Bakı Şəhəri Sabunçu Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(008)-1414/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(008)-1414/2023 19.01.2023 BAKI ŞƏHƏRİ SABUNÇU RAYON MƏHKƏMƏSİ Bakı şəhəri Sabunçu Rayon Məhkəməsinin hakimi Cəfərli Nilufər Arif qızı, İddiaçı "xxxx" MMC-nin Cavabdeh qarşı «pul tələbi» barədə iddia ərizəsi üzrə mülki işə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı "xxxx" MMC Cavabdeh qarşı «pul tələbinə» dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə 01 saylı əlavə olan xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, X1 10 markalı telefon üçün 866.3 (səkkiz yüz altmış altı manat otuz qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 86.7 (səksən altı manat yetmiş qəpik) manat cərimə; xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə 01 saylı əlavə olan xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən Samsung Galaxy A52 markalı telefon üçün 641.2 (altı yüz qırx bir manat iyirmi qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 64.8 (altmış dörd manat səksən qəpik) manat cərimə; xx.xx.2020-ci il tarixli müqaviləyə 01 saylı əlavə olan xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən Xiaomi Mi 10 markalı telefon üçün 630 (altı yüz otuz) manat ödənilməmiş hissə, 63 (altmış üç) manat cərimə; xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə 01 saylı əlavə olan xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, Xiaomi Poco X3 markalı telefon üçün 416.1 (dörd yüz on altı manat on qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 41.9 (qırx bir manat doxsan qəpik) manat cərimə; xx.xx.2020-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən Samsung Galaxy A21S markalı telefon üçün 86.1 (səksən altı manat on qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 8.9 (səkkiz manat doxsan qəpik) manat cərimə; xx.xx.2020-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən İphone 11Pro markalı telefon üçün 11.4 (on bir manat qırx qəpik) ödənilməmiş hissə, 1.6 (bir manat altmış qəpik) manat cərimə olmaqla, ümumilikdə 2918 (iki min doqquz yüz on səkkiz) manat borc və 49.18 (qırx doqquz manat on səkkiz qəpik) manat ödənilmiş dövlət rüsumu olmaqla, Cavabdeh alınaraq "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Məhkəmə tərəfindən Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 23-1-ci fəslində təsbit edilmiş müddəaları rəhbər tutaraq, iddianın qiymətini nəzərə alıb, ərizəyə sadələşdirilmiş icraat qaydasında tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmışdır. Məhkəmə tərəfindən Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5ci maddəsinin tələblərinə uyğun olaraq iddiaçının tələbinə dair əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədlərin təqdim olunması barədə bildiriş cavabdehə qanunvericiliklə müəyyən edilmiş qaydada və müddətdə göndərilmiş, lakin cavabdeh tərəfindən iddiaçının tələbinə dair hər hansı münasibət bildirilməmişdir. Məhkəmə iş materiallarına məcmu halda hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, iddia təmin edilməlidir. Belə ki, iş materiallarında olan xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilənin surətindən müəyyən olunur ki, Cavabdeh "xxxx" MMC-dən X2 10 markalı telefon, xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilə ilə Samsung Galaxy A52 markalı telefon, xx.xx.2020-ci il tarixli müqavilə ilə Xiaomi Mi 10 markalı telefon, xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilə ilə Xiaomi Poco X3 markalı telefon, xx.xx.2020-ci il tarixli müqavilə ilə Samsung Galaxy A21S markalı telefon, xx.xx.2020-ci il tarixli müqavilə ilə İphone 11Pro markalı telefon almış və onların dəyərini ödəməyi barədə üzərinə öhdəlik götürmüşdür; -"xxxx" MMC tərəfindən verilmiş xx.xx.2022-ci il tarixli maliyyə cədvəlindən müəyyən edilir ki, xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə əsasən "xxxx" MMC-dən X1 10 markalı telefon üçün cəmi ödənilməmiş əsas borc 866.3 (səkkiz yüz altmış altı manat otuz qəpik) manat, cərimə borcu 86.7 (səksən altı manat yetmiş qəpik) manat; xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə əsasən Samsung Galaxy A52 markalı telefon üçün cəmi ödənilməmiş əsas borc 641.2 (altı yüz qırx bir manat iyirmi qəpik) manat, cərimə borcu 64.8 (altmış dörd manat səksən qəpik) manat; xx.xx.2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən "xxxx" MMC-dən Xiaomi Mi 10 markalı telefon üçün cəmi ödənilməmiş əsas borc 630 (altı yüz otuz) manat, cərimə borcu 63 (altmış üç) manat; xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə əsasən "xxxx" MMCdən Xiaomi Poco X3 markalı telefon üçün cəmi ödənilməmiş əsas borc 416.10 manat, cərimə borcu 41.90 manat; xx.xx.2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən Samsung Galaxy A21S markalı telefon üçün cəmi ödənilməmiş əsas borc 86.1 manat, cərimə borcu 8.90 manat; xx.xx.2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən İphone 11Pro markalı telefon üçün cəmi ödənilməmiş əsas borc 11.4 manat, cərimə borcu 1.6 manat olmaqla, 6 müqavilə üzrə cəmi 2918 (iki min doqquz yüz on səkkiz) manat təşkil edir. -xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə əlavə olan ödəniş cədvəlindən görünür ki, X1 10 markalı telefonın aylıq ödəniş məbləği 61.9 manat; xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə əlavə olan ödəniş cədvəlindən görünür ki, Samsung Galaxy A52 markalı telefonın aylıq ödənişi 64.2 manat; xx.xx.2020-ci il tarixli müqaviləyə əlavə olan ödəniş cədvəlindən görünür ki, Xiaomi Mi 10 markalı telefonun aylıq ödənişi 63.8 manat; xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə əlavə olan ödəniş cədvəlindən görünür ki, Xiaomi Poco X3 markalı telefonın aylıq ödənişi 30.3 manat; xx.xx.2020-ci il tarixli müqaviləyə əlavə olan ödəniş cədvəlindən görünür ki, Samsung Galaxy A21S markalı telefonun aylıq ödəniş məbləği 18.4 manat; xx.xx.2020-ci il tarixli müqaviləyə 01 saylı əlavə olan xx.xx.2021-ci il tarixli ödəniş cədvəlindən görünür ki, İphone 11Pro markalı telefonun aylıq ödəniş məbləği 135 manat təşkil edir. -"xxxx" MMC tərəfindən Cavabdeh ünvanlanmış xx.xx.2022-ci il tarixli məktubdan görünür ki, cavabdeh, müqavilənin şərtlərini pozaraq, müqavilədə göstərilən vaxt və qaydaya əməl etmədiyi üçün tərəflər arasında bağlanmış müqavilənin şərtinə uyğun olaraq əlavə peniya hesablanmışdır. Hesblanmış peniya məbləğini qısa zamanda ödəmədiyi halda aidiyyatı üzrə dövlət qurumuna müraciət olunacağı barədə xəbərdar edilmişdir. Məhkəmə hesab edir ki, tərəflər arasında yaranmış mübahisəyə nisyə alqı-satqı müqaviləsinin müddəaları tətbiq edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 601-ci maddəsinə əsasən, əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilədə onun hissə-hissə ödənilməsi nəzərdə tutula bilər. Hissə-hissə ödəmə şərti ilə əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilə o halda bağlanmış sayılır ki, alqı-satqı müqaviləsinin digər mühüm şərtləri ilə yanaşı əşyanın qiyməti, ödənişlərin qaydası, müddətləri və məbləğləri nəzərdə tutulmuş olsun. Həmin Məcəllənin, 601.2-ci maddəsində göstərilmişdir ki, hissə-hissə ödəmə şərti ilə malın nisyə satılması haqqında müqaviləyə həmin Məcəllənin 600.2- 600.5-ci maddələrində nəzərdə tutulan qaydalar tətbiq edilir. Həmin Məcəllənin 600.2-ci maddəsinə əsasən, əşyaların nisyə satışı satış günü qüvvədə olmuş qiymətlər üzrə həyata kecirilir. Nisyə satılmış əşyaların qiymətinin sonradan dəyişməsi, əgər müqavilədə ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, yenidən hesablaşmaya səbəb olmur. Həmin Məcəllənin 600.1-ci maddəsinə əsasən, alqı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir. Həmin Məcəllənin 600.4-cü maddəsinə əsasən, əşyanı təhvil almış alıcı onu alqısatqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. Həmin Məcəllənin 465.2-ci maddəsinə görə, əgər borclu öhdəliyin lazımınca icra edilməməsi, o cümlədən müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi üçün cərimə ödəyəcəyini vəd etmişdirsə, kreditor cərimənin ödəniməsini və öhdəliyin icrasını tələb edə bilər. Göründüyü kimi, Cavabdeh xx.xx.2021, xx.xx.2021, xx.xx.2020, xx.xx.2021, xx.xx.2020 və xx.xx.2020-ci il tarixli müqaviləyə 01 saylı əlavə olan xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilələr üzrə üzərinə götürdüyü öhdəliyi lazımi qaydada icra etməmiş, iddiaçıya olan borcunu sazişlə nəzərdə tutulan vaxtda və qaydada ödəməmişdir. Bununla da sazişin şərtlərini pozmuşdur. Buna görə də cavabdehin hərəkətləri öhdəliyin lazımınca icra edilməməsi kimi qiymətləndirilməli, bu səbəbdən onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliyin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdeh olduğundan, öz öhdəliyinin hər bir təqsirli pozuntusuna görə məsuliyyət daşıyaraq, yaranan əsas borcu və cərimə borcunu razılaşdırıldığı kimi iddiaçıya ödəməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 119.1-ci maddəsinin tələbinə görə məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 107-ci maddəsinin tələbinə görə məhkəmə xərcləri dövlət rüsumundan və işə baxılması ilə əlaqədar olan məsrəflərdən ibarətdir. Məhkəmə araşdırması zamanı Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəllənin 284-5.4-cü maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş işə iddia icraatı qaydasında baxılması əsasları aşkar olunmamışdır. 284-1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə iddianın qiyməti beş min manatdan, iqtisadi mübahisələrə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə bu fəslə uyğun olaraq sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir; 284-5.1-ci maddəsinə əsasən ərizənin qəbulundan imtina olunmamışdırsa, onun məhkəməyə daxil olduğu vaxtdan 5 (beş) iş günü ərzində işə baxan hakim cavabdehə rəsmi qaydada bildiriş göndərir. Bildirişdə iddiaçının tələbinə dair cavabdehin əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədləri təqdim etməli olduğu qeyd edilir; 284-5.2-ci maddəsinə əsasən cavabdeh bildirişi rəsmi qaydada aldığı gündən 10 (on) iş günü müddətində iddiaya qarşı əsaslandırılmış etirazını və ona əlavə olunmuş sənədləri, elektron qaydada verildikdə isə elektron imza ilə təsdiq edilmiş etirazını və ona əlavə olunmuş, “Elektron imza və elektron sənəd haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununda nəzərdə tutulmuş qaydada elektron sənəd formasında tərtib edilmiş sənədləri məhkəməyə göndərə bilər; 284-5.3-cü maddəsinə əsasən ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır; 284-6.1-ci maddəsinə əsasən işə mahiyyəti üzrə baxan hakim tərəfindən iddianın tam və qismən təmin və ya rədd edilməsi haqqında qətnamə qəbul edilir. Məhkəmə qeyd olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikasının Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 119, 284-5 və 284.6-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə Q Ə T E T D İ: İddia tələbi təmin edilsin. Cavabdeh xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə 01 saylı əlavə olan xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 866.3 (səkkiz yüz altmış altı manat otuz qəpik) manat ödənilməmiş hissə borcu, 86.7 (səksən altı manat yetmiş qəpik) manat cərimə, xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə 01 saylı əlavə olan xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 641.2 (altı yüz qırx bir manat iyirmi qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 64.8 (altmış dörd manat səksən qəpik) manat cərimə, xx.xx.2020-ci il tarixli müqaviləyə 01 saylı əlavə olan xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 630 (altı yüz otuz) manat ödənilməmiş hissə, 63 (altmış üç) manat cərimə, xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə 01 saylı əlavə olan xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 416.1 (dörd yüz on altı manat on qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 41.9 (qırx bir manat doxsan qəpik) manat cərimə, xx.xx.2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 86.1 (səksən altı manat on qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 8.9 (səkkiz manat doxsan qəpik) manat cərimə pulu, xx.xx.2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 11.4 (on bir manat qırx qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 1.6 (bir manat altmış qəpik) manat cərimə pulu olmaqla, cəmi 2918 (iki min doqquz yüz on səkkiz) manat məbləğində pul və 49.18 (qırx doqquz manat on səkkiz qəpik) manat dövlət rüsumu "xxxx" MMC-nin xeyrinə tutulsun. Qətnamədən rəsmi qaydada alındığı gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı şəhəri Sabunçu rayon məhkəməsi vasitəsi ilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən apellyasiya şikayəti verilmədikdə, qəbul edildiyi gündən 1 ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Hakim Nilufər Cəfərli