Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(004)-923/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(004)-923/2021 25.01.2021 BAKI ŞƏHƏRİ YASAMAL RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Məmmədli Orxan Qədir oğlunun sədrliyi, Ağalı Tural Qara oğlunun katibliyi, İddiaçının nümayəndəsi Nümayəndə1 iştirakı ilə, İddiaçı Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin Cavabdeh qarşı “borcun tutulması” tələbinə dair mülki işə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə Müəyyən e t d i: İddiaçı İKB ASC Cavabdeh qarşı “borcun tutulması” tələbinə dair iddia ərizəsi ilə Yasamal Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, Cavabdeh İddiaçı ASC-nin xeyrinə xx xxxxxx 2019-cu il tarixli 11-Y-2-0-135-19 №li kredit müqaviləsi üzrə 2627.82 manat əsas borc, 253.47 manat faiz borcu və 57.79 manat cərimə borcu olmaqla, ümumilikdə cəmi 2939.08 manat borcu, xx xxx 2019-ci il tarixli 11-Y-3-0-1123-19 №li kredit müqaviləsi üzrə 497.76 manat əsas borc, 52.31 manat faiz borcu və 14.82 manat cərimə borcu olmaqla ümumilikdə cəmi 564.89 manat borcun və 30 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun tutulması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, X1 xx xxxxxx 2019-cu il tarixli 11-Y-2-0-135- 19 №li kredit müqaviləsinə əsasən “xxxx” İKB ASC-dən illik 23 faizlə 36 ay müddətinə 4000 manat, xx xxx 2019-cu il tarixli 11-Y-3-0-1123-19 saylı kredit müqaviləsinə əsasən “xxxx” İKB ASC-dən illik 23 faizlə 36 ay müddətinə 500 manat kredit götürmüşdür. Lakin borclu müqavilənin şərtlərini pozaraq, borc öhdəliyini icra etməkdən boyun qaçırır. 2020-ci il oktyabrın 26-dək Cavabdeh banka xx xxxxxx 2019-cü il tarixli 11-Y-2-0-135-19 №li kredit müqaviləsi üzrə 2627.82 manat əsas borc, 253.47 manat faiz borcu və 57.79 manat cərimə borcu olmaqla ümumilikdə cəmi 2939.08 manat borcu, xx xxx 2019-ci il tarixli 11-Y- 3-0-1123-19 saylı kredit müqaviləsi üzrə 497.76 manat əsas borc, 52.31 manat faiz borcu və 14.82 manat cərimə borcu olmaqla ümumilikdə cəmi 564.89 manat borcu vardır. Xəbərdarlıq edilməsinə baxmayaraq cavabdeh borcu ödəməkdən boyun qaçırır. Məhkəmə iclasında iştirak edən iddiaçının nümayəndəsi yuxarıda qeyd edilən məzmunda izahat vermiş və iddia ərizəsinin təmin edilməsini xahiş etmişdir. Cavabdeh məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barəsində lazımı qaydada xəbərdar edilməklə məhkəmə iclasına çağırılmış, lakin o məhkəməyə gəlməmiş və gəlməməsinin səbəbləri barəsində məhkəməyə məlumat verməmişlər. Cavabdehin məhkəmə iclasına gəlməməsinin səbəbləri barəsində məlumat olmadığından, məhkəmə Azərbaycan Respublikası MPM-nin 185.5-ci maddəsinə əsasən, işə onun iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Məhkəmə iddiaçının nümayəndəsinin izahatını dinləyib, iş materiallarını araşdıraraq, məhkəmə baxışı zamanı tədqiq olunmuş sübutlara məcmu halda hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, iddia tələbi təmin edilməlidir. İş materiallarında olan xx xxxxxx 2019-cu il tarixli 11-Y-2-0-135-19 №li kredit müqaviləsinə əsasən Cavabdeh “xxxx” İKB ASC-dən illik 23 faizlə 36 ay müddətinə 4000 manat məbləğində borc pul verməyi, “borc alan” isə əsas borcu, faizləri, komisyon xərclərini və digər xərcləri ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. İş materiallarında olan xx xxx 2019-cu il tarixli 11-Y-3-0-1123-19 saylı kredit müqaviləsinə əsasən Cavabdeh “xxxx” İKB ASC-dən illik 23 faizlə 36 ay müddətinə 500 manat kredit məbləğində borc pul verməyi, “borc alan” isə əsas borcu, faizləri, komisyon xərclərini və digər xərcləri ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. İş materiallarında olan xx xxxxxxx 2020-ci il tarixli maliyyə arayışından görünür ki, Cavabdeh xx xxxxxx 2019-cu il tarixli 11-Y-2-0-135-19 №li kredit müqaviləsi üzrə 2627.82 manat əsas borc, 253.47 manat faiz borcu və 57,79 manat cərimə, cəmi 2939,08 manat borcu mövcuddur. İş materiallarında olan xx xxxxxxx 2020-ci il tarixli maliyyə arayışından görünür ki, Cavabdeh xx xxx 2019-cu il tarixli 11-Y-3-0-1123-19 saylı kredit müqaviləsi üzrə 497.76 manat əsas borc, 52.31 manat faiz borcu və 14.82 manat cərimə borcu olmaqla ümumilikdə cəmi 564.89 manat qalıq borcu mövcuddur. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin: 386.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin əmələ gəlməsi üçün onun iştirakçıları arasında müqavilə olmalıdır. 421.1-ci maddəsinə əsasən müqavilənin dəyişdirilməsi və ləğv edilməsi, əgər bu Məcəllədə və ya müqavilədə ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, tərəflərin razılaşması ilə mümkündür. 421.2-ci maddəsinə əsasən tərəflərdən birinin tələbi ilə müqavilə yalnız digər tərəf müqaviləni əhəmiyyətli dərəcədə pozduqda və ya bu Məcəllədə və ya müqavilədə nəzərdə tutulan digər hallarda dəyişdirilə və ya ləğv edilə bilər. Tərəflərdən birinin müqaviləni pozması o zaman əhəmiyyətli pozuntu sayılır ki, bunun digər tərəfə vurduğu zərər nəticəsində o, müqavilə bağlanarkən ümid etməyə haqqı çatanlardan xeyli dərəcədə məhrum olur. 427.3-cü maddəsinə əsasən əgər öhdəlik onun icrası gününü və ya icra edilməli olduğu vaxt dövrünü nəzərdə tutursa və ya müəyyənləşdirməyə imkan verirsə, öhdəlik həmin gün və ya bü cür dövr ərzində istənilən an icra edilməlidir. 429.1.3-cü maddəsinə əsasən əgər müddət günlərlə hesablanırsa, o, sonuncu günün axırında bitir. 442-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi başa düşülür. 448.1-ci maddəsinə əsasən əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsində daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. 448.2-ci maddəsinə əsasən isə borclu öz öhdəliklərinin hər bir təqsirli pozuntusu (hərəkət və ya hərəkətsizlik) üçün məsuliyyət daşıyır. 739.1-ci maddəsinə əsasən borc müqaviləsinə görə, iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. 739.2-ci maddəsinə əsasən borc müqaviləsinin predmeti hər hansı pul məbləği olduqda, o, kredit müqaviləsi adlandırılır. Müstəqil peşə fəaliyyəti şəklində pul borc verməklə məşğul olan şəxslər əlavə olaraq peşəkarlıq qaydasında kreditlər verilməsi haqqında müddəaları gözləməlidirlər. Beləliklə, məhkəmə araşdırılması zamanı müəyyən edildi ki, tərəflər arasında xx xxxxxx 2019-cu il tarixli 11-Y-2-0-135-19 №li kredit müqaviləsinə əsasən Cavabdeh “xxxx” İKB ASC-dən illik 23 faizlə 36 ay müddətinə 4000 manat məbləğində borc pul verməyi, xx xxx 2019-cu il tarixli 11-Y-3-0-1123-19 saylı kredit müqaviləsinə əsasən isə “xxxx” İKB ASC-dən illik 23 faizlə 36 ay müddətinə 500 manat kredit məbləğində borc pul verməyi, “borc alan” isə əsas borcu, faizləri, komisyon xərclərini və digər xərcləri ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. Lakin cavabdeh müvafiq müqavilə ilə üzərinə düşən öhdəliyi pozmuşdur. Belə ki, iş materiallarında olan xx xxxxxxx 2020-ci il tarixli maliyyə arayışlarından görünür ki, Cavabdeh xx xxxxxx 2019-cu il tarixli 11-Y-2-0-135-19 №li kredit müqaviləsi üzrə 2627.82 manat əsas borc, 253.47 manat faiz borcu və 57,79 manat cərimə, cəmi 2939,08 manat qalıq borcu, xx xxx 2019-cu il tarixli 11-Y-3-0-1123-19 saylı kredit müqaviləsi üzrə 497.76 manat əsas borc, 52.31 manat faiz borcu və 14.82 manat cərimə borcu olmaqla ümumilikdə cəmi 564.89 manat qalıq borcu mövcuddur. Belə olduğu halda, məhkəmə hesab edir ki, iddia tələbi təmin edilməli, “xxxx” X2 Açıq Səhmdar Cəmiyyəti ilə Cavabdeh arasında bağlanmış xx xxxxxx 2019-cu il tarixli 11-Y-2-0- 135-19 saylı və xx xxx 2019-cu il tarixli 11-Y-3-0-1123-19 saylı kredit müqavilələri ləğv edilməli, cavabdehdən xx xxxxxx 2019-cu il tarixli 11-Y-2-0-135-19 №li kredit müqaviləsi üzrə 2627,82 manat əsas borc, 253,47 manat faiz borcu və 57,79 manat cərimə, cəmi 2939,08 manat borc, xx xxx 2019-cu il tarixli 11-Y-3-0-1123-19 saylı kredit müqaviləsi üzrə 497,76 manat əsas borc, 52,31 manat faiz borcu və 14,82 manat cərimə borcu olmaqla ümumilikdə cəmi 564,89 manat məbləğində borc pul tutularaq, iddiaçının xeyrinə ödənilməlidir. İş materiallarına əlavə edilmiş xx.xx.2020-ci il tarixli qəbzdən görünür ki, iddiaçı tərəfindən iddia ərizəsinə məhkəmədə baxılması üçün 30 manat məbləğində dövlət rüsumu dövlət büdcəsinə ödənilmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəllənin 14.2-ci maddəsinə görə məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə görə isə hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 107-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə xərcləri dövlət rüsumundan və işə baxılması ilə əlaqədar olan məsrəflərdən ibarətdir. Həmin Məcəllənin 119.1-ci maddəsinə görə məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Məhkəmə hesab edir ki, iddiaçı tərəfindən ödənilmiş 30 (otuz) manat dövlət rüsumu cavabdehdən tutularaq iddiaçının xeyrinə ödənilməlidir. Həmin Məcəllənin 217.3-cü maddəsinə əsasən qətnamə iş üzrə müəyyən edilmiş həqiqi hallara və tərəflərin qarşılıqlı münasibətinə uyğun əsaslandırılmalıdır. Həmin Məcəllənin 217.4-cü maddəsinə əsasən məhkəmə (hakim) öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Həmin Məcəllənin 218.3-cü maddəsinə müvafiq olaraq o, iddia tələblərinin hədlərindən kənara çıxmadan işdə iştirak edən şəxslərin verdiyi tələblər üzrə qətnamə çıxarmalıdır. Həmin Məcəllənin 220.5-ci maddəsinə əsasən qətnamənin nəticə hissəsində iddianın tam və ya qismən təmin edilməsi və ya rədd edilməsi haqqında məhkəmənin hansı nəticəyə gəldiyi, məhkəmə xərclərinin bölüşdürülməsi, qətnamədən şikayət vermə müddəti və qaydası göstərilməlidir. Göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-220, 227, 358, 360 və 362-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə Qət etdi : İddia ərizəsi təmin edilsin. “xxxx” X2 Açıq Səhmdar Cəmiyyəti ilə Cavabdeh arasında bağlanmış xx xxxxxx 2019-cu il tarixli 11-Y-2-0-135-19 saylı və xx xxx 2019-cu il tarixli 11-Y-3-0-1123-19 saylı kredit müqavilələri ləğv edilsin. Cavabdeh xx xxxxxx 2019-cu il tarixli 11-Y-2-0-135-19 saylı kredit müqaviləsi üzrə 2627,82 (iki min altı yüz iyirmi yeddi manat səksən iki qəpik) manat əsas borc, 253,47 (iki yüz əlli üç manat qırx yeddi qəpik) manat faiz borcu və 57,79 (əlli yeddi manat yetmiş doqquz qəpik) manat cərimə, cəmi 2939,08 (iki min doqquz yüz otuz doqquz manat səkkiz qəpik) manat borc, xx xxx 2019-cu il tarixli 11-Y-3-0-1123-19 saylı kredit müqaviləsi üzrə 497,76 (dörd yüz doxsan yeddi manat yetmiş altı qəpik) manat əsas borc, 52,31 (əlli iki manat otuz bir qəpik) manat faiz borcu və 14,82 (on dörd manat səksən iki qəpik) manat cərimə borcu olmaqla ümumilikdə cəmi 564,89 (beş yüz altmış dörd manat səksən doqquz qəpik) manat borc və 30 (otuz) manat dövlət rüsumu tutularaq, İddiaçı Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin xeyrinə tutulsun. Qətnamə tərəfə rəsmi qaydada verildikdən sonra 1 (bir) ay müddətində Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim Orxan Məmmədli.