Bakı Şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(001)-8107/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(001)-8107/2021 19.11.2021 BAKI ŞƏHƏRİ BİNƏQƏDİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Hətəmzadə Fərid Eldar oğlu, Məhkəmə iclas katibi Əhmədli Fərid Elçin oğlunun katibliyi ilə, İddiaçı MMC-nin Cavabdeh qarşı “pulun tutulması” tələbinə dair kiçik mübahisələr üzrə mülki işə baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN E T D İ: İddiaçı MMC Cavabdeh qarşı “pulun tutulması” tələbinə dair kiçik mübahisələr üzrə iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, cavabdehdən onun xeyrinə 23 oktyabr 2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən, İMEİ kodu **********13168 və **********08955 olan 2 ədəd “Samsung Galaxy A21s” markalı telefon üçün 488,4 manat ödənilməmiş hissə, 27 oktyabr 2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən, malın istehlak xassəsinin pozulmasına görə tutulan məbləğ üçün ödənilməmiş 30 manat, 27 oktyabr 2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən, İMEİ kodu **********86957 olan “Xiaomi Redmi 9A” markalı telefon üçün 397,2 manat ödənilməmiş hissə olmaqla,cəmi 915,60 manat borcun və 30 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun tutulması barədə qətnamə qəbul edilməsini məhkəmədən xahiş etmişdir. Ərizə onunla əsaslandırılmışdır ki, 23 oktyabr 2020-ci il və 27 oktyabr 2020-ci il tarixli müqavilələrə əsasən, İMEİ Kodu **********13168 və **********08955 olan “Samsung Galaxy A21s” markalı və “Samsung Galaxy A10” markalı telefon, İMEİ Kodu **********86957 “Xiaomi Redmi 9A” markalı telefon almış və Malın istehlak xassəsinin pozulmasına görə tutulan məbləğlə birlikdə nəticədə 915.6 (doqquz yüz on beş manat 60 qəpik) manat borc yaranmışdır. Cavabdeh müqavilənin şərtlərini pozmuş və nəticədə 23 oktyabr 2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən, alqı-salqı qiyməti 941,4 manat (12 ay x 76,2 manat + 27 manat ilkin ödəniş) İMEİ Kodu **********13168 və **********08955 “Samsung Galaxy A10” markalı və “Samsung Galaxy A21s” markalı telefonlar üçün 488,4 manat ödənilməmiş hissə, 27 oktyabr 2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən, malın istehlak xassəsinin pozulmasına görə tutulan məbləğ üçün ödənilməmiş 30 manat, 27 oktyabr 2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən, alqı-satqı qiyməti 397,2 manat (12 ay x 33.1 manat + 0 manat ilkin ödəniş) İMEİ Kodu **********86957 “Xiaomi Redmi 9A” markalı telefon üçün ümumilikdə, 397,2 manat miqdarında borc yaranmışdır. Cavabdeh 23.10.2020-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, 27.10.2020-ci il tarixində İMEİ Kodu **********13168 “Samsung Galaxy A10” markalı telefondan imtina etmiş və məhsul 426 manat qiymətləndirilib, borcundan silinərək geri qaytarılmışdır. Cavabdehin 23.10.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə cəmi ödədiyi məbləğ 27 manat, məhsul qaytarıldıqdan sonra qoyulan qiymət 426 manat olmaqla, ümumilikdə, 453 manat təşkil edir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284.1-ci maddəsinə əsasən, mülki işlər üzrə iddianın qiyməti beş min manatdan, kommersiya mübahisələrinə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə bu fəslə uyğun olaraq sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir. Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 284-5.1-ci maddəsinə əsasən, 12 oktyabr 2021-ci il tarixində işə baxan hakim cavabdehə rəsmi qaydada bildiriş göndərmiş, bildirişdə iddiaçının tələbinə dair cavabdehin əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədləri təqdim etməli olduğu qeyd edilmişdir. Cavabdeh tərəfindən iddiaya etiraz məhkəməyə göndərilməmişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 284-5.3-cü maddəsinə əsasən, ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır. Məhkəmə iş materiallarını araşdıraraq belə nəticəyə gəlir ki, iddia təmin edilməlidir. Belə ki, iş materiallarında olan İddiaçı ilə Cavabdeh arasında 23 oktyabr 2020-ci il tarixdə bağlanmış 21270907 nömrəli malın nisyə alqı-satqı müqaviləsindən görünür ki, İddiaçı Cavabdeh 12 ay müddətinə, ilkin ödəniş 27 manat olmaqla, hər ay 76,2 manat ödəmək şərti ilə, dəyəri 941,4 manat olan İMEİ Kodu **********13168 olan “Samsung Galaxy A10” markalı və İMEİ Kodu olan **********08955 “Samsung Galaxy A21s” markalı telefonları satmışdır. İş materiallarına əlavə edilmiş 23 oktyabr 2020-ci il tarixli təhvil-təslim aktından görünür ki, satıcı tərəfindən İMEİ Kodu **********13168 olan “Samsung Galaxy A10” markalı və İMEİ Kodu olan **********08955 “Samsung Galaxy A21s” markalı telefonlar Cavabdeh təhvil verilmişdir. İş materiallarına əlavə edilmiş tərəflər arasında bağlanmış 27 oktyabr 2020-ci il tarixli Razılaşmadan görünür ki, 23 oktyabr 2020-ci il tarixdə bağlanmış 21270907 nömrəli müqavilə üzrə əldə edilmiş İMEİ Kodu **********13168 olan “Samsung Galaxy A10” markalı telefon Cavabdeh tərəfindən İddiaçınə qaytarılmış və Cavabdeh qaytarılma anında malın əmtəə görünüşünün pozulması nəticəsində İddiaçı MMC-yə dəymiş 30 manat məbləğində zərəri hər ay 10 manat olmaqla, 3 ay müddətinə ödəməyi öz öhdəsinə götürmüşdür. İş materiallarında olan İddiaçı ilə Cavabdeh arasında 27 oktyabr 2020-ci il tarixdə bağlanmış 21278866 nömrəli malın nisyə alqı-satqı müqaviləsindən görünür ki, İddiaçı Cavabdeh 12 ay müddətinə, hər ay 33,10 manat ödəmək şərti ilə, dəyəri 397,2 manat olan İMEİ kodu **********86957 olan “Xiaomi Redmi 9A” markalı telefonu satmışdır. İş materiallarına əlavə edilmiş 27 oktyabr 2020-ci il tarixli təhvil-təslim aktından görünür ki, satıcı tərəfindən İMEİ kodu **********86957 olan “Xiaomi Redmi 9A” markalı telefonu Cavabdeh təhvil verilmişdir. İş materiallarına əlavə edilmiş 15 sentyabr 2021-ci il tarixli maliyyə və ödəniş cədvəlindən müəyyən olunur ki, Cavabdeh İddiaçınə 23 oktyabr 2020-ci il tarixli müqavilə üzrə 488,4 manat əsas borc, 27 oktyabr 2020-cu il tarixli razılaşma üzrə 30 manat əsas borc, 27 oktyabr 2020-ci il tarixli müqavilə üzrə 397,2 manat əsas borcu yaranmışdır. Cavabdeh 23.10.2020-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, 27.10.2020-ci il tarixində İMEİ Kodu **********13168 “Samsung Galaxy A10” markalı telefondan imtina etmiş və məhsul 426 manat qiymətləndirilib, borcundan silinərək geri qaytarılmışdır. İş materiallarında olan bildirişdən və onun cavabdehə göndərilməsini təsdiq edən poçt qəbzindən görünür ki, Cavabdeh İddiaçı ilə bağladığı 23 oktyabr 2020-ci il, 27 oktyabr 2020-ci il tarixli müqavilələrdən və 27 oktyabr 2020-ci il tarixli Razılaşmadan irəli gələn öhdəlikləri ilə bağlı xəbərdarlıq edilmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 14.2.1-ci maddəsində qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş müqavilələr və başqa əqdlər, habelə qanunvericilikdə nəzərdə tutulmasa da, ona zidd olmayan müqavilələr və başqa əqdlərin bağlanması mülki hüquqların və vəzifələrin əmələ gəlməsi əsaslarından biri kimi təsbit edilmişdir. Həmin Məcəllənin 386.1-ci maddəsinə görə isə öhdəliyin zərər vurulması, əsassız varlanma və ya bu Məcəllədə nəzərdə tutulmuş digər əsaslar nəticəsində əmələ gəlməsi halları istisna olmaqla, öhdəliyin əmələ gəlməsi üçün onun iştirakçıları arasında müqavilə olmalıdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin: -385.1-ci maddəsinə görə öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır; -442-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür; -445.2.-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin onun icrası üçün müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi, icra müdəti çatanadək kreditorun etdiyi xəbərdarlıqdan sonra da icra edilməməsi borclunun icranı gecikdirməsi sayılır; -448.1-ci maddəsinə əsasən əgər bu məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir; -450.1-ci maddəsinə əsasən fiziki və hüquqi şəxslər azad surətdə müqavilələr bağlaya və bu müqavilələrin məzmununu müəyyənləşdirə bilərlər. Onlar bu Məcəllədə nəzərdə tutulmayan, lakin ona zidd olmayan müqavilələr də bağlaya bilərlər. -462.1-ci maddəsinə görə dəbbə pulu (cərimə, penya) müqavilə ilə müəyyənləşdirilən, öhdəliyin icra edilmədiyi və ya lazımınca icra edilmədiyi, o cümlədən icranın gecikdirildiyi halda borclunun kreditora ödəməli olduğu pul məbləğidir. Əgər öhdəliyin məzmununu hərəkətdən çəkinmək təşkil edirsə, dəbbə pulu hərəkətin edildiyi andan tutulmalıdır. Dəbbə pulunun ödənilməsi tələbi üzrə kreditor ona zərər vurulduğunu sübuta yetirməyə borclu deyildir; -598.3-cü maddəsinə əsasən əgər alıcı alqı-satqı müqaviləsinə uyğun olaraq verilmiş əşyanı vaxtında ödəmirsə, satıcı əşyanı ödəməyi və bu Məcəllənin 449-cu maddəsinə uyğun faizləri ödəməyi tələb edə bilər. -600.1-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir; -600.2-ci maddəsinə görə əşyaların nisyə satışı satış günü qüvvədə olmuş qiymətlər üzrə həyata keçirilir. Nisyə satılmış əşyaların qiymətinin sonradan dəyişməsi, əgər müqavilədə ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, yenidən hesablaşmaya səbəb olmur. -600.4-cü maddəsinə əsasən əşyanı təhvil almış alıcı onu alqı-satqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər; -601.1-ci maddəsinə əsasən əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilədə onun hissə-hissə ödənilməsi nəzərdə tutula bilər. Məhkəmə işdə olan sübutlara məcmu halında qiymət verərək hesab edir ki, İddiaçı ilə bağlanmış 23 oktyabr 2020-ci il, 27 oktyabr 2020-ci il tarixli Müqavilələr və 27 oktyabr 2020-ci il tarixli Razılaşma üzrə Cavabdeh üzərinə götürdüyü öhdəlikləri yerinə yetirmədiyindən, iddia tələbi təmin edilməli və Cavabdeh 23 oktyabr 2020-ci il tarixli müqavilə üzrə 488,4 manat əsas borc, 27 oktyabr 2020-ci il tarixli razılaşma üzrə 30 manat əsas borc və 27 oktyabr 2020-ci il tarixli Razılaşma üzrə 397,2 manat əsas borc alınaraq, İddiaçınə verilməlidir. Həmçinin qeyd olunmalıdır ki, Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119.1-ci maddəsinə müvafiq olaraq, məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. İddia təmin edildiyindən, ödənilmiş 30 manat dövlət rüsumunun əvəzi cavabdehdən tutularaq iddiaçıya ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 14.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 77.1-ci maddəsinə müvafiq olaraq hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 216-220, 233 və 450-cı maddələrini rəhbər tutaraq məhkəmə, QƏT E T D İ: İddia təmin edilsin. Cavabdeh 23 oktyabr 2020-ci il tarixli müqavilə üzrə 488,4 (dörd yüz səksən səkkiz manat 40 qəpik) manat məbləğində əsas borc, 27 oktyabr 2020-ci il tarixli razılaşma üzrə 30(otuz) manat məbləğində əsas borc, 27 oktyabr 2020-ci il tarixli müqavilə üzrə 397,2 (üç yüz doxsan yeddi manat 20 qəpik) manat məbləğində əsas borc və 30 (otuz) manat məbləğində ödənilmiş dövlət rüsumu olmaqla, cəmi 945,60 (doqquz yüz qırx beş manat 60 qəpik) manat məbləğində pul vəsaiti tutularaq, İddiaçınə ödənilsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı şəhəri Binəqədi rayon Məhkəməsi vasitəsilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmış işlər üzrə çıxarılmış məhkəmə qətnaməsindən şikayət verilməmişdirsə, qətnamə qəbul edildiyi gündən 1 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Hakim: Fərid Hətəmzadə