Bakı şəhəri Qaradağ Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(002)-1391/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(002)-1391/2021 06.05.2021 BAKI ŞƏHƏRİ QARADAĞ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Hüseynov Fuad Ələsgər oğlunun sədrliyi, Əsədov Cavid Həbib oğlunun katibliyi ilə, iddiaçı «xxxx» Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin Cavabdeh qarşı borc tələbi barədə iddia ərizəsinə kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı «xxxx» Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti Cavabdeh qarşı borc tələbi barədə kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında iddia ərizəsi ilə Bakı şəhəri Qaradağ Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, Cavabdeh İMEİ kodu **********79684 olan Samsung galaxy A10 markalı telefon üçün 273 (iki yüz yetmiş üç ) manat ödənilməmiş əsas borc, 27 (iyimi yeddi) manat cərimə, Lenovo markalı notebook, notebook çantası, səsucaldan, yaddaş kartı, Genius markalı mouse, ekran təmizləyici sprey, Canyon markalı qulaqlıq üçün 796 (yeddi yüz doxsan altı) manat ödənilməmiş əsas borc, 79 (yetmiş doqquz) manat cərimə, İMEİ kodu **********48442 olan HOFFMANN X ULTRA markalı telefon üçün 265 (iki yüz altmış beş) manat ödənilməmiş əsas borc, 26 (iyirmi altı) manat cərimə, ümumilikdə 1466 manat borc və 30 manat ödənilmiş dövlət rüsumu, cəmi 1496 manat məbləğində pul vəsaitinin tutularaq iddiaçı «xxxx» MMC-nin xeyrinə ödənilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddia ərizəsi onunla əsaslandırılmışdır ki, cavabdeh tərəf iddiaçı «xxxx» MMC ilə bağladığı 23.04.2019-cu il, 23.04.2019-cu il və 07.08.2019-cu il tarixli müqavilələrə əsasən Samsung galaxy A10 markalı telefon, Lenovo markalı notebook, notebook çantası, səsucaldan, yaddaş kartı, Genius markalı mouse, ekran təmizləyici sprey, Canyon markalı qulaqlıq, HOFFMANN X ULTRA markalı telefon almış, nəticədə 1466 manat borcu yaranmışdır. Belə ki, cavabdeh müqavilə şərtlərini pozmuş və nəticədə alqı-satqı qiyməti 380 manat (20 ay x 19 manat + 0 manat ilkin ödəniş), Samsung galaxy A10 markalı telefon, alqı-satqı qiyməti 1260 manat (18 ay x 70 manat + 0 manat ilkin ödəniş), Lenovo markalı notebook, notebook çantası, səsucaldan, yaddaş kartı, Genius markalı mouse, ekran təmizləyici sprey, Canyon markalı qulaqlıq, alqı-satqı qiyməti 322 manat (6 ay x 53 manat + 4 manat ilkin ödəniş), HOFFMANN X ULTRA markalı telefon üçün ümumilikdə 1466 manat borcu yaranmışdır. Cavabdeh Azərbaycan Respublikası MPM-nin 284-5.1 və 284-5.2-ci maddələrinə əsasən ona göndərilmiş rəsmi bildirişlə bağlı müəyyən edilmiş qaydada iddiaya qarşı hər hansı əsaslandırılmış yazılı etiraz bildirməmişdir. Məhkəmə, Azərbaycan Respublikası MPM-nin 284-5-ci maddəsinə əsasən, iddia ərizəsinə təqdim edilmiş sənədlər əsasında kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmasını mümkün hesab edir. Məhkəmə, iş materiallarında olan sübutları tədqiq edərək belə qənaətə gəlir ki, aşağıdakı əsaslara görə iddia əsaslı hesab olunaraq təmin edilməlidir. Belə ki, iş materiallarında olan 23.04.2019-cu il tarixli müqavilənin və ödəniş cədvəlinin surətindən görünür ki, «xxxx» MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 23.04.2019-cu il tarixli müqaviləyə əsasən «xxxx» MMC Cavabdeh 380 manat dəyərində Samsung galaxy A10 markalı telefonu ilkin ödəniş 0 manat olmaqla, 20 ay müddətinə hər ay 19 manat hissə-hissə ödəniş etmək şərtilə satmışdır. İş materiallarında olan 23.04.2019-cu il tarixli müqavilənin və ödəniş cədvəlinin surətindən görünür ki, «xxxx» MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 23.04.2019-cu il tarixli müqaviləyə əsasən «xxxx» MMC Cavabdeh 1260 manat dəyərində Lenovo markalı notebooku, notebook çantasını, səsucaldanı, yaddaş kartını, Genius markalı mouse, ekran təmizləyici spreyi, Canyon markalı qulaqlığı ilkin ödəniş 0 manat olmaqla, 18 ay müddətinə hər ay 70 manat hissə-hissə ödəniş etmək şərtilə satmışdır. İş materiallarında olan 07.08.2019-cu il tarixli müqavilənin və ödəniş cədvəlinin surətindən görünür ki, «xxxx» MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 07.08.2019-cu il tarixli müqaviləyə əsasən «xxxx» MMC Cavabdeh 322 manat dəyərində HOFFMANN X ULTRA markalı telefonu ilkin ödəniş 4 manat olmaqla, 6 ay müddətinə hər ay 53 manat hissə-hissə ödəniş etmək şərtilə satmışdır. İş materiallarında olan 30.03.2021-ci il tarixli maliyyə və ödəniş cədvəlindən görünür ki, 23.04.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə cavabdehin 273 manat məbləğində ödənilməmiş əsas borc, 27 manat cərimə olmaqla, cəmi 300 manat; 23.04.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə cavabdehin 796 manat məbləğində ödənilməmiş əsas borc, 79 manat cərimə olmaqla, cəmi 875 manat, 07.08.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə cavabdehin 265 manat məbləğində ödənilməmiş əsas borc, 26 manat cərimə olmaqla, cəmi 291 manat, ümumilikdə 1466 manat məbləğində borcu yaranmışdır. Məhkəmə iş üzrə sübutlara məcmu halında hüquqi qiymət verərək müəyyən edir ki, «xxxx» Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 23.04.2019-cu il, 23.04.2019-cu il və 07.08.2019-cu il tarixli müqavilələr mahiyyət etibarilə əşyanın dəyərinin hissə-hissə ödənilməsini nəzərdə tutan nisyə alqı-satqı müqavilələridir. Ona görə də həmin müqavilələr barədə Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 600, 601-ci maddələri tətbiq olunmalıdır. Belə ki, Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 601-ci maddəsinə əsasən, əşyanın nisyə alınması haqqında müqavilədə onun hissə-hissə ödənilməsi nəzərdə tutula bilər. Hissə-hissə ödəmək şərti ilə malın nisyə satılması haqqında müqaviləyə bu Məcəllənin 600.2 və 600.5-ci maddələrində nəzərdə tutulan qaydalar tətbiq edilir. Həmin Məcəllənin 600.4-cü maddəsinə əsasən, əşyanı təhvil almış alıcı onu alqı-satqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. Həmin Məcəllənin 600.5-ci maddəsinə əsasən, müqavilədə alıcının satıcı tərəfindən əşyanın verildiyi gündən başlayaraq əşyanın qiymətinə uyğun məbləğdən faizlər ödəmək vəzifəsi nəzərdə tutula bilər. Həmin Məcəllənin 385.1-ci maddəsinə əsasən, öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkətlər etməlidir, məsələn pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətlərdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 442-ci maddəsinə əsasən, öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə, onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Həmin Məcəllənin 448.1-ci maddəsinə əsasən, əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliyin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. Həmin Məcəllənin 462.1-ci maddəsinə əsasən, dəbbə pulu (cərimə, penya) müqavilə ilə müəyyənləşdirilən, öhdəliyin icra edilmədiyi və ya lazımınca icra edilmədiyi, o cümlədən, icranın gecikdirildiyi halda borclunun kreditora ödəməli olduğu pul məbləğidir. Sadalanan hüquq normalarının tələblərinə əsasən məhkəmə müəyyən edir ki, cavabdeh iddiaçı təşkilatdan müqavilələr üzrə aldığı əşyaların dəyərini hissə-hissə ödəmək və gecikməyə görə cərimə məbləğini ödəmək barədə öhdəliklərin daşıyıcısı olmuşdur. Lakin cavabdeh müqavilə öhdəliklərini icra etməyərək, iddiaçı təşkilat qarşısında həmin pul öhdəliklərini icra etməmişdir. Buna görə də iddiaçı «xxxx» Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin qalan borcu və gecikməyə görə cəriməni tələb etməsi tam əsaslıdır. Məhkəmə iddianın dövlət rüsumunun tutulması ilə bağlı hissəsini araşdıraraq hesab edir ki, dövlət rüsumu ilə bağlı tələb də təmin olunmalıdır. Belə ki, Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 119.1-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Beləliklə, məhkəmə iş üzrə təqdim edilmiş sübutları məcmu halında qiymətləndirərək və sadalanan hüquq normalarının tələblərini nəzərə alaraq hesab edir ki, iddia əsaslı olduğundan təmin edilməlidir. Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 14.2-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə əsasən, hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Həmin Məcəllənin 284-5.3-cü maddəsinə əsasən, ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır. Yuxarıda göstərilənləri nəzərə alaraq və Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 216-220, 284-1 - 284-6, 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə Q Ə T E T D İ: İddia təmin edilsin. Cavabdeh 23.04.2019-cu il, 23.04.2019-cu il və 07.08.2019-cu il tarixli müqavilələr üzrə 1334 manat ödənilməmiş əsas borc, 132 manat cərimə, ümumilikdə 1466 manat borc və 30 manat dövlət rüsumu, cəmi 1496 (min dörd yüz doxsan altı) manat məbləğində pul vəsaiti tutularaq iddiaçı «xxxx» MMC-nin xeyrinə ödənilsin, Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı şəhəri Qaradağ Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən : Fuad Hüseynov