Ali Məhkəmə Qərar — İş №1(102)-627/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 1(102)-627/2024 15.03.2024 ALİ MƏHKƏMƏ Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Cinayət kollegiyası hakimlər Nəsibov Hafiz Qənbər oğlu (sədrlik edən və məruzəçi), Novruzov X7 və X3 ibarət tərkibdə, məhkəmə iclas katibi X4, dövlət ittihamçısı - Azərbaycan Respublikası Baş Prokurorluğun Dövlət ittihamının müdafiəsi üzrə idarəsinin kassasiya instansiyası məhkəməsində dövlət ittihamının müdafiəsi və analitik təhlil şöbəsinin prokuroru Əliyeva Yaqut Bəşir qızının, məhkum edilmiş şəxslər Məhkum1, Məhkum2 və Məhkum3 iştirakı ilə, Şəki Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət Kollegiyasının 3 avqust 2023-cü il tarixli hökmündən Azərbaycan Respublikası Baş Prokurorluğun Dövlət ittihamının müdafiəsi üzrə idarəsinin Apellyasiya instansiyası məhkəmələr ində dövlət ittihamının müdafiəsi üzrə şöbəsinin prokuroru, kiçik ədliyyə müşaviri Dövlət ittihamçısı3 tərəfindən verilmiş kassasiya protestinə mahiyyəti üzrə mahiyyəti üzrə baxaraq, MÜƏYYƏNETDİ: Şəki Rayon Məhkəməsinin 13 may 2022-ci il tarixli hökmü ilə (sədrlik edən hakim C.F.İmanov) Məhkum1 (xx xx xx 1987-ci ildə ünvan2ndə anadan olmuş, Azərbaycan Respublikası vətəndaşı, subay, orta təhsilli, əvvəllər məhkum olunmamış, XXX15ndə mühafizəçi işləyən, ünvan1ndə pasport qeydiyyatında olmaqla həmin kənddə yaşayan) Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 221.2.1 və 322.2-ci maddələri ilə əməlində cinayət tərkibinin olmaması əsası ilə bəraət verilmiş, Məhkum1 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 127.2.3-cü maddəsi ilə tövsif olunmuş əməli həmin maddədən Cinayət Məcəlləsinin 127.1- ci maddəsinə tövsif edilmiş və o, Cinayət Məcəlləsinin 127.1-ci maddəsi ilə 2 (iki) il müddətə azadlığın məhdudlaşdırılması cəzasına məhkum edilmiş, Cinayət Məcəlləsinin 69.3-cü maddəsinə əsasən Məhkum1 9 avqust 2021-ci il tarixdən 11 avqust 2021-ci tarixədək şübhəli şəxs qismində tutulub saxlanıldığı 3 (üç) gün müddət azadlığın məhdudlaşdırılmasının bir gününə iki gün hesablanmaqla cəmi 6 (altı) gün müddət ona təyin edilmiş cəzadan çıxılaraq, üzərində qəti olaraq 1 (bir) il 11 (on bir) ay 24 (iyirmi dörd) gün müddətə azadlığın məhdudlaşdırılması cəzası saxlanılmış, Məhkum1 üzərinə yaşayış yerini axşam saat 22:00-dan səhər saat 07:00-dək tərk etməmək, elektron nəzarət vasitəsini gəzdirmək və həmin vasitənin işlək vəziyyətdə saxlanılması üçün ona xidmət etmək, Şəki rayonunun ərazi hüdudları nı tərk etməmək, müvafiq məhkəmə qərarı olmadan yaşayış yerini dəyişdirməmək, habelə cəzanın icrasına nəzarət edən orqanı iş yerinin dəyişdirilməsi barədə əvvəlcədən məlumatlandırmaq vəzifələri qoyulmuş, məhkumun cəzasını yaşayış yeri üzrə çəkməsi, cəzaçəkmə müddətinin Məhkum1 cəzanı icra edən orqanda qeydiyyata alındığı vaxtdan hesablanması, Məhkum1 barəsində seçilmiş polis nəzarəti altına vermə qətimkan tədbirinin hökm qanuni qüvvəyə minənədək dəyişdirilmədən saxlanılması qərara alınmışdır; Məhkum3 (xx xxxx 1952-ci ildə ünvan3ndə anadan olmuş, Azərbaycan Respublikası vətəndaşı, evli, orta təhsilli, əvvəllər məhkum olunmamış, işləməyən, ünvan4ndə pasport qeydiyyatında olmaqla həmin kənddə yaşayan) Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 127.2.3, 221.2.1 və 322.2-ci maddələri ilə əm əlində cinayət tərkibinin olmaması əsası ilə bəraət verilmiş, Məhkum3 barəsində seçilmiş polisin nəzarəti altına vermə qətimkan tədbiri ləğv edilmişdir; Məhkum2 (xx xxxx 1968-ci ildə ünvan5nda anadan olmuş, Azərbaycan Respublikası vətəndaşı, evli, orta təhsilli, əvvəllər məhkum olunmamış, X1xana maşinisti işləyən, ünvan6ndə pasport qeydiyyatında olmaqla həmin kənddə yaşayan) Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 127.2.3, 221.2.1 və 322.2-ci maddələri ilə əməlində cinayət tərkibinin olmaması əsası ilə bəraət verilmiş, Məhkum2 barəsində seçilmiş polisin nəzarəti altına vermə qətimkan tədbiri ləğv edilmişdir. Şəki Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət kollegiyasının 1 noyabr 2022-ci il tarixli hökmü ilə (sədrlik edən və məruzəçi hakim İ.H.Şükürov, hakimlər G.Q.Abbasov və A.M.Eyvazovdan ibar ət məhkəmə tərkibi) Məhkum1 tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayəti, Dövlət ittihamçısı2 tərəfindən verilmiş apellyasiya protesti, habelə zərərçəkmiş şəxslər Zərərçəkmiş şəxs2 və Zərərçəkmiş şəxs1 tərəfindən birgə verilmiş apellyasiya şikayətləri qismən təmin edilmiş, Şəki Rayon Məhkəməsinin 13 may 2022-ci il tarixli hökmü ləğv edilmiş və yeni ittiham hökmü çıxarılmış, Məhkum1 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş cinayət əməlini törətməkdə təqsirli bilinib qazancının 15 faizi dövlət nəfinə tutulmaqla 1 (bir) il 6 ay müddətə islah işləri cəzasına məhkum edilmiş, Cinayət Məcəlləsinin 69.3-cü maddəsinə əsasən Məhkum1 9 avqust 2021-ci il tarixdən 11 avqust 2021-ci il tarixinədək şübhəli şəxs qismində tutulub saxlanıldığı 3 (üç) gün müddət islah iş ləri cəzasının bir gününə dörd gün hesabı ilə hesablanmaqla cəmi 12 (on iki) gün müddət ona təyin edilmiş cəzadan çıxılmış, üzərində qəti olaraq 1 (bir) il 5 (beş) ay 18 (on səkkiz) gün müddətə islah işləri cəzası saxlanılmış, Məhkum1 cəzaçəkmə müddətinin onun qazancından dövlət nəfinə ilk tutulmanın aparıldığı vaxtdan hesablanması qərara alınmışdır; Həmçinin, həmin hökmlə Məhkum3 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş cinayət əməlini törətməkdə təqsirli bilinib qazancının 10 faizi dövlət nəfinə tutulmaqla 1 (bir) il müddətə islah işləri cəzasına məhkum edilmiş, Cinayət Məcəlləsinin 69.3-cü maddəsinə əsasən Məhkum3 09 avqust 2021-ci il tarixdən 11 avqust 2021-ci il tarixinədək şübhəli şəxs qismində tutulub saxlanıldığı 3 (üç) gün müddət islah işl əri cəzasının bir gününə dörd gün hesabı ilə hesablanmaqla cəmi 12 (on iki) gün müddət ona təyin edilmiş cəzadan çıxılmış, üzərində qəti olaraq 11 (on bir) ay 18 (on səkkiz) gün müddətə islah işləri cəzası saxlanılmış, Məhkum3 cəzaçəkmə müddətinin əvvəli onun qazancından dövlət nəfinə ilk tutulmanın aparıldığı vaxtdan hesablanması qərara alınmışdır. Eləcə də, həmin hökmlə Məhkum2 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş cinayət əməlini törətməkdə təqsirli bilinib qazancının 10 faizi dövlət nəfinə tutulmaqla 1 (bir) il müddətə islah işləri cəzasına məhkum edilmiş, Cinayət Məcəlləsinin 69.3-cü maddəsinə əsasən Məhkum2 9 avqust 2021-ci il tarixdən 11 avqust 2021-ci il tarixinədək şübhəli şəxs qismində tutulub saxlanıldığı 3 (üç) gün müddət islah işl əri cəzasının bir gününə dörd gün hesabı ilə hesablanmaqla cəmi 12 (on iki) gün müddət ona təyin edilmiş cəzadan çıxılaraq, üzərində qəti olaraq 11 (on bir) ay 18 (on səkkiz) gün müddətə islah işləri cəzası saxlanılmış, Məhkum2 cəzaçəkmə müddətinin əvvəli onun qazancından dövlət nəfinə ilk tutulmanın aparıldığı vaxtdan hesablanması qərara alınmışdır. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Cinayət kollegiyasının 12 aprel 2023-cü il tarixli qərarı ilə (sədrlik edən və məruzəçi hakim T.L.Kazımov, hakimlər Ə.C.Seyidov və N.R.Mövsümovdan ibarət məhkəmə tərkibi) məhkumlar Məhkum1, Məhkum3 və Məhkum2 tərəfindən ayrı-ayrılıqda verilmiş kassasiya şikayətləri təmin edilməmiş, dövlət ittihamçısı X6 tərəfindən verilmiş kassasiya protesti qismən təmin edilmiş, Şəki Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət ko llegiyasının 1 noyabr 2022-ci il tarixli hökmü ləğv edilmiş və cinayət işi yeni apellyasiya baxışına təyin edilmişdir. Şəki Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət kollegiyasının 3 avqust 2023-cü il tarixli hökmü ilə (sədrlik edən və məruzəçi hakim X.H.Səmədov, hakimlər E.M.Mehdiyev və V.İ.Məlikovdan ibarət məhkəmə tərkibi) Məhkum1 tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayəti, Dövlət ittihamçısı2 tərəfindən verilmiş apellyasiya protesti, zərərçəkmiş şəxslər Zərərçəkmiş şəxs2 və Zərərçəkmiş şəxs1 tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayətləri qismən təmin edilmiş, Şəki Rayon Məhkəməsinin 13 may 2022-ci il tarixli hökmü ləğv edilmiş və yeni ittiham hökmü çıxarılaraq, Məhkum1, Məhkum3 və Məhkum2 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 221.2.1-ci maddəsi ilə təqsirlilikləri sübuta yetirilmədiyindən bər aət verilmiş, Cinayət Məcəlləsinin 127.2.3-cü maddəsi isə həmin Məcəllənin 322.2-ci maddəsi ilə irəli sürülmüş ittihamla əhatə olunduğundan, ittihamdan xaric edilmişdir. Həmin hökmlə Məhkum1 Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş cinayət əməlini törətməkdə təqsirli bilinib qazancının 15 faizi dövlət nəfinə tutulmaqla 1 (bir) il 6 ay müddətə islah işləri cəzasına məhkum edilmiş, Cinayət Məcəlləsinin 69.3-cü maddəsinə əsasən Məhkum1 9 avqust 2021-ci il tarixdən 11 avqust 2021-ci il tarixinədək şübhəli şəxs qismində tutulub saxlanıldığı 2 (iki) gün müddət islah işləri cəzasının bir gününə dörd gün hesabı ilə hesablanmaqla cəmi 8 (səkkiz) gün müddət ona təyin edilmiş cəzadan çıxılaraq, üzərində qəti olaraq 1 (bir) il 5 (beş) ay 22 (iyirmi iki) gün müddətə islah işləri cəzas ı saxlanılmış, Məhkum1 cəzaçəkmə müddətinin onun qazancından dövlət nəfinə ilk tutulmanın aparıldığı vaxtdan hesablanması qərara alınmışdır; Həmçinin, Məhkum3 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş cinayət əməlini törətməkdə təqsirli bilinib qazancının 10 faizi dövlət nəfinə tutulmaqla 1 (bir) il müddətə islah işləri cəzasına məhkum edilmiş, Cinayət Məcəlləsinin 69.3-cü maddəsinə əsasən Məhkum3 9 avqust 2021-ci il tarixdən 11 avqust 2021-ci il tarixinədək şübhəli şəxs qismində tutulub saxlanıldığı 2 (iki) gün müddət islah işləri cəzasının bir gününə dörd gün hesabı ilə hesablanmaqla cəmi 8 (səkkiz) gün müddət ona təyin edilmiş cəzadan çıxılaraq, üzərində qəti olaraq 11 (on bir) ay 22 (iyirmi iki) gün müddətə islah işləri cəzası saxlanılmış, Məh kum3 cəzaçəkmə müddətinin əvvəli onun qazancından dövlət nəfinə ilk tutulmanın aparıldığı vaxtdan hesablanması qərara alınmışdır; Eləcə də, Məhkum2 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş cinayət əməlini törətməkdə təqsirli bilinib qazancının 10 faizi dövlət nəfinə tutulmaqla 1 (bir) il müddətə islah işləri cəzasına məhkum edilmiş, Cinayət Məcəlləsinin 69.3-cü maddəsinə əsasən Məhkum2 9 avqust 2021-ci il tarixdən 11 avqust 2021-ci il tarixinədək şübhəli şəxs qismində tutulub saxlanıldığı 2 (iki) gün müddət islah işləri cəzasının bir gününə dörd gün hesabı ilə hesablanmaqla cəmi 8 (səkkiz) gün müddət ona təyin edilmiş cəzadan çıxılaraq, üzərində qəti olaraq 11 (on bir) ay 22 (iyirmi iki) gün müddətə islah işləri cəzası saxlanılmış, Məhkum2 cəzaçəkm ə müddətinin əvvəli onun qazancından dövlət nəfinə ilk tutulmanın aparıldığı vaxtdan hesablanması qərara alınmışdır. Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət Kollegiyasının 3 avqust 2023-cü il tarixli hökmündən dövlət ittihamçısı tərəfindən kassasiya protesti verilmişdir. İşin halları: İbtidai istintaq orqanı tərəfindən Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 127.2.3, 221.2.1, 322.2-ci maddələri ilə irəli sürülmüş ittihama əsasən, Məhkum1 qəsdən, şəxsiyyətini digər şəxslərin şəxsiyyətinin fövqündən üstün tutub ictimai qaydalara qarşı açıq etinasızlıq göstərib özünü ətrafdakı şəxslərə qarşı qoyaraq onlara münasibətdə laqeydliyini ifadə etməklə cəmiyyətə açıqdan açığa hörmətsizlik, birgə yaşayış qaydalarına və əxlaq normalarının kobud surətdə pozulması ilə müşayiət edilən hərəkətlər edib x uliqanlıq niyyəti ilə sağlamlığa az ağır zərər vurma cinayət əməlini, bir qrup şəxs halında ictimai qaydanı kobud surətdə pozan, cəmiyyətə açıqca hörmətsizlik ifadə edən, şəxslər üzərində zor tətbiq olunması ilə müşayiət olunan qərəzli xuliqanlıq cinayət əməlini və qanunla və digər normativ aktla müəyyən edilmiş davranış qaydasına zidd olaraq qanuniliyi vətəndaş və təşkilat tərəfindən təkzib edilən hərəkəti zor tətbiq edərək özbaşına törədib mühüm ziyan vurmaqla özbaşınalıq cinayət əməlini törətmişdir. Belə ki, o, 04 iyun 2021-ci il tarixdə saat 16:30 radələrində ünvan 1 ünvanında yerləşən XXX20nin inzibati binasına oğlu, 10 dekabr 2014-cü il təvəllüdlü, X9 X11 və Zərərçəkmiş şəxs1 alınaraq himayəsinə verilməsi və himayəsində saxlanılması barədə Şəki Rayon Məhkəməsinin 17 fevral 2020-ci il tarixli, 2(075)-109/2020 nömrəli qətnaməsinin, həmçinin Şəki Rayon Məhkəməsinin həmin tarixli və nömrəli icra sənədinin icrası ilə əlaqədar Zərərçəkmiş şəxs1 Bünyad qızı və Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumX ilə birlikdə dəvət edilməsinə görə qohumları, Məhkum3 və Məhkum2 ilə həmin görüşün də əvvəlkilər kimi nəticəsiz qalacağı və oğlu MəhkumXun onun himayəsinə verilməsinə və himayəsində saxlanılmasına dair icra sənədinin icra edilməsinin mümkün olmaması halında sonuncunu məcburi şəkildə olsa belə himayəsinə keçirəcəyinə dair qanunsuz hərəkətlər etmək üçün cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında birləşdikdən sonra həmin ünvana gəlmiş, bundan sonra oğlu MəhkumX ilə görüşərək ünsiyyət və xoş münasibət saxlaması üçün ona şərait yaradılması, həmin görüşdə MəhkumXun psixolo q və icra məmurunun atasının yanında olmaqla daima onunla birlikdə yaşamağı təklif edilməsi, lakin MəhkumXun bu təklifdən imtina edərək nənə və babasının yanında qalmaq istəməsini bildirməsi ilə əlaqədar olaraq MəhkumXun məcburi şəkildə zor tətbiq edilməklə həmin şəxslərdən alınaraq ona verilməsinin mümkün olmaması, bununla bağlı icra işinin aparılması qaydaları, əvvəllər dəfələrlə görüşlərin təşkil edilməsi, həmin görüşlərdə də MəhkumXun atasının himayəsində qalmağa hazır olmaması barədə psixoloq rəylərinin olması, həmin rəy əsasında MəhkumXun psixoloji durumu onun himayəsinə verilməsini mümkünsüz etməsi, MəhkumXun iradəsinə və istəyinə zidd məhkəmə qətnaməsinin və icra sənədinin icra edilə bilməməsi, icranın MəhkumXun fiziki və psixi sağlamlığına xələl gəlməsinin yolverilməzliyi, hazır da da icranın MəhkumXa zərər vurmadan həyata keçirilməsi üçün müəyyən müddət lazım olması izah edilməsinə, bununla da hazırda icra sənədinin həyata keçirilməsinin mümkünsüzlüyü bildirilməsinə baxmayaraq, XXX20nin əməkdaşlarının icranı təmin etmək məqsədilə görüləcək işlər barədə müzakirə apardıqları vaxt, o, qəsdən, məhkəmə qətnaməsinin və icra sənədinin hazırda icra edilərək oğlunun onun himayəsinə verilməsinin və himayəsində saxlanılmasının mümkün olmamasını dərk edərək həmin inzibati binanın dəhlizindəki oturacaqda MəhkumX ilə birlikdə əyləşmiş Zərərçəkmiş şəxs1 yaxınlaşıb onunla birlikdə getmək istəmədiyinə görə nənəsini qucaqlamış oğlu MəhkumXu qanunsuz olaraq himayəsinə götürməyə və himayəsində saxlamağa mane olan Zərərçəkmiş şəxs1 heç bir əsaslı səbəb olmadan zor tətbiq edib hər iki qolundan tutub dartaraq bir dəfə onun sifət və çiyin nahiyəsindən yumruq zərbəsi endirdikdən sonra həmin zərbə nəticəsində sonuncunun yerə yıxılmasından istifadə edib oğlu MəhkumXu götürməsi, bundan sonra dəhlizdə olan Məhkum3 Zərərçəkmiş şəxs1 və Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumXu geri qaytarmaq istəyinin qarşısını almaq, həmçinin müqavimət göstərmək imkanını və digər maneələri aradan qaldırmaq, o cümlədən X16 Sadıqovun himayəsinə keçməsi üçün şərait yaratmaq məqsədilə Zərərçəkmiş şəxs1 sol çiyninə iki dəfə yumruq vurması, eyni məqsədlə Məhkum2 isə Zərərçəkmiş şəxs1 sağ çiynindən bir dəfə yumruq vurub yerə yıxması, hər iki şəxsin Zərərçəkmiş şəxs2 zor tətbiq etməklə tutub saxlaması, daha sonra Zərərçəkmiş şəxs1 yenidən getmək istədiyini görən Məhkum2 onu hər iki qolundan tutub divara vuraraq sax laması nəticəsində qaçaraq inzibati binanı tərk edib naməlum istiqamətdə gedib oğlu MəhkumXu qanunsuz olaraq himayəsinə keçirib himayəsində saxlamaqla, yəni qanunla və ya digər normativ hüquqi aktla müəyyən edilmiş davranış qaydasına zidd olaraq qanuniliyi Zərərçəkmiş şəxs2 və Zərərçəkmiş şəxs1, həmçinin XXX20 tərəfindən təkzib edilən hərəkəti zor tətbiq etməklə özbaşına törədib mühüm ziyan vurmaqla özbaşınalıq cinayət əməlini törətmişdir. Bundan başqa o, 04 iyun 2021-ci il tarixdə saat 16:30 radələrində ünvan 1 ünvanında yerləşən XXX20nin inzibati binasına oğlu, 10 dekabr 2014-cü il təvəllüdlü X9 X11 və Zərərçəkmiş şəxs1 alınaraq himayəsinə verilməsi və himayəsində saxlanılması barədə Şəki Rayon Məhkəməsinin 17 fevral 2020-ci il tarixli, 2(075)-109/2020 nömrəli qətnaməsinin, həmçinin Şəki Rayon Məhkəməsinin həmin tarixli və nömrəli icra sənədinin icrası ilə əlaqədar Zərərçəkmiş şəxs1 Bünyad qızı və Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumX ilə birlikdə dəvət edilməsinə görə qohumları, Məhkum3 və Məhkum2 ilə həmin görüşün də əvvəlkilər kimi nəticəsiz qalacağı və oğlu MəhkumXun onun himayəsinə verilməsinə və himayəsində saxlanılmasına dair icra sənədinin icra edilməsinin mümkün olmaması halında sonuncunu məcburi şəkildə olsa belə himayəsinə keçirəcəyinə dair qanunsuz hərəkətlər etmək üçün cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında birləşərək həmin ünvana gəldikdən sonra icra sənədinin hazırda həyata keçirilməsinin mümkünsüzlüyü bildirilməsinə baxmayaraq o, qəsdən, məhkəmə qətnaməsinin və icra sənədinin hazırda icra edilərək oğlunun onun himayəsinə verilməsinin və himayəsində saxlanılmasının mümkün olmamasını dərk edərək qəsdən, ictimai qaydalara qarşı açıq etinasızlıq göstərib özünü ətrafdakı şəxslərə qarşı qoyaraq onlara münasibətdə laqeydliyini ifadə etməklə cəmiyyətə açıqdan açığa hörmətsizlik, birgə yaşayış qaydalarına və əxlaq normalarının kobud surətdə pozulması ilə müşayiət edilən hərəkətlər edib xuliqanlıq niyyəti ilə həmin inzibati binanın dəhlizindəki oturacaqda MəhkumX ilə birlikdə əyləşmiş Zərərçəkmiş şəxs1 yaxınlaşıb onunla birlikdə getmək istəmədiyinə görə nənəsini qucaqlamış oğlu MəhkumXu qanunsuz olaraq himayəsinə götürməyə və himayəsində saxlamağa mane olan Zərərçəkmiş şəxs1 heç bir əsaslı səbəb olmadan zor tətbiq edib hər iki qolundan tutub dartaraq bir dəfə onun sifət və çiyin nahiyəsindən yumruq zərbəsi endirdikdən sonra həmin zərbə nəticəsində sonuncunun yerə yıxılmasından istifadə edib oğlu MəhkumXu götürüb qaçmasından sonra dəhlizdə olan Məhkum3 Zərərçəkmiş şəxs1 və Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumXu geri qaytarmaq istəyinin qarşısını almaq, həmçinin müqavimət göstərmək imkanını və digər maneələri aradan qaldırmaq, o cümlədən MəhkumXun onun himayəsinə keçməsi üçün şərait yaratmaq məqsədilə Zərərçəkmiş şəxs1 sol çiyninə iki dəfə yumruq vurması, eyni məqsədlə Məhkum2 isə Zərərçəkmiş şəxs1 sağ çiynindən bir dəfə yumruq vurub yerə yıxması, hər iki şəxsin isə Zərərçəkmiş şəxs2 zor tətbiq etməklə tutub saxlaması, daha sonra isə Zərərçəkmiş şəxs1 yenidən getmək istədiyini görən Məhkum2 onu hər iki qolundan tutub divara vuraraq saxlaması nəticəsində hər üçü birlikdə Zərərçəkmiş şəxs2 sol bazunun və sol əlin İİİ barmağının s ıyrıqları kimi sağlamlığa zərər vurmadıqlarından dərəcəsi təyin edilməyən xəsarətləri, Zərərçəkmiş şəxs1 isə sol bazu oynağının hemartrozu, hemartroz hesabına yarığın genişlənməsi və oynaqda hərəkət məhdudluğu, körpücük-akromial birləşməsinin nisbi aralanması, sol tərəfdən yuxarı qabırğalar arası sahələrin genişlənməsi, sol çiyin qurşağının, hər iki bazu nahiyəsinin çoxsaylı dərialtı hematomaları və yumşaq toxumaların əzilməsi kimi dərəcəsinə görə sağlamlığın uzun müddətə pozulmasına səbəb olan, qəsdən, xuliqanlıq niyyəti ilə sağlamlığa az ağır zərər vurmaya aid xəsarət yetirmə cinayət əməlini törətmişdir. Bundan başqa o, 04 iyun 2021-ci il tarixdə saat 16:30 radələrində ünvan 1 ünvanında yerləşən XXX20nin inzibati binasına gəldikdən sonra məhkəmə qətnaməsi icra məmurları tərəfindən icra e dilərək oğlunun onun himayəsinə verilməsinin və himayəsində saxlanılmasının mümkün olmamasını dərk edərək icra sənədinin hazırda həyata keçirilməsinin mümkünsüzlüyü bildirilməsinə baxmayaraq o, qohumları, Məhkum3 və Məhkum2 ilə cinayət əlaqəsinə girib bir qrup şəxs halında birləşərək ucadan səs-küy yaratmaqla ictimai qaydanı kobud surətdə pozub cəmiyyətə açıqca hörmətsizlik ifadə edərək şəxslər üzərində zor tətbiq olunması, o, cümlədən XXX20nə iş rejiminin 15 dəqiqə müddətində pozulması, yaxınlıqda yerləşən Şəki Məhkəmə Kompleksinin, XXX25nin əməkdaşlarının və vətəndaşların narahatlıqlarına səbəb ola biləcəyi ilə müşayiət olunan hərəkətlər edib həmin inzibati binanın dəhlizindəki oturacaqda MəhkumX ilə birlikdə əyləşmiş Zərərçəkmiş şəxs1 yaxınlaşaraq onunla birlikdə getmək istəmədiyinə gör ə nənəsini qucaqlamış oğlu MəhkumXu qanunsuz olaraq himayəsinə götürməyə və himayəsində saxlamağa mane olan Zərərçəkmiş şəxs1 heç bir əsaslı səbəb olmadan zor tətbiq edib hər iki qolundan tutub dartaraq bir dəfə onun sifət və çiyin nahiyəsindən yumruq zərbəsi endirdikdən sonra həmin zərbə nəticəsində sonuncunun yerə yıxılmasından istifadə edib oğlu MəhkumXu götürüb qaçması, bundan sonra dəhlizdə olan Məhkum3 ilə Məhkum2 Zərərçəkmiş şəxs1 və sonradan köməyə gəlmiş Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumXu geri qaytarmaq istəmələrinin qarşısını almaq, həmçinin müqavimət göstərmək imkanını və digər maneələri aradan qaldırmaq, o cümlədən MəhkumXun onun himayəsinə keçməsi üçün şərait yaratmaq məqsədilə Məhkum3 Zərərçəkmiş şəxs1 sol çiyninə iki dəfə yumruq vurması, eyni məqsədlə Məhkum2 isə Zərərçəkmiş şəxs1 s ağ çiynindən bir dəfə yumruq vurub yerə yıxması, hər iki şəxsin isə Zərərçəkmiş şəxs2 zor tətbiq etməklə tutub saxlaması, daha sonra isə Zərərçəkmiş şəxs1 yenidən getmək istədiyini görən Məhkum2 onu hər iki qolundan tutub divara vuraraq saxlaması nəticəsində hər üçü birlikdə Zərərçəkmiş şəxs2 sol bazunun və sol əlin İİİ barmağının sıyrıqları kimi sağlamlığa zərər vurmadıqlarından dərəcəsi təyin edilməyən xəsarətlər, Zərərçəkmiş şəxs1 isə sol bazu oynağının hemartrozu, hemartroz hesabına yarığın genişlənməsi və oynaqda hərəkət məhdudluğu, körpücük-akromial birləşməsinin nisbi aralanması, sol tərəfdən yuxarı qabırğalar arası sahələrin genişlənməsi, sol çiyin qurşağının, hər iki bazu nahiyəsinin çox saylı dərialtı hematomaları və yumşaq toxumaların əzilməsi kimi dərəcəsinə görə sağlamlığın uzun müddətə pozulmasına səbəb olan sağlamlığa az ağır zərər vuran xəsarətlər yetirməklə bir qrup şəxs halında qərəzli xuliqanlıq cinayət əməlini törətmişdir. İbtidai istintaq orqanı tərəfindən Azərbaycan Respubikası Cinayət Məcəlləsinin 127.2.3, 221.2.1, 322.2-ci maddələri ilə irəli sürülmüş ittihama əsasən Məhkum2 qəsdən, şəxsiyyətini digər şəxslərin şəxsiyyətinin fövqündən üstün tutub ictimai qaydalara qarşı açıq etinasızlıq göstərib özünü ətrafdakı şəxslərə qarşı qoyaraq onlara münasibətdə laqeydliyini ifadə etməklə cəmiyyətə açıqdan açığa hörmətsizlik, birgə yaşayış qaydalarına və əxlaq normalarına kobud surətdə pozulması ilə müşayiət edilən hərəkətlər edib xuliqanlıq niyyəti ilə sağlamlığa az ağır zərər vurma cinayət əməlini, bir qrup şəxs halında ictimai qaydanı kobud surətdə pozan, cəmiyyətə açıqca hörmətsizlik ifadə edən, şəxslər üzərində zor tətbiq olunması ilə müşayiət olunan qərəzli xuliqanlıq cinayət əməlini qanunla və digər normativ aktla müəyyən edilmiş davranış qaydasına zidd olaraq qanuniliyi vətəndaş və təşkilat tərəfindən təkzib edilən hərəkəti zor tətbiq edərək özbaşına törədib mühüm ziyan vurmaqla özbaşınalıq cinayət əməlini törətmişdir. Belə ki, o, 04 iyun 2021-ci il tarixdə saat 16:30 radələrində ünvan 1 ünvanında yerləşən XXX20nin inzibati binasına 10 dekabr 2014-cü il təvəllüdlü, X9 X11 və Zərərçəkmiş şəxs1 alınaraq atası Məhkum1 himayəsinə verilməsi və himayəsində saxlanılması barədə Şəki Rayon Məhkəməsinin 17 fevral 2020-ci il tarixli, 2(075)-109/2020 nömrəli qətnaməsinin, həmçinin Şəki Rayon Məhkəməsinin həmin tarixli və nömrəli icra sənədinin ic rası ilə əlaqədar Zərərçəkmiş şəxs1 Bünyad qızı və Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumX ilə birlikdə dəvət edilməsinə görə qohumları, Məhkum1 və Məhkum3 ilə həmin görüşündə əvvəlkilər kimi nəticəsiz qalacağı və MəhkumXun atasının himayəsinə verilməsinə və himayəsində saxlanılmasına dair icra sənədinin icra edilməsinin mümkün olmaması halında sonuncunu məcburi şəkildə olsa belə Məhkum1 himayəsinə keçirəcəyinə dair qanunsuz hərəkətlər etmək üçün cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında birləşdikdən sonra həmin ünvana gəlmiş, bundan sonra Məhkum1 oğlu, MəhkumX ilə görüşərək ünsiyyət və xoş münasibət saxlaması üçün ona şərait yaradılması, həmin görüşdə MəhkumXun psixoloq və icra məmurunun atasının yanında olmaqla daima onunla birlikdə yaşamağı təklif edilməsi, lakin MəhkumXun bu təklifdən imtina edərək nənə və babasının yanında qalmaq istəməsini bildirməsi ilə əlaqədar olaraq MəhkumXun məcburi şəkildə zor tətbiq edilməklə həmin şəxslərdən alınaraq Məhkum1 verilməsinin mümkün olmaması, bununla bağlı icra işinin aparılması qaydaları, əvvəllər dəfələrlə görüşlərin təşkil edilməsi, həmin görüşlərdə də MəhkumXun atasının himayəsində qalmağa hazır olmaması barədə psixoloq rəylərinin olması, həmin rəy əsasında MəhkumXun psixoloji durumu atasının himayəsinə verilməsini mümkünsüz etməsi, MəhkumXun iradəsinə və istəyinə zidd məhkəmə qətnaməsinin və icra sənədinin icra edilə bilməməsi, icranın MəhkumXun fiziki və psixi sağlamlığına xələl gəlməsinin yolverilməzliyi, hazırda da icranın MəhkumXa zərər vurmadan həyata keçirilməsi üçün müəyyən müddət lazım olması izah edilm əsinə, bununla da hazırda icra sənədinin həyata keçirilməsinin mümkünsüzlüyü bildirilməsinə baxmayaraq, XXX20nin əməkdaşlarının icranı təmin etmək məqsədilə görüləcək işlər barədə müzakirə apardıqları vaxt, o, qəsdən, məhkəmə qətnaməsinin və icra sənədinin hazırda icra edilərək Məhkum1 oğlunun onun himayəsinə verilməsinin və himayəsində saxlanılmasının mümkün olmamasını dərk edərək həmin inzibati binanın dəhlizindəki oturacaqda MəhkumX ilə birlikdə əyləşmiş Zərərçəkmiş şəxs1 yaxınlaşıb onunla birlikdə getmək istəmədiyinə görə nənəsini qucaqlamış oğlu MəhkumXu qanunsuz olaraq himayəsinə götürməyə və himayəsində saxlamağa mane olan Zərərçəkmiş şəxs1 heç bir əsaslı səbəb olmadan zor tətbiq edib hər iki qolundan tutub dartaraq bir dəfə onun sifət və çiyin nahiyəsindən yumruq zərbəsi endirdikdə n sonra həmin zərbə nəticəsində sonuncunun yerə yıxılmasından istifadə edib oğlu MəhkumXu götürməsindən sonra dəhlizdə olan Zərərçəkmiş şəxs1 və Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumXu geri qaytarmaq istəyinin qarşısını almaq, həmçinin müqavimət göstərmək imkanını və digər maneələri aradan qaldırmaq, o cümlədən X16 Sadıqovun himayəsinə keçməsi üçün şərait yaratmaq məqsədilə Zərərçəkmiş şəxs1 sağ çiyinindən bir dəfə yumruq vurması, eyni məqsədlə Məhkum3 isə Zərərçəkmiş şəxs1 sol çiynindən iki dəfə yumruq vurub yerə yıxması, Məhkum3 ilə birlikdə Zərərçəkmiş şəxs2 zor tətbiq etməklə tutub saxlaması, daha sonra Zərərçəkmiş şəxs1 yenidən getmək istədiyini görəndə onu hər iki qolundan tutub divara vuraraq saxlaması nəticəsində Məhkum1 qaçaraq inzibati binanı tərk edib naməlum istiqamətdə gedib oğlu MəhkumXu qanunsuz olaraq himayəsinə keçirib himayəsində saxlamaqla, yəni qanunla və digər normativ hüquqi aktla müəyyən edilmiş davranış qaydasına zidd olaraq qanuniliyi Zərərçəkmiş şəxs2 və Zərərçəkmiş şəxs1, həmçinin XXX20 tərəfindən təkzib edilən hərəkəti zor tətbiq etməklə özbaşına törədib mühüm ziyan vurmaqla özbaşınalıq cinayət əməlini törətmişdir. Bundan başqa o, 04 iyun 2021-ci il tarixdə saat 16:30 radələrində ünvan 1 ünvanında yerləşən XXX20nin inzibati binasına 10 dekabr 2014-cü il təvəllüdlü X9 X11 və Zərərçəkmiş şəxs1 alınaraq atası Məhkum1 himayəsinə verilməsi və himayəsində saxlanılması barədə Şəki Rayon Məhkəməsinin 17 fevral 2020-ci il tarixli, 2(075)-109/2020 nömrəli qətnaməsinin, həmçinin Şəki Rayon Məhkəməsinin həmin tarixli və nömrəli icra sənədinin icrası ilə əlaqədar Zərərçək miş şəxs1 Bünyad qızı və Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumX ilə birlikdə dəvət edilməsinə görə qohumları, Məhkum1 və Məhkum3 ilə həmin görüşündə əvvəlkilər kimi nəticəsiz qalacağı və MəhkumXun atasının himayəsinə verilməsinə və himayəsində saxlanılmasına dair icra sənədinin icra edilməsinin mümkün olmaması halında sonuncunu məcburi şəkildə olsa belə Məhkum1 himayəsinə keçirəcəyinə dair qanunsuz hərəkətlər etmək üçün cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında birləşərək həmin ünvana gəldikdən sonra icra sənədinin hazırda həyata keçirilməsinin mümkünsüzlüyü bildirilməsinə baxmayaraq o, qəsdən, məhkəmə qətnaməsinin və icra sənədinin hazırda icra edilərək Məhkum1 oğlu MəhkumXun atasının himayəsinə verilməsinin və himayəsində saxlanılmasının mümkün olmamasını dərk edərək qəsdə n, ictimai qaydalara qarşı açıq etinasızlıq göstərib özünü ətrafdakı şəxslərə qarşı qoyaraq onlara münasibətdə laqeydliyini ifadə etməklə cəmiyyətə açıqdan açığa hörmətsizlik, birgə yaşayış qaydalarına və əxlaq normalarına kobud surətdə pozulması ilə müşayiət edilən hərəkətlər edib xuliqanlıq niyyəti ilə həmin inzibati binanın dəhlizindəki oturacaqda MəhkumX ilə birlikdə əyləşmiş Zərərçəkmiş şəxs1 yaxınlaşıb onunla birlikdə getmək istəmədiyinə görə nənəsini qucaqlamış oğlu MəhkumXu qanunsuz olaraq himayəsinə götürməyə və himayəsində saxlamağa mane olan Zərərçəkmiş şəxs1 heç bir əsaslı səbəb olmadan zor tətbiq edib hər iki qolundan tutub dartaraq bir dəfə onun sifət və çiyin nahiyəsindən yumruq zərbəsi endirdikdən sonra həmin zərbə nəticəsində sonuncunun yerə yıxılmasından istifadə edib o ğlu MəhkumXu götürüb qaçması, bundan sonra o, dəhlizdə olan Zərərçəkmiş şəxs1 və Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumXu geri qaytarmaq istəyinin qarşısını almaq, həmçinin müqavimət göstərmək imkanını və digər maneələri aradan qaldırmaq, o cümlədən MəhkumXun atasının himayəsinə keçməsi üçün şərait yaratmaq məqsədilə Zərərçəkmiş şəxs1 sağ çiyninə bir dəfə yumruq vurması, eyni məqsədlə Məhkum3 isə Zərərçəkmiş şəxs1 sol çiynindən iki dəfə yumruq vurub yerə yıxması, Məhkum3 ilə birlikdə isə Zərərçəkmiş şəxs2 zor tətbiq etməklə tutub saxlaması, daha sonra isə Zərərçəkmiş şəxs1 yenidən getmək istədiyini görən zaman onu hər iki qolundan tutub divara vuraraq saxlaması nəticəsində hər üçü birlikdə Zərərçəkmiş şəxs2 sol bazunun və sol əlin İİİ barmağının sıyrıqları kimi sağlamlığa zərər vurmadıqlarından dərəcəsi təyin edilməyən xəsarətlərini, Zərərçəkmiş şəxs1 isə sol bazu oynağının hemartrozu, hemartroz hesabına yarığın genişlənməsi və oynaqda hərəkət məhdudluğu, körpücük-akromial birləşməsinin nisbi aralanması, sol tərəfdən yuxarı qabırğalar arası sahələrin genişlənməsi, sol çiyin qurşağının, hər iki bazu nahiyəsinin çox saylı dərialtı hematomaları və yumşaq toxumaların əzilməsi kimi dərəcəsinə görə sağlamlığın uzun müddətə pozulmasına səbəb olan, qəsdən, xuliqanlıq niyyəti ilə sağlamlığa az ağır zərər vurmaya aid xəsarət yetirmə cinayət əməlini törətmişdir. Bundan başqa o, 04 iyun 2021-ci il tarixdə saat 16:30 radələrində ünvan 1 ünvanında yerləşən XXX20nin inzibati binasına gəldikdən sonra məhkəmə qətnaməsi icra məmurları tərəfindən icra edilərək Məhkum1 oğlunun atasının himayəsinə verilməsin in və himayəsində saxlanılmasının mümkün olmamasını dərk edərək icra sənədinin hazırda həyata keçirilməsinin mümkünsüzlüyü bildirilməsinə baxmayaraq o, qohumları, Məhkum1 və Məhkum3 ilə cinayət əlaqəsinə girib bir qrup şəxs halında birləşərək ucadan səs-küy yaratmaqla ictimai qaydanı kobud surətdə pozub cəmiyyətə açıqca hörmətsizlik ifadə edərək şəxslər üzərində zor tətbiq olunması, o, cümlədən XXX20nə iş rejiminin 15 dəqiqə müddətində pozulması, yaxınlıqda yerləşən Şəki Məhkəmə Kompleksinin, XXX25nin əməkdaşlarının və vətəndaşların narahatlıqlarına səbəb ola biləcəyi ilə müşayiət olunan hərəkətlər edib həmin inzibati binanın dəhlizindəki oturacaqda MəhkumX ilə birlikdə əyləşmiş Zərərçəkmiş şəxs1 yaxınlaşaraq onunla birlikdə getmək istəmədiyinə görə nənəsini qucaqlamış oğlu MəhkumXu qanuns uz olaraq himayəsinə götürməyə və himayəsində saxlamağa mane olan Zərərçəkmiş şəxs1 heç bir əsaslı səbəb olmadan zor tətbiq edib hər iki qolundan tutub dartaraq bir dəfə onun sifət və çiyin nahiyəsindən yumruq zərbəsi endirdikdən sonra həmin zərbə nəticəsində sonuncunun yerə yıxılmasından istifadə edib oğlu MəhkumXu götürüb qaçması, bundan sonra o, dəhlizdə Məhkum3 ilə birlikdə Zərərçəkmiş şəxs1 və sonradan köməyə gəlmiş Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumXu geri qaytarmaq istəmələrinin qarşısını almaq, həmçinin müqavimət göstərmək imkanını və digər maneələri aradan qaldırmaq, o cümlədən MəhkumXun atasının himayəsinə keçməsi üçün şərait yaratmaq məqsədilə Zərərçəkmiş şəxs1 sağ çiyninə bir dəfə yumruq vurması, eyni məqsədlə Məhkum3 isə Zərərçəkmiş şəxs1 sol çiynindən iki dəfə yumruq vurub yerə yıxması, Məhkum3 ilə birlikdə isə Zərərçəkmiş şəxs2 zor tətbiq etməklə tutub saxlaması, daha sonra isə Zərərçəkmiş şəxs1 yenidən getmək istədiyini görən zaman onu hər iki qolundan tutub divara vuraraq saxlaması nəticəsində hər üçü birlikdə Zərərçəkmiş şəxs2 sol bazunun və sol əlin İİİ barmağının sıyrıqları kimi sağlamlığa zərər vurmadıqlarından dərəcəsi təyin edilməyən xəsarətlər, Zərərçəkmiş şəxs1 isə sol bazu oynağının hemartrozu, hemartroz hesabına yarığın genişlənməsi və oynaqda hərəkət məhdudluğu, körpücük-akromial birləşməsinin nisbi aralanması, sol tərəfdən yuxarı qabırğalar arası sahələrin genişlənməsi, sol çiyin qurşağının, hər iki bazu nahiyəsinin çox saylı dərialtı hematomaları və yumşaq toxumaların əzilməsi kimi dərəcəsinə görə sağlamlığın uzun müddətə pozulmasına səbəb olan sağlaml ığa az ağır zərər vuran xəsarətlər yetirməklə bir qrup şəxs halında qərəzli xuliqanlıq cinayət əməlini törətmişdir. İbtidai istintaq orqanı tərəfindən Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 127.2.3, 221.2.1, 322.2-ci maddələri ilə irəli sürülmüş ittihama əsasən, Məhkum3 qəsdən, şəxsiyyətini digər şəxslərin şəxsiyyətinin fövqündən üstün tutub ictimai qaydalara qarşı açıq etinasızlıq göstərib özünü ətrafdakı şəxslərə qarşı qoyaraq onlara münasibətdə laqeydliyini ifadə etməklə cəmiyyətə açıqdan açığa hörmətsizlik, birgə yaşayış qaydalarına və əxlaq normalarına kobud surətdə pozulması ilə müşayiət edilən hərəkətlər edib xuliqanlıq niyyəti ilə sağlamlığa az ağır zərər vurma cinayət əməlini, bir qrup şəxs halında ictimai qaydanı kobud surətdə pozan, cəmiyyətə açıqca hörmətsizlik ifadə edən, şəxslər üzərində zor tətbiq olunması ilə müşayiət olunan qərəzli xuliqanlıq cinayət əməlini və qanunla və digər normativ aktla müəyyən edilmiş davranış qaydasına zidd olaraq qanuniliyi vətəndaş və təşkilat tərəfindən təkzib edilən hərəkəti zor tətbiq edərək özbaşına törədib mühüm ziyan vurmaqla özbaşınalıq cinayət əməlini törətmişdir. Belə ki, o, 04 iyun 2021-ci il tarixdə saat 16:30 radələrində ünvan 1 ünvanında yerləşən XXX20nin inzibati binasına 10 dekabr 2014-cü il təvəllüdlü, X9 X11 və Zərərçəkmiş şəxs1 alınaraq atası Məhkum1 himayəsinə verilməsi və himayəsində saxlanılması barədə Şəki Rayon Məhkəməsinin 17 fevral 2020-ci il tarixli, 2(075)-109/2020 nömrəli qətnaməsinin, həmçinin Şəki Rayon Məhkəməsinin həmin tarixli və nömrəli icra sənədinin icrası ilə əlaqədar Zərərçəkmiş şəxs1 Bü nyad qızı və Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumX ilə birlikdə dəvət edilməsinə görə qohumları, Məhkum1 və Məhkum2 ilə həmin görüşündə əvvəlkilər kimi nəticəsiz qalacağı və MəhkumXun atasının himayəsinə verilməsinə və himayəsində saxlanılmasına dair icra sənədinin icra edilməsinin mümkün olmaması halında sonuncunu məcburi şəkildə olsa belə Məhkum1 himayəsinə keçirəcəyinə dair qanunsuz hərəkətlər etmək üçün cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında birləşdikdən sonra həmin ünvana gəlmiş, bundan sonra Məhkum1 oğlu, MəhkumX ilə görüşərək ünsiyyət və xoş münasibət saxlaması üçün ona şərait yaradılması, həmin görüşdə MəhkumXun psixoloq və icra məmurunun atasının yanında olmaqla daima onunla birlikdə yaşamağı təklif edilməsi, lakin MəhkumXun bu təklifdən imtina edərək nənə və ba basının yanında qalmaq istəməsini bildirməsi ilə əlaqədar olaraq MəhkumXun məcburi şəkildə zor tətbiq edilməklə həmin şəxslərdən alınaraq Məhkum1 verilməsinin mümkün olmaması, bununla bağlı icra işinin aparılması qaydaları, əvvəllər dəfələrlə görüşlərin təşkil edilməsi, həmin görüşlərdə də MəhkumXun atasının himayəsində qalmağa hazır olmaması barədə psixoloq rəylərinin olması, həmin rəy əsasında MəhkumXun psixoloji durumu atasının himayəsinə verilməsini mümkünsüz etməsi, MəhkumXun iradəsinə və istəyinə zidd məhkəmə qətnaməsinin və icra sənədinin icra edilə bilməməsi, icranın MəhkumXun fiziki və psixi sağlamlığına xələl gəlməsinin yolverilməzliyi, hazırda da icranın MəhkumXa zərər vurmadan həyata keçirilməsi üçün müəyyən müddət lazım olması izah edilməsinə, bununla da hazırda icra sənədinin həyata keçirilməsinin mümkünsüzlüyü bildirilməsinə baxmayaraq, XXX20nin əməkdaşlarının icranı təmin etmək məqsədilə görüləcək işlər barədə müzakirə apardıqları vaxt, o, qəsdən, məhkəmə qətnaməsinin və icra sənədinin hazırda icra edilərək Məhkum1 oğlunun onun himayəsinə verilməsinin və himayəsində saxlanılmasının mümkün olmamasını dərk edərək həmin inzibati binanın dəhlizindəki oturacaqda MəhkumX ilə birlikdə əyləşmiş Zərərçəkmiş şəxs1 yaxınlaşıb onunla birlikdə getmək istəmədiyinə görə nənəsini qucaqlamış oğlu MəhkumXu qanunsuz olaraq himayəsinə götürməyə və himayəsində saxlamağa mane olan Zərərçəkmiş şəxs1 heç bir əsaslı səbəb olmadan zor tətbiq edib hər iki qolundan tutub dartaraq bir dəfə onun sifət və çiyin nahiyəsindən yumruq zərbəsi endirdikdən sonra həmin zərbə nəticəsində sonunc unun yerə yıxılmasından istifadə edib oğlu MəhkumXu götürməsindən sonra dəhlizdə olan Zərərçəkmiş şəxs1 və Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumXu geri qaytarmaq istəyinin qarşısını almaq, həmçinin müqavimət göstərmək imkanını və digər maneələri aradan qaldırmaq, o cümlədən X16 Sadıqovun himayəsinə keçməsi üçün şərait yaratmaq məqsədilə Zərərçəkmiş şəxs1 sol çiyninə iki dəfə yumruq vurması, eyni məqsədlə Məhkum2 isə Zərərçəkmiş şəxs1 sağ çiynindən bir dəfə yumruq vurub yerə yıxması, Məhkum2 ilə birlikdə Zərərçəkmiş şəxs2 zor tətbiq etməklə tutub saxlaması, daha sonra Zərərçəkmiş şəxs1 yenidən getmək istədiyini görən Məhkum2 onu hər iki qolundan tutub divara vuraraq saxlaması nəticəsində Məhkum1 qaçaraq inzibati binanı tərk edib naməlum istiqamətdə gedib oğlu MəhkumXu qanunsuz olaraq himayəsinə keçirib himayəsində saxlamaqla, yəni qanunla və digər normativ hüquqi aktla müəyyən edilmiş davranış qaydasına zidd olaraq qanuniliyi Zərərçəkmiş şəxs2 və Zərərçəkmiş şəxs1, həmçinin XXX20 tərəfindən təkzib edilən hərəkəti zor tətbiq etməklə özbaşına törədib mühüm ziyan vurmaqla özbaşınalıq cinayət əməlini törətmişdir. Bundan başqa o, 04 iyun 2021-ci il tarixdə saat 16:30 radələrində ünvan 1 ünvanında yerləşən XXX20nin inzibati binasına Məhkum1 oğlu, 10 dekabr 2014-cü il təvəllüdlü, X9 X11 və Zərərçəkmiş şəxs1 alınaraq atası Məhkum1 himayəsinə verilməsi və himayəsində saxlanılması barədə Şəki Rayon Məhkəməsinin 17 fevral 2020-ci il tarixli, 2(075)-109/2020 nömrəli qətnaməsinin, həmçinin Şəki Rayon Məhkəməsinin həmin tarixli və nömrəli icra sənədinin icrası ilə əlaqədar Zərərçəkmiş şəxs1 Bünyad qız ı və Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumX ilə birlikdə dəvət edilməsinə görə qohumları, Məhkum1 və Məhkum2 ilə həmin görüşündə əvvəlkilər kimi nəticəsiz qalacağı və MəhkumXun atasının himayəsinə verilməsinə və himayəsində saxlanılmasına dair icra sənədinin icra edilməsinin mümkün olmaması halında sonuncunu məcburi şəkildə olsa belə Məhkum1 himayəsinə keçirəcəyinə dair qanunsuz hərəkətlər etmək üçün cinayət əlaqəsinə girərək qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs halında birləşərək həmin ünvana gəldikdən sonra icra sənədinin hazırda həyata keçirilməsinin mümkünsüzlüyü bildirilməsinə baxmayaraq o, qəsdən, məhkəmə qətnaməsinin və icra sənədinin hazırda icra edilərək Məhkum1 oğlu MəhkumXun atasının himayəsinə verilməsinin və himayəsində saxlanılmasının mümkün olmamasını dərk edərək qəsdən, ictimai qaydalara qarşı açıq etinasızlıq göstərib özünü ətrafdakı şəxslərə qarşı qoyaraq onlara münasibətdə laqeydliyini ifadə etməklə cəmiyyətə açıqdan açığa hörmətsizlik, birgə yaşayış qaydalarına və əxlaq normalarına kobud surətdə pozulması ilə müşayiət edilən hərəkətlər edib xuliqanlıq niyyəti ilə həmin inzibati binanın dəhlizindəki oturacaqda MəhkumX ilə birlikdə əyləşmiş Zərərçəkmiş şəxs1 yaxınlaşıb onunla birlikdə getmək istəmədiyinə görə nənəsini qucaqlamış oğlu MəhkumXu qanunsuz olaraq himayəsinə götürməyə və himayəsində saxlamağa mane olan Zərərçəkmiş şəxs1 heç bir əsaslı səbəb olmadan zor tətbiq edib hər iki qolundan tutub dartaraq bir dəfə onun sifət və çiyin nahiyəsindən yumruq zərbəsi endirdikdən sonra həmin zərbə nəticəsində sonuncunun yerə yıxılmasından istifadə edib oğlu MəhkumXu götürüb q açması, bundan sonra o, dəhlizdə olan Zərərçəkmiş şəxs1 və Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumXu geri qaytarmaq istəyinin qarşısını almaq, həmçinin müqavimət göstərmək imkanını və digər maneələri aradan qaldırmaq, o cümlədən MəhkumXun atasının himayəsinə keçməsi üçün şərait yaratmaq məqsədilə Zərərçəkmiş şəxs1 sol çiyninə iki dəfə yumruq vurması, eyni məqsədlə Məhkum2 isə Zərərçəkmiş şəxs1 sağ çiynindən bir dəfə yumruq vurub yerə yıxması, Məhkum2 ilə birlikdə isə Zərərçəkmiş şəxs2 zor tətbiq etməklə tutub saxlaması, daha sonra isə Zərərçəkmiş şəxs1 yenidən getmək istədiyini görən Məhkum2 onu hər iki qolundan tutub divara vuraraq saxlaması nəticəsində hər üçü birlikdə Zərərçəkmiş şəxs2 sol bazunun və sol əlin İİİ barmağının sıyrıqları kimi sağlamlığa zərər vurmadıqlarından dərəcəsi təyin edilməyən x əsarətlərini, Zərərçəkmiş şəxs1 isə sol bazu oynağının hemartrozu, hemartroz hesabına yarığın genişlənməsi və oynaqda hərəkət məhdudluğu, körpücük-akromial birləşməsinin nisbi aralanması, sol tərəfdən yuxarı qabırğalar arası sahələrin genişlənməsi, sol çiyin qurşağının, hər iki bazu nahiyəsinin çox saylı dərialtı hematomaları və yumşaq toxumaların əzilməsi kimi dərəcəsinə görə sağlamlığın uzun müddətə pozulmasına səbəb olan, qəsdən, xuliqanlıq niyyəti ilə sağlamlığa az ağır zərər vurmaya aid xəsarət yetirmə cinayət əməlini törətmişdir. Bundan başqa o, 04 iyun 2021-ci il tarixdə saat 16:30 radələrində ünvan 1 ünvanında yerləşən XXX20nin inzibati binasına gəldikdən sonra məhkəmə qətnaməsi icra məmurları tərəfindən icra edilərək Məhkum1 oğlunun atasının himayəsinə verilməsinin və himayəsində saxlanılmasının mümkün olmamasını dərk edərək icra sənədinin hazırda həyata keçirilməsinin mümkünsüzlüyü bildirilməsinə baxmayaraq o, qohumları, Məhkum1 və Məhkum2 ilə cinayət əlaqəsinə girib bir qrup şəxs halında birləşərək ucadan səs-küy yaratmaqla ictimai qaydanı kobud surətdə pozub cəmiyyətə açıqca hörmətsizlik ifadə edərək şəxslər üzərində zor tətbiq olunması, o, cümlədən XXX20nə iş rejiminin 15 dəqiqə müddətində pozulması, yaxınlıqda yerləşən Şəki Məhkəmə Kompleksinin, XXX25nin əməkdaşlarının və vətəndaşların narahatlıqlarına səbəb ola biləcəyi ilə müşayiət olunan hərəkətlər edib həmin inzibati binanın dəhlizindəki oturacaqda MəhkumX ilə birlikdə əyləşmiş Zərərçəkmiş şəxs1 yaxınlaşaraq onunla birlikdə getmək istəmədiyinə görə nənəsini qucaqlamış oğlu MəhkumXu qanunsuz olaraq himayəsi nə götürməyə və himayəsində saxlamağa mane olan Zərərçəkmiş şəxs1 heç bir əsaslı səbəb olmadan zor tətbiq edib hər iki qolundan tutub dartaraq bir dəfə onun sifət və çiyin nahiyəsindən yumruq zərbəsi endirdikdən sonra həmin zərbə nəticəsində sonuncunun yerə yıxılmasından istifadə edib oğlu MəhkumXu götürüb qaçması, bundan sonra o, dəhlizdə Məhkum2 ilə birlikdə Zərərçəkmiş şəxs1 və sonradan köməyə gəlmiş Zərərçəkmiş şəxs2 MəhkumXu geri qaytarmaq istəmələrinin qarşısını almaq, həmçinin müqavimət göstərmək imkanını və digər maneələri aradan qaldırmaq, o cümlədən MəhkumXun atasının himayəsinə keçməsi üçün şərait yaratmaq məqsədilə Zərərçəkmiş şəxs1 sol çiyninə iki dəfə yumruq vurması, eyni məqsədlə Məhkum2 isə Zərərçəkmiş şəxs1 sağ çiynindən bir dəfə yumruq vurub yerə yıxması, Məhkum2 ilə birl ikdə isə Zərərçəkmiş şəxs2 zor tətbiq etməklə tutub saxlaması, daha sonra isə Zərərçəkmiş şəxs1 yenidən getmək istədiyini görən Məhkum2 onu hər iki qolundan tutub divara vuraraq saxlaması nəticəsində hər üçün birlikdə Zərərçəkmiş şəxs2 sol bazunun və sol əlin İİİ barmağının sıyrıqları kimi sağlamlığa zərər vurmadıqlarından dərəcəsi təyin edilməyən xəsarətlər, Zərərçəkmiş şəxs1 isə sol bazu oynağının hemartrozu, hemartroz hesabına yarığın genişlənməsi və oynaqda hərəkət məhdudluğu, körpücükakromial birləşməsinin nisbi aralanması, sol tərəfdən yuxarı qabırğalar arası sahələrin genişlənməsi, sol çiyin qurşağının, hər iki bazu nahiyəsinin çox saylı dərialtı hematomaları və yumşaq toxumaların əzilməsi kimi dərəcəsinə görə sağlamlığın uzun müddətə pozulmasına səbəb olan sağlamlığa az ağır zərər vuran xəsarətlər yetirməklə bir qrup şəxs halında qərəzli xuliqanlıq cinayət əməlini törətmişdir. Şəki Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət kollegiyası 3 avqust 2023-cü il tarixli hökmündə Məhkum1, Məhkum3 və Məhkum2 yuxarıda təsvir edilən xuliqanlıq cinayətinin törədilməsində təqsirliliklərinin sübuta yetirilməməsi haqqında nəticəyə gəlib, Cinayət Məcəlləsinin 221.2.1-ci maddəsi ilə irəli sürülmüş ittiham üzrə onlara bəraət vermiş, sağlamlığa az ağır zərər vurma kimi ictimai təhlükəli nəticənin isə CM-in 322.2-ci maddəsi (zor tətbiq etməklə müşayiət edilən özbaşınalıq cinayəti) ilə əhatə olunması haqqında qənaətə gələrək CM-in 127.2.3-cü maddəsini ittihamdan xaric etmişdir. Kassasiya protestinin dəlilləri: Dövlət ittihamçısı kassasiya protestini onunla əsaslandırmışdır ki, apellyasiya insta nsiyası məhkəməsi əsassız olaraq Məhkum1, Məhkum3 və Məhkum2 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 221.2.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş bir qrup şəxs tərəfindən xuliqanlıq cinayətinin törədilməsində təqsirliliklərinin sübuta yetirilməməsi haqqında nəticəyə gəlib ittihamın həmin hissəsi üzrə təqsirləndirilən şəxslərə bəraət vermişdir. Kassasiya protestinin digər dəlili isə odur ki, apellyasiya instansiyası məhkəməsi düzgün olmayaraq Məhkum1, Məhkum3, Məhkum2 əməllərində xuliqanlıq niyyətinin (CMin 127.2.3-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş xuliqanlıq niyyəti ilə qəsdən sağlamlığa az ağır zərər vurma cinayətinin əlamətlərinin) olmaması (yəni, qeyd olunan cinayətin CM-in 127.1-ci maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş cinayətin tərkibini yaratması), eləcə də qəsdən sağlamlığa az ağır zərər vurma k imi ictimai təhlükəli nəticənin CM-in 322.2-ci maddəsi (zor tətbiq etməklə törədilən özbaşınalıq cinayəti) ilə tam əhatə olunması haqqında qənaətə gəlib, əsassız və qanunsuz olaraq CM-in 127.2.3-cü maddəsini ittihamdan xaric etmişdir. Bununla yanaşı, kassasiya protestində belə dəlil də irəli sürülmüşdür ki, hətta şərti olaraq apellyasiya instansiyası məhkəməsinin əməllərin hüquqi tövsifi məsələləsi üzrə gəldiyi hüquqi nəticələr düzgün hesab olunsa belə, apellyasiya instansiyası məhkəməsinin hökmü qanuni məhkəmə aktı kimi qiymətləndirilə bilməz. Belə ki, Məhkum1, Məhkum3, Məhkum2 təqsirli bilindikləri və cəzalandırıldıqları Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş əməl böyük ictimai təhlükə törətməyən cinayət olmaqla, onun törədilməsi vaxtından (4 iyun 2021-ci ildən) apelly asiya instansiyası məhkəməsinin hökmünün çıxarıldığı 3 avqust 2023-cü il tarixinədək 2 ildən artıq vaxt keçməklə CM-in 75.1.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayət məsuliyyətinə cəlb etmə müddəti keçmiş, lakin apellyasiya instansiyası məhkəməsi bundan irəli gələn hüquqi nəticəni tətbiq etmək əvəzinə Məhkum1, Məhkum3, Məhkum2 CM-in 322.2-ci maddəsi ilə təqsirli bilməklə islah işləri cəzasına məhkum etmişdir. Dövlət ittihamçısı kassasiya protestində göstərilənləri Azərbaycan Respublikası Cinayət-Prosessual Məcəlləsinin 416.1.2 və 416.1.15-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş halları yaradan pozuntular kimi qiymətləndirərək, həmin əsaslarla, Şəki Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət Kollegiyasının 3 avqust 2023-cü il tarixli hökmünün ləğv edilməsini, cinayət işinin apellyasiya instansiyası məhkəməsi ndə yeni məhkəmə baxışına təyin edilməsini xahiş edir. Hüquqi məsələlər: Kassasiya instansiyası məhkəməsinin kassasiya müraciətlərinə baxılması üzrə səlahiyyətlərinin hüdudlarını Azərbaycan Respublikası Cinayət-Prosessual Məcəlləsinin 419-cu maddəsi müəyyən edir. Ümumi şəkildə kassasiya instansiyası məhkəməsinin kassasiya müraciətlərinə baxılması üzrə səlahiyyətlərini Azərbaycan Respublikası Cinayət-Prosessual Məcəlləsinin 419.1-ci maddəsi belə göstərir: “kassasiya instansiyası məhkəməsi kassasiya şikayətinə və ya kassasiya protestinə mahiyyəti üzrə baxaraq müraciətin dəlillərindən asılı olmayaraq yalnız hüquq məsələləri üzrə cinayət qanununun və bu Məcəllənin normalarının tətbiqinin düzgünlüyünü yoxlayır”. Belə yoxlamanın nəticəsində kassasiya kollegiyasının apellyasiya instansiyası məh kəməsinin qərarlarının ləğv edilməsi və dəyişdirilməsi üzrə səlahiyyətlərinin hüdudlarını isə Azərbaycan Respublikası Cinayət-Prosessual Məcəlləsinin 416-cı maddəsi müəyyən edir. Məhz həmin maddədə təsbit edilən əsaslar (ən azından həmin əsaslardan biri) olduqda, Ali Məhkəmənin kollegiyası məhkəmə qərarını kassasiya qaydasında ləğv etməyə və yaxud dəyişdirməyə haqlıdır. Dövlət ittihamçısı kassasiya protestində apellyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən sübutların düzgün tədqiq edilib-qiymətləndirilmədiyini, nəticədə Məhkum1, Məhkum3, Məhkum2 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 127.2.3, 221.2.1 və 322.2-ci maddələrinin tərkibini yaradan cinayətkar hərəkətlərinin əsassız və qanunsuz olaraq yalnız zor tətbiq etməklə müşayiət olunan özbaşınalıq kimi Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci ma ddəsi ilə tövsif olunduğunu, eyni zamanda apellyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən təqsirkarların əməlləri CM-in həmin maddəsi ilə - böyük ictimai təhlükə törətməyən cinayət kimi tövsif edildiyi halda, qanunsuz olaraq cinayət məsuliyyətinə cəlb etmə müddətinin keçməsinin nəzərə alınmadığını iddia edərək, mübahisələndirilən hökmün ləğv edilməsi və işin yeni apellyasiya baxışına təyin edilməsi barədə kassasiya tələbini məhkəmə qərarlarının kassasiya qaydasında ləğv edilməsini və yaxud dəyişdirilməsini şərtləndirən əsaslar kimi Azərbaycan Respublikası CPM-in 416.1.2 və 416.1.15-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş hallarla əlaqələndirmişdir. Odur ki, məhkəmə kollegiyası dövlət ittihamçısının kassasiya protestini CPM-in 419cu maddəsinin tələbləri baxımından səlahiyyətlərinə aid olan kassasiya müraciəti kimi görür və bu müraciətlə əlaqədar Şəki Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət kollegiyasının 3 avqust 2023-cü il tarixli hökmünün qanuniliyini və əsaslılığını yoxlayıb, araşdırmanın nəticələri olaraq aşağıdakıları qeyd edir. Cinayət məsuliyyətinin əsaslarına dair Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 3-cü maddəsində təsbit olunmuşdur ki, yalnız həmin Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş cinayət tərkibinin bütün əlamətlərinin mövcud olduğu əməlin (hərəkət və ya hərəkətsizliyin) törədilməsi cinayət məsuliyyəti yaradır. Bu normanın mənasına görə şəxsin əməlində konkret cinayət tərkibinin cəhətlərini təşkil edən zəruri əlamətlərin mövcud olub-olmaması barədə nəticəyə gəlmək üçün şəxsə isnad edilən əməlin Cinayət Məcəlləsinin Ümumi hissəsinin tələbləri nəzərə alınmaqla Xüsusi hissəsinin müvafiq maddəsinin dispozisiyası ilə müqayisə edilməsi tələb olunur. Bu tələb Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun “Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 244.1-ci maddəsinin şərh edilməsinə dair” 17 mart 2011-ci il tarixli qərarının müddəalarından da irəli gəlir. Belə ki, Konstitusiya Məhkəməsinin Plenumunun həmin qərarına görə, cinayətin tövsifi törədilən konkret cinayət əməlinin cəhətləri ilə cinayət hüquq normasının dispozisiyasında nəzərdə tutulan tərkib əlamətləri arasında üyğunluğu müəyyən etməklə, müvafiq prosessual sənəddə öz əksini tapan və cinayət-hüquqi nəticələrə səbəb olan əmələ verilən cinayət hüquqi qiymətdir. Azərbaycan Respublikası Cinayət-Prosessual Məcəlləsinin 139-cu maddəsi bu normada təsbit olunmuş digər hallarla yanaşı cinayət qanunu ilə nəzərdə tutulmuş əməldə cinayətin əlamətlərinin sübutlara əsasən müəyyən edilməsini tələb edir. Azərbaycan Respublikası CPM-in 145.1-ci maddəsinə əsasən “hər bir sübut mənsubiyyəti, mümkünlüyü, mötəbərliyi üzrə qiymətləndirilməlidir. Cinayət təqibi üzrə toplanılmış bütün sübutların məcmusuna isə ittihamın həlli üçün onların kifayət etməsinə əsasən qiymət verilməlidir”. Cinayət təqibi üzrə toplanmış sübutların kifayət etməsi dedikdə isə, müəyyən edilməli hallar üzrə mümkün sübutların elə bir həcmi nəzərdə tutulur ki, onlar sübut etmə predmetinin (o cümlədən, əməldə cinayət tərkibinin əlamətlərinin olub-olmamasının) müəyyən edilməsi üçün mötəbər və yekun nəticəyə gəlməyə imkan versin (CPM, maddə 146.1). Kollegiya hesab edir ki, apellyasiya instansiyası məhkəməsinin tədqiq olunmuş sübutlara əsasən müəyyən etdiyi faktiki hallar gerçəkdən də Məhkum1, Məhkum2, Məhkum3 hərəkətlərinin xuliqanlıq və xuliqanlıq niyyəti ilə qəsdən sağlamlığa az ağır zərər vurma kimi tövsif edilməsini istisna etməklə, həmin hərəkətlərin zor tətbiq etməklə törədilən özbaşınalıq olaraq Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsi ilə tövsif edilməsini labüd etmişdir. Belə ki, xuliqanlıq cinayətinin əsas (sadə) tərkibi Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 221.1-ci maddəsinin dispozisiyasında “ictimai qaydanı kobud surətdə pozan, cəmiyyətə açıqca hörmətsizlik ifadə edən, şəxslər üzərində zor tətbiq olunması ilə və ya belə zorun tətbiq edilməsi hədəsi ilə, habelə özgənin əmlakının məhv edilməsi, yaxud zədələnməsi ilə müşayiət edilən qərəzli hərəkətlər” kimi təsbit edilmişdir. CM-in 221.2.1-ci maddəsində i sə xuliqanlıq cinayətinin bir qrup şəxs tərəfindən və ya təkrar törədilməsinə görə cinayət məsuliyyəti nəzərdə tutulmuşdur. Azərbaycan Respublikası CM-in 127.2.3-cü maddəsinin dispozisiyasına görə həmin maddədə nəzərdə tutulmuş cinayətin tövsifedici, yəni cinayət tərkibinin zəruri əlaməti kimi (baxılan işin kontekstində) xuliqanlıq niyyəti ilə zərərçəkmişin sağlamlığına az ağır zərərin vurulması çıxış edir. Cinayət Məcəlləsinin 322.1-ci maddəsinin dispozisiyasına görə isə qanunla və ya digər normativ hüquqi aktla müəyyən edilmiş davranış qaydasına zidd olaraq qanuniliyi fiziki və ya hüquqi şəxs tərəfindən təkzib edilən hər hansı hərəkətin özbaşına törədilməsi mühüm ziyan vurduqda əməl özbaşınalıq kimi qiymətləndirilir. CM-in 322.2-ci maddəsində zor tətbiq etməklə və ya zor tətbiq etmə hədə si ilə törədilən özbaşınalığa görə cinayət məsuliyyəti müəyyən edilmişdir. Xuliqanlığın əsas tərkibini təsbit edən Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 221.1-ci maddəsinin dispozisiyasından, eləcə də “Xuliqanlıq işləri üzrə məhkəmə təcrübəsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun 2004-cü il 23 mart tarixli qərarında, Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun “B.Yusifovanın şikayəti üzrə Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Cinayət işləri və inzibati hüquqpozmalara dair işlər üzrə məhkəmə kollegiyasının 2005-ci il 7 mart tarixli qərarının Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasına və qanunlarına uyğunluğunun yoxlanılmasına dair” 17 fevral 2006-cı il tarixli, habelə “Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 221.3-cü maddəsinin şərh edilm əsinə dair” 20 may 2011-ci il tarixli qərarlarında xuliqanlıq cinayətinə verilmiş təfsirlərindən aydın olur ki, xuliqanlıq cinayəti ictimai qaydanı kobud surətdə pozan, cəmiyyətə açıqca hörmətsizlik göstərən qərəzli hərəkətlərdə ifadə olunmalı, həmin hərəkətlər isə şəxslər üzərində zor tətbiq olunması və ya belə zorun tətbiq edilməsi hədəsi, habelə özgənin əmlakının məhv edilməsi, yaxud zədələnməsi ilə müşayiət edilməlidir. Cinayətin bu cür təsbitindən görünən odur ki, cinayət olaraq xuliqanlığın xüsusiyyəti, onu ictimai qaydanın pozulmasına səbəb olan və yaxud şəxslər üzərində zorun, hədənin tətbiq edilməsi, əmlakın məhv edilməsi, zədələnməsi ilə müşayiət edilən digər cinayətlərdən fərqləndirən başlıca əlamət sözügedən əməldə qəsdin məhz (birbaşa) ictimai qaydanın kobud surətdə pozulmasın a, cəmiyyətə açıqca hörmətsizliyin göstərilməsinə yönəlməsidir. Xuliqanlıqda qəsdin yönəldiyi obyektin özünəməxsusluğu bu cinayət üçün spesifik olan xuliqanlıq kimi motivi (xuliqanlıq motivini) labüd edir. Təqsirkarın hərəkətlərini şərtləndirən (cinayətə sövq edən) amil, hərəkətverici qüvvə kimi çıxış edən xuliqanlıq motivi onun hamılıqla qəbul edilmiş əxlaq normalarının, birgəyaşayış qaydalarının ziddinə hərəkət etmək, eqoizmini nümayiş etdirib, özünü başqalarının fövqündə qoymaq kimi, son nəticədə ictimai qaydanı kobud şəkildə pozmaq, cəmiyyətə qarşı açıqca hörmətsizlik ifadə etmək istəyini ehtiva edir. Belə ki, “Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 221.3-cü maddəsinin şərh edilməsinə dair” Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun 20 may 2011-ci il tarixli qərarı na müvafiq olaraq xuliqanlıq cinayətinin motivi təqsirkarın qeyrimüəyyən şəxslər dairəsinin şüurunda özünün müstəsna şəxsiyyət olduğunu və başqalarından əsaslı surətdə fərqləndiyini təsdiq etməkdir. Bu cinayətin subyektiv cəhətini birbaşa qəsd təşkil edir. Təqsirkar öz hərəkətləri ilə cəmiyyətə açıqca hörmətsizlik göstərərək ictimai qaydanı kobud şəkildə pozduğunu dərk edir, bu hərəkətləri nəticəsində zərərçəkmişin sağlamlığına zərər vurula biləcəyini, yaxud özgənin əmlakının məhv ediləcəyi və ya zədələnəcəyini qabaqcadan görür və bunu arzu edir. Xuliqanlığın subyektiv cəhətinin mütləq şərti bu cinayətin motividir. Bilərəkdən özünü ictimai qaydaya qarşı qoymağa cəhd etmək, gücünü nümayiş etdirmək, qalmaqal salmağa meyllilik, ədəbsizliyin qarşısını almağa cəhd edən ayrı-ayrı şəxslərdən qisa s almaq motivin əsasını təşkil edir. Eyni zamanda Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun 17 fevral 2006-cı il tarixli qərarında göstərilir ki, təqsirkarın ictimai qaydanı kobud surətdə pozmaq və cəmiyyətə açıqca hörmətsizlik ifadə etmək niyyətinin olduğu müəyyənləşdirilməyibsə, əməl xuliqanlıq kimi qiymətləndirilə bilməz. Konsitusiya Məhkəməsi Plenumunun həmin qərarına görə, eləcə də Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun 23 mart 2004-cü il tarixli 1 saylı qərarında da (3cü bəndində) qeyd olunduğu kimi, ictimai qaydanı kobud surətdə pozmadan və cəmiyyətə açıqca hörmətsizlik göstərmədən ailədə, mənzildə, qohumlar arasında şəxsi münasibətlər zəminində, intiqam hissi ilə törədilən, o cümlədən zərərçəkən şəxsin təşəbbüsü ilə başlamış mübahisə və ya dava-dalaş gediş ində döymə, sağlamlığa zərər vurma, əmlakı dağıtma və bu kimi sair hərəkətlər xuliqanlıq kimi qiymətləndirilmir və bunun üçün əsaslar olduqda, əməl Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin şəxsiyyət əleyhinə olan, yaxud da başqa cinayətlərə görə məsuliyyət nəzərdə tutan müvafiq maddələri ilə tövsif olunur. İstinad olunan qərarlarda xuliqanlıq cinayətinə verilmiş təfsirlərdən irəli gələn mənaya görə əgər təqsirkarın hərəkətlərini özünün şəxsiyyətini başqa şəxsin (şəxslərin) şəxsiyyətinin fövqündə qoyması, ona (onlara) qarşı aşkar hörmətsizlik ifadə edərək eqoizmini nümayiş etdirməsi, ümumqəbuledilmiş davranış qaydalarını, əxlaq normalarını pozması, həmin qayda və normalara etinasızlıq göstərməsi kimi hallar deyil, şəxsi ədavət, o cümlədən zərərçəkənin səhv əməlləri və yaxud bahanə olm ayıb, təqsirkar tərəfindən ağlabatanlıqla səhv əməllər kimi qəbul edilən davranışı şərtləndiribsə, əməl xuliqanlıq motivi ilə törədilmiş cinayət (xuliqanlıq niyyətilə qəsdən sağlamlığa zərər vurma və xuliqanlıq) kimi qiymətləndirilməməlidir. Hazırki işdə isə müəyyən edilən hallar odur ki, 10 dekabr 2014-cü il təvəllüdlü uşağın - MəhkumXun atasına (Məhkum1) verilməsinə dair qanuni qüvvəyə minmiş məhkəmə qətnaməsinin olmasına və icra məmurları tərəfindən dəfələrlə müvafiq tədbirlərin görülməsinə baxmayaraq, babası Zərərçəkmiş şəxs2 və nənəsi Zərərçəkmiş şəxs1 yanında qalan MəhkumXın baba və nənədən alınıb atasına təhvil verilməsi (qanuni qüvvəyə minmiş məhkəmə qətnaməsinin icrası) mümkün olmamış, növbəti dəfə də - 4 iyun 2021-ci ildə XXX20nin inzibati binasında icra məmurları buna müvəffəq o la bilmədikləri üçün, Məhkum1 və onunla brilikdə İcra və Probasiya Şöbəsinə gəlmiş Məhkum1 qohumları Məhkum3 və Məhkum2 Zərərçəkmiş şəxs2 və Zərərçəkmiş şəxs1 qarşı zor tətbiq etməklə və bunun nəticəsi kimi Zərərçəkmiş şəxs2 dərəcəsi təyin edilməyən, Zərərçəkmiş şəxs1 isə sağlamlığa az ağır zərər vuran xəsarətlər yetirməklə MəhkumXu götürmüş və Məhkum1 uşaqla birlikdə qaçıb getmişdir (qeyd edilən hallar məhkəmələr tərəfindən tədqiq olunub apellyasiya instansiyası məhkəməsinin hökmündə ətraflı təsvir edilmiş təqsirləndirilənlərin, zərərçəkmiş şəxslərin, şahidlərin ifadələri, məhkəmə-tibbi ekspertizasının rəyləri və digər sübutlarla təsdiq olunduğundan, məhkəmə kollegiyası həmin sübutların hazırki qərarda yenidən təsvir edilməsinə zərurət görmür). Hadisənin bu cür inkişaf etməsi Məhkum1, Məh kum2, Məhkum3 əməllərinin xuliqanlıq niyyətindən irəli gəlmədiyini, uşağın ataya verilməsinin qarşısını alan (qanuni qüvvəyə minmiş məhkəmə qətnaməsinin icasına əngəl olan) amillərdən irəli gəlməklə şəxsi münasibətlər zəminində törədildiyini göstərir. İbtidai istintaq orqanının uşağın atasına verilməsinə dair qətnamənin icra olunmadan qalmasının deyil, məhz xuliqanlıq motivinin təqsirkarların cinayətkar hərəkətlərini şərtləndirən hal (onların hərəkətlərini “heç bir əsaslı səbəb olmadan” törədilən əməllər) kimi qiymətləndirməsi isə aşkar surətdə faktlarla, adi müşahidəçinin belə dəyərləndirilməsi ilə uzlaşmayan qənaət, subyektiv mülahizə kimi çıxış edir. Xuliqanlıq niyyətinin olmaması Məhkum1, Məhkum2, Məhkum3 ictimai təhlükəli qəsdinin ictimai qaydanın kobud surətdə pozulmasına və cəmiyyət ə açıqca hörmətsizlik ifadə olunmasına deyil, müstəsna olaraq uşağın ataya verilməsinə əngəl olan şəxslər kimi gördükləri Zərərçəkmiş şəxs2 və Zərərçəkmiş şəxs1 qarşı, onların sağlamlığına zərərin vurulmasına yönəldiyini, yəni xuliqanlıq cinayətinin tərkibi ilə ehtiva olunan əsas obyektə zərərin vurulmadığını göstərir. Bunların müəyyən olunmaması isə Məhkum1, Məhkum2, Məhkum3 əməllərinin xuliqanlıq kimi qiymətləndirilib Cinayət Məcəlləsinin 221.2.1-ci maddəsi ilə və xuliqanlıq niyyətilə törədilən qəsdən sağlamlığa az ağır zərər vurma kimi - Cinayət Məcəlləsinin 127.2.3-cü maddəsi ilə tövsif olunmasını istisna etməklə, onların əməllərinin zor tətbiq olunmaqla törədilən özbaşınalıq və hər hansı ağırlaşdırıcı əlamətlə müşayiət olunmayan qəsdən sağlamlığa az ağır zərər vurma kimi qiymətləndiri lməsini labüd etmişdir. Belə ki, uşağın nənə və babadan alınıb ataya (Məhkum1) verilməsinə dair qanuni qüvvəyə minmiş qətnamənin olmasına baxmayaraq, uşaq etiraz etdiyi şəraitdə qətnamənin icrasının məhz səlahiyyətli şəxslər tərəfindən xüsusi ehtiyatlılıqla həyata keçirilməsi qanunvericiliklə nəzərdə tutulduğu halda, Məhkum1, Məhkum2, Məhkum3 həmin qaydaların ziddinə olaraq - zor tətbiq etməklə (o cümlədən, Zərərçəkmiş şəxs1 sağlamlığına qəsdən az ağır zərər vurmaqla) uşağı Zərərçəkmiş şəxs2 və Zərərçəkmiş şəxs1 almaları CM-in 322.2-ci və 127.1-ci maddələrinin dispozisiyalarında nəzərdə tutulmuş şərtlərlə uzlaşan hərəkətlər kimi özünü göstərir. Lakin, birinci dəfə işə apellyasiya qaydasında baxarkən Şəki Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət kollegiyası 1.11.2022-ci il tarixli hökmdə belə nət icəyə gəlmişdir ki, özbaşınalığın gedişində zərərçəkmiş şəxsin sağlamlığına qəsdən CM-in 127.1-ci maddəsi ilə ehtiva olunan az ağır zərərin vurulması CM-in 322.2-ci maddəsində göstərilən, yəni özbaşınalıq cinayətini ağırlaşdıran “zor tətbiq etməklə” əlaməti ilə tam əhatə olunur və bu səbəbdən əməlin sözügedən cinayətlərin məcmusu qaydasında tövsif olunması tələb olunmur. Apellyasiya instansiyası məhkəməsinin həmin məsələ üzrə hüquqi mövqeyi 1.11.2022-ci il tarixli hökmdən verilmiş kassasiya protestində mübahisələndirilsə də, Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Cinayət kollegiyası bu hissədə kassasiya protestini təmin etməyib 12 aprel 2023-cü il tarixli qərarında apellyasiya instansiyası məhkəməsinin həmin məsələ üzrə gəldiyi qənaəti düzgün nəticə kimi qəbul etmiş, beləliklə də, kassas iya protestinə əsasən 1.11.2022-ci il tarixli hökmü ləğv edib cinayət işini apellyasiya instansiyası məhkəməsində yeni məhkəmə baxışına təyin edərkən, CM-in 127.1-ci maddəsinin CM-in 322.2-ci maddəsi ilə əhatə olunub-olunmaması məsələsini yeni apellyasiya baxışında araşdırılmalı olan məsələlərin dairəsinə (baxılma predmetinə) daxil etməmiş, müvafiq olaraq da onun başqa cür həll edilməsi imkanını istisna etmişdir. Dövlət ittihamçısının apellyasiya instansiyası məhkəməsinin yeni məhkəmə baxışı nəticəsində çıxarılmış 3 avqust 2023-cü il tarixli hökmündən verdiyi kassasiya protestində eyni məsələni (CM-in 127.1-ci maddəsində göstərilən qəsdən sağlamlığa az ağır zərər vurma kimi ictimai təhlükəli nəticənin CM-in 322.2-ci maddəsi ilə tam əhatə olunması barədə hüquqi mövqeyi) mübahisələndirməsi, artıq həll olunmuş (o cümlədən kassasiya qaydasında baxılmış) məsələdən verilən təkrar müraciət kimi çıxış edir və bu səbəbdən məhkəmə kollegiyası hazırki kassasiya baxışında sözügedən hüquqi problemin təhlil olunaraq başqa cür həll edilməsini prosessual normalar baxımından mümkün hesab etmir. Beləliklə, məhkəmə kollegiyası hazırki kassasiya baxışında işin faktiki hallarının müəyyən edilməsi, həmin hallara cinayət qanunu normasının tətbiqi (əməlin hüquqi tövsifi), Məhkum1, Məhkum2, Məhkum3 Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayəti (zor tətbiq etməklə müşayiət olunan özbaşınalığı) törətməkdə təqsirli bilinmələri üzrə apellyasiya instansiyası məhkəməsinin çıxardığı nəticələri şübhə altına almaq üçün əsas görmür. Qeyd olunanlar cinayət işinə kassasiya qaydasında baxıl ması nəticəsində kassasiya protesti ilə ehtiva olunan Azərbaycan Respublikası Cinayət-Prosessual Məcəlləsinin 416.1.15-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş pozuntunun müəyyən edilmədiyini göstərir. Dövlət ittihamçısı kassasiya protestində həmçinin onu qeyd etmişdir ki, apellyasiya instansiyası məhkəməsi təqsirkarların əməllərinin Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsi ilə tövsif edilməsi haqqında nəticəyə gəldiyi halda CM-in 75-ci maddəsinə əsasən həmin cinayətə görə cinayət məsuliyyətinə cəlb etmə müddətinin keçməsini nəzərdən qaçırmamalı və bundan irəli gələn qərarı qəbul etməli idi. Məhkəmə kollegiyası bu hissədə kassasiya protestinin müəllifi ilə razılaşır. Belə ki, Məhkum1, Məhkum2, Məhkum3 təqsirli bilindikləri Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş, törədilmə tarixi 4 iyun 2021-ci il olan özbaşınalıq cinayəti CM-in 15.2-ci maddəsinə əsasən böyük ictimai təhlükə törətməyən cinayətdir. Cinayət Məcəlləsinin 75.1.1-ci maddəsinə əsasən böyük ictimai təhlükə törətməyən cinayətin törədilməsindən iki il keçdikdə şəxs cinayət məsuliyyətinə cəlb edilə bilməz. Cinayətin törədilməsindən (4 iyun 2021-ci ildən) Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət kollegiyasının 3 avqust 2023-cü il tarixli hökmünün qanuni qüvvəyə minməsinədək (apellyasiya instansiyası məhkəməsinin hökmü elan olunduğu andan qanuni qüvvəyə mindiyi üçün - 3 avqust 2023-cü il tarixədək) davam edən müddət Cinayət Məcəlləsinin 75.1.1-ci maddəsi ilə böyük ictimai təhlükə törətməyən cinayətlər üçün müəyyən edilmiş cinayət məsuliyyətinə cəlb etmə müddətindən - 2 (iki) ildən artıq olduğundan, həmin tarixədək Məhkum1, Məhkum2, Məhkum3 Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş cinayətə görə cinayət məsuliyyətinə cəlb etmə müddəti keçmiş hesab edilməli və apellyasiya məhkəməsi bu halı nəzərindən qaçırdığından, onun qərarı dəyişdirilməli, cinayət məsuliyyətinə cəlb etmə müddəti Məhkum1, Məhkum2, Məhkum3 tətbiq edilməklə, sözügedən pozuntu aradan qaldırılmalıdır. Müdafiə tərəfi apellyasiya instansiyası məhkəməsində Məhkum1, Məhkum2, Məhkum3 bəraət verilməsi haqqında tələb irəli sürdüyündən və cinayət təqibinə bəraətverici sayılmayan əsasla xitam verilməsinə dair ərizə ilə məhkəməyə müraciət etmədiyindən, müddətin tətbiqi Məhkum1, Məhkum2, Məhkum3 cəzanın təyin edilməsinə dair müddəaların apellyasiya instansiyası məhkəməsinin hökmündən xaric edilməsi yolu ilə həyata keçirilməlidir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Cinayət-Prosessual Məcəlləsinin 39.1.3-cü maddəsində cinayət məsuliyyətinə cəlb etmə müddətlərinin keçməsi (cinayət məsuliyyətinə cəlb etmə müddətinin dayandırılması halları istisna olmaqla) cinayət təqibini istisna edən hallar sırasında göstərilmişdir. Azərbaycan Respublikası Cinayət-Prosessual Məcəlləsinin 43.3-cü maddəsinə əsasən “məhkəmə baxışının gedişində təqsirləndirilən şəxsə qarşı cinayət təqibinə, həmçinin bu Məcəllənin 39.1.3, 39.1.12 və 40.2-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş hallarda müdafiə tərəfinin razılığı ilə xitam verilməsi barədə məhkəmə qərar çıxarmağa haqlıdır”. Cinayət-Prosessual Məcəllənin 44.2 və 44.2.1-ci maddələrinə əsasən cinayət təqibinə xitam verilməsi üçün CPM-in 42-ci maddəsində göstərilən əsas (müdafiə t ərəfinin bəraətverici sayılmayan həmin əsasla cinayət təqibinə xitam verilməsinə razılığı) olmadıqda, məhkəmə təqsirləndirilən şəxsin barəsində cəza təyin edilmədən ittiham hökmü çıxarır. Məhkəmə kollegiyası cinayət məsuliyyətinə cəlb etmə müddəti keçidiyi halda apellyasiya instansiyası məhkəməsinin Məhkum1, Məhkum2, Məhkum3 barəsində onların hər birinə təqsirli bilindikləri Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsi ilə islah işləri növündə cəza təyin etməklə ittiham hökmü çıxarmasını təqsirkarlara cinayət qanununun yol vermədiyi həddə cəzanın təyin edilməsi – mübahisələndirilən məhkəmə hökmünün kassasiya qaydasında dəyişdirilməsini tələb edən, CPM-in 416.1.9-cu maddəsində nəzərdə tutulmuş hal kimi qiymətləndirir. Beləliklə, məhkəmə kollegiyası kassasiya protestinin təmin edilməsinə dair döv lət ittihamçısının və kassasiya protestinin təmin edilməməsinə dair məhkum edilmiş şəxslərin çıxışlarını dinləyib, şərh edilən əsaslara görə hesab edir ki, kassasiya protesti qismən təmin edilməli, Məhkum1, Məhkum3 və Məhkum2 barəsində olan Şəki Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət Kollegiyasının 3 avqust 2023-cü il tarixli hökmü yuxarıda göstərilən qaydada (Məhkum1, Məhkum3, Məhkum2 cəzaların təyin edilməsi hissəsində) dəyişdirilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən, Azərbaycan Respublikası CPM-in 419.10.4-cü maddəsini rəhbər tutub məhkəmə kollegiyası Q Ə R A R A A L D İ: Kassasiya protesti qismən təmin edilsin. Məhkum1, Məhkum3 və Məhkum2 barəsində olan Şəki Apellyasiya Məhkəməsinin Cinayət Kollegiyasının 3 avqust 2023-cü il tarixli hökmü dəyişdirilsin. Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcə lləsinin 75.1.1-ci maddəsinə əsasən cinayət məsuliyyətinə cəlb etmə müddəti keçdiyinə görə Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 322.2-ci maddəsi ilə Məhkum1 qazancının 15 faizi dövlət nəfinə tutulmaqla 1 (bir) il 6 ay müddətə islah işləri cəzasının, Məhkum3 qazancının 10 faizi dövlət nəfinə tutulmaqla 1 (bir) il müddətə islah işləri cəzasının və Məhkum2 qazancının 10 faizi dövlət nəfinə tutulmaqla 1 (bir) il müddətə islah işləri cəzasının təyin edilməsinə dair müddəalar hökmdən xaric edilsin. Hökm qalan hissələrdə dəyişdirilmədən saxlanılsın.