Ağdaş Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(014)-1900/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Ağdaş rayonu İş № 2(014)-1900/2021 21.09.2021 AĞDAŞ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hаkim Əliyev Nizam Mubariz оğlunun sədrliyi Məhkəmə iclаsının kаtibi Qarayev Orxan Sərxan oğlunun katibliyi İddiaçı Cavabdeh Səfərova Ofelya Ətraf qızının iştirakları ilə, İddiaçı cаvаbdеhlər Səfərova Ofelya Ətraf qızı, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 qarşı «maddi ziyanlığın ödənilməsi» tələbinə dаir işə аçıq məhkəmə iclаsındа bахаrаq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı cаvаbdеhlər Səfərova Ofelya Ətraf qızı, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 qarşı «maddi ziyanlığın ödənilməsi» tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, cavabdehlər Səfərova Ofelya Ətraf qızından soyuducu (indezit) 1 ədəd 800 manat dəyərində, nehrə 1 ədəd 120 mnat dəyərində, qaz pletqası 1 ədəd 150 manat dəyərində paltaryuyan (media) 1 ədəd 800 manat dəyərində, paltaryuyan mexaniki 2 gözlü 1 ədəd 250 manat dəyərində, pərdə 4 metr 50 manat dəyərində, qaz sobası (pitminutqa) 1 ədəd 130 manat dəyərində, televizor LG markalı 1 ədəd 250 manat dəyərində, peyk aparatı 1 ədəd 50 manat dəyərində, elektrikli somavar 1 ədəd 70 manat dəyərində, ütü 1 ədəd 50 manat dəyərində, qab-qacaq dəsdi (mətbəx üçün) 500 manat dəyərində ət çəkən maşın 1 ədəd 100 manat dəyərində, elektrikli süpürgə 1 ədəd 100 manat dəyərində, 82 ekran plazma televizor LG markalı 1 ədəd 500 manat dəyərində, mikser 1 ədəd 100 manat dəyərində, elektrikli şirə çəkən 1 ədəd 110 manat dəyərində, elektrikli çörək bişirən 1 ədəd 100 manat dəyərində, stol 1 ədəd stul 6 ədəd (plastik stol-stul dəsdi) 150 manat dəyərində, çuğun vedrə 2 ədəd 40 manat dəyərində, peyk antenası 1 ədəd 60 manat dəyərində, elektrik ət çəkən maşın 1 ədəd 90 manat dəyərində, saç feni 1 ədəd 100 manat dəyərində olan əşyaların və yaxud onların dəyəri olan 4670 manat miqdarında dəymiş maddi ziyanın və dövlət rüsumu hesabına ödəmiş olduğu 30 manat pulun cavabdehdən alınaraq ona verilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, cavabdeh Səfərova Ofelya Ətraf qızı ilə xeyli müddətdir ki, nikahları pozulmuşdur. Buna baxmayaraq bugünə qədər Səfərova Ofelya ilə ayrı-ayrılıqda ancaq valideyinə məxsus bir evdə yaşamışlar. Dəfələrlə cavabdeh Səfərova Ofelya valideyinlərinə məxsus yaşadıqları evdən ona və valideynləinə məxsus ev əşyalarını aparmaqla onlara maddi ziyanlıq vurmuşdur. O isə öz növbəsində hər dəfəsində 102 qaynar xəttinə müraciət etmişdir. Sonuncu dəfə 03 dekabr 2019-cu il tarixində cavabdeh Səfərova Ofelya ona məxsus evdən 1 ədəd televizor 250 manat dəyərində 500 manat pul və peyk antena paratı 1 ədəd 50 manat dəyərində götürərək ona maddi ziyanlıq vurmuşdur. Bununla bağlıda rayon polis şöbəsinə müraciət etmişdir. Bundan sonra cavabdeh Səfərova Ofelya digər cavabdehlər ilə birlikdə qanunsuz əməllərinə yenə də davam etdi. 25-30 may 2020-ci il tarixi aralarında o evdə olmadığı zaman cavabdehlər Səfərova Ofelya Ətraf qızı, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 birlikdə valideynlərinə məxsus evdən soyuducu (indezit) 1 ədəd 800 manat dəyərində, nehrə 1 ədəd 120 mnat dəyərində, qaz pletqası 1 ədəd 150 manat dəyərində paltaryuyan (media) 1 ədəd 800 manat dəyərində, paltaryuyan mexaniki 2 gözlü 1 ədəd 250 manat dəyərində, pərdə 4 metr 50 manat dəyərində, qaz sobası (pitminutqa) 1 ədəd 130 manat dəyərində, televizor LG markalı 1 ədəd 250 manat dəyərində, peyk aparatı 1 ədəd 50 manat dəyərində, elektrikli somavar 1 ədəd 70 manat dəyərində, ütü 1 ədəd 50 manat dəyərində, qab-qacaq dəsdi (mətbəx üçün) 500 manat dəyərində ət çəkən maşın 1 ədəd 100 manat dəyərində, elektrikli süpürgə 1 ədəd 100 manat dəyərində, 82 ekran plazma televizor LG markalı 1 ədəd 500 manat dəyərində, mikser 1 ədəd 100 manat dəyərində, elektrikli şirə çəkən 1 ədəd 110 manat dəyərində, elektrikli çörək bişirən 1 ədəd 100 manat dəyərində, stol 1 ədəd stul 6 ədəd (plastik stol-stul dəsdi) 150 manat dəyərində, çuğun vedrə 2 ədəd 40 manat dəyərində, peyk antenası 1 ədəd 60 manat dəyərində, elektrik ət çəkən maşın 1 ədəd 90 manat dəyərində, saç feni 1 ədəd 100 manat dəyərində olan ona və valideynlərinə məxsus ev əşyalarını yaşadığı, valideynlərinə məxsus evdən apararaq mənimsəmişdir.Dəymiş maddi ziyanlıqla bağlı yenidən 102 qaynar xəttinə müraciət etmişdir. Bundan sonra polis şöbəsindən dəymiş ziyanla bağlı məhkəməyə müraciət etməyi tövsiyyə edilmişdir. Hazırda cavabdehlər tərəfindən ona ümumilikdə 4450 manat dəyərində maddi ziyanlıq dəymişdir. İddiaçı məhkəmə iclasında iddia tələbini müdafiə edərək, məhkəmədən iddianın təmin edilməsini və bu barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Cаvаbdеh Səfərova Ofelya Ətraf qızı məhkəmə iclasında iddia tələbini qəbul etməyərək əlavə olaraq bildirmişdir ki, iddia ərizəsində qeyd olunan peyk aparatının çanağı ondadır, istədiyi vaxt gəlib götürə bilər. Bundan əlavə bir ədəd mexaniki işləməyən paltaryuyan və 1 ədəd köhnə markalı televizor da özündədir. Həmin əşyalar ona lazım deyil. Qeyd edilən əşyaları birgə nikah dövründə əldə etmişlər. Eyni zamanda 1 ədəd ütü də ona lazım deyil. Onu da qaytara bilər. Ona görə də məhkəmədən iddianın rədd edilməsini və bu barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Cаvаbdеhlər Cavabdeh2 və Cavabdeh3 məhkəmə iclasının vaxtı və yeri haqqında lazımi qaydada cavabdehlərə xəbərdar edilməsinə baxmayaraq onlar, məhkəmə iclasına gəlməmiş, gəlməmələrinin səbəbləri barədə də məhkəməyə məlumat verməmişlər. Məhkəmə Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 185.5-ci maddəsinə əsaslanmaqla işə cavabdehlərin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab edir. Məhkəmə iddiaçının və cavabdehin izahatlarını dinləyib, iş mаtеriаllаrını araşdıraraq hеsаb еdir ki, iddia qismən təmin edilməlidir. İş materiallarında olan və məhkəmə iclasında tədqiq edilən 13 dekabr 2019-cu il tarixli cinayət işi başlanmasının rədd edilməsi haqqında qərardan məlum olur ki, İddiaçı şikayət ərizəsi əsasında toplanmış materialda cinayət tərkibi olmadığından toplanmış 03.12.2019-cu il tarixli, HK-1-1257 saylı material üzrə cinayət işinin başlanması rədd edilmişdir. Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasının 71-ci maddəsinin 1-ci bəndinə görə, konstitusiyada təsbit edilmiş insan və vətəndaş hüquqlarını və azadlıqlarını gözləmək və qorumaq qanunvericilik, icra və məhkəmə hakimiyyəti orqanlarının borcudur. Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 21.1-ci maddəsinə əsasən zərərin əvəzinin ödənilməsini tələb etmək hüququna malik olan şəxs ona vurulmuş zərərin əvəzinin tam ödənilməsini tələb edə bilər, bu şərtlə ki, qanunda və ya müqavilədə zərərin əvəzinin daha az miqdarda ödənilməsi nəzərdə tutulmasın. Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 21.2-ci maddəsinə əsasən zərər dedikdə, hüququ pozulmuş şəxsin pozulmuş hüququnu bərpa etmək üçün çəkdiyi və ya çəkməli olduğu xərclər, əmlakından məhrum olması və ya əmlakının zədələnməsi (real zərər), habelə hüququ pozulmasaydı, həmin şəxsin adi mülki dövriyyə şəraitində əldə edəcəyi gəlirlər (əldən çıxmış fayda) başa düşülür. İnsan hüquqlarının və əsas azadlıqlarının müdafiəsi haqqında Avropa Konvensiyasının 6-cı maddəsinə, Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasının 60 və 71ci maddələrinə əsasən hər kəs qanun əsasında yaradılmış müstəqil və qərəzsiz məhkəmə vasitəsi ilə işinin ədalətli və açıq araşdırılması hüququna malikdir. Azərbaycam Respublikası Ailə Məcəlləsinin 32.1-ci mad. göstərilir ki, nikan müddətində ər-arvadın əldə etdikləri əmlak onların ümumi birgə mülkiyyəti sayılır. Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsinin 34.1-ci mad. göstərilir ki, nikaha daxil olanadək onlara məxsus olan əmlak, habelə nikah dövründə hədiyyə şəklində və ya vərəsəlik qaydasında digər əvəzsiz əqdlər üzrə əldə etdikləri əmlak ər-arvadın hər birinin ayrıca mülkiyyətindədir(ər-arvadın hər birinin əmlakıdır.) Həmin Məcəllənin 34.2-ci mad. göstərilir ki, zinət əşyaları istisna olmaqla, fərdi istifadə şeyləri (geyim ayaqqabı və s.) nikah zamanı ər-arvaddan ümumi vəsaiti hesabına əldə edilsə də, ər-arvaddan kimin istifadəsində olubsa, ona məxsusdur. Həmin Məcəllənin 41.2-ci maddəsinə görə ər-arvadın ümumi öhdəlikləri üzrə, habelə ər-arvaddan birinin öhdəlikləri üzrə alınmış vəsaitin ailə ehtiyacları üçün istifadə olunduğu məhkəmə tərəfindən müəyyən edildikdə, həmin ərin (arvadın) öhdəlikləri üzrə ödəmə onların ümumi əmlakına yönəldilir. Həmin Məcəllənin 152.1-ci maddəsinə əsasən mülkiyyətçi öz əmlakı üzərində sahiblik, istifadə və sərəncam hüquqlarını sərbəst həyata keçirir və bu hüquqlar dövlət tərəfindən tanınır və qorunur. Həmin Məcəllənin 157.2-ci maddəsinə əsasən mülkiyyətçi özgəsinin qanunsuz sahibliyindən öz əmlakını geri tələb edə bilər. Həmin Məcəllənin 157.5-ci maddəsinə əsasən mülkiyyətçi özgəsinin qanunsuz sahibliyindən əmlakını geri tələb edərkən, bu şəxsin əmlaka sahibliyinin qanunsuz olduğunu bildiyi və ya bilməli olduğu halda (vicdansız sahib), əmlakın onda olduğu bütün vaxt ərzində onun götürdüyü və ya götürməli olduğu bütün gəlirlərin qaytarılmasını və ya əvəzinin ödənilməsini də tələb edə bilər; vicdanlı sahibdən isə onun əmlaka sahibliyinin qanunsuz olduğunu bildiyi və ya bilməli olduğu vaxtdan və ya əmlakın qaytarılmasına dair mülkiyyətçinin iddiası üzrə məhkəmə bildirişini aldığı vaxtdan götürdüyü və ya götürməli olduğu bütün gəlirlərin qaytarılmasını və ya əvəzinin ödənilməsini tələb edə bilər. Həmin Məcəllənin 225.1-ci maddəsinə əsasən ərlə arvadın nikah dövründə qazandıqları əmlak, əgər nikah kontraktında və ya onlar arasındakı razılaşmada ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, onların ümumi mülkiyyətidir. Həmin Məcəllənin 225.2-ci maddəsinə əsasən nikaha girənədək ər-arvaddan hər birinə mənsub olmuş əmlak, habelə onlardan birinin nikah dövründə hədiyyə kimi və ya vərəsəlik qaydasında aldığı əmlak onun mülkiyyətidir. Həmin Məcəllənin 225.3-cü maddəsinə əsasən daş-qaş və digər zinət şeyləri istisna olmaqla, fərdi istifadədə olan əmlak (paltar, ayaqqabı və i.a.) nikah dövründə ərlə arvadın ümumi vəsaiti hesabına əldə edilmiş olsa da, ondan istifadə etmiş arvadın (ərin) mülkiyyəti sayılır. Həmin Məcəllənin 225.4-cü maddəsinə görə ər-arvaddan hər birinin əmlakı o halda onların birgə mülkiyyəti sayıla bilər ki, nikah dövründə ərlə arvadın ümumi əmlakı və ya ərin (arvadın) şəxsi əmlakı hesabına həmin əmlakın dəyərini əhəmiyyətli dərəcədə artıran vəsait qoyulduğu (əsaslı təmir, yenidənqurma, yeni avadanlıqla təchizetmə və i.a.) müəyyənləşdirilsin. Əgər nikah kontraktında və ya ərlə arvadın razılaşmasında ayrı qayda nəzərdə tutulubsa, bu qayda tətbiq edilmir. Həmin Məcəllənin 225.5-ci maddəsinə görə ərin (arvadın) öhdəlikləri üzrə tutma onun mülkiyyətində olan əmlaka, habelə onun ərlə arvadın ümumi əmlakındakı payına bu şərtlə yönəldilə bilər ki, nikah kontraktında ayrı qayda nəzərdə tutulmuş olmasın. Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 1096.1-ci maddəsinə əssən mülki hüquq pozuntusu (delikt) hüquqla və ya qanunla müdafiə edilən başqa şəxsə (zərərçəkənə) birbaşa ziyan və ya zərər vurulmasına gətirib çıxaran təqsirli, hüquqa zidd (mülki qanunvericiliyin normalarını pozan) əməldir (hərəkət və ya hərəkətsizlikdir). Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 1096.2-ci maddəsinə əsasən delikt törətmiş şəxs mülki hüquq məsuliyyəti daşıyır. Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 1097.1-ci maddəsinə əsasən Mülki hüquq pozuntusu (delikt) nəticəsində fiziki şəxsin şəxsiyyətinə və ya əmlakına vurulmuş zərərin, habelə hüquqi şəxsin əmlakına və işgüzar nüfuzuna vurulmuş zərərin əvəzi zərərvuran tərəfindən tam həcmdə ödənilməlidir. Beləliklə məhkəmədə müəyyən olundu ki, cavabdeh iddiaçının iddia ərizəsində göstərdiyi əşyaların bir qisminin onda olmasını etiraf etmişdir.Həmin əşyaların iddiaçı tərəfindən götürülə biləcəyini bildirmişdir. Məhkəmə tоplаnmış və tədqiq оlunmuş sübutlаrа məcmu hаldа hüquqi qiymət vеrərək belə nəticəyə gəlir ki, iddia qismən təmin edilməli, cavabdeh Səfərova Ofelya Ətraf qızından 1 ədəd “LG” markalı köhnə televizor, peyk antenası, ütü və mexaniki paltaryuyan adlı əşyalar naturada onlar olmadıqda isə dəyəri alınaraq İddiaçı verilməlidir. Ödənilmiş 30 manat dövlət rüsumunun 15 manatı iddiaçıya aid edilməli, qalan 15 manatı isə cavabdehdən tutularaq iddiaçıya verilməlidir. İddia qalan hissədə əsassız olduğundan rədd edilməlidir. Аzərbаycаn Rеspublikаsı Mülki Prоsеssuаl Məcəlləsinin 14.2-ci mаddəsinin tələbinə görə, məhkəmə yаlnız tərəflərin təqdim еtdikləri sübutlаrı аrаşdırmаlı və оnlаrdаn istifаdə еtməlidir. Аzərbаycаn Rеspublikаsı Mülki Prоsеssuаl Məcəlləsinin 77.1-ci mаddəsinə əsаsən hər bir tərəf öz tələb və еtirаzlаrının əsаsı kimi istinаd еtdiyi hаllаrı sübut еtməlidir. Аzərbаycаn Rеspublikаsı Mülki Prоsеssuаl Məcəlləsinin 82.4-cü maddəsinə əsasən məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş hökmü, habelə cinayət təqibi üzrə qüvvəyə minmiş digər qərarı mülki işə və kommersiya mübahisəsinə baxılarkən məhkəmə üçün hadisənin olub-olmaması və şəxsin həmin hadisəyə aidiyyəti hissəsində məcburidir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 101.3-cü maddəsinə əsasən, ekspertin rəyi məhkəmədə tədqiq olunur və digər sübutlarla yanaşı qiymətləndirilir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Məhkəmə iş üzrə sübutlara Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 88-ci maddəsinin tələblərinə uyğun olaraq obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq qiymət vermiş, ərizədə qoyulmuş tələblər üzrə nəticəyə gələrkən isə Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 217.4-cü maddəsində təsbit edilmiş bilavasitəlilik prinsipinə uyğun olaraq yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlara əsaslanmışdır. Yuxarıda qeyd edilənlərə əsaəsn və Аzərbаycаn Rеspublikаsı Mülki Prоsеssuаl Məcəlləsinin 213, 216-220-ci maddələrini rəhbər tutaraq, QƏT ЕTDİ: İddia qismən təmin edilsin. Cavabdeh X2 1 ədəd “LG” markalı köhnə televizor, peyk antenası, ütü və mexaniki paltaryuyan adlı əşyalar naturada onlar olmadıqda isə dəyəri alınaraq İddiaçı verilsin. Ödənilmiş 30 manat dövlət rüsumunun 15 manatı iddiaçıya aid edilsin, qalan 15 manatı isə cavabdehdən tutularaq iddiaçıya verilsin. İddia qalan hissədə rədd edilsin. Qətnаmədən rəsmi qаydаdа vеrildiyi gündən bir аy müddətində Ağdaş rаyоn Məhkəməsi vаsitəsi ilə Şəki Аpеllyаsiyа Məhkəməsinə аpеllyаsiyа şikаyəti vеrilə bilər. Hakim: N.M.Əliyev