Bakı Şəhəri Sabunçu Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(008)-1674/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(008)-1674/2022 09.03.2022 BAKI ŞƏHƏRİ SABUNÇU RAYON MƏHKƏMƏSİ Bakı şəhəri Sabunçu Rayon Məhkəməsinin hakimi Cəfərli Nilufər Arif qızı, İddiaçı "xxxx" MMC-nin Cavabdeh qarşı «pul» tələbinə dair iddia ərizəsi üzrə mülki işə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı "xxxx" MMC Cavabdeh qarşı «pul tələbinə» dair iddia ərizəsi ilə müraciət edərək, 26.06.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən 01614-mətbəx mebeli üçün 646,9 manat ödənilməmiş hissə, 64 manat cərimə, 06.08.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən İMEİ kodu **********87338 olan Samsung Galaxy A10 markalı telefon üçün 261,1 manat ödənilməmiş hissə, 26 manat cərimə; 16.05.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, Alyans markalı kamod, 1 qapılı vitrin və 2 qapılı vitrin üçün 870,6 manat ödənilməmiş hissə, 87 manat cərimə; 18.06.2018-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, Bellissa markalı yataq dəsti və URETAN markalı döşək üçün 841,1 manat ödənilməmiş hissə, 84 manat cərimə; 19.04.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, İMEİ kodu **********46577 olan Samsung Galaxy A30 markalı telefon üçün 302,5 manat ödənilməmiş hissə, 30,8 manat cərimə olmaqla, ümumilikdə 3214 manat borc və 52,14 manat ödənilmiş dövlət rüsumu Cavabdeh alınaraq "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddiaçı "xxxx" MMC iddia tələbini onunla əsaslandırmışdır ki, cavabdeh müqavilənin şərtlərini pozmuş və nəticədə 26.06.2019-cu il, 06.08.2019-cu il, 16.05.2019-cu il, 18.06.2018-ci il və 19.04.2019-cu il tarixli müqavilələrinə əsasən, 01614-mətbəx mebeli, İMEİ kodu **********87338 olan Samsung Galaxy A10 markalı telefon, Alyans markalı kamod, 1 qapılı vitrin və 2 qapılı vitrinlar, Bellissa markalı yataq dəsti və URETAN markalı döşək, İMEİ kodu **********46577 olan Samsung Galaxy A30 markalı telefon almış və nəticədə 3214 manat borcu yaranmışdır. Cavabdehin cəmi ödədiyi məbləğ 3598,8 manat təşkil edir. Məhkəmə tərəfindən Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 23-1-ci fəslində təsbit edilmiş müddəaları rəhbər tutaraq, iddianın qiymətini nəzərə alıb, ərizəyə sadələşdirilmiş icraat qaydasında tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmışdır. Məhkəmə tərəfindən Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5ci maddəsinin tələblərinə uyğun olaraq iddiaçının tələbinə dair əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədlərin təqdim olunması barədə bildiriş cavabdehə qanunvericiliklə müəyyən edilmiş qaydada və müddətdə göndərilmiş, lakin cavabdeh tərəfindən iddiaçının tələbinə dair hər hansı münasibət bildirilməmişdir. İş materiallarında olan 26.06.2019-cu il tarixli müqavilənin surətindən müəyyən olunur ki, Cavabdeh "xxxx" MMC-dən 01614-mətbəx mebeli, 06.08.2019-cu il tarixli müqavilə ilə İMEİ kodu **********87338 olan Samsung Galaxy A10 markalı telefon, 16.05.2019-cu il tarixli müqavilə ilə Alyans markalı kamod, 1 qapılı vitrin və 2 qapılı vitrin, 18.06.2018-ci il tarixli müqavilə ilə Bellissa markalı yataq dəsti və URETAN markalı döşək və 19.04.2019cu il tarixli müqavilə ilə İMEİ kodu **********46577 olan Samsung Galaxy A30 markalı telefon almış və onların dəyərini hissə-hissə ödəməyi barədə üzərinə öhdəlik götürmüşdür; -"xxxx" MMC tərəfindən verilmiş 22.12.2021-ci il tarixli maliyyə cədvəlindən müəyyən edilir ki, 26.06.2019-cu il tarixli müqaviləyə əsasən "xxxx" MMC-dən alqı-satqı qiyməti 1160 manat olan 01614-mətbəx mebeli üçün cəmi ödənilən məbləğ 513,1 manat, ödənilməmiş əsas borc 646,9 manat, cərimə borcu 64 manat olmaqla, ümumi ödənilməmiş borc cəmi 710,9 manat; 06.08.2019-cu il tarixli müqaviləyə əsasən alqı-satqı qiyməti 437 manat olan İMEİ kodu **********87338 olan Samsung Galaxy A10 markalı telefon üçün cəmi ödənilən məbləğ 175,9 manat, ödənilməmiş əsas borc 261,1 manat, cərimə borcu 26 manat olmaqla, ümumi ödənilməmiş borc cəmi 287,1 manat; 16.05.2019cu il tarixli müqaviləyə əsasən "xxxx" MMC-dən alqı-satqı qiyməti 1480 manat olan Alyans markalı kamod, 1 qapılı vitrin və 2 qapılı vitrin üçün cəmi ödənilən məbləğ 609,4 manat, ödənilməmiş əsas borc 870,6 manat, cərimə borcu 87 manat olmaqla, ümumi ödənilməmiş borc cəmi 957,6 manat; 18.06.2018-ci il tarixli müqaviləyə əsasən "xxxx" MMC-dən alqı-satqı qiyməti 2784 manat olan Bellissa markalı yataq dəsti və URETAN markalı döşək üçün cəmi ödənilən məbləğ 1942,9 manat, ödənilməmiş əsas borc 841,1 manat, cərimə borcu 84 manat olmaqla, ümumi ödənilməmiş borc cəmi 925,1 manat; 19.04.2019-cu il tarixli müqaviləyə əsasən "xxxx" MMC-dən alqı-satqı qiyməti 660 manat olan İMEİ kodu **********46577 olan Samsung Galaxy A30 markalı telefon üçün cəmi ödənilən məbləğ 357,5 manat, ödənilməmiş əsas borc 302,5 manat, cərimə borcu 30,8 manat olmaqla, ümumi ödənilməmiş borc cəmi 3214 manat təşkil edir. -26.06.2019-cu il tarixli ödəniş cədvəlindən görünür ki, 01614-mətbəx mebelinin aylıq ödəniş məbləği 58 manat; 06.08.2019-cu il tarixli ödəniş cədvəlindən görünür ki, İMEİ kodu **********87338 olan Samsung Galaxy A10 markalı telefonun aylıq ödənişi 21 manat; 16.05.2019-cu il tarixli ödəniş cədvəlindən görünür ki, Alyans markalı kamod, 1 qapılı vitrin və 2 qapılı vitrinun aylıq ödənişi 74 manat; 18.06.2018-ci il tarixli ödəniş cədvəlindən görünür ki, Bellissa markalı yataq dəsti və URETAN markalı döşəkin aylıq ödənişi 116 manat; 19.04.2019-cu il tarixli ödəniş cədvəlindən görünür ki, İMEİ kodu **********46577 olan Samsung Galaxy A30 markalı telefonun aylıq ödənişi 44 manat təşkil edir. -"xxxx" MMC tərəfindən Cavabdeh ünvanlanmış 27.12.2019-cu il tarixli məktubdan görünür ki, cavabdeh, müqavilənin şərtlərini pozaraq, müqavilədə göstərilən vaxt və qaydaya əməl etmədiyi üçün tərəflər arasında bağlanmış müqavilənin şərtinə uyğun olaraq əlavə peniya hesablanmışdır. Hesblanmış peniya məbləğini qısa zamanda ödəmədiyi halda aidiyyatı üzrə dövlət qurumuna müraciət olunacağı barədə xəbərdar edilmişdir. Məhkəmə hesab edir ki, tərəflər arasında yaranmış mübahisəyə nisyə alqı-satqı müqaviləsinin müddəaları tətbiq edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 601-ci maddəsinə əsasən, əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilədə onun hissə-hissə ödənilməsi nəzərdə tutula bilər. Hissə-hissə ödəmə şərti ilə əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilə o halda bağlanmış sayılır ki, alqı-satqı müqaviləsinin digər mühüm şərtləri ilə yanaşı əşyanın qiyməti, ödənişlərin qaydası, müddətləri və məbləğləri nəzərdə tutulmuş olsun. Həmin Məcəllənin, 601.2-ci maddəsində göstərilmişdir ki, hissə-hissə ödəmə şərti ilə malın nisyə satılması haqqında müqaviləyə həmin Məcəllənin 600.2- 600.5-ci maddələrində nəzərdə tutulan qaydalar tətbiq edilir. Belə ki, həmin Məcəllənin 600.2-ci maddəsinə əsasən, əşyaların nisyə satışı satış günü qüvvədə olmuş qiymətlər üzrə həyata keçirilir. Nisyə satılmış əşyaların qiymətinin sonradan dəyişməsi, əgər müqavilədə ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, yenidən hesablaşmaya səbəb olmur. Həmin Məcəllənin 600.1-ci maddəsinə əsasən, alqı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir. Həmin Məcəllənin 600.4-cü maddəsinə əsasən, əşyanı təhvil almış alıcı onu alqısatqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. Həmin Məcəllənin 465.2-ci maddəsinə görə, əgər borclu öhdəliyin lazımınca icra edilməməsi, o cümlədən müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi üçün cərimə ödəyəcəyini vəd etmişdirsə, kreditor cərimənin ödəniməsini və öhdəliyin icrasını tələb edə bilər; Göründüyü kimi, Cavabdeh 26.06.2019-cu il, 06.08.2019-cu il, 16.05.2019-cu il, 18.06.2018-ci il və 19.04.2019-cu il tarixli müqavilələr üzrə üzərinə götürdüyü öhdəliyi lazımi qaydada icra etməmiş, iddiaçıya olan borcunu sazişlə nəzərdə tutulan vaxtda və qaydada ödəməmişdir. Bununla da sazişin şərtlərini pozmuşdur. Buna görə də cavabdehin hərəkətləri öhdəliyin lazımınca icra edilməməsi kimi qiymətləndirilməli, bu səbəbdən onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliyin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdeh olduğundan, öz öhdəliyinin hər bir təqsirli pozuntusuna görə məsuliyyət daşıyaraq, yaranan əsas borcu və cərimə borcunu razılaşdırıldığı kimi iddiaçıya ödəməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 119.1-ci maddəsinin tələbinə görə məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 107-ci maddəsinin tələbinə görə məhkəmə xərcləri dövlət rüsumundan və işə baxılması ilə əlaqədar olan məsrəflərdən ibarətdir. Məhkəmə araşdırması zamanı Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəllənin 284-5.4-cü maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş işə iddia icraatı qaydasında baxılması əsasları aşkar olunmamışdır. 284-1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə iddianın qiyməti beş min manatdan, iqtisadi mübahisələrə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə bu fəslə uyğun olaraq sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir; 284-5.1-ci maddəsinə əsasən ərizənin qəbulundan imtina olunmamışdırsa, onun məhkəməyə daxil olduğu vaxtdan 5 (beş) iş günü ərzində işə baxan hakim cavabdehə rəsmi qaydada bildiriş göndərir. Bildirişdə iddiaçının tələbinə dair cavabdehin əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədləri təqdim etməli olduğu qeyd edilir; 284-5.2-ci maddəsinə əsasən cavabdeh bildirişi rəsmi qaydada aldığı gündən 10 (on) iş günü müddətində iddiaya qarşı əsaslandırılmış etirazını və ona əlavə olunmuş sənədləri, elektron qaydada verildikdə isə elektron imza ilə təsdiq edilmiş etirazını və ona əlavə olunmuş, “Elektron imza və elektron sənəd haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununda nəzərdə tutulmuş qaydada elektron sənəd formasında tərtib edilmiş sənədləri məhkəməyə göndərə bilər; 284-5.3-cü maddəsinə əsasən ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır; 284-6.1-ci maddəsinə əsasən işə mahiyyəti üzrə baxan hakim tərəfindən iddianın təmin və ya rədd edilməsi haqqında qətnamə qəbul edilir. Məhkəmə qeyd olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikasının Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 119, 284-5 və 284.6-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə Q Ə T E T D İ: İddia tələbi təmin edilsin. Cavabdeh 26.06.2019-cu il tarixli müqaviləyə əsasən 646.9 (altı yüz qırx altı manat, doxsan qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 64 (altmış dörd) manat cərimə borcu, 06.08.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən 261.1 (iki yüz altmış bir manat, on qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 26 (iyirmi altı) manat cərimə borcu, 16.05.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən 870.6 (səkkiz yüz yetmiş manat, altmış qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 87 (səksən yeddi) manat cərimə, 18.06.2018-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 841.1 (səkkiz yüz qırx bir manat, on qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 84 (səksən dörd) manat cərimə borcu, 19.04.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən 302.5 (üç yüz iki manat, əlli qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 30.8 (otuz manat, səksən qəpik) cərimə borcu olmaqla, cəmi 3214 (üç min iki yüz on dörd qəpik) manat məbləğində pul və 52.14 (əlli iki manat, on dörd qəpik) manat dövlət rüsumu "xxxx" MMC-nin xeyrinə tutulsun. Qətnamədən rəsmi qaydada alındığı gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı şəhəri Sabunçu Rayon məhkəməsi vasitəsi ilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən apellyasiya şikayəti verilmədikdə, qəbul edildiyi gündən 1 ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Hakim Cəfərli Nilufər