Ali Məhkəmə Qərar — İş №1(102)-1939/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 1(102)-1939/2024 23.10.2024 ALİ MƏHKƏMƏ Azərbaycan Respublikası adından Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Cinayət Kollegiyasının QƏRARİ Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin hakimləri Seyidov Əziz Cəfər oğlu (sədrlik edən və məruzəçi), Mövsümov Nazim Rasim oğlu və Muxtarov Teyyub Asif oğlundan ibarət tərkibdə, Səfərli Kamal Rizvan oğlunun katibliyi, Dövlət ittihamçısı - Azərbaycan Respublikası Baş Prokurorluğunun Dövlət ittihamının müdafiəsi üzrə idarəsinin Kassasiya instansiyası məhkəməsində dövlət ittihamının müdafiəsi və analitik təhlil şöbəsinin prokuroru X3, bəraət almış şəxs X1 və onun müdafiəçisi Müdafiəçi2, bəraət almış şəxs X4 və onun müdafiəçisi Müdafiəçi1, Zərərçəkmiş şəxs5 və onun nümayəndəsi (vəkili) Müdafiəçi 6, zərərçəkmiş şəxslər Zərərçəkmiş şəxs2, Zərərçəkmiş şəxs4, Zərərçəkmiş şəxs3 və onların nümayəndəsi (vəkili) Nümayəndə1 iştirakları ilə, X11 və X7 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsi ilə bəraət verilməsinə dair cinayət işi üzrə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət kollegiyasının 3 may 2024-cü il tarixli hökmündən Zərərçəkmiş şəxs5 və onun nümayəndəsi (vəkili) Müdafiəçi6 tərəfindən birgə verilmiş, zərərçəkmiş şəxslər Zərərçəkmiş şəxs2, Zərərçəkmiş şəxs4, Zərərçəkmiş şəxs3 və Zərərçəkmiş şəxs1 nümayəndəsi (vəkili) Nümayəndə1 tərəfindən verilmiş kassasiya şikayətlərinə və Dövlət ittihamçısı2 tərəfindən verilmiş kassasiya protestinə əsasən işə baxaraq MÜƏYYƏN ETDİ: Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsinin (Quliyev Əhməd Qəhrəman oğlunun sədrliyi, hakimlər Paşayev Azər İ slah oğlu və Həsənzadə İradə Xəlil qızından ibarət tərkibdə) 7 aprel 2023-cü il tarixli qərarı ilə 25 may 1985-ci il tarixdə Bakı şəhərində anadan olmuş, Azərbaycan Respublikasının vətəndaşı, ali təhsilli, evli, himayəsində 4 azyaşlı övladı olan, “Farm Line” dərman şirkətində satış meneceri vəzifəsində çalışan, məhkumluğu olmayan, ünvan 1 ünvanında qeydiyyatda olmaqla yaşayan X11 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsində nəzərdə tutulan cinayət əməlini törətməkdə təqsirli bilinmiş və ona 5 il müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası təyin edilmişdir. CM-in 69.3-cü maddəsinə əsasən, onun xx.xx.2021- ci il tarixdən xx.xx.2021-ci il tarixədək həbsdə saxlanıldığı 2 gün ona təyin edilmiş cəzadan çıxılmış və üzərində 4 il 11 ay 28 gün müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası saxlanılmışdır. Təyin edilmiş azadlıqdan məhrum etmə cəzasını ümumi rejimli cəzaçəkmə müəssisəsində çəkməklə cəzaçəkmə müddətinin əvvəli hökmün elan edildiyi vaxtdan, yəni 7 aprel 2023-cü il tarixdən hesablanmış, barəsində seçilmiş “polisin nəzarəti altına vermə” qətimkan tədbiri dəyişdirilərək, barəsində “həbs” qətimkan tədbiri seçilmiş və o, dərhal məhkəmə iclas zalından həbsə alınmış, hökm qanuni qüvvəyə minənədək barəsində seçilmiş “həbs” qətimkan tədbiri dəyişdirilmədən saxlanılmışdır. 29 iyul 1985-ci il tarixdə Ermənistan Respublikasının, Masis rayonunda anadan olmuş, Azərbaycan Respublikasının vətəndaşı, ali təhsilli, evli, himayəsində 4 azyaşlı övladı olan, taksi xidməti ilə məşğul olmuş, məhkumluğu olmayan, ünvan 1 ünvanında qeydiyyatda olmaqla yaşayan X15 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsində nəzərdə tutulan cinayət əməlini törətməkdə təqsirli bilinmiş və ona 6 il 6 ay müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası təyin edilmişdir. Təyin edilmiş azadlıqdan məhrum etmə cəzasını ümumi rejimli cəzaçəkmə müəssisəsində çəkməklə cəzaçəkmə müddətinin əvvəli 30 iyun 2021-ci il tarixdən hesablanmış, barəsində seçilmiş “həbs” qətimkan hökm qanuni qüvvəyə minənədək dəyişdirilmədən saxlanılmışdır. Zərərçəkmiş şəxslər Zərərçəkmiş şəxs1, Zərərçəkmiş şəxs2, Zərərçəkmiş şəxs4, Zərərçəkmiş şəxs5, Zərərçəkmiş şəxs3 Azərbaycan Respublikası Cinayət Prosessual Məcəlləsinin 180.2-ci maddəsində nəzərdə tutulan mülki iddianı mülki mühakimə icraatı qaydasında vermək hüquqları izah edilmişdir. Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət kollegiyasının (hakimlər: X16 (sədrli k edən, məruzəçi hakim), X20 və X5 ibarət tərkibdə) 3 may 2023-cü il tarixli hökmü ilə Zərərçəkmiş şəxs2 tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayəti edilməmiş, müdafiəçilər Müdafiəçi5, Müdafiəçi1, Müdafiəçi4, Müdafiəçi3, Müdafiəçi2 və məhkum edilmiş şəxs X11 tərəfindən ayrı-ayrılıqda verilmiş apellyasiya şikayətləri təmin edilmişdir. Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsinin 7 aprel 2023-cü il tarixli, 1(101)-96/2023 nömrəli hökmü müdafiəçilər və məhkum edilmiş şəxs X11 tərəfindən ayrıayrılıqda verilmiş apellyasiya şikayətlərinə münasibətdə ləğv edilmişdir. X7 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsi ilə təqsirliliyinin sübuta yetirilməməsi əsası ilə bəraət verilmişdir. X4 barəsində seçilmiş həbs qətimkan tədbiri ləğv edilmişdir və o, məhkəmə iclas zalında dərhal həbsdən azad o lunmuşdur. X6 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsi ilə təqsirliliyinin sübuta yetirilməməsi əsası ilə bəraət verilmişdir. X1 barəsində seçilmiş həbs qətimkan tədbiri ləğv edilmiş və o, məhkəmə iclas zalında dərhal həbsdən azad olunmuşdur. X7 və X6 pozulmuş hesab etdikləri hüquqlarının bərpası, həmçinin vurulmuş maddi, fiziki və mənəvi ziyanın ödənilməsi ilə bağlı Azərbaycan Respublikası CPM-in 5659-cu maddələrinə uyğun olaraq məhkəməyə müraciət etmək hüquqlarının olması izah edilmişdir. İŞİN HALLARİ: İstintaq orqanı tərəfindən X6 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsi ilə verilmiş ittihama və birinci instansiya məhkəməsinin hökmünə əsasən, o, özgənin əmlakını ələ keçirmə barədə əri X15 ilə əvvəlcədən razılaşıb cinayət əlaqəsinə girərək qa baqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında “iş birliyi” adı altında sərmayə qoymağı təklif edəcəyi tanışı Zərərçəkmiş şəxs2 keçmiş əri Zərərçəkmiş şəxs1 inandırmaq üçün yalandan özünü dərman şirkəti sahibi, Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikasında istehsal olunan dərmanların təsis etdiyi şirkəti vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası gömrük nəzarətindən keçirməklə ölkə bazarına gətirən və satışını təşkil edən, bu sahədə geniş təcrübəyə malik etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edib Zərərçəkmiş şəxs1 bu biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verəcəyi pulun müqabilində gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlirdən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığına, olduğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödənil əcəyinə dair yalan vəd verməklə inandırmış, əvvəlcədən razılaşdırılmış cinayətkar plana uyğun olaraq o, 2018-ci ilin avqust ayında Bakı şəhəri, Nizami rayonu ərazisində yerləşən metronun «Neftçilər» stansiyası yaxınlığında həmin dövrün məzənnəsi ilə 5100 manat təşkil edən 3000 ABŞ dolları nağd pul vəsaitini, cinayətkar planın davamı olaraq eyni vahid tamah niyyəti ilə cinayətkar qrupun üzvü olan əri Aqşin Abdullayevin vasitəsi ilə həmin ilin avqust ayında Abşeron rayonunun, Mehdiabad qəsəbəsində 4000 manat nağd pul vəsaitini etibardan sui-istifadə etmə və aldatma yolu ilə alıb ələ keçirərək Zərərçəkmiş şəxs1 ümumilikdə 9100 manat xeyli miqdarda maddi ziyan vurmaqla dələduzluq etmişdir. Bundan başqa, o, özgənin əmlakını təkrar ələ keçirmə barədə əri X15 ilə əvvəlcədən razılaşıb cinayət əlaq əsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında “iş birliyi” adı altında sərmayə qoymağı təklif edəcəyi tanışı X12 inandırmaq üçün yalandan özünü dərman şirkəti sahibi, Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikasında istehsal olunan dərmanların təsis etdiyi şirkəti vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası gömrük nəzarətindən keçirməklə ölkə bazarına gətirən və satışını təşkil edən, bu sahədə geniş təcrübəyə malik etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edib Lətafət Zamanovanı bu biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verəcəyi pulun müqabilində gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlirdən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığına, olduğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödəniləcəyinə dair yalan vəd vermə klə inandırmış, əvvəlcədən razılaşdırılmış cinayətkar plana uyğun olaraq cinayətkar qrupun üzvü əri Aqşin Abdullayevin vasitəsi ilə 2018-ci ilin sentyabr ayının ortalarında Bakı şəhəri, Nizami rayonu ərazisində yerləşən metronun «Neftçilər» stansiyası yaxınlığında 1000 manat və həmin dövrün məzənnəsi ilə 1700 manat təşkil edən 1000 ABŞ dolları nağd pul vəsaitini, cinayətkar planın davamı olaraq eyni vahid tamah niyyəti ilə o, həmin ilin sentyabr ayının axırlarında "xxxx" vasitəsi ilə göndərilmiş 900 manat nağd pul vəsaitini etibardan sui-istifadə etmə və aldatma yolu ilə alıb ələ keçirərək X13 1900 manat və həmin dövrün məzənnəsi ilə 1700 manat təşkil edən 1000 ABŞ dolları olmaqla, yəni ümumilikdə 3600 manat miqdarda maddi ziyan vurmaqla təkrar dələduzluq etmişdir. Bundan başqa, o, özgənin əmlakını təkrar ələ keçirmə barədə əri X15 ilə əvvəlcədən razılaşıb cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında “iş birliyi” adı altında sərmayə qoymağı təklif edəcəyi tanışı Zərərçəkmiş şəxs3 inandırmaq üçün yalandan özünü dərman şirkəti sahibi, Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikasında istehsal olunan dərmanların təsis etdiyi şirkət vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası gömrük nəzarətindən keçirməklə ölkə bazarına gətirən və satışını təşkil edən, bu sahədə geniş təcrübəyə malik etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edib Zərərçəkmiş şəxs3 bu biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verəcəyi pulun müqabilində gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlirdən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığına, ol duğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödəniləcəyinə dair yalan vəd verməklə inandırmış, əvvəlcədən razılaşdırılmış cinayətkar plana uyğun olaraq o, 2018-ilin oktyabr ayında Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən “Anatolia” restoranında 2400 manat nağd pul vəsaitini, cinayətkar planın davamı olaraq qrupun üzvü əri Aqşin Abdullayevin vasitəsi ilə eyni vahid tamah niyyəti ilə 2018-ci ilin oktyabr ayında Bakı şəhəri, Xətai rayonu ərazisində yerləşən metronun «Əhmədli» stansiyasının platformasında 500 manat və həmin dövrün məzənnəsi ilə 1020 manat təşkil edən 600 ABŞ dolları nağd pul vəsaitini etibardan suiistifadə etmə və aldatma yolu ilə alıb ələ keçirərək Zərərçəkmiş şəxs3 2900 manat və həmin dövrün məzənnəsi ilə 1020 manat təşkil edən 6 00 ABŞ dolları olmaqla, yəni ümumilikdə 3920 manat miqdarda maddi ziyan vurmaqla təkrar dələduzluq etmişdir. Bundan başqa, o, özgənin külli miqdarda əmlakını təkrar ələ keçirmə barədə əri X15 ilə əvvəlcədən razılaşıb cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında “iş birliyi” adı altında sərmayə qoymağı təklif edəcəyi tanışı Zərərçəkmiş şəxs5 inandırmaq üçün yalandan özünü dərman şirkəti sahibi, Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikasında istehsal olunan dərmanların təsis etdiyi şirkət vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası gömrük nəzarətindən keçirməklə ölkə bazarına gətirən və satışını təşkil edən, bu sahədə geniş təcrübəyə malik etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edib Zərərçəkmiş şəxs5 bu biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verəcəyi pulun müqabilind ə gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlirdən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığına, olduğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödəniləcəyinə dair yalan vəd verməklə inandırmış, əvvəlcədən razılaşdırılmış cinayətkar plana uyğun olaraq o, 2018-ilin oktyabrnoyabr aylarında ünvan 2 ünvanda 40000 manat nağd pul vəsaitini, cinayətkar planın davamı olaraq qrupun üzvü əri Aqşin Abdullayevin vasitəsi ilə eyni vahid tamah niyyəti ilə 2018-ci ilin oktyabr-noyabr aylarında ünvan 3 ünvanda həmin dövrün məzənnəsi ilə 34000 manat təşkil edən 20000 ABŞ dolları nağd pul vəsaitini etibardan suiistifadə etmə və aldatma yolu ilə alıb ələ keçirərək Zərərçəkmiş şəxs5 40.000 manat və həmin dövrün məzənnəsi ilə 34000 manat təşkil ed ən 20000 ABŞ dolları olmaqla, yəni ümumilikdə 74000 manat külli miqdarda maddi ziyan vurmaqla təkrar dələduzluq etmişdir. Bundan başqa, o, özgənin külli miqdarda əmlakını təkrar ələ keçirmə barədə əri X15 ilə əvvəlcədən razılaşıb cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında “iş birliyi” adı altında sərmayə qoymağı təklif edəcəyi tanışı Zərərçəkmiş şəxs2 inandırmaq üçün yalandan özünü dərman şirkəti sahibi, Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikasında istehsal olunan dərmanların təsis etdiyi şirkəti vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası gömrük nəzarətindən keçirməklə ölkə bazarına gətirən və satışını təşkil edən, bu sahədə geniş təcrübəyə malik etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edib Zərərçəkmiş şəxs2 bu biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verəcəyi pulu n müqabilində gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlirdən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığına, olduğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödəniləcəyinə dair yalan vəd verməklə inandırmış, əvvəlcədən razılaşdırılmış cinayətkar plana uyğun olaraq o, 5 yanvar 2018-ci il tarixdə ünvan 4 ünvanda yerləşən “Anatolia” restoranında 4500 manat, cinayətkar planın davamı olaraq eyni vahid tamah niyyəti ilə qrupun üzvü əri Aqşin Abdullayevin vasitəsi ilə 10 yanvar 2018-ci il tarixdə ünvan 5 ünvanda yerləşən «X34»də 5000 manat, eyni vahid niyyətlə 15 yanvar 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən "Anatolia” restoranında inzibatçı olaraq çalışan və cinayətkar niyyətindən xəbərsiz olan X18 vasitəsi ilə 5000 manat, eyni vahid niyyətlə 25 yanvar 2018ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən “Anatolia” restoranında həmin dövrün məzənnəsi ilə 7990 manat təşkil edən 4700 ABŞ dolları, eyni vahid niyyətlə əri Aqşin Abdullayevin vasitəsi ilə əvvəlcə 20 fevral 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən “Anatolia” restoranında 5000 manat, daha sonra 27 fevral 2018-ci il tarixdə qeyd edilən ünvanda yerləşən restoranda həmin dövrün məzənnəsi ilə 2040 manat təşkil edən 1200 ABŞ dolları, eyni vahid niyyətlə 4 mart 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən “Anatolia” restoranında 5100 manat, eyni vahid niyyətlə şəxsiyyəti istintaq la araşdırılan «İlqar» adlı şəxsin vasitəsi ilə 27 may 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, metronun «Xalqlar Dostluğu» stansiyasının çıxışı yaxınlığında həmin dövrün məzənnəsi ilə 3910 manat təşkil edən 2300 ABŞ dolları, eyni vahid niyyətlə cinayətkar niyyətindən xəbərsiz olan Şahid7 vasitəsi ilə və elektron köçürmə yolu ilə 10 iyun 2018- ci il tarixdə 29.000 manat, eyni vahid niyyətlə əri Aqşin Abdullayevin vasitəsi 5 avqust 2018-ci il tarixdə ünvan 6 ünvanında 7000 manat, eyni vahid niyyətlə 2018-ci ilin avqust ayının ortalarında Şahid2 vasitəsi ilə sonuncunun yaşadığı Bakı şəhəri, Xəzər rayonu, Binə qəsəbəsi, Atçılıq massivində əvvəlcə həmin dövrün məzənnəsi ilə 5100 manat təşkil edən 3000 ABŞ dolları, daha sonra 2018-ci ilin sentyabr ayında eyni ünvanda 4500 manat, eyni vahi d niyyətlə əri Aqşin Abdullayevin vasitəsi 18 oktyabr 2018- ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında həmin dövrün məzənnəsi ilə 17.000 manat təşkil edən 10.000 ABŞ dolları, eyni vahid niyyətlə 25 oktyabr 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında 14750 manat, eyni vahid niyyətlə əri Aqşin Abdullayevin vasitəsi ilə 06 noyabr 2018-ci il tarixdə ünvan 6 ünvanında həmin dövrün məzənnəsi ilə 10.200 manat təşkil edən 6000 ABŞ dolları nağd pul vəsaitini etibardan sui-istifadə etmə və aldatma yolu ilə alıb ələ keçirərək Zərərçəkmiş şəxs2 79.850 manat və həmin dövrün məzənnəsi ilə 46.240 manat təşkil edən 27.200 ABŞ dolları olmaqla, yəni ümumilikdə 126.090 manat külli miqdarda maddi ziyan vurmaqla təkrar dələduzluq etmiş dir. İstintaq orqanı tərəfindən X7 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsi ilə ittiham verilmiş və birinci instansiya məhkəməsinin hökmünə əsasən, o, özgənin əmlakını ələ keçirmə barədə arvadı X11 ilə əvvəlcədən razılaşıb cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında “iş birliyi” adı altında sərmayə qoymağı təklif edəcəyi Zərərçəkmiş şəxs1 inandırmaq üçün yalandan özünü dərman şirkəti sahibi, Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikasında istehsal olunan dərmanların təsis etdiyi şirkəti vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası gömrük nəzarətindən keçirməklə ölkə bazarına gətirən və satışını təşkil edən, bu sahədə geniş təcrübəyə malik etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edib Zərərçəkmiş şəxs1 bu biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verə cəyi pulun müqabilində gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlirdən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığına, olduğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödəniləcəyinə dair yalan vəd verməklə inandırmış, əvvəlcədən razılaşdırılmış cinayətkar plana uyğun olaraq qrupun üzvü arvadı Leyla Abdullayeva, 2018-ci ilin avqust ayında Bakı şəhəri, Nizami rayonu ərazisində yerləşən metronun «Neftçilər» stansiyası yaxınlığında həmin dövrün məzənnəsi ilə 5100 manat təşkil edən 3000 ABŞ dolları nağd pul vəsaitini, cinayətkar planın davamı olaraq eyni vahid tamah niyyəti ilə o, həmin ilin avqust ayında Abşeron rayonu, Mehdiabad qəsəbəsində 4000 manat nağd pul vəsaitini etibardan suiistifadə etmə və aldatma yolu ilə alıb ələ keçirə rək Zərərçəkmiş şəxs1 ümumilikdə 9100 manat xeyli miqdarda maddi ziyan vurmaqla dələduzluq etmişdir. Bundan başqa, o, özgənin əmlakını təkrar ələ keçirmə barədə arvadı X11 ilə əvvəlcədən razılaşıb cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında “iş birliyi” adı altında sərmayə qoymağı təklif edəcəyi X12 inandırmaq üçün yalandan özünü dərman şirkəti sahibi, Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikasında istehsal olunan dərmanların təsis etdiyi şirkəti vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikasının gömrük nəzarətindən keçirməklə ölkə bazarına gətirən və satışını təşkil edən, bu sahədə geniş təcrübəyə malik etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edib Lətafət Zamanovanı bu biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verəcəyi pulun müqabilində gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlird ən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığına, olduğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödəniləcəyinə dair yalan vəd verməklə inandırmış, əvvəlcədən razılaşdırılmış cinayətkar plana uyğun olaraq o, 2018-ci ilin sentyabr ayının ortalarında Bakı şəhəri, Nizami rayonu ərazisində yerləşən metronun «Neftçilər» stansiyası yaxınlığında 1000 manat və həmin dövrün məzənnəsi ilə 1700 manat təşkil edən 1000 ABŞ dolları nağd pul vəsaitini, cinayətkar planın davamı olaraq eyni vahid tamah niyyəti ilə qrupun üzvü, arvad Leyla Abdullayeva vasitəsi ilə həmin ilin sentyabr ayının axırlarında "xxxx" vasitəsi ilə göndərilmiş 900 manat nağd pul vəsaitini etibardan sui-istifadə etmə və aldatma yolu ilə alıb ələ keçirərək X13 190 0 manat və həmin dövrün məzənnəsi ilə 1700 manat təşkil edən 1000 ABŞ dolları olmaqla, yəni ümumilikdə 3600 manat miqdarda maddi ziyan vurmaqla təkrar dələduzluq etmişdir. Bundan başqa, o, özgənin əmlakını təkrar ələ keçirmə barədə arvadı X11 ilə əvvəlcədən razılaşıb cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında “iş birliyi” adı altında sərmayə qoymağı təklif edəcəyi Zərərçəkmiş şəxs3 inandırmaq üçün yalandan özünü dərman şirkəti sahibi, Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikasında istehsal olunan dərmanların təsis etdiyi şirkət vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikasının gömrük nəzarətindən keçirməklə ölkə bazarına gətirən və satışını təşkil edən, bu sahədə geniş təcrübəyə malik etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edib Zərərçəkmiş şəxs3 bu biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verəcəyi pulun müqabilində gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlirdən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığına, olduğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödəniləcəyinə dair yalan vəd verməklə inandırmış, əvvəlcədən razılaşdırılmış cinayətkar plana uyğun olaraq qrupun üzvü, arvadı Leyla Abdullayevanın vasitəsi ilə 2018-ci ilin oktyabr ayında Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən “Anatolia” restoranında 2400 manat nağd pul vəsaitini, cinayətkar planın davamı olaraq o, eyni vahid tamah niyyəti ilə 2018-ilin oktyabr ayında Bakı şəhəri, Xətai rayonu ərazisində yerləşən metronun «Əhmədli» stansiyasının platformasında 500 manat və həmin dövrün məzənnəsi ilə 1020 manat təşkil edən 600 ABŞ dolları nağd pul vəsaitini etibardan suiistifadə etmə və aldatma yolu ilə alıb ələ keçirərək Zərərçəkmiş şəxs3 2900 manat və həmin dövrün məzənnəsi ilə 1020 manat təşkil edən 600 ABŞ dolları olmaqla, yəni ümumilikdə 3920 manat miqdarda maddi ziyan vurmaqla təkrar dələduzluq etmişdir. Bundan başqa, o, özgənin əmlakını ələ keçirmə barədə arvadı X11 ilə əvvəlcədən razılaşıb cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında “iş birliyi” adı altında sərmayə qoymağı təklif edəcəyi Zərərçəkmiş şəxs5 inandırmaq üçün yalandan özünü dərman şirkəti sahibi, Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikasında istehsal olunan dərmanların təsis etdiyi şirkət vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikasının gömrük nəzarətindən keçirməklə ölkə bazarına gətirən və satışı nı təşkil edən, bu sahədə geniş təcrübəyə malik etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edib Zərərçəkmiş şəxs5 bu biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verəcəyi pulun müqabilində gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlirdən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığına, olduğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödəniləcəyinə dair yalan vəd verməklə inandırmış, əvvəlcədən razılaşdırılmış cinayətkar plana uyğun olaraq qrupun üzvü, arvadı Leyla Abdullayeva vasitəsi ilə 2018-ilin oktyabr-noyabr aylarında ünvan 2 ünvanda 40000 manat nağd pul vəsaitini, cinayətkar planın davamı olaraq o, eyni vahid tamah niyyəti ilə 2018-ci ilin oktyabr-noyabr aylarında ünvan 3 ünvanda həmin dövrün məzənnəsi ilə 34000 manat təşkil edən 200 00 ABŞ dolları nağd pul vəsaitini etibardan sui-istifadə etmə və aldatma yolu ilə alıb ələ keçirərək Zərərçəkmiş şəxs5 40.000 manat və həmin dövrün məzənnəsi ilə 34000 manat təşkil edən 20000 ABŞ dolları olmaqla, yəni ümumilikdə 74000 manat külli miqdarda maddi ziyan vurmaqla təkrar dələduzluq etmişdir. Bundan əlavə, o, özgənin əmlakını ələ keçirmə barədə arvadı X11 ilə əvvəlcədən razılaşıb cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında “iş birliyi” adı altında sərmayə qoymağı təklif edəcəyi Zərərçəkmiş şəxs2 inandırmaq üçün yalandan özünü dərman şirkəti sahibi, Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikasında istehsal olunan dərmanların təsis etdiyi şirkəti vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası gömrük nəzarətindən keçirməklə ölkə bazarına gətirən və satışını təşkil edən, bu sahədə geniş təcrübəyə malik etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edib Zərərçəkmiş şəxs2 bu biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verəcəyi pulun müqabilində gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlirdən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığına, olduğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödəniləcəyinə dair yalan vəd verməklə inandırmış, əvvəlcədən razılaşdırılmış cinayətkar plana uyğun olaraq qrupun üzvü, arvadı Leyla Abdullayevanın vasitəsi ilə 5 yanvar 2018-ci il tarixdə ünvan 4 ünvanda yerləşən “Anatolia” restoranında 4500 manat, cinayətkar planın davamı olaraq eyni vahid tamah niyyəti ilə o, 10 yanvar 2018-ci il tarixdə ünvan 5 ünvanda yerləşən «X36»də 5000 manat, eyni vahid niyyətlə 15 yanvar 2018 -ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən “Anatolia” restoranında inzibatçı olaraq çalışan və cinayətkar niyyətindən xəbərsiz olan X18 vasitəsi ilə 5000 manat, eyni vahid niyyətlə qrupun üzvü, arvadı Leyla Abdullayeva vasitəsi ilə 25 yanvar 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən “Anatolia” restoranında həmin dövrün məzənnəsi ilə 7990 manat təşkil edən 4700 ABŞ dolları, eyni vahid niyyətlə o, əvvəlcə 20 fevral 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən “Anatolia” restoranında 5000 manat, daha sonra 27 fevral 2018-ci il tarixdə qeyd edilən ünvanda yerləşən restoranda həmin dövrün məzənnəsi ilə 2040 manat təşkil edən 1200 ABŞ dolları, eyni vahid niyyətlə 4 mart 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən “Anatolia” restoranında 5100 manat, eyni vahid niyyətlə şəxsiyyəti istintaqla araşdırılan «İlqar» adlı şəxsin vasitəsi ilə 27 may 2018ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, metronun «Xalqlar Dostluğu» stansiyasının çıxışı yaxınlığında həmin dövrün məzənnəsi ilə 3910 manat təşkil edən 2300 ABŞ dolları, eyni vahid niyyətlə cinayətkar niyyətindən xəbərsiz olan Şahid7 vasitəsi ilə və elektron köçürmə yolu ilə 10 iyun 2018- ci il tarixdə 29.000 manat, eyni vahid niyyətlə o, 5 avqust 2018-ci il tarixdə ünvan 6 ünvanında 7000 manat, eyni vahid niyyətlə Şahid2 vasitəsi ilə 2018-ci İlin avqust ayının ortalarında sonuncunun yaşadığı Bakı şəhəri, Xəzər rayonu, Binə qəsəbəsi, Atçılıq massivi ndə əvvəlcə həmin dövrün məzənnəsi ilə 5100 manat təşkil edən 3000 ABŞ dolları, daha sonra 2018-ci ilin sentyabr ayında eyni ünvanda 4500 manat, eyni vahid niyyətlə o, 18 oktyabr 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında həmin dövrün məzənnəsi ilə 17.000 manat təşkil edən 10.000 ABŞ dolları, eyni vahid niyyətlə qrupun üzvü, arvadı Leyla Abdullayeva vasitəsi ilə 25 oktyabr 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında 14.750 manat, eyni vahid niyyətlə o, 06 noyabr 2018-ci il tarixdə ünvan 6 ünvanında həmin dövrün məzənnəsi ilə 10.200 manat təşkil edən 6000 ABŞ dolları nağd pul vəsaitini etibardan suiistifadə etmə və aldatma yolu ilə alıb ələ keçirərək Zərərçəkmiş şəxs2 79.850 manat və həmin dövrün məzənnəsi ilə 46.240 manat təşkil edən 27.200 ABŞ dolları olmaqla, yəni ümumilikdə 126.090 manat külli miqdarda maddi ziyan vurmaqla təkrar dələduzluq etmişdir. Kassasiya protestinin və kassasiya şikayətlərinin dəlilləri: Kassasiya protesti onunla əsaslandırılmışdır ki, məhkəmənin mövqeyinə görə təqsirləndirilən şəxs Leyla Abdullayevə və Zərərçəkmiş şəxs2 arasında müəyyən faiz qarşılığında verilmiş borc-pul münasibətləri mövcüd olmuşdur və maddi çətinliklər səbəbindən Leyla Abdullayevə zərərçəkmiş şəxs N. Hacızadənin maddi tələblərini təmin edə bilməmişdir. Təqsirləndirilən şəxslərin zərərçəkmiş şəxslərə iş qurmaq barədə vəd vermələri və bununla bağlı onların pulunu ələ keçirmək niyyətində olmaları hər hansı sübutla təsdiq olunmur və işin həqiqi hallan ilə uzlaşmır. Apellyasiya məhkəməsinin gəldiyi nəticə əsaslı deyildir. İs üzrə zərərcəkmis şəxslər də ifadələrində dərman biznesi quraraq qazanc əldə emək üçün Aqşinə və Leylaya pul verdiklərinə təsdiq edirlər. Cinayət işinin materiallarından göründüyü kimi Abdullayeva Leyla istintaq zamanı zərərçəkmiş şəxslərdən faizə pul aldıqlarını qeyd etsə də, Rahilə ilə yazışmasında sonuncunun bunun yalan olduğunu on pulu dərman almaq üçün verdiyi israrla birdirərək nə üçün bu formada ifadə verdiyini soruşduqca Leyla Abdullayevə konkret olaraq söhbətin üzərində durmur, suala cavab verməkdən yayınır. Apellyasiya məhkəməsi iş materiallında olan digər pulla bağlı yazışmaları tərəflərin arasındakı mülki mübahisə yəni borc alması və sələmə pul götürməsi ilə əlaqələndirmişdir. Belə ki, təqsirləndirilən şəxslər nə istintaq zamanı, nə də məhkəmə istintaqı zama nı qeyd olunan məbləğləri qəbul etmədiyi halda zərərçəkmis Natavan Hacızadə ilə Leyla Abdullavevanın mesajlarından məlum olur ki, tərəflər qeyd olunan məbləğləri özləri də qəbul edir, vurulmuş ziyanın müqabilində hətta qayınatasına məxsus evin zərərçəkmis şəxsin adına keçirilməsinə razılıq verirlər. Həm istintaq zamanı toplanmış sübutlarla həm də birinci instansiya zamanı tədqiq edilmiş edilmiş sübutlarla təqsirləndirilən şəxs X2 və X4 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsi ilə təsvir edilmiş cinayət əməllərini törətməkdə təqsirli olmaları kifayət qədər sübuta yetirilmişdir. Təqsirləndirilən şəxslər X2 və X4 özlərini təqsirli bilməmələri barədə ifadələri özlərini müdafiə xarakteri daşıyaraq, həqiqəti əks etdirmir. İş üzrə zərərçəkmiş şəxslərin, şahidlərin ifadələ ri, Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi Məhkəmə Ekspertiza Mərkəzinin 21 aprel 2021-ci il tarixli 4/240-4/241 nömrəli rəyi, 13 mart 2019-cu il tarixdə tərtib edilmiş “baxış keçirilməsi haqqında" protokol, 08 noyabr 2021-ci il tarixli diskə baxış '» keçirilməsi haqqında protokol, 19 noyabr 2021-ci il tarixli baxış keçirilməsi haqqında protokol, “Ekspresspay" ödəniş sistemi "xxxx" ASC-nin 257 nömrəli terminalının 21913 nömrəli qəbzi və digər mötəbər sübutlarla təqsirləndirilən şəxslərin özünü müdafiə xarakterli ifadələri tam təkzib edilmişdir. Bununla da məhkəmə sadalanan sübutlara əhəmiyyət verməyərək təqsirləndirilən şəxslərin məqsədyönlü və tutarlı dəlillər gətirmədən özünümüdafiə xarakterli ifadəsinə üstünlük verməklə toplanmış sübutları müqayisəli şəkildə təhlil etmədən apardığı b irtərəfli araşdırmanın nəticələrinə əsaslanmaqla Leyla Abdullayevaya və Aqşin Abdullayevə əsassız olaraq bəraət vermişdir. Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin cinayət kollegiyası da hazırki iş üzrə qərar qəbul edərkən cinayət-prosessual qanunvericiliyin tələblərinə müvafiq olaraq ittiham tərəfinin təqdim etdiyi, irəli sürülmüş ittihamın hərtərəfli, tam və obyektiv baxılması üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edə biləcək sübutları CPM-in 143-146-cı maddələrinin tələblərinə müvafiq tədqiq etməmiş və gəldiyi nəticə əsassız olmuşdur. Kassasiya protestində X14 və X4 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsi ilə təqsirləndirilməsi barədə cinayət işi üzrə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin cinayət kollegiyasının xx.xx.2024-cü il tarixli hökmünün ləğv olunması və cinayət işinin yeni apellyasiya baxışına təyin edilməsi barədə qərar qəbul edilməsi xahiş olunmuşdur. Zərərçəkmiş şəxslər Zərərçəkmiş şəxs2, Zərərçəkmiş şəxs4, Zərərçəkmiş şəxs3 və Zərərçəkmiş şəxs1 nümayəndəsi (vəkili) Nümayəndə1 tərəfindən verilmiş kassasiya şikayətində qeyd edilmişdir ki, Zərərçəkmiş şəxs2 2008-ci ildə Leyla Abdullayeva ilə məsciddə tanış olmuşdur. Leyla özü ona yaxınlaşanda bilib ki, Leyla satış meneceridir. Leyla Abdullayeva boş ampulalara görə pulu sübut olaraq vermiş və belə təsəvvür yaratmışdır ki, o dərman biznesi ilə məşğuldur. Bu da daha sonra Zərərçəkmiş şəxs2 ona inanması və pul verməsinə zəmin olmuşdur. Vəkili olduğu şəxsə Leyla Abdullayeva və Aqşin Abdullayevin cinayət əməli nəticəsində ümumilikdə 126.090 manat məbləğində külli miqdarda maddi ziyan dəymişdir. X11, özgənin əmlakını ələ keçi rmə barədə əri X15 ilə əvvəlcədən razılaşıb cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında “iş birliyi” adı altında sərmayə qoymağı təklif edəcəyi tanışı Zərərçəkmiş şəxs2 keçmiş əri Zərərçəkmiş şəxs1 inandırmaq üçün yalandan özünü dərman şirkəti sahibi, Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikasında istehsal olunan dərmanların təsis etdiyi şirkəti vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası gömrük nəzarətindən keçirməklə ölkə bazarına gətirən və satışını təşkil edən, bu sahədə geniş təcrübəyə malik etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edib Zərərçəkmiş şəxs1 bu biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verəcəyi pulun müqabilində gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlirdən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığın a, olduğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödəniləcəyinə dair yalan vəd verməklə inandırmış, Zərərçəkmiş şəxs1 ümumilikdə 9100 manat xeyli miqdarda maddi ziyan vurmaqla dələduzluq etmişdir. Leyla Abdullayeva və X24 Zamanovanı dərman biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verəcəyi pulun müqabilində gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlirdən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığına, olduğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödəniləcəyinə dair yalan vəd verməklə inandırmış və ona ümumilikdə 3600 manat miqdarda maddi ziyan vuraraq dələduzluq etmişdir. Zərərçəkmiş şəxs4 öz ifadəsində Leyla Abdullayevanı tanıdığını, onun dərman biznesi olduğunu, onunla telefonla danışdığını təsdiq etm işdir. Zərərçəkmiş şəxs3 da Leyla Abdullayeva ilə görüşdüyünü təsdiq edir, görüşləri 2018-ci ilin avqust ayına təsadüf etmişdir. Görüş zamanı o, X1 dərman biznesi ilə məşğul olduğu ilə bağlı dediyi sözlərə inanmış, Leyla Abdullayeva bu işin əri Aqşin tərəfindən görüldüyünü və ticarətin yaxşı qazanc gətirdiyini qeyd etmişdir. 2000 manat pul vəsaitini o, həmin gün Leyla Abdullayevanın özünə vermişdir. O, müxtəlif vaxtlarda dərman biznesi üçün Leyla Abdullayevaya pul vəsaiti vermişdir və ümumilikdə 3920 manat məbləğində ona maddi ziyan vurmaqla dələduzluq edilmişdir. Belə ki, məhkəmə iş üzrə sübutlara, şahid ifadələrinə və zərərçəkmişlərin ifadələrinə əhəmiyyət verməyərək əsassız qərar qəbul edib və beləliklə, Cinayət Prosessual Məcəlləsinin 124-cü maddəsinin tələblərini pozmuşdur. Zərərçəkmi ş şəxs5 və onun nümayəndəsi (vəkili) Müdafiəçi6 tərəfindən birgə verilmiş kassasiya şikayətində qeyd edilir ki,, apellyasiya instansiyası məhkəməsi tam formal, səthi və subyektiv mülahizələrə "söykənərək", "anten məlumatlarının 628-645-ci səhifələrində" göstərilənlərə- "təqsirləndirilən şəxs Aqşin Abdullayevin 2018-ci ilin oktyabr ayının nəinki əvvəlində, ümumiyyətlə oktyabr ayında Zemfıra Məlikovanın yaşadığı ərazidə olmayıb" sözlərinə istinad etməklə, zərərçəkmiş şəxs X9 ifadəsinin üstündən "xətt çəkməklə", onun ifadəsini sübut kimi qəbul etmir. Bununla da, apellyasiya instansiyası məhkəməsi Azərbaycan Respublikası Cinayət Prosessual Məcəlləsinin 124.2. və 124.2. l.ci maddələrinin tələblərini pozmuş olur. Başqa sözlə, Zərərçəkmiş şəxs5 ifadəsinin mötəbərliyi qətiyyən şübhə doğurmasa da, apellyasiya instansiyası məhkəməsi onun ifadəsini "maraqlı formada qiymətləndirərək", inandırıcı hesab etmir. Bununla yanaşı, apellyasiya instansiyası məhkəməsi müdafiə tərəfinin ifadələrini "cox düzgün formada qiymətləndirərək", həmin ifadələri, nədənsə, inandırıcı və əsaslı hesab edərək, təqsirləndirilən şəxslər barəsində hətta, bəraət hökmü çıxarır. Cinayət işinin materiallarından da görünür ki, təqsirləndirilən şəxs tərəfindən Zərərçəkmiş şəxs5 vurulmuş 74.000 manat məbləğində maddi ziyandan ibtidai istintaq zamanı ona cəmi 4.000 manat (iki dəfəyə) məbləğində pul qaytarılmışdır! Təbii bir sual yaranır: bir neçə şəxsə qarşı "qatı" dələduzluq etmiş, onlara xeyli miqdarda maddi ziyan vurmuş təqsirləndirilən şəxslərə münasibətdə belə humanistlik izafi həddədir. Kassasiya şikayətində Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Cinayət kollegiyasının 3 may 2023-cü il tarixli qərarının ləğv edilməsi və işin apelyasiya instansiyası məhkəməsində yenidən baxılmasının təyin edilməsi barədə qərar qəbul edilməsi xahiş olunmuşdur. HÜQUQİ MƏSƏLƏLƏR: Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Cinayət kollegiyası cinayət işinin materiallarını öyrənib kassasiya protestinin və kassasiya şikayətlərinin dəlillərini müzakirə edərək, zərərçəkmiş şəxslər və onların nümayəndələrinin, dövlət ittihamçısının kassasiya protestinin və kassasiya şikayətlərinin təmin edilməsinə, bəraət almış şəxslər və onların müdafiəçilərinin kassasiya protestinin və kassasiya şikayətlərinin təmin edilməməsinə dair çıxışlarını dinləyərək hesab edir ki, aşağıdakı əsaslara görə kassasiya protesti və kassasiya şikayətləri təmin edilməli, Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət kollegiyasının 3 may 2023-cü il tarixli hökmü ləğv edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Cinayət-Prosessual Məcəlləsinin 419.1-ci maddəsinə görə Kassasiya instansiyası məhkəməsi kassasiya şikayətinə və ya kassasiya protestinə mahiyyəti üzrə baxaraq müraciətin dəlillərindən asılı olmayaraq yalnız hüquqi məsələlər üzrə cinayət qanununun və bu Məcəllənin normalarının tətbiqinin düzgünlüyünü yoxlayır. Kassasiya instansiyası məhkəməsi, kassasiya şikayətinin və ya kassasiya protestinin baxışının nəticələri buna əsas verərsə, barəsində kassasiya müraciəti olmayan məhkum edilmiş şəxslərin də xeyrinə yekun qərar qəbul edir. Həmin Məcəllənin 419.11-ci maddəsinə əsasən kassasiya instansiyası məhkəməsi birinci və ya apellyasiya instansiyası məhkəməsində məhkəmə ba xışının predmeti olmayan faktları müəyyən edə və ya onları sübuta yetirilmiş hesab edə bilməz. Qeyd olunan maddədən də göründüyü kimi, sübutların mahiyyəti üzrə araşdırılması, mötəbərliliyi, kifayətliliyi, cinayət faktının müəyyən edilməsi kimi məsələlərin həlli qanunla kassasiya instansiyası məhkəməsinin deyil, birinci və apellyasiya instansiyası məhkəmələrinin səlahiyyətinə aid edilmişdir. Bundan başqa, göstərilən normanın tələblərinə görə, kassasiya instansiyası məhkəməsi birinci və apellyasiya instansiyaları məhkəmələrindən fərqli olaraq hər hansı bir faktın baş verib-verməməsini müəyyən etmir və yalnız həmin məhkəmələr tərəfindən müəyyən edilmiş hallara əsasən cinayət və cinayət-prosessual qanunları normalarının düzgün tətbiq edilib-edilməməsi məsələlərinə öz münasibətini bildirir. Belə ki, kassasiya instansiya məhkəməsində məhkəmə baxışının predmetini qanuni qüvvəyə minmiş məhkəmə aktları təşkil etdiyindən, bu instansiyada işin halları araşdırılmır, yeni sübutlar təqdim edilmir və mövcud sübutlara hüquqi qiymət verilmir. Kassasiya qaydasında hökm və ya qərarın qanuniliyi, başqa sözlə birinci və ya apellyasiya instansiya məhkəməsində işə baxılarkən və mübahisə edilən hökm və ya qərar qəbul edilərkən maddi və ya prosessual normalara, yəni cinayət qanununun və CPM-in normalarının tələblərinə əməl edilib-edilməməsi yoxlanılır. Apellyasiya intansiyası məhkəməsi tərəfindən cinayət və cinayət-prosessual qanunlarının düzgün tətbiq edilib-edilməməsinin yoxlanılması nəticəsində kassasiya kollegiyasının apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qərarlarının ləğv edilməsi və dəyişd irilməsi üzrə səlahiyyətlərinin hüdudlarını isə CPM-in 416-cı maddəsi müəyyən edir. Məhz həmin maddədə təsbit edilən əsaslar (ən azından həmin əsaslardan biri) olduqda, Ali Məhkəmənin kollegiyası məhkəmə qərarını kassasiya qaydasında ləğv etməyə və yaxud dəyişdirməyə haqlıdır. Beləliklə, şərh edilənlərdən belə nəticə hasil olur ki, cinayət-prosessual qanunvericiliyinin tələblərinə görə, sübutların araşdırılması və qiymətləndirilməsi birinci və apellyasiya instansiya məhkəməsinin səlahiyyətlərinə aiddir, sübutların araşdırılması dedikdə isə təkcə məhkəmə iclasında prosessual statusa malik olan şəxslərin dindirilmələri, ekspertizaların təyin edilib keçirilməsi, sübut əhəmiyyətli sənədlərin tələb olunub alınması və tədqiq edilməsi və digər istintaq hərəkətlərinin aparılması deyil, həm də ibti dai araşdırma zamanı toplanmış sübutların elan olunması, onların qanuna müvafiq qaydada tədqiq edilməsi və qiymətləndirilməsi, bir sübutun digərinə münasibətdə üstünlüyünün müəyyən olunması və onların şəxsin hər hansı cinayətin törədilməsində tətqsirli bilinməsi üçün kifayət edib-etməməsi başa düşülür. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyanın aşağıda göstərilən müddəalarına, ədalətli məhkəmə araşdırılması hüququ təsbit edilmiş “İnsan Hüquqlarının və X17 haqqında” Avropa Konvensiyasının (bundan sonra mətndə Avropa Konvensiyasının və ya Konvensiyanın) 6-cı maddəsinə, cinayət və cinayət-prosessual qanunvericiliklərinin tələblərinə, bir sıra məsələlər üzrə Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsinin hüquqi mövqeyinə və Ali Məhkəmənin Plenumunun izahlarına və tövsiyələrinə əsaslanaraq məhk əmə kollegiyası qeyd edir ki, hazırki iş üzrə apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qərarından verilmiş kassasiya şikayətinə baxan kassasiya kollegiyasının üzərinə, qanunvericiliyin tələb etdiyi kimi, məhkəmələr tərəfindən sübutların toplanılması, sübutetməyə və digər məsələlərə dair qanunvericiliyin tələblərinə əməl olunubolunmamasını, habelə törədilmiş ictimai təhlükəli əməlin bütün hallarının müəyyən edilməsinə əsasən bu əmələ maddi hüquq normasının düzgün tətbiq edilib-edilməməsini yoxlamaq vəzifəsi düşür. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 125-ci maddəsinin Vİİ bəndinə əsasən məhkəmə icraatı həqiqətin müəyyən edilməsini təmin etməlidir. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 129-cu maddəsinin İİİ bəndinə əsasən məhkəmə qərarı qanuna və sübutlara əsaslanmalıdır. Avropa Konven siyasının 6-cı maddəsinin 1-ci bəndinə əsasən, hər kəs, onun mülki hüquq və vəzifələri müəyyən edilərkən və ya ona qarşı hər hansı cinayət ittihamı irəli sürülərkən, qanun əsasında yaradılmış müstəqil və qərəzsiz məhkəmə vasitəsilə, ağlabatan müddətdə işinin ədalətli və açıq araşdırılması hüququna malikdir. Məhkəmə qərarı açıq elan edilir, lakin demokratik cəmiyyətdə əxlaq, ictimai qayda və ya milli təhlükəsizlik maraqları naminə, həmçinin yetkinlik yaşına çatmayanların maraqları və ya tərəflərin şəxsi həyatının müdafiəsi bunu tələb etdikdə, yaxud məhkəmənin fikrincə, aşkarlığın ədalət mühakiməsinin maraqlarını poza biləcəyi xüsusi hallar zamanı ciddi zərurət olduqda mətbuat və ictimaiyyət bütün proses boyu və ya onun bir hissəsində məhkəmə iclasına buraxılmaya bilər. “Azərbaycan Respubl ikası CPM-in 397.1 və 397.2-ci maddələrinin şərh edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun 12 may 2009cu il tarixli qərarında qeyd edilir ki, həqiqətin müəyyənləşdirilməsi ədalət mühakiməsinin mütləq şərtidir və hər zaman cəmiyyət məhkəmədən həqiqəti əks etdirən ədalət mühakiməsini tələb edəcəkdir. Hər bir hakim bu vəzifəsini icra etmək üçün ilk əvvəl prosessual tələblərə hökmən riayət olunmasını təmin etməlidir, çünki bu hal cinayət işi üzrə həqiqətin müəyyənləşdirilməsinin və düzgün məhkəmə qərarının qəbul olunmasının mühüm şərtidir. Eynilə də cinayət işi üzrə araşdırmanın predmetini təşkil edən hadisənin əhəmiyyətli halları müəyyənləşdirilməmişdirsə və (və ya) bu hallara münasibətdə cinayət qanununun müddəaları düzgün tətbiq olunmamışdırsa, həmin qərar a həqiqi ədalət mühakiməsi aktı kimi baxıla bilməz. Həmin akt ədalətsizliyinə səbəb olmuş hakimin qanunsuz hərəkətləri, məhkəmə səhvləri və ya qanuniliyinə və əsaslılığına təsir etmiş digər hallardan asılı olmayaraq düzəldilməlidir. Konstitusiya Məhkəməsinin Plenumu eyni zamanda qeyd etmişdir ki, hökm çıxarıldığı zaman məhkəmə onun qanunçuluq və əsaslılıq tələblərinə cavab verə biləcəyinin təmin edilməsi üçün öz aktını bu amillərin üzərində qərarlaşdırmalıdır. Belə tələblərə cavab verməyən məhkəmə qərarlarına yenidən baxılması imkanının məhdudlaşdırılması ədalət və hüquqi müəyyənlik kimi dəyərlərin müdafiəsində tarazlığın pozulması və Konstitusiya ilə təminat verilən insan hüquq və azadlıqlarına zərər yetirilməsi ilə nəticələnə bilər. Kassasiya məhkəmə kollegiyası kassasiya protestinin və kassasiya şikayətlərinin dəlillərini cinayət işi üzrə müəyyən edilmiş hallar və toplanmış sübutlarla müqayisəli təhlil edib apellyasiya instansiya məhkəməsinin mövqeyinə dair ilk əvvəl onu qeyd etməyi zəruri hesab edir ki, CPM-in 350.1-ci maddəsinin tələblərinə əsasən məhkəmənin bəraət hökmü təqsirləndirilən şəxsin cinayət məsuliyyətinə cəlb edildiyi və məhkəməyə verildiyi ittiham üzrə cinayətin törədilməsində onun təqsirli olmaması haqqında məhkəmə baxışının nəticələrinə dair yekun məhkəmə qərarını əks etdirir. CPM-in 42.1-ci maddəsində bəraət hökmünün hansı əsaslarla çıxarılmalı olmasının qəti siyahısı verilmişdir: cinayət hadisəsi olmadıqda; təqsirləndirilən şəxsin əməlində cinayət tərkibi olmadıqda; təqsirləndirilən şəxsin cinayətin törədilməsinə aidiyyəti olmadıqda, onun təqsirliliyi sübuta yetirilmədikdə. Bu əsaslardan hər hansı biri üzrə bəraət verilən şəxs təqsirsiz hesab olunur. Bəraət hökmünün təsviri-əsaslandırıcı hissəsində ittihamın məzmunu göstərildikdən sonra işin faktiki halları, onların məhkəmə tərəfindən necə müəyyən edilməsi şərh edilir, təqsirləndirilən şəxsin təqsirsiz olması barədə məhkəmənin gəldiyi nəticəni əsaslandıran sübutlar təhlil edilir, ittihamın əsasını təşkil edən sübutların rədd edilməsinin motivləri göstərilir. Bəraət hökmünə təqsirləndirilən şəxsin təqsirsizliyini şübhə altına alan ifadələrin daxil edilməsinə yol verilmir. (“Məhkəmə hökmü haqqında” Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun 24 dekabr 2021cı il tarixli Qərarının 57-ci bəndi) Şərh edilən beynəlxalq və milli qanunvericiliyin normaları, Konstitusiya Məhkəməsinin hüquqi mövqeyi və Ali Məhkəmənin izahları ilə müqayisə etməklə X11 və X7 Cinayət Məcəlləsini 178.3.2-ci maddəsi ilə bəraət vermiş apellyasiya instansiyası məhkəməsinin mübahisələndirilən qərarını yoxladıqda, həmin yekun məhkəmə aktının yuxarıda qeyd olunan prosessual normaların tələblərinə, xüsusilə də CPM-in 143-146-cı maddələrində nəzərdə tutulmuş sübutların tədqiqi qaydalarına cavab vermədiyi müəyyən olunur. Belə ki, kassasiya protestində və kassasiya şikayətlərində məhkəmələr tərəfindən sübutların Azərbaycan Respublikası Cinayət-Prosessual Məcəlləsinin 143-146-cı maddələrinə müvafiq surətdə tədqiq edilib qiymətləndirilmədiyi, cinayət işi üzrə təqsirləndirilən şəxsə əsassız bəraət verilməsi iddia edilərək, faktiki olaraq mübahisələndirilən qərarın ləğv edilməsi və işin yeni apellyasiya baxış ına təyin edilməsi barədə tələbləri məhkəmə qərarlarının kassasiya qaydasında ləğv edilməsini və yaxud dəyişdirilməsini şərtləndirən əsaslar kimi Azərbaycan Respublikası CPM-in 416.1.2 və 416.1.3-cü maddələrində nəzərdə tutulmuş hallarla əlaqələndirilmişdir. Belə nəticə ilə bağlı, habelə kassasiya protestinin və kassasiya şikayətlərinin dəlillərinə cavab verilməsi üçün məhkəmə kollegiyası apellyasiya instansiyası məhkəməsinin işin faktiki hallarının müəyyən edilməsi ilə bağlı qərarında istinad etdiyi sübutların bir hissəsinə bir daha müraciət etməyi zəruri sayır. Apellyasiya instansiyası məhkəməsinin hökmündən görünür ki, həmin yekun məhkəmə aktında təqsirləndirilən şəxslərin təqsirliliyi sübuta yetirilmədiyinə görə bəraət verilməli olması barədə iş üzrə gəldiyi nəticənin əsası kimi X4 və X1, zərərçəkmiş şəxslərin, şahidlərin ifadələri, digər sübutları ittihamda göstərilən dələduzluğu təşkil edən epizodlar üzrə müəyyən edilmiş sayılan hallar və talama cinayətlərini xarakterizə edən obyektiv və subyektiv əlamətlər, X4 və X1 təqsirli bilindikləri Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2ci maddəsinin dispozisiyası ilə müqayisə edərək həmin sübutların və işin faktiki hallarının sözügedən epizodlarda dələduzluq cinayətinin zəruri əlamətlərinin mövcud olması haqqında nəticə ilə uzlaşmadığına istinad etmişdir. Məhkəmə kollegiyası iş üzrə apellyasiya instansiyası məhkəməsinin gəldiyi bu nəticənin düzgün və X4 və X1 bəraət verilməsi üçün kifayət qədər yetərli olub-olmaması ilə bağlı iş üzrə toplanmış sübutlar və qanunvericiliyin normaları üzrə aşağıdakı təhlilin aparılmasını məqsədə uyğun hesab edir: Cinayət işi üzrə müəyyən edilmiş hallardan və sübutların müqayisəli təhlilindən görünür ki, hazırki cinayət işi üzrə bəraət almış şəxslərə istinad edilən cinayət əməlinin mahiyyəti qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında külli miqdarda ziyan vurmaqla etibardan sui-istifadə etmə və ya aldatma yolu ilə özgənin əmlakını ələ keçirməkdən ibarət olmuşdur. Həmçinin inayət işinin materiallarında olan və aşağı instansiya məhkəmələri tərəfindən müəyyən edilmiş hallara əsasən müəyyən edilir ki: zərərçəkmiş Zərərçəkmiş şəxs5 ilə təqsirləndirilən X11 arasında üzləşdirmə istintaq hərəkəti keçirilmiş, üzləşmə zamanı Zərərçəkmiş şəxs5 dərman biznesində xeyli gəlir olduğu barədə Leyla Abdullayeva və əri Aqşin Abdullayevin verdikləri vədlərə inanıb hissəhissə olmaqla həm Leyla Abdullayevaya, həm də Aqşin Abdullayevə 20.000 ABŞ dolları və 40.000 manat olmaqla ümumilikdə 74.000 manat pul vəsaitini verdiyini, Leyla və Aqşinin onu aldatdığını, bildikdən sonra Leyla və Aqşinin eləcə də qohumlarının pulun geri qaytarılması, əvəzli şəkildə ödənilməsi ilə bağlı vədlər verdiyini üzləşdiyi Leyla Abdullayevanın üzünə qarşı bildirmiş, Leyla Abdullayeva isə öz növbəsində 74.000 manat pulu Zemfiraya geri ödəyəcəyi barədə etiraf etdiyini təsdiqləmiş, lakin bu etirafı məcbur qalaraq etdiyini bildirmişdir; zərərçəkmiş Zərərçəkmiş şəxs3 ilə təqsirləndirilən X11 arasında üzləşdirmə istintaq hərəkəti keçirilmiş, üzləşmə zamanı Zərərçəkmiş şəxs3 Leyla Abdullayevaya və əri Aqşin Abdullayevə müxtəlif vaxtlarda, müxtəlif məkanlarda və müxtəlif pul vəsaitlərini verdiyini, həmin vəsaitləri Leyla və Aqşinin dərman satışından yüksək gəlir əldə ediləcəyi barədə verdikləri vədlər üzərinə verdiyini, həmin məqsəd üçün Leyla Abdullayeva və əri Aqşin Abdullayevə 2.900 manat və 600 ABŞ dolları olmaqla ümumilikdə 3.920 manat pul verdiyini üzləşdiyi Leyla Abdullayevanın üzünə qarşı bildirmiş, Leyla Abdullayeva isə öz növbəsində Zərərçəkmiş şəxs3m Zərərçəkmiş şəxs2 vasitəsi ilə tanıdığını, 1.500 manat pul vəsaitini sələmlə aldığını, həmin vəsaiti sələmi ilə birlikdə 1.650 manat şəklində Nərimanov rayonu ərazisində yerləşən Metroparkın qarşısında geri qaytardığını, hətta əlavə olaraq 6.300 manat nağd pul və müxtəlif dəyərdə texniki əşyalar verdiyini bildirmişdir; zərərçəkmiş Zərərçəkmiş şəxs1 ilə təqsirləndirilən X15 arasında üzləşdirmə istintaq hərəkəti keçirilmiş, üzləşmə zamanı Zərərçəkmiş şəxs1, Aqş in Məmmədovun onu inandırmaq üçün yalandan özünü dərman şirkəti sahibi, Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikasında istehsal olunan dərmanların təsis etdiyi şirkəti vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası gömrük nəzarətindən keçirməklə ölkə bazarına gətirən və satışını təşkil edən, bu sahədə geniş təcrübəyə malik etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edib onu bu biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verəcəyi pulun müqabilində gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlirdən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığını, olduğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödəniləcəyinə dair yalan vəd verməklə inandırmış, əvvəlcədən plana uyğun olaraq o, 2018-ci ilin avqust ayında Bakı şəhəri, Nizami rayonu ərazisində yerləş ən metronun «Neftçilər» stansiyası yaxınlığında həmin dövrün məzənnəsi ilə 5100 manat təşkil edən 3000 ABŞ dolları nağd pul vəsaitini, Aqşin Abdullayevin vasitəsi ilə həmin ilin avqust ayında Abşeron rayonu, Mehdiabad qəsəbəsində 4000 manat nağd pul vəsaitini etibardan sui-istifadə etmə və aldatma yolu ilə alıb ələ keçirərək ona ümumilikdə 9100 manat ziyan vurduğunu üzləşdiyin Aqşin Abdullayevin üzünə qarşı bildirmiş, Aqşin Abdullayev isə Zərərçəkmiş şəxs1 dediklərinin tamamilə yalan olduğunu, Zərərçəkmiş şəxs1 bu və ya digər səbəbdən heç bir pul vəsaitini almadığını bildirmişdir; zərəçəkmiş şəxs Zərərçəkmiş şəxs2 ilə cinayət işi üzrə təqsirləndirilən şəxs X11 arasında üzləşdirmə istintaq hərəkəti keçirilmiş, üzləşmə zamanı Zərərçəkmiş şəxs2 Leyla Abdullayevanın üzünə qarşı bildirmişdir ki, sonuncu Aqşin Abdullayevin vasitəsi ilə 5 yanvar 2018-ci il tarixdə ünvan 4 ünvanda yerləşən “Anatolia” restoranında 4500 manat, 10 yanvar 2018-ci il tarixdə ünvan 5 ünvanda yerləşən «X34»də 5000 manat, 15 yanvar 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən “Anatolia” restoranında inzibatçı olaraq çalışan X18 vasitəsi ilə 5000 manat, 25 yanvar 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən “Anatolia” restoranında 4700 ABŞ dolları, əri Aqşin Abdullayevin vasitəsi ilə 20 fevral 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən “Anatolia” restoranında 5000 manat, 27 fevral 2018-ci il tarixdə qeyd edilən ünvanda yerləşən restoranda 1200 ABŞ dolları, 4 mart 201 8-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında yerləşən “Anatolia” restoranında 5100 manat, «İlqar» adlı şəxsin vasitəsi ilə 27 may 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, metronun «Xalqlar Dostluğu» stansiyasının çıxışı yaxınlığında 2300 ABŞ dolları, Şahid7 vasitəsi ilə və elektron köçürmə yolu ilə 10 iyun 2018-ci İl tarixdə 29.000 manat, əri Aqşin Abdullayevin vasitəsilə 5 avqust 2018-ci il tarixdə ünvan 6 ünvanında 7000 manat, 2018-ci ilin avqust ayının ortalarında Şahid2 vasitəsi ilə sonuncunun yaşadığı Bakı şəhəri, Xəzər rayonu, Binə qəsəbəsi, Atçılıq massivində əvvəlcə 3000 ABŞ dolları, daha sonra 2018-ci ilin sentyabr ayında eyni ünvanda 4500 manat, əri Aqşin Abdullayevin vasitəsilə 18 oktyabr 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qar a Qarayev prospekti 74 ünvanında 10.000 ABŞ dolları, 25 oktyabr 2018-ci il tarixdə Bakı şəhəri, Nizami rayonu, Qara Qarayev prospekti 74 ünvanında 14750 manat, Aqşin Abdullayevin vasitəsi ilə 06 noyabr 2018-ci il tarixdə ünvan 6 ünvanında 6000 ABŞ dolları nağd pul vəsaitini dələduzluq yolu ilə ələ keçirilmiş, Leyla Abdullayeva isə deyilənləri inkar etmişdir. zərərçəkmiş X19 ilə təqsirləndirilən şəxs X11 arasında üzləşdirmə istintaq hərəkəti keçirilmiş, üzləşmə zamanı Lətafət Zamanova, istintaqa verdiyi ifadəsini Leyla Abdullayevanın üzünə qarşı bildirmiş və Leyla Abdullayeva isə deyilənləri inkar etmişdir. CM-in 178.3.2-ci maddəsi dələduzluq, yəni etibardan sui-istifadə etmə və ya aldatma yolu ilə özgənin əmlakını ələ keçirmə və ya əmlak hüquqlarını əldə etmənin şəxs tərəfindən külli miqda rda ziyan vurmaqla törədilməsinə görə cinayət məsuliyyətini nəzərdə tutur. Dələduzluq cinayətinin obyektini talamanın digər formalarında olduğu kimi mülkiyyət münasibətləri təşkil etsə də, bu cinayətin predmeti talama cinayətlərinin digər formalarının predmetindən fərqlənir. Dələduzluq özünün törədilmə üsuluna görə aldatma yolu ilə dələduzluq və etibardan sui-istifadə yolu ilə dələduzluq kimi iki növə ayrılır. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun “Dələduzluq cinayətlərinə dair işlər üzrə məhkəmə təcrübəsi haqqında” 11 iyun 2015-ci il tarixli 7 nömrəli qərarında göstərilmişdir ki, başqa talama cinayətlərindən fərqli olaraq dələduzluq cinayəti aldatma və ya etibardan sui-istifadə etmə yolu ilə törədilir və əmlak sahibi öz əmlakını və ya ona olan hüququnu başqa şəxslərə yalan v ədlərin təsiri altında könüllü surətdə verir. Törədilmiş əməl o halda CM-in 178-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş dələduzluq, yəni etibardan suiistifadə və ya aldatma yolu ilə özgə əmlakını ələ keçirmə və ya əmlak hüquqlarını əldə etmə hesab edilir ki, şəxsin niyyəti əmlakı ələ keçirərkən və ya əmlak hüquqları əldə edərkən hər hansı öhdəliyin yerinə yetirilməsinə deyil, özgənin əmlakının əvəzsiz və qanunsuz olaraq öz mülkiyyətinə keçirilməsinə, yaxud da əmlak hüquqlarının əldə edilməsinə yönəlmiş olsun. Dələduzluq yolu ilə əmlak hüquqları əldə etmə dedikdə, mülkiyyət hüququ, girov hüququ, tələb hüququ və varlanmaya səbəb olan sair hüquqları qanunsuz əldə etmə başa düşülməlidir. Məhkəmələrin nəzərinə çatdırılsın ki, dələduzluq cinayəti özgənin əmlakının (əmlaka olan hüququnun) təqsirkarın və y a üçüncü şəxslərin sahibliyinə keçdiyi və onların bu əmlaka (əmlaka olan hüquqa) dair istədikləri kimi sərəncam vermək və ya onlardan istifadə etmək imkanının yarandığı andan başa çatmış hesab edilir. Şəxsin əmlakın ona verilməsi ilə bağlı öhdəlikləri yerinə yetirmək üçün əvvəlcədən real maliyyə imkanlarının, yaxud əmlakın idarə edilməsi üçün onun icazəsinin olmaması, əmlakı (əmlaka olan hüququ) əldə edərkən saxta sənədlərdən istifadə etməsi, başqa şəxslərə və ya kredit təşkilatlarına borcunun və ya girovda əmlakının olması haqda məlumatları gizlətməsi, əqdin bağlanması zamanı tərəflərdən biri kimi çıxış edən yalançı müəssisələr yaratması onun özgə əmlakının talanmasına yönəlmiş niyyətinin olmasına dəlalət edən hallar kimi çıxış edə bilər. Lakin bu halların da mövcud olması birmənalı olara q şəxsin dələduzluq cinayətini törətməsi barədə nəticəyə gəlmək üçün əsas vermir və hər bir konkret işin hallarına əsaslanaraq təqsirkarın üzərinə götürdüyü öhdəlikləri yerinə yetirmək niyyətində olmaması müəyyən edilməlidir. Təsvir olunan Qərarın tələbindən görünür ki, təqsirləndirilən şəxsin niyyəti əmlakı ələ keçirərkən və ya əmlak hüquqları əldə edərkən hər hansı öhdəliyin yerinə yetirilməsinə deyil, özgənin əmlakını əvəzsiz və qanunsuz olaraq öz mülkiyyətinə keçirməsinə və yaxud əmlak hüquqları əldə etməsinə yönəlmiş olduğu halda əməl dələduzluq kimi tövsif edilməlidir. Bundan başqa, CM-in 178.1-ci maddəsinin dispozisiyasında dələduzluq, yəni etibardan sui-istifadə etmə və ya aldatma yolu ilə özgənin əmlakını ələ keçirmə və ya əmlak hüquqlarını əldə etmə kimi qeyd edilmişdir. Etibarda n sui-istifadə etmə və aldatma özgə əmlakının talanmasının üsulu kimi çıxış edir. Təqsirkar aldadaraq və ya etibardan sui-istifadə edərək zərərçəkmiş şəxsi yanılma dərəcəsinə çatdırmaqla əmlakın ona verilməsinə nail olur. Yuxarıda təsvir edilmiş talama cinayətlərini xarakterizə edən ümumi əlamətlərdən və Cinayət Məcəlləsinin 178.1-ci maddəsinin dispoziyasından irəli gələn mənaya görə, söhbət özgə əmlakının ələ keçirilməsində ifadə olunmuş dələduzluq cinayəti üzrə ittihamından gedirsə, təqsirkarın zərəçəkmiş şəxsin mövcud olan əmlakını ələ keçirməsi (mövcud əmlak kütləsindən hansısa hissəsini ayırıb özünün və yaxud üçüncü şəxsin nəfinə keçirməsi) tələb olunur. Belə (əmlakın ələ keçirilməsi ilə bağlı) dələduzluqda zərərçəkmiş şəxsin maddi zərər görməsi onun gözlənilən artımı, qazancı almamas ında deyil, mövcud olan əmlak kütləsinin ələ keçirilmiş əmlak hesabına azalmasında (malik olduğu əmlakdan məhrum edilməsində) ifadə olunmalıdır. Kassasiya müraciətlərində bəraət almış şəxslərin zərərçəkmiş şəxslərə qarşı dələduzluq cinayət əməli törətməsi, zərərçəkmiş şəxslərlə onlar arasında mülki münasibətlərin mövcud olmaması göstərilmiş və cinayət işinin xüsusatlarına uyğun olan ittiham tərəfinin qeyd edilən dəlillərini əsaslı sayan kassasiya məhkəmə kollegiyası qeyd edir ki, apellyasiya instansiyası məhkəməsi zərərçəkmiş şəxslərin, şahidlərin ifadələrindən, disklərdə olan səs yazılarından, eləcə də birinci instansiya məhkəməsində tədqiq olunmuş digər sübutlardan Leyla Abdullayevanın zərərçəkmiş şəxslər ilə borcun götürülməsi barədə razılığa gələrkən həqiqi niyyətinin razılaşmanın şərt lərinə əməl etmək olduğunu (onu aldadıb hansısa əmlakını əvəzsiz olaraq ələ keçirmək olduğu) müəyyən etsə də, onun bu qənaəti işin həqiqi halları ilə ziddiyyət təşkil edir. Belə ki, Apellyasiya məhkəməsinin mövqeyinə əsasən, Leyla Abdullayevanın onlara bir müddət faiz kimi gəlir verməsi, qismən də olsa əsas məbləğləri qaytarması razılaşmalardan əvvəl Leyla Abdullayevanın belə bir niyyətinin olması haqqında nəticəni ciddi şəkildə şübhə altına alır. Həmçinin şahidlərin ifadələrində dərman şirkəti mövqeyi işin mübahisəsiz halı kimi qəbul edilsəydi belə, bu ifadələrin dələduzluq niyyətinin mövcud olmasına dəlalət etməsi istisna olunur və iş materialları ilə təsdiq edilməmişdir. Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, apellyasiya instansiyası məhkəməsi həm ibtidai istintaq zamanı toplanmış, həm də məhkəmə istintaqı zamanı tədqiq edilmiş sübutları düzgün qiymətləndirmədən əsassız olaraq yuxarıda qeyd olunan nəticəyə gəlmişdir. Belə ki, apellyasiya instansiyası məhkəməsi X7 və X6 qarşı Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsi ilə irəli sürülmüş ittiham üzrə yekun nəticəyə gələrkən sübutların tədqiqinə və qiymətləndirilməsinə dair Cinayət-Prosessual Məcəllənin 144, 145 və 146-cı maddələrinin tələblərinə əməl etməmişlər. Sübutetmə qaydalarının pozuntuları ilə əldə olunmuş X4 və X1 şərh edilən əməllərində dələduzluq cinayətinin tərkibinin olmaması və həmin əməllərə görə onların Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsi ilə təqsirli bilinməməsi barədə nəticə isə qanuni, əsaslı və mötəbər sayıla bilməz. Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, Leyla Abdullayeva ilə Zərərçəkmiş şəxs2 və digər zərər çəkmiş şəxslər (Zərərçəkmiş şəxs1 istisna) arasındakı həqiqi münasibətlər borc-pul məsələsi barədə razılaşmalar, fayda olaraq faizin qaytarılması şərt olması, Aqşin Abdullayevin pulların götürülməsi barədə danışıqlarda iştirakının olmaması, onların ikisinin də aldatma, etibardan sui-istifadə etməklə özgə əmlakını əvəzsiz olaraq ələ keçirmə niyyətlərinin iş materiallarında mötəbər sübutlarla təsdiq edilməməsi, maddi vəziyyətlə əlaqədar Leyla Abdullayevanın mülki öhdəliyini yerinə yetirə bilməməsi, ittihamın özünün və ittiham tərəfinin təqdim etdiyi sübutların kifayət qədər ziddiyyətli və ehtimal xarakterli olması barədə apellyasiya instansiyası məhkəməsinin gəldiyi nəticə ziddiyyətli olmaqla mötəbər sübutlara əsaslanmır. Belə ki, Apellyasiya məhkəməsi iş üzrə müəyyən edilmiş hallara lazımi hüquqi qiymət vermədən X4 və X1 ifadələrini mötəbər hesab etmiş və bu ifadələrii əsas götürərərək şahidlərin ifadələri və digər sübutlarla təsdiq olunmamasına, onların biri-birini tamamlanmamasını nəzərə almamış, araşdırılmış sübutlara düzgün qiymət verməmiş və bəraətin verilməsi üçün istinad etdiyi sübutların digər sübutlara münasibətdə üstünlük təşkil etməsini əsaslandırmamışdır. Halbuki zərərçəkmiş şəxslərin ifadələrindən göründüyü kimi, X15 və X11 inandırmaq üçün yalandan özlərini dərman şirkəti sahibi, Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikasında istehsal olunan dərmanların təsis etdiyi şirkəti vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası gömrük nəzarətindən keçirməklə ölkə bazarına gətirən və satışını təşkil edən, bu sahədə geniş təcrübəyə malik etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edib onu b u biznesin genişləndirilməsi üçün sərmayə şəklində verəcəyi pulun müqabilində gələcəkdə özünün əldə edəcəyi gəlirdən şişirdilmiş məbləğlərdə həftəlik və aylıq qazanc verəcəyinə, bu işdə heç bir zərər və riskinin olmadığını, olduğu halda belə sərmayəçilərə dəyən zərərin özü tərəfindən ödəniləcəyinə dair yalan vəd verməklə zərərçəkmiş şəxsləri inandırmışlar. Lakin apellyasiya instansiyası məhkəməsi bu halların hər hansı sübutla təsdiq olunmaması qənaətinə gəlsə də bu qənaəti kifayət qədər tutarlı dəlillərlə əsaslandırılmamışdır. Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, qeyd edilənlər apellyasiya instansiyası məhkəməsinin hökmünün əsaslandırılmamış məhkəmə aktı olması, bəraət hökmünə dair CPM-in tələblərinə cavab verməməsi kimi ciddi qüsuru ortadan qaldırmır. Sübutların tədqiq edilməsi qaydalarının pozulması ilə əldə olunmuş və işin faktiki hallarına uyğun olmayan nəticə isə əsaslandırılmış, inandırıcı qənaət kimi qəbul edilə bilməz. Cinayət Prosessual Məcəllənin 33-cü maddəsinə əsasən hakimlər cinayət mühakimə icraatının həyata keçirilməsində cinayət işi üzrə toplanmış sübutları bu Məcəllənin tələblərinə əsasən qiymətləndirirlər. Cinayət mühakimə icraatı həyata keçirilərkən bu Məcəllənin 125, 144-146-cı maddələrinin müddəalarının pozulması yolverilməzdir. Cinayət prosesində heç bir sübutun və digər materialın qabaqcadan müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur. Hakimlərin sübutlara və sair materiallara qərəzli münasibət bəsləməsi, mövcud hüquqi prosedur daxilində tədqiq edilənədək sübut və digər materiallardan birinə digərinə nisbətdə çox və ya az əhəmiyyət verilməsi yolverilməzdir; Həmin Məcəllənin 144-cü maddəsinə əsasən cinayət təqibi üzrə toplanmış sübutlar tam, hərtərəfli və obyektiv yoxlanılmalıdır. Yoxlama zamanı cinayət təqibi üzrə toplanmış sübutlar təhlil olunur və bir-biri ilə müqayisə edilir, yeni sübutlar toplanır, əldə olunmuş sübutların mənbəyinin mötəbərliyi müəyyənləşdirilir; Sözügedən Məcəllənin 145.1-ci maddəsinə əsasən hər bir sübut mənsubiyyəti, mümkünlüyü, mötəbərliyi üzrə qiymətləndirilməlidir; CPM-in 146.1-ci maddəsinə əsasən cinayət təqibi üzrə toplanmış sübutların kifayət etməsi dedikdə, müəyyən edilməli hallar üzrə mümkün sübutların elə bir həcmi nəzərdə tutulur ki, onlar sübut etmə predmetinin müəyyən edilməsi üçün mötəbər və yekun nəticəyə gəlməyə imkan versin. Məhkəmə kollegiyası qeyd edir ki, X7 və X6 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsin in 178.3.2-ci maddəsi ilə bəraət verilməsinə dair cinayət işi üzrə apellyasiya instansiyası məhkəməsi cinayət təqibi üzrə toplanmış sübutları tədqiq edib mənsubiyyəti, mümkünlüyü, mötəbərliyi üzrə qiymətləndirərkən cinayət prosessual qanunvericiliyin yuxarıda qeyd edilən tələblərini pozmuş və kassasiya müraciətlərinin bu barədə dəlilləri əsaslı olmaqla öz təsdiqini tapır. Belə ki, dələduzluqda ittiham olunan şəxsin əmlakın ona verilməsinədək həmin əmlakı əvəzsiz olaraq ələ keçirmək niyyətində olub-olmaması (əməlində cinayətin subyektiv cəhətinə aid zəruri əlamətin mövcudluğu) məsələsi yalnız şəxsin öz hərəkətlərinə subyektiv münasibəti barədə verdiyi şifahi məlumatlar əsasında deyil, həm də işin obyektiv hallarından, o cümlədən onun əmlakı əldə edərkən nümayiş etdirdiyi davranışından, verd iyi vədlərin məzmunundan, əmlakı ələ keçirdikdən sonrakı dövrdə etdiyi hərəkətlərdən, bu hərəkətlərin verdiyi vədlərlə (götürdüyü öhdəliklə) uyğunluq təşkil edib-etməməsindən, verdiyi vədin, üzərinə götürdüyü öhdəliyin yerinə yetirilməməsinin ondan asılı olmayan hallardan, yoxsa özünün vədin (öhdəliyin) icrasından boyun qaçırmasından irəli gılib-gəlməməsindən, vədin qismən də olsa yerinə yetirilməsi (öhdəliyin icrası) istiqamətində hərəkətlər edib-etməməsindən asılı olaraq həll olunmalıdır. Bu baxımdan, yuxarıda qeyd olunan hallar təqsirləndirilən şəxslərin həqiqi niyyətinin nədən ibarət olduğunu və məqsədinin nəyə yönəldiyini müəyyən etmək üçün mühüm əhəmiyyət kəsb etsələr də, onlara apellyasiya instansiyası məhkəməsi düzgün hüquqi qiymət verilməmişdir. Halbuki, həmin hallar iş üzrə topla nmış, o cümlədən apellyasiya instansiyası məhkəməsinin özünün bilavasitə tədqiq etdiyi sübutlardan, o cümlədən zərərçəkmiş şəxslərin ifadəsi ilə yanaşı, şahidlərin ifadələri, tərəflər arasında olan yazışmalar və iş üzrə toplanmış digər sübutlardan irəli gəlir. Belə olan halda, apellyasiya instansiyası məhkəməsinin bəraət hökmü ittihamın həlli üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən bütün hallarının tam, hərtərəfli və obyektiv araşdırılmasına, iş üzrə toplanmış sübutların (CPM-in 144-146-cı maddələri tələb etdiyi kimi) müqayisəli şəkildə obyektiv qiymətləndirilməsinə əsaslanan, müvafiq olaraq da Azərbaycan Respublikası Cinayət-Prosessual Məcəlləsinin 349.4 və 349.5-ci maddələrində təsbit edilmiş məhkəmə qərarının qanuniliyi və əsaslılığı meyarlarına cavab verən məhkəmə aktı kimi qiymətləndirilə bilm əz. Bu səbəbdən apellyasiya məhkəməsinin yekun qərarı ləğv edilməli, apellyasiya şikayətinə onun məzmununa və irəli sürülmüş apellyasiya tələbinin xarakterinə adekvat olan prosedurda – ətraflı məhkəmə istintaqı aparılmaqla təkrarən baxılmalıdır İnsan Hüquqları üzrə Avropa Məhkəməsi məhkəmə qərarının əsaslandırılması problemi üzrə mövqeyini bir çox sənəddə o, cümlədən "Kuznetsov və digərləri Rusiya Federasiyasına qarşı” iş üzrə 11 yanvar 2007-ci il tarixli qərarının 83-cü bəndində şərh etmişdir. Həmin qərarda göstərilmişdir ki, "...formalaşmış ədalət mühakiməsinin lazımınca həyata keçirilməsi prinsipini əks etdirən presedent hüququna uyğun olaraq məhkəmələrin və ədalət mühakiməsini həyata keçirən başqa orqanların qərarlarında onların qəbul edilməsi əsasları yetərincə əks etdirilməlidir. 6 -cı maddənin 1-ci bəndi məhkəmə instansiyalarından tələb edir ki, onlar çıxardıqları qərarların əsaslarını göstərsinlər, lakin həmin bəndə hər bir dəlilin ətraflı cavablandırmasını tələb edən qayda kimi baxmaq olmaz. Qərarın əsaslandırılması barədə vəzifə hansı həcmdə yerinə yetilməlidir - bu qəbul edilən qərarın xarakterindən asılıdır (X21rşı iş üzrə 9 dekabr 1994-cü il tarixli qərarın 29-cu bəndi). Baxmayaraq ki, məhkəmələr konkret iş üzrə dəlillərin müəyyən edilməsi məsələsi haqqında qərarın verilməsində və tərəflərin mövqelərinin əsaslandırılması üçün sübutların gətirilməsində məhdud səlahiyyətlərdən istifadə edirlər, bu orqanlar qəbul etdikləri qərarların motivlərini təsvir etməklə öz hərəkətlərinin əsaslarını göstərməyə borcludurlar (Suominen Finlyandiyaya qarşı iş üzrə 1 iyul 2003-c ü il tarixli qərarın 36-cı bəndi). Əsaslandırılmış qərarın daha bir rolu ondan ibarətdir ki, bu halda tərəflərə aydın olur ki, onların mövqeləri dinlənilib. Bundan başqa qərarın əsaslandırılması tərəflərə onu mübahisələndirməyə, apellyasiya məhkəməsinə isə həmin qərara yenidən baxmağa imkan yaradır. Qərarda əsasların təsvir edilməsi ictimaiyyət tərəfindən ədalət mühakiməsi üzərində nəzarətin həyata keçirilməsi üçün başlıca vasitədir. (Xirvisaari Finlyandiyaya qarşı iş üzrə 27 sentyabr 2001-ci il tarixli qərarın 30-cu bəndi)”. Qeyd olunanlara uyğun mövqe Hiro Balani İspaniyaya qarşı iş üzrə məhkəmə qərarında da (09 dekabr 1994-cü il tarixli) göstərilmişdir. Həmin işdə ərizəçi məhkəməyə konkret cavab tələb edən yazılı arqumentlər təqdim etməsinə baxmayaraq, məhkəmə həmin arqumentlərə cavab v erməmiş, bu səbəbdən də müəyyən etmək mümkün olmamışdır ki, məhkəmə həmin arqumentlərə sadəcə olaraq əhəmiyyət verməyib, yoxsa onları rədd edib, əgər rədd edibsə bunu hansı əsaslara görə edib. Bu hal İnsan Hüquqları üzrə Avropa Məhkəməsinin yuxarıda göstərilən qərarı ilə İnsan Hüquqları və X10 haqqında Avropa Konvensiyasının 6-cı maddəsinin pozuntusu hesab edilmişdir. Azərbaycan Respublikası CPM-in 416.1.1-ci və 416.1.3-cü maddələrinə əsasən məhkəmə bu Məcəllənin 143-146-cı maddələrinin tələblərinə müvafiq olaraq sübutları tədqiq etmədikdə və məhkumun təqsirliliyi və ya bəraət almış şəxsin təqsirsizliyi barədə məhkəmə hökmünün əsasını yolverilməz sübutlar təşkil etdikdə; kassasiya instansiyası məhkəməsi apellyasiya instansiyası məhkəməsinin hökm və ya qərarını kassasiya qaydasında ləğv etm ək və ya dəyişdirmək hüququna malikdir. Bununla da kassasiya məhkəmə kollegiyası məhkəmənin gəldiyi nəticələrin yalnız məhkəmə istintaqında tədqiq edilmiş mötəbər və təkzibedilməz sübutlara əsaslandığını qeyd edərək və Avropa İnsan hüquqları Konvensiyasının 6-cı maddəsinin 1-ci bəndində hər kəsin ona qarşı istənilən cinayət ittihamı irəli sürülərkən işin məhkəmə tərəfindən ədalətli araşdırılması hüququnun təsbit edildiyini nəzərə alıb, kassasiya müraciətlərinin dəlilləri razılaşır və hesab edir ki, X7 və X6 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 178.3.2-ci maddəsi ilə bəraət verilməsi barədə nəticəyə gələrkən apellyasiya instansiyası məhkəməsi cinayət işi üzrə toplanmış sübutları mənsubiyyəti, mötəbərliyi baxımından düzgün qiymətləndirməmiş, bəraət almış şəxslərin təqsirsizliyi barəd ə məhkəmə hökmünün əsasını yolverilməz sübutlar təşkil edir. Kassasiya məhkəmə kollegiyası hazırki iş üzrə sübutların məhkum X15 və X1 təqsirliliyinin müəyyən edilməsinə münasibətdə CPM-in 143-146-cı maddələrinin tələblərinə uyğun olaraq düzgün qiymətləndirilməməsi və onlara əsassız bəraət verilməsi haqda kassasiya müraciətlərinindəlilləri ilə razılaşaraq, apellyasiya instansiyası məhkəməsinin CPM-in 416.1.2 və 416.1.3-cü maddələrində nəzərdə tutulmuş pozuntulara yol verməsini qeyd edir və hesab edir ki, həmin pozuntularla qəbul edilmiş apellyasiya instansiyası məhkəməsinin 3 may 2024-cü il tarixli hökmü ləğv edilməklə cinayət işi yeni apellyasiya baxışına təyin olunmalıdır. Belə qənaətə gələrkən məhkəmə kollegiyası həmçinin CPM-in 419.12-ci maddəsinin tələblərini də nəzərə alır və həmin m addədə sadalanmış məsələlərin qabaqcadan həll edilməsini mümkün bilmir. Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, yeni apellyasiya baxışı zamanı işin tam, hərtərəfli və obyektiv araşdırılması və iş üzrə düzgün nəticəyə gəlmək üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edə biləcək, cinayət prosesi tərəflərinin təqdim etdikləri sübutlar qanuna müvafiq qaydada yenidən tədqiq edilməli, bir sübutun digərindən üstün olması zərurəti əsaslandırılmalı, zərurət yaranarsa, tərəflərin təqdim etdikləri sübutlarla yanaşı başqa sübutlar da araşdırılmalı, araşdırılmış sübutlar onların mənsubiyyəti, mötəbərliyi və mümkünlüyü üzrə qiymətləndirilərək iş üzrə qanuni və ədalətli qərar qəbul edilməlidir. Şərh edilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası CPM-in 419.10.2 maddəsini rəhbər tutaraq məhkəmə kollegiyası QƏRARA ALDİ: Dövlət ittihamçısı2 tərəfindən verilmiş kassasiya protesti, Zərərçəkmiş şəxs5 və onun nümayəndəsi (vəkili) Müdafiəçi6 tərəfindən birgə verilmiş, zərərçəkmiş şəxslər Zərərçəkmiş şəxs2, Zərərçəkmiş şəxs4, Zərərçəkmiş şəxs3 və Zərərçəkmiş şəxs1 nümayəndəsi (vəkili) Nümayəndə1 tərəfindən verilmiş kassasiya şikayətləri təmin edilsin. X7 və X6 Azərbaycan Respublikası CM-in 178.3.2-ci maddəsi ilə bəraət verilməsinə dair cinayət işi üzrə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət kollegiyasının 3 may 2024-cü il tarixli hökmü ləğv edilsin və cinayət işi apellyasiya instansiya məhkəməsində yenidən baxılmağa təyin edilsin.