Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(004)-6190/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(004)-6190/2021 14.10.2021 BAKI ŞƏHƏRİ YASAMAL RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Əyyubov Fərid İlham oğlunun sədrliyi, X1 oğlunun katibliyi, İddiaçının nümayəndəsi Nümayəndə Cavabdeh1 Cavabdeh2 Cavabdeh3 iştirakı ilə, İddiaçı ASC-nin cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 qarşı “kredit müqaviləsinin ləğvi və pul” tələbinə dair iddia ərizəsi üzrə mülki işə Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə Müəyyən e t d i: İddiaçı ASC iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 İddiaçı ASC-nin xeyrinə 27.12.2019-cu il tarixli kredit müqaviləsi 9765,3 manat əsas borc, 139,18 manat faiz borcu və 169,21 manat cərimə borcu olmaqla, ümumilikdə 10073,69 manat borcun və 30 manat dövlət rüsumunun tutulması, Cavabdeh1 ilə İddiaçı ASC arasında bağlanmış 27.12.2019-cu il tarixli kredit müqaviləsinin ləğv edilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən iddiaçının nümayəndəsi iddia ərizəsinin məzmununa uyğun izahat verərək iddia tələbinin təmin edilməsini məhkəmədən xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən Cavabdeh1 borcunu qəbul etdiyini və borcun ödənilməsi üçün şərait yaradılmasını xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən Cavabdeh2 borcu qəbul etdiyini bildirmişdir və qeyd etmişdir ki, Cavabdeh1 onun oğludur və maddi ehtiyaclarının ödənilməsi üçün kredit götürmüş və krediti ilk vaxtlar vaxtında ödəmişdir. Sonradan mağazasında yanğın olduğu üçün maddi çətinlik yaranmış və bu səbəbdən də kredit ödənişlərini ödəyə bilməmişdir. Məhkəmə iclasnda iştirak edən Cavabdeh3 məhkəməyə verdiyi izahatında borcu qəbul etdiyini bildirmiş və qeyd etmişdir ki, Cavabdeh1 onun dostudur, maddi ehtiyaclarının ödənilməsi üçün kredit götürmüş və Cavabdeh3 da zamin olmuşdur. Mağazasında yanğın olan günə kimi krediti vaxtında ödəmişdir, lakin sonradan maddi vəziyyətində çətinlik yarandığı üçün ödəyə bilməmişdir. İş materiallarında olan İddiaçı ASC ilə Cavabdeh1 arasında bağlanmış 27.12.2019-cu il tarixli, 21-M-1-0-146-15 saylı kredit müqaviləsinə əsasən bank cavabdehə 5 il müddətinə, 1 il güzəşt müddəti tətbiq edilməklə, illik 1% olmaqla 9766,42 manat məbləğində kredit verməyi, cavabdeh isə krediti və hesablanmış faizləri müqavilənin ayrılmaz hissəsi olan ödəniş cədvəlinə əsasən Banka ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. İş materiallarında olan 27.12.2019-cu il tarixli, ödəniş cədvəlinə əsasən müəyyən olunur ki, cavabdeh ilk 12 ay güzəşt tətbiq edilməklə, sonuncu ay 207,58 manat, hər ay 207,65 manat olmaqla, cəmi 10064,81 manat məbləğində pulu ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. İş materiallarında olan İddiaçı ASC ilə Cavabdeh2 arasında bağlanmış 27.12.2019-cu il tarixli, 21-M-1-0-146-15 saylı Zaminlik müqailəsinə əsasən müəyyən olunur ki, müqavilənin predmeti 27.12.2019-cu il tarixli, 21-M-1-0-146-15 saylı Kredit müqaviləsi və Problemli kreditlərin restruktuzasiyası ilə əlaqədar güzəştli kreditlərin verilməsi üzrə vahid kredit şərtlərinə əsasən kredit götürmüş Borcalan tərəfindən kreditor qarşısında öz öhdəliklərinin tamamilə və ya hisə-hissə icra etməsi üçün məsuliyyəti zaminin üzərinə götürməsidir. Zaminliklə təmin edilmiş öhdəlik 9766,42 manat təşkil edən kredit məbləğidir. Kreditin qaytarılma müdəti 60 aydır. İş materiallarında olan İddiaçı ASC ilə Cavabdeh3 arasında bağlanmış 27.12.2019-cu il tarixli, 21-M-1-0-146-15 saylı Zaminlik müqailəsinə əsasən müəyyən olunur ki, müqavilənin predmeti 27.12.2019-cu il tarixli, 21-M-1-0-146-15 saylı Kredit müqaviləsi və Problemli kreditlərin restruktuzasiyası ilə əlaqədar güzəştli kreditlərin verilməsi üzrə vahid kredit şərtlərinə əsasən kredit götürmüş Borcalan tərəfindən kreditor qarşısında öz öhdəliklərinin tamamilə və ya hisə-hissə icra etməsi üçün məsuliyyəti zaminin üzərinə götürməsidir. Zaminliklə təmin edilmiş öhdəlik 9766,42 manat təşkil edən kredit məbləğidir. Kreditin qaytarılma müdəti 60 aydır. İş materiallarında olan 03.09.2021-ci il tarixli maliyyə arayışından görünür ki, cavabdehin banka 27.12.2019-cu il tarixli müqavilə 9765,3 manat əsas borc, 139,18 manat faiz borcu və 169,21 manat cərimə borcu olmaqla, ümumilikdə 10073,69 manat manat borcu vardır. İş materiallarında olan 20.08.2021-ci il tarixli bildirişə əsasən borcun ödənilməsi barədə iddiaçı tərəfindən cavabdehlərə xəbərdarlıq edilmişdir. Məhkəmə tərəflərin izahatlarını dinləyərək, iş materiallarını araşdıraraq hesab edir ki, iddia tələbi təmin edilməli, cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 İddiaçı ASC-nin xeyrinə 27.12.2019-cu il tarixli kredit müqaviləsi 9765,3 manat əsas borc, 139,18 manat faiz borcu və 169,21 manat cərimə borcu olmaqla, ümumilikdə 10073,69 manat borc və 30 manat dövlət rüsumunun tutularaq Yelo Bank ASC-yə ödənilməli, Cavabdeh1 ilə İddiaçı ASC arasında bağlanmış 27.12.2019-cu il tarixli kredit müqaviləsinin ləğv edilməlidir. Belə ki, iş matariallarına əsasən məhkəmə tərəfindən müəyyən edilmişdir ki, iddiaçı müvafiq müqavilə üzrə öhdəliklərini yerinə yetirdiyi halda, kredit alanın və zaminlərin hərəkətləri öhdəliyin lazımınca icra edilməməsi kimi qiymətləndirilməlidir. Məhkəmə həmçinin Mülki Prosessual Məcəllənin 119-cu maddəsinə əsasən hesab edir ki, 30 manat dövlət rüsumu cavabdehlərdən tutularaq iddiaçıya ödənilməlidir. AR Mülki Məcəllənin 448.1-ci maddəsinə əsasən əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsində daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. Həmin maddənin 2-ci bəndinə əsasən borclu öz öhdəliklərinin hər bir təqsirli pozuntusu (hərəkət və ya hərəkətsizlik) üçün məsuliyyət daşıyır. Həmin Məcəllənin 421.2-ci maddəsinə əsasən tərəflərdən birinin tələbi ilə müqavilə yalnız digər tərəf müqaviləni əhəmiyyətli dərəcədə pozduqda və ya bu Məcəllədə və ya müqavilədə nəzərdə tutulan digər hallarda dəyişdirilə və ya ləğv edilə bilər. Tərəflərdən birinin müqaviləni pozması o zaman əhəmiyyətli pozuntu sayılır ki, bunun digər tərəfə vurduğu zərər nəticəsində o, müqavilə bağlanarkən ümid etməyə haqqı çatanlardan xeyli dərəcədə məhrum olur. Mülki Məcəllənin 739.1-ci maddəsinə əsasən borc müqaviləsinə görə, iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 470.1-ci maddəsinə əsasən zaminlik müqaviləsi üzrə zamin başqa şəxsin kreditoru qarşısında həmin şəxsin öz öhdəliyini tamamilə və ya hissə-hissə icra etməsi üçün məsuliyyəti öz üzərinə götürür. Həmin Məcəllənin 472.1-ci maddəsinə əsasən borclu zaminliklə təmin edilmiş öhdəliyi icra etmədikdə və ya lazımınca icra etmədikdə, əgər bu Məcəllədə və ya zaminlik müqaviləsində zaminin subsidiar məsuliyyəti nəzərdə tutulmayıbsa, zamin və borclu kreditor qarşısında birgə məsuliyyət daşıyırlar. Həmin maddənin 2-ci bəndinə əsasən əgər zaminlik müqaviləsində ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, faizlərin, borc tutulması üzrə məhkəmə xərclərinin və borclunun öhdəliyi icra etməməsi və ya lazımınca icra etməməsi nəticəsində kreditora dəyən digər zərərin əvəzinin ödənilməsi də daxil olmaqla, zamin kreditor qarşısında borclu ilə eyni həcmdə məsuliyyət daşıyır. AR Mülki Prosessual Məcəlləsinin 218.3-cü maddəsinə əsasən hakim işdə iştirak edən şəxslərin verdiyi tələblər üzrə qətnamə çıxarır. Belə olduğu halda, məhkəmə hesab edir ki, iddia tələbi əsaslı və qanuni olduğundan təmin edilməli, tərəflər arasında bağlanmış kredit müqaviləsi ləğv edilməklə, tələb olunan borc cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Mülki Prosessual Məcəllənin 119.1-ci maddəsinə görə məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Mülki Prosessual Məcəllənin 14.2-ci maddəsinə görə məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Mülki Prosessual Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə görə Hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Yuxarıdakılara əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 14.2, 77.1, 88, 216-220, 227, 358, 360 və 362-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə qət etdi : İddia tələbi təmin edilsin. İddaçı İddiaçı ASC ilə Cavabdeh1 arasında bağlanmış 27.12.2019-cu il tarixli kredit müqaviləsi ləğv edilsin. Cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 27.12.2019-cu il tarixli kredit müqaviləsi üzrə 9765,3 manat əsas borc, 139,18 manat faiz borcu və 169,21 manat cərimə borcu olmaqla, ümumilikdə 10073,69 manat borc və 30 manat ödənilmiş dövlət rüsumu tutularaq İddiaçı ASC-yə ödənilsin. Qətnamədən, onun rəsmi qaydada verildiyi gündən bir ay müddətində Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən: Fərid Əyyubov