Məhkəmə qərarları › İş №2(010)-3498/2021

Bakı Şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(010)-3498/2021

29.06.2021 · Müqavilələrdən əmələ gələn öhdəliklər üzrə mübahisələr - Borc müqaviləsi üzrə mübahisələr
Mənbə: Azərbaycan məhkəmə sistemi (courts.gov.az) — anonimləşdirilmiş rəsmi mətn. Dataset: Azerbaijan Court Data (CC-BY-4.0).

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(010)-3498/2021 29.06.2021 BAKI ŞƏHƏRİ SURAXANI RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Məmmədov Tural Nurulla oğlunun sədrliyi, Həsənzadə Leyla Fərhad qızının katibliyi, İddiaçı “xxxx” MMC-nin nümayəndəsi X1 iştirakı ilə, İddiaçı “xxxx” Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin Cavabdeh qarşı “pul” tələbinə dair mülki işə məhkəmənin binasında, açıq məhkəmə iclasında baxıbaraq, məhkəmə Müəyyən etdi: İddiaçı xxxx” Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti Cavabdeh qarşı “pul” tələbinə dair iddia ərizəsi ilə müraciət edərək 31.12.2019-cu il tarixli müqaviləyə əsasən, İMEİ kodu **********86951 Samsung Galaxy A10, İMEİ kodu **********71635 Samsung Galaxy A10 markalı 2 ədəd telefon, Samsung A10 Araree A cover Black GP, Samsung A10 Araree A cover Black GP, X5 Samsung A10 Black, X6 Samsung A10 Black markalı aksesuarlar üçün 292.8 manat ödənilməmiş hissə, 94.2 manat dəbbə pulu, 13.02.2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən, Mini soba Hoffmann üçün 140 manat ödənilməmiş hissə, 42 manat dəbbə, 19.03.2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən Samsung Led markalı televizor üçün 746.2 manat ödənilməmiş hissə, 155.8 manat dəbbə pulu, 23.03.2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən İMEİ kodu **********76502 X4 8, İMEİ kodu **********31164 X4 8 markalı 2 ədəd telefon üçün 1125 manat ödənilməmiş hissə, 242 manat dəbbə pulu olmaqla, ümumilikdə 2838 manat borcun, 30 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun cavabdehdən alınaraq iddiaçıya ödənilməsini xahiş etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, cavabdeh “xxxx” Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti ilə bağladığı 31.12.2019-cu il, 13.02.2020-ci il, 19.03.2020-ci il, 23.03.2020ci il tarixli müqavilələrə əsasən yuxarıda qeyd edilmiş əşyaları almış, nəticədə 2838 manat borcu yaranmışdır. Cavabdeh müqavilənin şərtlərini pozumuş və nəticədə 31.12.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə alqı-satqı qiyməti 760.8 manat olan əşyalara görə 292.8 manat ödənilməmiş hissə, 94.2 manat dəbbə pulu, 13.02.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə alqı-satqı qiyməti 240 manat olan əşyalara görə 140 manat ödənilməmiş hissə, 42 manat dəbbə pulu, 19.03.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə alqı-satqı qiyməti 790.2 manat olan əşyalara görə 746.2 manat ödənilməmiş hissə, 155.8 manat dəbbə pulu, 23.03.2020-ci il tarixli müqaviləyə görə alqı-satqı qiyməti 1134 manat olan əşyalara görə 1125 manat ödənilməmiş hissə, 242 manat dəbbə pulu borcu yaranmışdır. Cavabdehin müqavilələr üzrə cəmi ödədiyi məbləğ 621 manat təşkil edir. Məhkəmə iclasında iddiaçı “xxxx” Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin nümayəndəsi X2 iddianı müdafiə edərək, iddia ərizəsində qeyd olunanlara uyğun izahat verib, məhkəmədən iddianın təmin edilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etdi. İşin məhkəmə baxışının vaxtı və yeri haqqında lazımi qaydada xəbərdar edilmiş Cavabdeh gəlməmiş və gəlməməsinin səbəbləri barədə məlumat verməmişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 185.5-ci maddəsinə əsasən məhkəmə iclasının vaxtı və yeri haqqında lazımi qaydada xəbərdar edilmiş cavabdehin gəlməməsinin səbəbləri haqqında məlumat olmadıqda və ya məhkəmə gəlməməyin səbəblərini üzrsüz hesab etdikdə, yaxud məhkəmə cavabdehin icraatı qəsdən yubandırdığını aşkar etdikdə, işə baxmağa haqlıdır. Bu halda qətnamə çəkişmə şəraitində qəbul edilmiş kimi qiymətləndirilərək cavabdehə apellyasiya qaydasında şikayət etmək hüququ verilir. Məhkəmə cavabdehin məhkəmə iclaslarının vaxtı və yeri barədə əvvəlcədən xəbərdar olunmasına baxmayaraq gəlmədiyini nəzərə alaraq, işə cavabdehin iştirakı olmadan baxılaraq qətnamə çıxarılmasını mümkün hesab etmişdir. Məhkəmə iddiaçının nümayəndəsinin izahatını dinləyib və hazırkı iş üzrə toplanmış digər sübutlara qiymət verərək hesab edir ki, aşağıda qeyd olunanlara əsasən iddia qismən təmin olunmalıdır. Belə ki, iş materiallarına əlavə edilmiş: - İddiaçı “xxxx” MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 31.12.2019-cu il tarixli müqavilədən görünür ki, iddiaçı tərəfindən Cavabdeh 12 ay müddətinə dəyərinin ödənilməsi şərti ilə İMEİ kodu **********86951 Samsung Galaxy A10, İMEİ kodu **********71635 Samsung Galaxy A10 markalı 2 ədəd telefon, Samsung A10 Araree A cover Black GP, Samsung A10 Araree A cover Black GP, X5 Samsung A10 Black, X6 Samsung A10 Black markalı aksesuarlar satılmışdır. - İddiaçı “xxxx” MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 13.02.2020-ci il tarixli müqavilənin surətindən görünür ki, iddiaçı tərəfindən Cavabdeh 12 ay müddətinə dəyərinin ödənilməsi şərti ilə Mini soba Hoffmann satılmışdır. - İddiaçı “xxxx” MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 19.03.2020-ci il tarixli müqavilənin surətindən görünür ki, iddiaçı tərəfindən Cavabdeh 18 ay müddətinə dəyərinin ödənilməsi şərti ilə Samsung Led markalı televizor televizor satılmışdır. - İddiaçı “xxxx” MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 23.03.2020-ci il tarixli müqavilənin surətindən görünür ki, iddiaçı tərəfindən Cavabdeh 18 ay müddətinə dəyərinin ödənilməsi şərti ilə İMEİ kodu **********76502 X4 8, İMEİ kodu **********31164 X4 8 markalı 2 ədəd telefon satılmışdır. İşdə olan Maliyyə arayışından görünür ki, borclu Cavabdeh 31.12.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə 292.8 manat ödənilməmiş hissə, 94.2 manat dəbbə pulu, ümumilikdə 387 manat, 13.02.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə 140 manat ödənilməmiş hissə, 42 manat dəbbə pulu, ümumilikdə 182 manat, 19.03.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə 746.2 manat ödənilməmiş hissə, 155.8 manat dəbbə pulu, ümumilikdə 902 manat, 23.03.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə 1125 manat ödənilməmiş hissə, 242 manat dəbbə pulu, ümumilikdə 1367 manat borcu vardır. Cavabdehə iddiaçı tərəfindən borcun qaytarılmasına dair bildirişlər göndərilmişdir. Azərbaycan Respublikası MM-nin 425.1-ci maddəsinə əsasən «Öz hüquqlarını həyata keçirərkən və vəzifələrini icra edərkən tərəflərdən hər biri vicdanlılığın tələb etdiyi tərzdə, yəni şərtləşdirilmiş vaxtda və yerdə lazımi şəkildə, öhdəliyin şərtlərinə və bu Məcəllənin tələblərinə müvafiq surətdə, belə şərtlər və tələblər olmadıqda isə işgüzar adətlərə və ya adətən irəli sürülən digər tələblərə müvafiq surətdə hərəkət etməlidir». Eyni Məcəllənin 385.1-ci maddəsinə əsasən «Öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə bocludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır». Azərbaycan Respublikası MM-nin 442 və 448.1-ci maddələrinə əsasən «Öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlara və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş diqər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür», «Əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir». Həmin Məcəllənin 443.1-ci maddəsinə əsasən «Öhdəliyini icra etməyən borclu kreditora dəymiş zərərin əvəzini ödəməyə borcludur». Azərbaycan Respublikası MM-nin 600.1 və 600.4-cü maddələrinə əsasən “Alqısatqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir”, “Əşyanı təhvil almış alıcı onu alğı-satqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər”. Qanunvericiliyin yuxarıda qeyd olunan müddəalarını, habelə Cavabdeh üzərinə götürdüyü öhdəliyi lazımınca icra etmədiyini nəzərə alaraq, məhkəmə hesab edir ki, iddiaçı “xxxx” Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti cavabdehdən satış məbləğinin ödənilməsini tələb etmək hüququna malikdir. Məhkəmə əsas borcla bağlı onu qeyd edir ki, iddiaçı cavabdehlə aralarında bağlanmış müqavilələr üzrə əsas borcun tutulması hissəsində tam əsaslıdır. Məhkəmə həmçinin qeyd edir ki, Azərbaycan Respublikası MM-nin 467-ci maddəsinə əsasən “məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq tənasübsüz surətdə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Tənasüb müəyyənləşdirilərkən kreditorun həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alınır. Dəbbə pulu ödənildikdən sonra onun miqdarının azaldılması istisna edilir”. Məhkəmə qanunvericiliyin qeyd olunan müddəasını və dəbbə pulunun tənasübsüz yüksək məbləğdə olduğunu nəzərə alaraq hesab edir ki, kredit müqaviləsi üzrə hesablanmış dəbbə pulunun miqdarı MEİ kodu **********86951 olan "Samsung galaxy A10", İMEİ kodu **********71635 olan markalı "Samsung galaxy A10" markalı 2 ədəd telefon, Samsung A10 Araree A cover Black GP, Samsung A10 Araree A cover Black GP, X5 Samsung A10 Black, X5 Samsung A10 Black markalı aksesuarlar üçün 10 manat dəbbə pulu, Mini soba HOFFMANN üçün 10 manat dəbbə pulu, SAMSUNG LED markalı televizor üçün 20 manat dəbbə pulu, İMEİ kodu **********76502 olan "X4 8", İMEİ kodu **********731164 olan markalı "X4 8" markalı 2 ədəd telefon üçün 20 manat dəbbə pulu müəyyən edilməlidir. İddiaçı məhkəməyə müraciət edərkən 30 (otuz) manat məbləğində dövlət rüsumu ödəmişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 107-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri dövlət rüsumundan və işə baxılması ilə əlaqədar olan məsrəflərdən ibarətdir. Həmin Məcəllənin 119.1-ci maddəsinin tələblərinə görə məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. İddianın əsas borcla bağlı hissəsinin təmin olunduğunu nəzərə alaraq məhkəmə hesab edir ki, ödənilmiş dövlət rüsumu məbləği cavabdehə aid edilməlidir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 77.1-ci maddəsinə əsasən “Hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir”. Həmin Məcəllənin 14.2-ci maddəsinə əsasən “Məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir”. Eyni Məcəllənin 217.4-cü maddəsinə əsasən «Məhkəmə (hakim) öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır”. Yuxarıda qeyd edilənləri nəzərə alaraq məhkəmə hesab edir ki, iddia qismən təmin edilməli, cavabdeh Hacıyev Nası̇ r İslam oğlundan İMEİ kodu **********86951 olan "Samsung galaxy A10", İMEİ kodu **********71635 olan markalı "Samsung galaxy A10" markalı 2 ədəd telefon, Samsung A10 Araree A cover Black GP, Samsung A10 Araree A cover Black GP, X5 Samsung A10 Black, X5 Samsung A10 Black markalı aksesuarlar üçün 292.80 manat ödənilməmiş hissə, 10 manat dəbbə pulu, cəmi 302.80 manat, Mini soba HOFFMANN üçün 140 manat ödənilməmiş hissə, 10 manat dəbbə pulu, cəmi 150 manat, SAMSUNG LED markalı televizor üçün 746,20 manat ödənilməmiş hissə, 20 manat dəbbə pulu, cəmi 766,20 manat, İMEİ kodu **********76502 olan "X4 8", İMEİ kodu **********731164 olan markalı "X4 8" markalı 2 ədəd telefon üçün 1125 manat ödənilməmiş hissə, 20 manat dəbbə pulu olmaqla, cəmi 1145 manat, ümumilikdə 2364 (iki min üç yüz altmış dörd ) manat və dövlət rüsumu olaraq ödənilmiş 30 (otuz) manat tutularaq iddiaçı "xxxx" MMC-nin hesabına ödənilməlidir Yuxarıda göstərilənləri nəzərə alaraq və Azərbaycan Respublikası MPM-nin sadalanan maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə Qət etdi: İddia qismən təmin edilsin. Cavabdeh Hacıyev Nası̇ r İslam oğlundan İMEİ kodu **********86951 olan "Samsung galaxy A10", İMEİ kodu **********71635 olan markalı "Samsung galaxy A10" markalı 2 ədəd telefon, Samsung A10 Araree A cover Black GP, Samsung A10 Araree A cover Black GP, X5 Samsung A10 Black, X5 Samsung A10 Black markalı aksesuarlar üçün 292.80 manat ödənilməmiş hissə, 10 manat dəbbə pulu, cəmi 302.80 manat, Mini soba HOFFMANN üçün 140 manat ödənilməmiş hissə, 10 manat dəbbə pulu, cəmi 150 manat, SAMSUNG LED markalı televizor üçün 746,20 manat ödənilməmiş hissə, 20 manat dəbbə pulu, cəmi 766,20 manat, İMEİ kodu **********76502 olan "X4 8", İMEİ kodu **********731164 olan markalı "X4 8" markalı 2 ədəd telefon üçün 1125 manat ödənilməmiş hissə, 20 manat dəbbə pulu olmaqla, cəmi 1145 manat, ümumilikdə 2364 (iki min üç yüz altmış dörd ) manat və dövlət rüsumu olaraq ödənilmiş 30 (otuz) manat tutularaq iddiaçı "xxxx" MMC-nin hesabına ödənilsin. Qətnamədən onun tərəflərə rəsmi qaydada təqdim edildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı şəhəri, Suraxanı Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən şikayət verilmədikdə, qəbul edildiyi gündən 1 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Hakim Tural Məmmədov

Bu qərar sizin işinizə uyğun gəlirmi?

Sualınızı yazın — cavab qanun maddələri və məhkəmə təcrübəsi əsasında hazırlanır.

Sual ver

Eyni kateqoriyada digər qərarlar