 saniyə, saat 20:20:58-də 09 saniyə, xx.xx.2022-ci il traixdə saat 11:55:26da 65 saniyə, saat 12:00:22-də 43 saniyə, saat 12:09:42-də 09 saniyə, saat 12:58:25-də 06 saniyə, saat 20:37:19-da 10 saniyə, xx.xx.2022- ci il traixdə saat 09:42:46-da 15 saniyə, saat 10:45:23-də 154 saniyə, saat 16:07:43-də 07 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 22:45:23-də 06 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 20:56:40-da 52 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 13:33:42-də 27 saniyə, saat 17:04:14-də 28 saniyə, saat 17:09:39-da 50 saniyə, saat 17:30:30-da 07 saniyə, saat 21:37:53-də 07 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 11:27:57-də 06 saniyə, saat 11:55:31-də 16 saniyə, saat 13:11:42-də 14 saniyə, saat 20:19:26-da 06 saniyə, saat 21:36:07-də 07 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 09:57:29-da 32 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:29:42də 15 saniyə, saat 11:56:41-də 25 saniyə, saat 15:03:27-də 107 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:51:43-də 16 saniyə, saat 10:54:44-də 22 saniyə, saat 18:31:18-də 06 saniyə, saat 22:31:34-də 07 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 11:01:24-də 10 saniyə, saat 11:40:59-da 55 saniyə, saat 11:45:28-də 16 saniyə, xx.xx.2022-ci il traixdə saat 17:28:33- də 06 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 12:54:18-də 35 saniyə, xx.xx.2022- ci il tarixdə saat 10:02:30-da 21 saniyə, saat 13:05:26-da 06 saniyə, saat 20:21:55-də 12 saniyə, saat 21:28:16-da 40 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:42:17-də 16 saniyə, saat 11:40:46-da 07 saniyə, saat 12:47:20-də 16 saniyə, saat 12:51:11-də 12 saniyə, saat 21:54:05-də 53 saniyə, xx.xx.2022- ci il tarixdə saat 10:04:32-də 08 saniyə, saat 15:08:19da 128 saniyə, saat 15:43:46-da 10 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:05:15-də 12 saniyə, saat 22:06:34-də 08 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 16:40:10-da 15 saniyə, saat 19:26:40-da 11 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 22:01:09-da 45 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 09:39:26-da 58 saniyə, saat 10:07:20- də 07 saniyə, saat 10:40:42-də 05 saniyə, saat 15:39:10-da 40 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 09:54:58də 57 saniyə, saat 20:35:49-da 09 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 11:48:17-də 149 saniyə, saat 15:43:41-də 15 saniyə, saat 18:52:48-də 30 saniyə, saat 19:03:56-da 31 saniyə, saat 20:53:44-də 09 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:57:32-də 23 saniyə, saat 18:39:21-də 07 saniyə, saat 20:25:54-də 08 saniyə, saat 22:21:24-də 08 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 09:48:37-də 15 saniyə, saat 13:46:25-də 16 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:32:11-də 05 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 15:07:29da 29 saniyə, saat 19:56:21-də 12 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 08:44:02-də 06 saniyə, saat 10:27:27-də 20 saniyə, saat 17:39:02-də 17 saniyə, saat 17:47:49-da 55 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 08:43:23-də 09 saniyə, saat 09:21:57-də 05 saniyə, saat 10:48:36-da 54 saniyə, saat 11:24:33-də 07 saniyə, saat 13:54:54-də 11 saniyə, saat 14:14:31-də 06 saniyə, saat 14:57:10-da 56 saniyə, saat 16:23:44-də 09 saniyə, saat 17:55:36-da 63 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:11:27-də 06 saniyə, saat 10:47:16da 10 saniyə, saat 15:31:38-də 17 saniyə, saat 16:06:59-da 26 saniyə, saat 17:32:18-də 115 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 12:18:51-də 10 saniyə, saat 20:38:21-də 08 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 14:51:07-də 21 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 20:08:41-də 08 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 09:39:08-də 25 saniyə, saat 09:45:44də 28 saniyə, saat 09:46:50-də 10 saniyə, saat 09:49:16-da 27 saniyə, saat 17:01:15-də 16 saniyə, saat 14:57:23-də 26 saniyə, saat 21:41:48-də 25 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 09:23:38-də 08 saniyə, saat 18:37:06-da 09 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 14:15:39-da 11 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 11:06:09-da 05 saniyə, saat 21:02:30da 08 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 10:04:42-də 08 saniyə, saat 11:05:35-də 05 saniyə, xx.xx.2022- ci il tarixdə saat 11:23:16-da 122 saniyə, saat 14:03:08-də 21 saniyə, saat 21:55:20-də 10 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 11:17:18-də 07 saniyə, saat 13:26:21-də 35 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 20:57:38-də 08 saniyə, Şahid3 məxsus ***-***-**-** nömrəsi ilə Şahid2 məxsus ***-***-**-** nömrəsi arasında xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 12:58:46-da 292 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 12:01:05-də 10 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 22:13:44-də 11 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 12:57:35-də 06 saniyə, saat 12:59:07-də 198 saniyə, saat 13:08:01-də 46 saniyə, saat 18:22:00-də 81 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 17:28:20-də 61 saniyə, saat 17:49:35-də 58 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 19:21:55-də 21 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 11:56:59-da 18 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 19:53:21də 161 saniyə, saat 22:13:02-də 91 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 09:16:41-də 221 saniyə, saat 09:34:16-da 108 saniyə, saat 09:59:56-da 31 saniyə, saat 10:09:16-da 54 saniyə, saat 10:31:34-də 40 saniyə, saat 10:42:11-də 10 saniyə, saat 12:02:27-də 63 saniyə, saat 13:13:59-da 79 saniyə, saat 13:15:49-da 38 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 19:28:46-da 13 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 22:16:31-də 19 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 12:28:36-da 10 saniyə, saat 23:20:27-də 137 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 21:30:44-də 24 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 09:13:58də 06 saniyə, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 11:30:27-də 12 saniyə davam edən telefon danışıqları baş tutmuşdur. Bundan başqa, Şahid3 istifadəsində olan ***-***-**-** nömrəsindən Şahid2 məxsus ***-***-**-** nömrəsinə xx.xx.2021-ci il tarixdə, saat 17:14:51-də “Sonra zəng edərəm”, xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 12:49:22-də “Sonra zəng edərəm” məzmunlu mesaj mətnləri göndərilmişdir. xx.xx.2023-cü il tarixli cinayət işinin ayrılması haqqında qərardan (cild 1, iş vərəqə 1- 5) görünür ki, Təqsirləndirilən şəxs və qeyriləri tərəfindən X8 məxsus bakalavr diplomunun tanınması və sonuncunun Xırdalan şəhər 10 nömrəli tam orta məktəbin direktoru vəzifəsinə təyin olunması vədi ilə 98.000 manat məbləğində pulun ələ keçirilməsi faktına görə Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2 və 32.4, 312.2-ci maddələri ilə ayrıca icraata cinayət işinin ayrılması qərara alınmışdır. xx.xx.2023-cü il tarixli təqsirləndirilən şəxs qismində cəlb etmə haqqında qərardan (cild 2, iş vərəqə 75-77) görünür ki, Şahid4 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2 və 32.4, 312.2-ci maddələri ilə təqsirləndirilən şəxs qismində cəlb edilmiş və ona həmin maddələr ilə ittiham elan edilmişdir. xx.xx.2023-cü il tarixli təqsirləndirilən şəxs qismində cəlb etmə haqqında qərardan (cild 2, iş vərəqə 78-80) görünür ki, Şahid2 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2 və 32.4, 312.2-ci maddələri ilə təqsirləndirilən şəxs qismində cəlb edilmiş və ona həmin maddələr ilə ittiham elan edilmişdir. xx.xx.2023-cü il tarixli təqsirləndirilən şəxs qismində cəlb etmə haqqında qərardan (cild 2, iş vərəqə 81-83) görünür ki, Şahid3 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2 və 32.4, 312.2-ci maddələri ilə təqsirləndirilən şəxs qismində cəlb edilmiş və ona həmin maddələr ilə ittiham elan edilmişdir. xx.xx.2023-cü il tarixli təqsirləndirilən şəxs qismində cəlb etmə haqqında qərardan (cild 2, iş vərəqə 84-86) görünür ki, Şahid1 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2 və 32.4, 312.2-ci maddələri ilə təqsirləndirilən şəxs qismində cəlb edilmiş və ona həmin maddələr ilə ittiham elan edilmişdir. xx.xx.2023-cü il tarixli təqsirləndirilən şəxs qismində cəlb etmə haqqında qərardan (cild 2, iş vərəqə 106-109) görünür ki, Təqsirləndirilən şəxs Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2 və 32.4, 312.2-ci maddələri ilə təqsirləndirilən şəxs qismində cəlb edilmiş və ona həmin maddələr ilə ittiham elan edilmişdir. xx.xx.2023-cü il tarixli sübutların qiymətləndirilməsi haqqında qərardan (cild 2, iş vərəqə 138-204) görünür ki, Təqsirləndirilən şəxs Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2 və 32.4, 312.2-ci maddələri ilə irəli sürülmüş ittihamın dəyişdirilmədən saxlanılması, onun barəsində Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 310 və 320.1-ci maddələri ilə cinayət təqibinin başlanmasının rədd edilməsi, X18 və qeyriləri barəsində ayrıca icraata cinayət işinin ayrılması, X15 tərəfindən təqdim eidlmiş 1 (bir) ədəd diskin, "xxxx" MMC-dən daxil olmuş 1 (bir) ədəd diskin, "xxxx" MMC-dən daxil olmuş 1 (bir) ədəd diskin, "xxxx" MMC-dən daxil olmuş 1 (bir) ədəd diskin maddi sübut kimi tanınması qərara alınmışdır. xx.xx.2023-cü il tarixli Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Cinayət Kollegiyasının 1-1(102)-38/2023 saylı qərarından (cild 3, iş vərəqə 223-236) görünür ki, kassasiya şikayəti qismən təmin edilməklə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin xx.xx.2023-cü il tarixli 1-1(103)-4/2023 saylı qərarı və onunla bağlı birinci instansiya məhkəməsinin xx.xx.2022-ci il tarixli hökmündən Təqsirləndirilən şəxs Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 32.4, 312.2-ci maddəsi və Cinayət Məcəlləsinin 66.3-cü maddəsi ilə cəzalandırılmasına dair müddəalar xaric edilmiş, Təqsirləndirilən şəxs üzərində xx.xx.2022-ci il tarixli məhkəmə hökmü ilə Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.2.1, 178.2.2, 178.2.4-cü maddələri ilə təyin edilmiş 3 il 6 ay müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası saxlanılmış, habelə 2 (iki) gün şübhəli şəxs qismində saxlanıldığı müddət təyin edilmiş cəzadan çıxılmaqla üzərində 3 il 5 ay 28 gün müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası saxlanılmışdır. 086275 seriyalı 2009-cu il tarixli ali təhsil haqqında diplomun surətindən (cild 1, iş vərəqə 27) görünür ki, Azərbaycan Müəllimlər İnstitutunun Gəncə filialı tərəfindən X8 “İbtidai təhsilin pedaqogika və metodikası” üzrə ali təhsil dərəcəsi verilmişdir. xx.xx.2021-ci il tarixli nikah haqqında şəhadətnamənin surətindən (cild 2, iş vərəqə 61) görünür ki, Təqsirləndirilən şəxs ilə X5 arasında nikah bağlanmışdır. xx.xx.2021-ci il tarixli Abşeron Rayon Təhsil Şöbəsi tərəfindən verilmiş K-63 nömrəli əmrdən (cild 1, iş vərəqə 174) görünür ki, xx.xx.2021-ci il tarixli K-1208 nömrəli əmrə əsasən Xırdalan şəhər 10 nömrəli tam orta məktəbin direktoru X11 ilə bağlanmış əmək müqaviləsinə xitam verildiyinə görə, məktəbin direktor səlahiyyətləri xx.xx.2021-ci il tarixdən 03 ay müddətinə əmək haqqı fərqi ödənilməklə direktor müavini X8 həvalə edilmişdir. Şəxsiyyət vəsiqəsinin surətindən (cild 2, iş vərəqə 63) görünür ki, Təqsirləndirilən şəxs xx.xx.2021-ci ildə Əli adlı övladı anadan olmuşdur. Şəxsiyyət vəsiqəsinin surətindən (cild 2, iş vərəqə 64) görünür ki, Təqsirləndirilən şəxs xx.xx.2022-ci ildə Ümid adlı övladı anadan olmuşdur. Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasının 60-cı maddəsinə əsasən - hər kəsin hüquq və azadlıqlarının inzibati qaydada və məhkəmədə müdafiəsinə təminat verilir. "İnsan hüquqlarının və əsas azadlıqların müdafiəsi haqqında" Avropa Konvensiyasının 6.1-ci maddəsinə əsasən - hər kəs, ona qarşı hər hansı cinayət ittihamı irəli sürülərkən, qanun əsasında yaradılmış müstəqil və qərəzsiz məhkəmə vasitəsi ilə, ağlabatan müddətdə işinin ədalətli və açıq araşdırılması hüququna malikdir. Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin «Van Mexelen və başqalarının Niderlanda qarşı» işi üzrə qəbul edilmiş 23 aprel 1997-ci il tarixli qərarının 50-ci bəndində göstərilmişdir ki, sübutların mümkünlüyü əsasən milli qanunvericiliklə tənzimlənən məsələ olduğundan məhz milli məhkəmələr onlara təqdim olunan sübutlara qiymət verməlidirlər. İnsan Hüquqları üzrə Avropa Məhkəməsinin vəzifəsi şahid ifadələrinə qiymət vermək deyil, ümumilikdə məhkəmə araşdırmasının ədalətli keçirilib-keçirilməməsinə, o cümlədən təqdim olunan sübutların necə əldə olunmasını müəyyən etməkdən ibarətdir. Konvensiyaya əsasən Avropa Məhkəməsinin vəzifəsi şahid ifadəsinin sübut kimi düzgün qiymətləndirilib-qiymətləndirilməməsini müəyyən etmək deyil, əksinə sübutların qiymətləndirilməsi üsulu da daxil olmaqla bütövlükdə prosesin, ədalətli olub-olmadığını müəyyən etməkdir. Tərəflərin çəkişməsi prinsipi təmin edilməklə bütün sübutlar təqsirləndirilən şəxsin iştirakı ilə, bir qayda olaraq açıq məhkəmə prosesində tədqiq edilməlidir. Bununla bağlı məhkəmə qeyd edir ki, tərəflərin bərabərliyi prinsipi bütün məhkəmə prosesində tam şəkildə təmin olunmuşdur. Belə ki, təqsirləndirilən şəxs açıq məhkəmə iclaslarında onun əleyhinə olan bütün sübutların tədqiqində seçdiyi müdafiəçiləri ilə birlikdə şəxsən iştirak etmiş, ittiham tərəfinin təqdim etdiyi sübutlara dair öz arqumentlərini və dəlillərini irəli sürmək, həmin sübutları mübahisələndirmək imkanına malik olmuş, o cümlədən müdafiə hüququnun həyata keçirilməsi ilə əlaqədar müdafiəçiləri vasitəsi ilə məhkəməyə yeni sübutlar təqdim etmiş, eləcə də müxtəlif vəsatətlər vermişdir. Təqsirləndirilən şəxsin əleyhinə olan sübutlara etiraz etmək və onları mübahisələndirmək üçün məhkəmə prosesində müdafiə tərəfinə imkan yaradılmış, təqsirləndirilən şəxs onun əleyhinə ifadə vermiş şəxslərə bilavasitə və müdafiəçiləri vasitəsilə suallar vermişdir. Məhkəmə istintaqında araşdırılmış digər sübutlarla da bağlı təqsirləndirilən şəxs öz etirazını bildirmiş, həmin sübutları, o cümlədən irəli sürülmüş ittihamı əvvəlcə bütövlükdə, sonradan isə qismən mübahisələndirmişdir. Azərbaycan Respublikası Cinayət Prosessual Məcəlləsinin 351.2-ci maddəsinə əsasən ittiham hökmü ehtimallara əsaslana bilməz və yalnız məhkəmə baxışı zamanı təqsirləndirilən şəxsin təqsiri sübuta yetirildiyi halda çıxarılır. Azərbaycan Respublikası Cinayət Prosessual Məcəlləsinin 144-cü maddəsinin tələblərinə müvafiq olaraq cinayət təqibi üzrə toplanmış sübutlar tam, hərtərəfli və obyektiv yoxlanılmalıdır. Yoxlama zamanı cinayət təqibi üzrə toplanmış sübutlar təhlil olunur və birbiri ilə müqayisə edilir, yeni sübutlar toplanılır, əldə edilmiş sübutların mənbəyinin mötəbərliyi müəyyənləşdirilir. Azərbaycan Respublikası Cinayət Prosessual Məcəlləsinin 145.1, 145.2, 145.3-cü maddələrinin tələblərinə müvafiq olaraq hər bir sübut mənsubiyyəti, mümkünlüyü, mötəbərliyi üzrə qiymətləndirilməlidir. Cinayət təqibi üzrə toplanmış bütün sübutların məcmuyuna isə ittihamın həlli üçün onların kifayət etməsinə əsasən qiymət verilməlidir. O cümlədən, hakim qanunu və vicdanını rəhbər tutaraq sübutların məcmusunu hərtərəfli, tam və obyektiv baxılmasına əsaslanmaqla öz daxili inamına görə sübutları qiymətləndirməlidir. İttihamın sübut olunmasında yaranan şübhələri digər sübutlarla aradan qaldırmaq mümkün olmadıqda, onlar təqsirləndirilən şəxsin xeyrinə təfsir edilir. Azərbaycan Respublikası Cinayət Prosessual Məcəlləsinin 139.0, 139.0.1, 139.0.2, 139.0.3, 139.0.4-cü maddələrinə əsasən cinayət təqibi üzrə icraat zamanı cinayət hadisəsinin baş vermə faktı və halları, cinayətin törədilmə üsulu, təqsirləndirilən şəxsin cinayət hadisəsi ilə əlaqəsi, törədilmiş əməldə cinayət tərkibinin əlamətləri, cinayət əməlinin törədilməsində şəxsin təqsirliliyi ilə bağlı məsələlər yalnız sübutlara əsasən müəyyən edilməlidir. “Dələduzluq cinayətlərinə dair işlər üzrə məhkəmə təcrübəsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Plenumunun 11 iyun 2015-ci il tarixli, 7 nömrəli qərarının 1-ci bəndində göstərilir ki, törədilmiş əməl o halda Cinayət Məcəlləsinin 178-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş dələduzluq, yəni etibardan sui-istifadə və ya aldatma yolu ilə özgə əmlakını ələ keçirmə və ya əmlak hüquqlarını əldə etmə hesab edilir ki, şəxsin niyyəti əmlakı ələ keçirərkən və ya əmlak hüquqları əldə edərkən hər hansı öhdəliyin yerinə yetirilməsinə deyil, özgənin əmlakının əvəzsiz və qanunsuz olaraq öz mülkiyyətinə keçirilməsinə, yaxud da əmlak hüquqlarının əldə edilməsinə yönəlmiş olsun. Həmin qərarın 2-ci bəndində göstərilir ki, dələduzluq cinayətinin üsulu kimi aldatma dedikdə, özgə əmlakını (əmlak hüququnu) ələ keçirmək niyyətində olan şəxs tərəfindən bilə-bilə yalan, həqiqətə uyğun olmayan məlumatların verilməsi və ya həqiqi məlumatların gizlədilməsi, yaxud da əmlakın ələ keçirilməsinə yönəlmiş qəsdən törədilən başqa hərəkətlərin edilməsi başa düşülür. Qeyd edilən qərarın 3-cü bəndində göstərilir ki, dələduzluğun üsulu kimi etibardan sui-istifadə etmə dedikdə, əmlakı ələ keçirmək və ya əmlaka olan hüququ əldə etmək məqsədi güdən şəxs tərəfindən əmlakın mülkiyyətçisi, bu əmlaka sahiblik edən və ya sərəncam vermək hüququ olan şəxslə yaranmış etibarlı münasibətlərdən istifadə olunması başa düşülür. Həmçinin qərarın 4-cü bəndində göstərilir ki, dələduzluq cinayəti özgənin əmlakının (əmlaka olan hüququnun) təqsirkarın və ya üçüncü şəxslərin sahibliyinə keçdiyi və onların bu əmlaka (əmlaka olan hüquqa) dair istədikləri kimi sərəncam vermək və ya onlardan istifadə etmək imkanının yarandığı andan başa çatmış hesab edilir. Bundan başqa, Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Plenumunun qeyd edilən qərarının 8-ci bəndində göstərilir ki, oğurluqdan, soyğunçuluqdan və quldurluqdan fərqli olaraq dələduzluğun törədilməsi zamanı təqsirkar zərərçəkmişin əmlakını onun iradəsinə zidd olaraq hər hansı yolla (gizli şəkildə, zor tətbiq etməklə və zor tətbiq etmə hədəsi ilə) ələ keçirmir, əksinə həmin əmlak aldadılma və ya etibarından suiistifadə edilməsi nəticəsində zərərçəkmiş şəxsin özü tərəfindən könüllü olaraq təqsirkara verilir. Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 32.4, 312.2-ci maddəsi ilə bağlı ittihama gəldikdə məhkəmə qeyd edir ki, məhkəmə çıxışları mərhələsində dövlət ittihamçısı bəraətverici əsaslarla qeyd edilən hissədə Təqsirləndirilən şəxs qarşı irəli sürülmüş ittihamdan imtina etdiyini bildirərək bu hissədə iş üzrə icraata xitam verilməsini məhkəmədən xahiş etmişdir. “Məhkəmə hökmü haqqında” Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun xx.xx.2021-ci il tarixli, 15 nömrəli qərarının 40-cı bəndinə əsasən CPM-in 37.5-ci maddəsində göstərilən hallar olduqda dövlət ittihamçısı ittihamdan imtina etdiyi halda məhkəmə cinayət təqibinə və cinayət işi üzrə icraata xitam verməlidir. Həmin qərarın 63-cü bəndinə əsasən dövlət ittihamçısının ittihamdan imtina etməsi təqsirləndirilən şəxs barəsində bəraət hökmünün çıxarılmasını istisna etməklə onun haqqında cinayət təqibinə xitam verilməsi haqqında qərarın çıxarılmasını şərtləndirir. Lakin nəzərə alınmalıdır ki, cinayət-prosessual qanun cinayət təqibinə xitam verilməsinə səbəb olan əsasları (cinayət təqibini istisna edən və cinayət təqibinin həyata keçirilməməsinə imkan verən halları) dəqiq müəyyən edib onları bəraətverici olan və ya olmayan iki qrupa ayırdığından, dövlət ittihamçısının cinayət təqibindən imtina etməsi də həmin əsasların mövcud olmasına dair konkret və aydın qənaətindən irəli gəlməli və onun ittihamdan imtina etməsi ilə əlaqədar çıxarılan cinayət təqibinə xitam verilməsi haqqında məhkəmə qərarında da cinayət təqibinə CPM-in 39-cu maddəsində və yaxud 40-cı maddəsində göstərilən hansı, o cümlədən bəraətverici olan və ya olmayan əsasla xitam verilməsi aydın şəkildə əks etdirilməlidir. Bunlar eynilə xüsusi ittiham qaydasında şikayətlər üzrə materiallara baxılarkən xüsusi ittihamçının ittihamdan imtina etməsinə də aiddir. Xüsusi ittihamçının qanunda göstərilən əsasa istinad etmədən ittihamdan imtina etməsi cinayət təqibinə cinayət hadisəsinin olmaması kimi bəraətverici əsasla xitam verilməsi haqqında qərarın çıxarılması üçün əsas kimi nəzərdən keçirilməlidir. Təqsirləndirilən şəxs irəli sürülmüş ittihamın bir hissəsi - Cinayət Məcəlləsinin 32.4, 312.2-ci maddəsi ilə bağlı olduğundan, dövlət itithamçısı qeyd edilən hissədə ittihamdan imtina etdiyindən, dövlət ittihamçısının bu hissədə ittihamdan imtinası qanunla müəyyən edilmiş tələblərə cavab verdiyindən, məhkəmə belə nəticəyə gəlir ki, Təqsirləndirilən şəxs Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 32.4, 312.2-ci maddəsi ilə bağlı irəli sürülmüş ittiham hissəsində cinayət işinə xitam verilməlidir (ayrıca aktla). Beləliklə, məhkəmə ittihamın qanuni, əsaslı və ədalətli həlli üçün əhəmiyyət kəsb edən bütün halların müəyyən edilməsi məqsədilə məhkəmə istintaqında tədqiq olunan və yuxarıda qeyd edilən ifadələri, istintaq hərəkətlərinin protokollarını, sənədləri və digər sübutları Azərbaycan Respublikası CPM-nin 124-137-1-ci maddələrinin tələblərinə müvafiq olaraq sübut növü hesab etməklə, onları CPM-nin 143-146 maddələrinə müvafiq olaraq yoxlayıb qiymətləndirməklə və həmin sübutların ittihamın qiymətləndirilməsi üçün kifayət etməsini nəzərə alaraq belə nəticəyə gəlir ki, Təqsirləndirilən şəxs əməllərində Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayət əməlinin bütün zəruri tərkib əlamətləri mövcuddur və o, qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında aldatma və etibardan sui-istifadə etmə yolu ilə özgə əmlakını vahid niyyətlə ələ keçirib külli miqdarda ziyan vurmaqla dələduzluq etmişdir. Təqsirləndirilən şəxs qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında aldatma və etibardan sui-istifadə etmə yolu ilə özgə əmlakını vahid niyyətlə ələ keçirib külli miqdarda ziyan vurmaqla dələduzluq cinayətini törətməsi onun məhkəmədə verdiyi qismən etirafedici ifadəsi, zərərçəkmiş şəxsin və şahidlərin ifadələri ilə yanaşı, həmçinin cinayət işinin materiallarında olan çoxsaylı obyektiv sübutlar əsasında tam şəkildə sübuta yetirilmişdir. Belə ki, məhkəmə istintaqında araşdırılmış mötəbər və obyektiv sübutlar əsasında müəyyən edilmişdir ki, Təqsirləndirilən şəxs qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında aldatma və etibardan sui-istifadə etmə yolu ilə özgə əmlakını vahid niyyətlə ələ keçirib külli miqdarda ziyan vurmaqla dələduzluq etmişdir. Məhkəmə belə nəticəyə gələrkən aşağıda göstərilən və izahı verilən halları əsas tutmuşdur:

1. Təqsirləndirilən şəxs məhkəmədə verdiyi ifadəsində göstərmişdir ki, o, zərərçəkmiş şəxs Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomu ilə bağlı məsələni “həll etmək” məqsədi ilə Şahid3 8.000 manat almış, 6.000 manat hesabına məsələ “həll olunmalı”, qalan 2.000 manat isə ona xeyir şəklində qalmalı olmuş, daha sonra ona xeyir şəklində qalmış 2.000 manat pulu iki dəfəyə, yəni birinci dəfə 1.500 manat, ikinci dəfə isə 500 manat pulu Könülə göndərmişdir ki, sonuncu diplomla bağlı məsələni həll etsin.

2. Zərərçəkmiş şəxs X15 məhkəmədə verdiyi ifadəsində göstərmişdir ki, o, şəxsən Təqsirləndirilən şəxs bakalavr diplomunu tanıtdırmaq (qanuniləşdirmək) və direktor vəzifəsini icra etdiyi məktəbə direktor təyin olunması ilə bağlı işlərə görə şəxsən pul vəsaiti verməsə də, ümumilikdə Elsevər adlı şəxsə 98.000 manat məbləğində pul vermiş, bu məsələlər ilə bağlı Təqsirləndirilən şəxsla ilk dəfə Elm və Təhsil Nazirliyinin binasının qarşısında görüşmüş, həmin görüşdə Şahlar əsl adını gizlətməklə özünü ona Abşeron-Xızı Regional Təhsil İdarəsinin rəisi Arzu müəllimin Faiq adlı köməkçisi kimi təqdim etmiş, həmçinin Şahları Faiq kimi ona Şahid2 təqdim etmiş, sonradan ikinci dəfə Faiq kimi tanıdığı, əslində isə Təqsirləndirilən şəxsla ikinci dəfə yenidən Elm və Təhsil Nazirliyinin binasının qarşısında görüşmüş, həmin görüşdə Şahlar ona direktorların işə qəbulu imtahanının hansı tarixdə keçiriləcəyini və hansı sənədləri toplamalı olduğunu izah etmiş, habelə Təqsirləndirilən şəxs həmin görüşdə ona direktorların işə qəbulu imtahanından keçəcəyi barədə vəd vermişdir.

3. Şahid4 məhkəmədə verdiyi ifadəsində göstərmişdir ki, o, zərərçəkmiş şəxs Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomu ilə bağlı sonuncu tərəfindən ona verilmiş etibarnamə əsasında Gəncə şəhərində yerləşən Azərbaycan Müəllimlər İnstitutunun Gəncə filialına gedərək Əzizənin diplomu ilə maraqlanmış, sonra həm Azərbaycan Müəllimlər İnstitutunun Gəncə filialının arxiv materialları, həm də X31 İnstitutunun arxiv materialları əsasında Əzizənin qəbul sənədlərini tapmağa çalışmış, lakin arxivdə bununla bağlı heç bir sənəd olmamış, həmin vaxt Natiq və Qisməti tanısa da, Təqsirləndirilən şəxsı tanımamış, Şahlar ilə Gəncədə olduğu zaman telefon vasitəsi ilə əlaqə saxlamış, həmin vaxt Şahlar onun bank kartına 1.500 manat pul göndərmiş, nəticədə Əzizənin diplomu ilə bağlı heç bir məlumat ala bilməmiş, sonradan Şahların ona göndərdiyi 1.500 manatı Natiq və Qismətə qaytarmış, Natiq və Qismət 1.500 manat pulu ondan alarkən Təqsirləndirilən şəxs verəcəklərini, Təqsirləndirilən şəxs da həmin pulu Aydına verəcəyini ona bildirmişlər, qeyd edilən məsələ ilə bağlı cinayət məsuliyyətinə cəlb edilmiş və hazırda barəsində olan cinayət işinə Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsində baxılır.

4. Şahid3 məhkəmədə verdiyi ifadəsində göstərmişdir ki, o, Təqsirləndirilən şəxs bir neçə ildir ki, tanıyır, Şahid2 ona zəng edərək Əzizə Abdıyeva adlı tanışının olduğunu, X22 şəhərində yerləşən ali təhsil müəssisələrinin birində bakalavr təhsili aldığını, X36ya verilən bakalavr diplomunun elektron bazada mövcud olmadığını bildirib ondan Əzizə Abdıyevaya yardım edə bilib-bilməyəcəyini soruşmuş, həmin vaxt Təqsirləndirilən şəxs onun yanında olduğundan bu barədə Şahlara müraciət etmiş, Təqsirləndirilən şəxs isə ona Şahid7 adlı bir tanışının olduğunu, Şahid7 Mikayıl Cabbarov Təhsil naziri olan zaman sonuncunun köməkçisi olduğunu, hazırda isə İqtisadiyyat naziri olan Mikayıl Cabbarovun köməkçisi olduğunu qeyd edərək Qismət X7 bakalavr diplomunun elektron bazaya əlavə edilməsində köməklik edə bilib-bilməyəcəyini aydınlaşdıracağını bildirmiş, 35.000 (otuz beş min) manat məbləğində pulu X27 adlı şəxsə vermiş, sonra Elsevər adlı şəxs həmin pulu Şahid2 vermiş, Şahid2 həmin pulu ona vermiş, o da həmin pulu Təqsirləndirilən şəxs vermiş, 35.000 (otuz beş min) manatdan özünə heç nə götürməmiş, Əzizə Abdıyeva 35.000 (otuz beş min) manatı özünə məxsus olan bakalavr diplomunun elektron bazaya əlavə edilməsi və sonuncunun Xırdalan şəhər 10 saylı tam orta məktəbin direktor vəzifəsini müvəqqəti icra edən şəxs vəzifəsindən həmin məktəbin direktoru vəzifəsinə keçirilməsi üçün vermiş, Təqsirləndirilən şəxs 35.000 (otuz beş min) manat məbləğində pulu verən zaman bunu heç kəs görməmiş, yəni hadisənin şahidi olmamış, amma həmin pulu Təqsirləndirilən şəxs verən zaman onunla Təqsirləndirilən şəxs arasında həmin pulun alınıb-verilməsi barədə sənəd tərtib edilmiş, Təqsirləndirilən şəxs 35.000 manatı almasını öz imzası ilə təsdiq etmişdir. Xüsusilə qeyd edilməlidir ki, Təqsirləndirilən şəxs irəli sürülmüş ittiham qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında aldatma və etibardan sui-istifadə etmə yolu ilə özgə əmlakını vahid niyyətlə ələ keçirib külli miqdarda ziyan vurmaqla dələduzluq cinayətini törətməsi ilə bağlı olduğundan, Təqsirləndirilən şəxs barəsində cinayət işi ayrıca icraata ayrıldığından, qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında hərəkət etmiş digər şəxslər barəsində olan işlər üzrə hazıradək qanuni qüvvəsini almış yekun məhkəmə aktları olmadığından Təqsirləndirilən şəxs digər şəxslərlə bağlı olan əməllərinə hüquqi qiymət verilməsi kifayət qədər mürəkkəb məsələyə çevrilmişdir. Bu səbəbdən də Təqsirləndirilən şəxs əməllərinə hüquqi qiymət verilməsində onunla qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında hərəkət etmiş şəxslərə adları və digər anket məlumatları göstərilməklə istinad edilməsi həmin şəxslərin təqsirsizlik prezumpsiyasının pozulmasına yol açan haldır. Odur ki, hazırkı iş üzrə Təqsirləndirilən şəxs əməllərinə hüquqi qiymət verilərkən onunla qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında hərəkət etmiş şəxslər məhkəmə tərəfindən qeyriləri kimi qəbul edilməlidir. Əks yanaşma hazırkı məhkəmə aktı ilə digər şəxslərin də, əməllərinə hüquqi qiymət verilməsi ilə nəticələnəcək. Bu isə Təqsirləndirilən şəxsla qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında hərəkət etmiş şəxslərin təqsirsizlik prezumpsiyası kontekstində müdafiə hüququna qəsddir. Beləliklə, yuxarıda göstərilənlərə əsasən məhkəmə belə nəticəyə gəlir ki, zərərçəkmiş şəxs Əzizə Abdıyeva bakalavr diplomunu tanıtdırmaq (faktiki olaraq qanuniləşdirmək) və 10 saylı tam orta məktəbin direktoru təyin edilməsi məqsədi ilə göstərilən məsələləri həll etməyə dair qanunla müəyyən edilmiş qaydada səlahiyyəti olmayan şəxsə ümumilikdə 98.000 manat məbləğində pul vəsaiti vermiş, 98.000 manat məbləğində pul vəsaitini almış şəxs cinayətin digər iştirakçıları ilə cinayət əlaqəsinə girərək sonuncuları Əzizə Abdıyevanın məsələlərini həll etmək üçün cəlb edilmiş, cəlb edilmiş şəxslərin arasında Təqsirləndirilən şəxs da olmuşdur. Belə ki, Təqsirləndirilən şəxs cinayətin digər iştirakçıları vasitəsi ilə Əzizə Abdıyeva ilə tanış olmuş, o, şəxsən Əzizə Abdıyevadan bu və ya digər adla pul vəsaiti almasa da, cinayətin digər iştirakçısından özünün deməsinə görə 8.000 manat, Təqsirləndirilən şəxs pul verən şəxsin bildirməsinə görə isə 35.000 manat məbləğində pul vəsaitini almış, Əzizə Abdıyeva ilə görüşdükdə, sonuncu onu Faiq adı ilə tanısa da, bunun əksini Əzizə Abdıyevaya bildirməmiş, əksinə səlahiyyəti olmadığı halda ona qarşı irəli sürülmüş ittihama aid 2 (iki) epizod üzrə yalan məlumat və yalan vəd verməklə Əzizə Abdıyevanın bakalavr diplomu məsələsini həll edəcəyini və sonuncunun direktor vəzifəsinə təyin edilməsində köməklik göstərəcəyini, bu məqsədlə imtahandan uğurla keçəcəyinə dair inandırmışdır. Halbuki Təqsirləndirilən şəxs vəd verdiyi məsələləri həll etməyə dair heç bir səlahiyyəti olmamışdır. Təqsirləndirilən şəxs cinayətin digər iştirakçıları ilə əlaqə saxlaması, nəticədə əvvəlcədən razılaşdırılmış rol bölgüsünə əsasən hərəkət edərək özünü X33 adı ilə tanıtması, Əzizə Abdıyeva ilə bağlı məsələlərin qanunsuz həllinə yönəlmiş hərəkətlərə görə cinayətin digər iştirakçısından pul vəsaiti alması, bunun müqabilində yalan vəd verməsi, verildiyi andan yalan vəd olduğundan vədini icra etməməsi və bununla da nəticədə qanunsuz şəkildə ələ keçirilmiş pul vəsaitini Əzizə Abdıyevaya geri qaytarmaması ona dəlalət edir ki, o, həqiqətən də qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında aldatma və etibardan sui-istifadə etmə yolu ilə özgə əmlakını vahid niyyətlə ələ keçirib külli miqdarda ziyan vurmaqla dələduzluq etmişdir. Eyni zamanda qeyd edilməlidir ki, zərərçəkmiş şəxs Əzizə Abdıyevaya ümumilikdə 98.000 manat məbləğində ziyan vurulsa və göstərilən məbləğdə pul vəsaiti qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında qanunsuz şəkildə ələ keçirilsə də, Təqsirləndirilən şəxs göstərilən pul vəsaitindən ümumilikdə 35.000 manat məbləğində pul çatmışdır. Təqsirləndirilən şəxs bu iş üzrə ona cəmi 8.000 manat məbləğində pul vəsaitinin verilməsini, sonradan isə onun həmin pul vəsaitini geri qaytarmasını məhkəmədə iddia etsə də, onun iddia etdiyi hallar işin hallarına uyğun olmadığından məhkəmə onun bu hissədə verdiyi ifadəsini mötəbər sübut hesab etmir. Bununla da Təqsirləndirilən şəxs Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayət əməlini törətməsi tam şəkildə öz təsdiqini tapmışdır. Cinayət məsuliyyətinin əsaslarından bəhs edən Cinayət Məcəlləsinin 3-cü maddəsinə əsasən, yalnız bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş cinayət tərkibinin bütün əlamətlərinin mövcud olduğu əməlin (hərəkət və ya hərəkətsizliyin) törədilməsi cinayət məsuliyyəti yaradır. Məhkəmə işin bütün hallarına, cinayətin törədilməsi üsuluna və mexanizminə məcmu halda hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, Təqsirləndirilən şəxs törətmiş olduğu əməllərdə Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayət əməlinin bütün tərkib əlamətləri var və bu səbəbdən də məhkəmə Təqsirləndirilən şəxs törətmiş olduğu əməlləri Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsi ilə tövsif edir. Təqsirləndirilən şəxs Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayət əməlini törətdiyindən o, həmin maddə ilə təqsirli bilinməklə ədalətli şəkildə cəzalandırılmalıdır. Təqsirləndirilən şəxs cinayət əməlini qəsdən törətmişdir. Onun əməli başa çatmış cinayətdir və cinayətlərin təsnifatına görə ağır cinayət kateqoriyasına aiddir. Onun tərəfindən törədilmiş əməllərin cinayət olmasını aradan qaldıran hallar, habelə onun cinayət məsuliyyətindən və cəzadan azad edilməsi üçün əsaslar məhkəmə tərəfindən müəyyən edilmədi. Məhkəmə təqsirləndirilən şəxsə cəza təyin etmək məsələsini həll edərkən Cinayət Məcəlləsinin aşağıdakı prinsip və müddəalarını rəhbər tutur. Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 8.1-ci maddəsinə əsasən cinayət törətmiş şəxs haqqında tətbiq edilən cəza və ya digər cinayət-hüquqi xarakterli tədbirlər ədalətli olmalıdır, yəni cinayətin xarakterinə və ictimai təhlükəlilik dərəcəsinə, onun törədilməsi hallarına və cinayət törətməkdə təqsirli bilinən şəxsin şəxsiyyətinə uyğun olmalıdır. Məhkumun islah edilməsi cinayətkarın qanuna tabe olan insana çevrilməsini, məhkumu yeni cinayətlərə sövq edə bilən zərərli sosial-psixoloji meyllərdən, kriminogen xüsusiyyətlərdən azad etməyi nəzərdə tutur. İslah prosesi məhkumun ictimai-faydalı fəaliyyətə qayıtması, ümumi yaşayış qaydalarına hörmətlə yanaşması, normal cəmiyyətə tamamilə uyğunlaşması məqsədlərini güdür. Cinayət Məcəlləsinin 9.2-ci maddəsinə görə cinayət törətmiş şəxsə tətbiq edilən cəza və digər cinayət-hüquqi xarakterli tədbirlər cismani əzab vermək və ya insan ləyaqətini alçaltmaq məqsədi daşıya bilməz. Başqa sözlə, cəza «talion» prinsipinə, yəni məhkumdan əvəz çıxmaq, qisas almaq niyyətinə xidmət etməməlidir. Hər bir halda ədalət prinsipi zərərçəkmiş şəxsə qayğı və diqqətin, təqsirləndirilən şəxsə isə mərhəmətin göstərilməsini özündə ehtiva edir. Heç təsadüfi deyildir ki, qanunverici cəza təyin edərkən şəxsin bütün sosial-psixoloji keyfiyyətlərinin nəzərə alınmasını tələb edir. Şəxsin ictimai təhlükəliliyi məhz onun şəxsiyyətini xarakterizə edən amillərdəndir. “Məhkəmələr tərəfindən cinayət cəzalarının təyin edilməsi təcrübəsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Plenumunun 25 iyun 2003-cü il tarixli, 4 saylı qərarında cinayətin ictimai təhlükəliliyinin xarakterinin və cinayətin ictimai təhlükəlilik dərəcəsinin mahiyyəti izah olunmuşdur. Cinayətin ictimai təhlükəliliyinin xarakteri qəsdin obyektindən, təqsirin formasından və əməlin Cinayət Məcəlləsinin 15-ci maddəsi ilə hansı cinayət kateqoriyasına aid edilməsindən asılıdır. Cinayətin ictimai təhlükəlilik dərəcəsi isə onun törədilmə hallarına (məsələn cinayətin törədilmə üsulu, vurulmuş zərərin həcmi və baş vermiş nəticələrin ağırlılığı və sair) əsasən müəyyən edilir. Məhkəmə Təqsirləndirilən şəxs cəza təyin edərkən Cinayət Məcəlləsinin 58.3-cü maddəsinə əsasən onun şəxsiyyətini, cinayətin xarakterini, ictimai təhlükəlilik dərəcəsini, cəzanı yüngülləşdirən və ağırlaşdıran halları, habelə təyin olunmuş cəzanın şəxsin islah olunmasına və onun ailəsinin həyat şəraitinə təsirini nəzərə alaraq cəza məsələsini də həll etmişdir. Məhkəmə Təqsirləndirilən şəxs evli olmaqla himayəsində 2 (iki) azyaşlı uşağının olmasını, ailədə yeganə qazanc gətirən şəxs olmasını və yaşadığı yer üzrə müsbət xarakterizə olunmasını Cinayət Məcəlləsinin 59-cu maddəsinə əsasən cəzanı yüngülləşdirən hallar kimi qiymətləndirir və nəzərə alır. Təqsirləndirilən şəxs əməlində Cinayət Məcəlləsinin 61.1-ci maddəsində göstərilən cəzanı ağırlaşdıran hal və ya hallar müəyyən edilməmişdir. Bu hissədə qeyd edilməlidir ki, Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Cinayət Kollegiyasının xx.xx.2023-cü il tarixli 1-1(102)-38/2023 saylı qərarı ilə Təqsirləndirilən şəxs hüquqi vəziyyəti yüngülləşdiyindən və əvvəlki məhkəmə aktlarına əsasən onun əməlində cinayətlərin təhlükəli residivi qəbul edildiyi halda, kassasiya instansiyası məhkəməsinin qərarına əsasən onun əvvəlki məhkumluğu sadə residiv kimi qəbul edildiyindən hazırkı iş üzrə onun əvvəlki məhkumluğunun yenidən residiv kimi nəzərə alınması onun vəziyyətini ağırlaşdıran hal kimi çıxış edir. Başqa sözlə, eyni məhkumluq bir dəfə residiv kimi qəbul edildiyi və həmin residiv nəzərə alınmaqla cəza təyin edildiyi halda, habelə bu cəza Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 66.5-ci maddəsinə əsasən başqa cəza ilə tam və ya qismən toplanacağı halda nəzərə alınmış əvvəlki məhkumluğun yenidən residiv kimi qəbul edilməsi təqsirkar şəxsin eyni halla bağlı hüquqi vəziyyətini əsassız şəkildə ağırlaşdıran hal kimi çıxış edir. Bu səbəbdən də məhkəmə belə nəticəyə gəlir ki, Təqsirləndirilən şəxs əvvəlki məhkumluğu Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəmə tərəfindən artıq sadə residiv kimi qəbul edildiyindən və bu ağırlaşdırıcı hal nəzərə alınmaqla ona cəza təyin edildiyindən hazırkı iş üzrə onun əvvəlki məhkumluğu cəzanı ağırlaşdıran, yəni təhlükəli residiv kimi qəbul edilə bilməz. Məhkəmə Təqsirləndirilən şəxs şəxsiyyətini, onun əvvəllər də eyni kateroriyadan olan cinayətləri törətməsini, həmin cinayətlərə görə ona yüngül cəza təyin edilməsini, hətta humanizm prinsipinə əsasən dövlət tərəfindən ona güzəşt edilməsini, əvvəlki cinayətlərə görə təyin edilmiş cəzaların onu islah etməyə və yeni cinayətlərin törədilməsinin qarşısını almağa kifayət etməməsini, hazırkı cinayət işi üzrə törədilmiş cinayətin üsulunu və mexanizmini, habelə zərərçəkmiş şəxsə vurulmuş ziyanın aradan qaldırılması istiqamətində heç bir addım atmamasını və nəticədə zərərçəkmiş şəxslə barışmamasını, eləcə də işin digər hallarını nəzərə alaraq hesab edir ki, ona Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsinin sanksiyası həddində azadlıqdan məhrum etmə cəzası təyin edilməklə cəzanın məqsədlərinə nail olmaq mümkündür. Eyni zamanda cinayət işinin materialları ilə məhkəmədə təsdiq olunmuşdur ki, Təqsirləndirilən şəxs Bakı Hərbi Məhkəməsinin xx.xx.2022-ci il tarixli 1-1(093)-104/2022 saylı hökmü ilə Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.2.1, 178.2.2, 178.2.4 və 32.4, 312.2-ci maddələri ilə təqsirli bilinməklə həmin Məcəllənin 66.3-cü maddəsinə əsasən ona cinayətlərin məcmusu qaydasında qəti olaraq 5 il 6 ay müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası təyin edilmiş və 2 (iki) gün şübhəli şəxs qismində saxlanıldığı müddət təyin edilmiş cəzadan çıxılmaqla üzərində 5 il 5 ay 28 gün müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası saxlanılmış, Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin xx.xx.2023-cü il tarixli 1-1(103)-4/2023 saylı qərarı ilə apellyasiya şikayəti təmin edilməmiş və Bakı Hərbi Məhkəməsinin xx.xx.2022-cil il tarixli 1-1(093)-104/2022 saylı hökmü dəyişdirilmədən saxlanılmış, daha sonra Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Cinayət Kollegiyasının xx.xx.2023-cü il tarixli 1-1(102)-38/2023 saylı qərarına əsasən kassasiya şikayəti qismən təmin edilməklə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin xx.xx.2023-cü il tarixli 1- 1(103)-4/2023 saylı qərarı və onunla bağlı birinci instansiya məhkəməsinin xx.xx.2022-ci il tarixli hökmündən Təqsirləndirilən şəxs Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 32.4, 312.2-ci maddəsi və Cinayət Məcəlləsinin 66.3-cü maddəsi ilə cəzalandırılmasına dair müddəalar xaric edilmiş, Təqsirləndirilən şəxs üzərində xx.xx.2022-ci il tarixli məhkəmə hökmü ilə Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.2.1, 178.2.2, 178.2.4-cü maddələri ilə təyin edilmiş 3 il 6 ay müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası saxlanılmış, habelə 2 (iki) gün şübhəli şəxs qismində saxlanıldığı müddət təyin edilmiş cəzadan çıxılmaqla üzərində 3 il 5 ay 28 gün müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası saxlanılmışdır. Habelə hazırda Təqsirləndirilən şəxs üzərində saxlanılmış 3 il 5 ay 28 gün müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzasını çəkir. Məhkəmə belə nəticəyə gəlir ki, Təqsirləndirilən şəxs çəkilməmiş cəzası olduğundan Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Cinayət Kollegiyasının xx.xx.2023-cü il tarixli 1-1(102)-38/2023 saylı qərarı ilə onun üzərində saxlanılan 03 il 05 ay 28 gün müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası hazırkı iş üzrə ona təyin ediləcək azadlıqdan məhrum etmə cəzası ilə Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 66.5-ci maddəsinə əsasən qismən toplanmaqla ona cinayətlərin məcmusu qaydasında qəti olaraq azadlıqdan məhrum etmə cəzası təyin edilməlidir. Bundan başqa, Təqsirləndirilən şəxs barəsində hazırkı iş üzrə seçilmiş həbs qətimkan tədbiri hökm qanuni qüvvəyə minənədək dəyişdirilmədən saxlanılmalıdır. Cinayətlərin təsnifatına görə Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2ci maddəsində göstərilən cinayət əməli həmin Məcəllənin 15-ci maddəsinə əsasən ağır cinayətlər təsnifatına daxildir. Həmin Məcəllənin 56.1.2-ci maddəsinə əsasən qəsdən törədilmiş böyük ictimai təhlükə törətməyən, az ağır və ağır cinayətlərə görə ilk dəfə azadlıqdan məhrum etməyə məhkum edilmiş şəxslər cəzalarını ümumi rejimli cəzaçəkmə müəssisələrində çəkməlidirlər. Qanunun qeyd edilən tələbləri baxımından məhkəmə hesab edir ki, Təqsirləndirilən şəxs ona qəti olaraq təyin olunacaq azadlıqdan məhrum etmə cəzasını ümumi rejimli cəzaçəkmə müəssisəsində çəkməli və ona təyin ediləcək qəti cəzanın əvvəli xx.xx.2022-ci il tarixdən hesablanmalıdır. Azərbaycan Respublikası Cinayət Prosessual Məcəlləsinin 132-ci maddəsinə əsasən məhkəmə hesab edir ki, hazırkı məhkəmə hökmü qanuni qüvvəsini aldıqdan sonra maddi sübut olub cinayət işinə əlavə edilmiş və zərərçəkmiş şəxs X15 tərəfindən təqdim edilmiş 1 (bir) ədəd disk, "xxxx" MMC-dən daxil olmuş 1 (bir) ədəd disk, "xxxx" MMC-dən daxil olmuş 1 (bir) ədəd disk, "xxxx" MMC-dən daxil olmuş 1 (bir) ədəd disk, "xxxx" ASC tərəfindən verilmiş 416973xxxxxx6688 nömrəli “BirKart Umico” ödəniş kartından çıxarış, xx.xx.2022-ci il tarixli 157 nömrəli bildirişin, xx.xx.2022-ci il tarixli 17/151 nömrəli məktubun və xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 11:00-da keçirilməsi nəzərdə tutulmuş sınaq imtahanına buraxılış vərəqəsinin fotoşəkilləri cinayət işinin materiallarında saxlanılmalıdır. İş üzrə ekspertiza xərci, mülki iddia və xüsusi müsadirə edilməli olan əmlak yoxdur. Həmçinin məhkəmə hesab edir ki, zərərçəkmiş şəxs X15 hazırkı iş üzrə Təqsirləndirilən şəxs qarşı mülki iddia qaldırmadığından ona Təqsirləndirilən şəxs qarşı mülki mühakimə icraatı qaydasında vurulmuş zərərlə bağlı iddia qaldırmaq hüququ izah olunmalıdır. Belə ki, Azərbaycan Respublikasının Cinayət Prosessual Məcəlləsinin 180.2ci maddəsinə əsasən şəxs cinayət mühakimə icraatı zamanı mülki iddia verməmişsə, o, mülki mühakimə icraatı qaydasında mülki iddia verməyə haqlıdır. Göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Cinayət Prosessual Məcəlləsinin 344-347, 349, 351-353, 356, 358-ci maddələrini rəhbər tutaraq məhkəmə

hökm etdi: Təqsirləndirilən şəxs Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətin törədilməsində təqsirli bilinsin və həmin maddə ilə ona 7 (yeddi) il müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası təyin edilsin. Təqsirləndirilən şəxs təyin edilmiş 7 (yeddi) il müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 66.5-ci maddəsinə əsasən Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Cinayət Kollegiyasının xx.xx.2023-cü il tarixli 1-1(102)-38/2023 saylı qərarı ilə onun üzərində saxlanılmış 3 il 5 ay 28 gün müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası ilə qismən toplanmaqla ona cinayətlərin məcmusu qaydasında qəti olaraq 8 (səkkiz) il müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası təyin edilsin. Təqsirləndirilən şəxs qəti olaraq 8 (səkkiz) il müddətə təyin edilmiş azadlıqdan məhrum etmə cəzasının əvvəli xx.xx.2022-ci il tarixdən hesablansın. Təqsirləndirilən şəxs cəzasını ümumi rejimli cəzaçəkmə müəssisəsində çəksin. Təqsirləndirilən şəxs barəsində seçilmiş həbs qətimkan tədbiri hökm qanuni qüvvəyə minənədək dəyişdirilmədən saxlanısın. Hökm qanuni qüvvəsini aldıqdan sonra iş üzrə maddi sübut olub cinayət işinə əlavə edilmiş və zərərçəkmiş şəxs X15 tərəfindən təqdim edilmiş 1 (bir) ədəd disk, "xxxx" MMCdən daxil olmuş 1 (bir) ədəd disk, "xxxx" MMC-dən daxil olmuş 1 (bir) ədəd disk, "xxxx" MMC-dən daxil olmuş 1 (bir) ədəd disk, "xxxx" ASC tərəfindən verilmiş 416973xxxxxx6688 nömrəli “BirKart Umico” ödəniş kartından çıxarış, xx.xx.2022-ci il tarixli 157 nömrəli bildirişin, xx.xx.2022-ci il tarixli 17/151 nömrəli məktubun və xx.xx.2022-ci il tarixdə, saat 11:00-da keçirilməsi nəzərdə tutulmuş sınaq imtahanına buraxılış vərəqəsinin fotoşəkilləri cinayət işinin materiallarında saxlanılsın. İş üzrə ekspertiza xərci, mülki iddia və xüsusi müsadirə edilməli olan əmlak yoxdur. Zərərçəkmiş şəxs X8 mülki mühakimə icraatı qaydasında Təqsirləndirilən şəxs qarşı iddia qaldırmaq hüququ izah olunsun. Hökmdən elan olunduğu, Təqsirləndirilən şəxs isə hökmün surəti verildiyi andan 20 (iyirmi) gün müddətində Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsi vasitəsilə Bakı Apelyasiya Məhkəməsinə apelyasiya şikayəti və ya apelyasiya protesti verilə bilər. Hökmdən apelyasiya qaydasında protest və ya şikayət verilmədikdə hökm həmin müddət başa çatdığı vaxtdan sonrakı gün qanuni qüvvəyə minir.

Sədrlik edən hakim Əli Məmmədov

Hakimlər Azad Məcidov

Səbinə Məmmədzadə