Bakı şəhəri Qaradağ Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(002)-1496/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(002)-1496/2024 29.05.2024 BAKI ŞƏHƏRİ QARADAĞ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Hüseynov Fuad Ələsgər oğlunun sədrliyi, Bağırova Mehriban Yaşar qızının katibliyi, İddiaçı iştirakı ilə, İddiaçı Cavabdeh qarşı pul tələbinə dair iddiası üzrə mülki işə Bakı şəhəri Qaradağ Rayon Məhkəməsinin binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏNETDİ: İddiaçı Cavabdeh qarşı pul tələbinə dair iddia ərizəsi ilə Bakı şəhəri Qaradağ Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, Cavabdeh 1500 (min beş yüz) manat borc pulun və 36 (otuz altı) manat dövlət rüsumunun onun xeyrinə tutulması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə baxışı zamanı İddiaçı iddia ərizəsinə uyğun izahat verərək bildirdi ki, o, xx.xx.1992ci il təvəllüdlü Cavabdeh Beyləqan rayonunda tanımışdır və yaxın dostluq münasibətləri olmuşdur. Cavabdeh xx.xx.2023-cü il tarixdə onun yanına gələrək borca düşdüyünü bildirərək 1500 (min beş yüz) manat məbləğində borc pul istəmiş və 3 aya qaytaracağını bildirmişdir. O, cavabdehi tanıdığı və yaxın dostluq münasibəti yarandığı üçün borc olaraq 1500 (min beş yüz) manat məbləğində pul vermişdir. Cavabdeh rəsmi olaraq qəbz yazaraq söz vermişdir ki, aldığı 1500 (min beş yüz) manat borc pulu 3 aya qaytaracaqdır. Lakin Cavabdeh borc aldığı 1500 (min beş yüz) manat pulu qaytarmamışdır. Cavabdeh borclu olduğu 1500 (min beş yüz) manat pulun qaytarılması barədə üzərinə götürdüyü öhdəliyi yerinə yetirməmiş və hər dəfə müxdəlif bəhanələr gətirərək yaxın vaxtlarda qaytaracağını bildirərək onu aldatmışdır. Məhkəmənin diqqətinə çatdırır ki, Cavabdeh hazırda hərbçi işləyərək yüksək maaş alır və borcunu qaytarmaq imkanı vardır. Odur ki, hazırki iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmək məcburiyyətində qalmışdır. Həmçinin iddianın verilməsi ilə əlaqədar 36 manat dövlət rüsumu ödəmişdir. Qeyd olunanlara əsasən, iddia tələbinin təmin edilməsini xahiş edir. Cavabdeh məhkəmə iclaslarının vaxtı və yeri barədə qanunvericiliklə müəyyən edilmiş qaydada xəbərdar edilməsinə baxmayaraq məhkəmə iclaslarına gəlməmiş və səbəbləri barədə məhkəməyə məlumat verməmişdir. Məhkəmə, Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 135.7, 185.5-ci maddələrinə əsasən mülki işə cavabdehin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab edir. Məhkəmə iclasında şahid qismində dindirilmiş X2 ifadəsində bildirdi ki, o, İddiaçı qonşusudur. Cavabdehlə iddiaçı yaxın dostluq münasibətində olmuşlar. Cavabdeh onun yanında iddiaçıdan 1500 manat məbləğində borc almış və pulu sayaraq götürmüşdür. Məhkəmə, izahatı, şahidin ifadəsini dinləyib, iş materiallarında olan yazılı sübutları tədqiq edərək belə qənaətə gəlir ki, iddia tələbi aşağıdakı əsaslara görə əsaslı hesab olunaraq təmin edilməlidir. Belə ki, iş materiallarında olan xx.xx.2023-cü il tarixli qəbzdən görünür ki, X3 xx.xx.1992-ci ildə Naxçıvan şəhərində anadan olmuşdur. Hal-hazırda Kəlbəcərdə yerləşən N saylı hərbi hissədə xidmət edir. İddiaçı 1500 manat məbləğində borc almış və 3 (üç) aya həmin borcu qaytarmağı öhdəsinə götürmüşdür. İş materiallarında olan Beyləqan rayon İHB-nın Beyləqan şəhər İƏD üzrə nümayəndəsi tərəfindən verilmiş 761 saylı arayışdan görünür ki, Əzizov X1 rayonu, Sarvanlar kəndində qeydiyyatda olmasına baxmayaraq Beyləqan şəhəri, M.Ə.Rəsulzadə 176 ünvanında yaşayır. Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 5.3-cü maddəsinə əsasən, mülki hüquq münasibətlərinin subyektləri öz hüquq və vəzifələrini vicdanla həyata keçirməyə borcludurlar. Həmin Məcəllənin 385.1-ci maddəsinə əsasən, öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 739.1-ci maddəsinə əsasən, borc müqaviləsinə görə bir tərəf (borcverən) pul vəsaitinə və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər tərəfə (borcalana) verməyi öhdəsinə götürür, borcalan isə aldıqlarını müvafiq olaraq eyni məbləğdə pul vəsaiti və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borcverənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 742.1-ci maddəsinə əsasən, borcalan borcu (həmçinin faizləri və (və ya) haqları) borc müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə və qaydada (bu Məcəllənin 740-cı maddəsi nəzərə alınmaqla) borcverənə qaytarmalıdır. Həmin Məcəllənin 425.1-ci maddəsinə əsasən, öz hüquqlarını həyata keçirərkən və vəzifələrini icra edərkən tərəflərdən hər biri vicdanlılığın tələb etdiyi tərzdə, yəni şərtləşdirilmiş vaxtda və yerdə lazımi şəkildə, öhdəliyin şərtlərinə və bu Məcəllənin tələblərinə müvafiq surətdə, belə şərtlər və tələblər olmadıqda isə işgüzar adətlərə və ya adətən irəli sürülən digər tələblərə müvafiq surətdə hərəkət etməlidir. Həmin Məcəllənin 442-ci maddəsinə əsasən, öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Həmin Məcəllənin 448.1-ci maddəsinə əsasən, əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. Sadalanan hüquq normalarının tələblərinə və mülki iş üzrə sübutlara, o cümlədən xx.xx.2023cü il tarixli qəbzə, şahid ifadəsinə əsasən məhkəmə iclasında müəyyən edildi ki, İddiaçı həmin tarixdə Cavabdeh 1500 manat borc pul vermiş, cavabdeh həmin borcu 3 (üç) aya qaytaracağına dair öhdəlik götürmüş, lakin hal-hazıradək həmin öhdəliyini yerinə yetirməmişdir. Həmçinin iş materiallarında olan ödəniş qəbzindən görünür ki, iddiaçı iddia ərizəsi üzrə 36 manat dövlət rüsumu ödəmişdir. Qeyd olunanlara əsasən məhkəmə müəyyən edir ki, Cavabdeh iddiaçının xeyrinə 1500 (min beş yüz) manat məbləğində borc pul vəsaitinin və 36 (otuz altı) manat məbləğində dövlət rüsumunun tutulması barədə iddia tələbi əsaslı hesab olunmalıdır. Beləliklə, məhkəmə mülki iş üzrə təqdim edilmiş sübutları məcmu halında qiymətləndirərək və sadalanan hüquq normalarının tələblərini nəzərə alaraq hesab edir ki, iddia əsaslı olduğundan təmin edilməlidir. Belə ki, Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 14.2-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə əsasən, hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Həmin Məcəllənin 78.1-ci maddəsinə əsasən, sübutlar işdə iştirak edən şəxslər tərəfindən birinci instansiya məhkəməsinə işin məhkəmədə baxılmağa hazırlanması yekunlaşana qədər təqdim edilir. Həmin Məcəllənin 217.4-cü maddəsinə əsasən, məhkəmə (hakim) öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Həmin Məcəllənin 119.1-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə mütənasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Yuxarıda göstərilənləri nəzərə alaraq və Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 216-220-ci, 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏTETDİ: İddia təmin edilsin. Cavabdeh 1500 (min beş yüz) manat məbləğində borc pul vəsaiti və 36 (otuz altı) manat dövlət rüsumu tutularaq İddiaçı ödənilsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı şəhəri Qaradağ Rayon Məhkəməsi vasitəsilə (“Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinet vasitəsilə) Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən: Fuad Hüseynov